ପବିତ୍ର ଶ୍ରାବଣ କୃଷ୍ଣ ଅମାବାସ୍ୟା ତିଥି ଅବସରରେ ଆଜି ସାରା ଓଡ଼ିଶାରେ ନିଷ୍ଠା ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧାର ସହ ପାଳିତ ହେଉଛି ଓଡ଼ିଆ ପରମ୍ପରାର ଅନ୍ୟତମ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପର୍ବ “ଚିତାଲାଗି ଅମାବାସ୍ୟା” କିମ୍ବା “ଚିତାଉ ଅମାବାସ୍ୟା”। ଏହି ପବିତ୍ର ଅବସରରେ ବିଶ୍ୱପ୍ରସିଦ୍ଧ ପୁରୀ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ମହାପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ, ଶ୍ରୀବଳଭଦ୍ର, ଦେବୀ ସୁଭଦ୍ରା ଏବଂ ଶ୍ରୀସୁଦର୍ଶନଙ୍କ ନିକଟରେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଓ ଗୁପ୍ତ “ଚିତାଲାଗି ନୀତି” ସମ୍ପନ୍ନ ହେବ। ଶ୍ରୀଜୀଉମାନଙ୍କର ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ନୀତିକାନ୍ତି ପାଇଁ ଆଜି ଅପରାହ୍ନ ୨ଟାରୁ ସନ୍ଧ୍ୟା ୭ଟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୋଟ ୫ ଘଣ୍ଟା ଧରି ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ସାଧାରଣ ଦର୍ଶନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବନ୍ଦ ରହିବ ବୋଲି ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ପ୍ରଶାସନ ପକ୍ଷରୁ ସୂଚନା ଦିଆଯାଇଛି।

ଚିତାଲାଗି ନୀତିର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ରତା ଓ ପରମ୍ପରା
ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ବିଧିବିଧାନ ଅନୁଯାୟୀ, ଦେବସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଦିନ ୧୦୮ ଗଢ଼ା ସୁବାସିତ ଜଳରେ ସ୍ନାନ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ମସ୍ତକରୁ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଚିତାଗୁଡ଼ିକୁ କାଢ଼ି ନିଆଯାଇଥାଏ। ଦୀର୍ଘ ଅଣସର, ରଥଯାତ୍ରା, ବାହୁଡ଼ା, ଏବଂ ନୀଳାଦ୍ରି ବିଜେ ପରେ ଆଜିର ଏହି ପବିତ୍ର ତିଥିରେ ଶ୍ରୀଜୀଉମାନଙ୍କ ମସ୍ତକରେ ପୁନର୍ବାର ସେହି ମୂଲ୍ୟବାନ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଓ ରତ୍ନଖଚିତ ଚିତା ଶୋଭା ପାଇବ।
- ଶ୍ରୀବଳଭଦ୍ର : ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଖଚିତ ‘ନୀଳା’ ଚିତା।
- ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ : ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଖଚିତ ‘ହୀରା’ ଚିତା।
- ଦେବୀ ସୁଭଦ୍ରା : ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଖଚିତ ‘ମାଣିକ’ ଚିତା।

ଆଜି ସକାଳେ ଦୈନନ୍ଦିନ ନୀତି, ମଙ୍ଗଳ ଆଳତି, ଅବକାଶ, ଏବଂ ପ୍ରଥମ ଭୋଗମଣ୍ଡପ ପୂଜା ଶେଷ ହେବା ପରେ ଦଇତାପତି ସେବକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏହି ଗୁପ୍ତ ନୀତି ଆରମ୍ଭ ହେବ। ଏହି ନୀତି ଅତ୍ୟନ୍ତ ନିଷ୍ଠାପର ଓ ଗୁପ୍ତ ହୋଇଥିବାରୁ ଗର୍ଭଗୃହରେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସେବାୟତ କିମ୍ବା ସାଧାରଣ ଦର୍ଶନାର୍ଥୀଙ୍କ ପ୍ରବେଶ ବାରଣ କରାଯାଇଥାଏ।
୫ ଘଣ୍ଟା ଦର୍ଶନ ବନ୍ଦ: ଭକ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ପ୍ରଶାସନର ଆଡଭାଇଜରୀ
ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ପ୍ରଶାସନ ପକ୍ଷରୁ ସୂଚନା ଦିଆଯାଇଛି ଯେ, ପ୍ରଥମ ଭୋଗମଣ୍ଡପ ଶେଷ ହେବା ପରେ ଅପରାହ୍ନ ୨ଟାରୁ ସନ୍ଧ୍ୟା ୭ଟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ସାଧାରଣ ଭକ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଦର୍ଶନ ସ୍ଥଗିତ ରହିବ। ନୀତି ଶେଷ ହେବା ପରେ ସନ୍ଧ୍ୟା ମହାଦୀପ, ସନ୍ଧ୍ୟା ଧୂପ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା ପରେ ସନ୍ଧ୍ୟା ୭ଟାରୁ ପୁନର୍ବାର ଦର୍ଶନ ସ୍ୱାଭାବିକ ହେବ।
ଦୂରଦୂରାନ୍ତରୁ ଆସୁଥିବା ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁମାନେ ଯେପରି କୌଣସି ହଇରାଣ ହରକତ ନ ହୁଅନ୍ତି, ସେଥିପାଇଁ ଏହି ସମୟସାରଣୀକୁ ଧ୍ୟାନରେ ରଖି ନିଜର ଆଗମନ ଯୋଜନା କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରାଯାଇଛି।
ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ସତ୍ତ୍ୱେ ନୀତିକାନ୍ତିରେ ନାହିଁ କୌଣସି ପ୍ରଭାବ
![]()
ଚଳିତ ବର୍ଷ ଚିତାଲାଗି ଅମାବାସ୍ୟା ସହ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗର ସଂଯୋଗ ଘଟିଥିବାରୁ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନାକୁ ନେଇ କିଛି ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିଲା। ତେବେ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ପ୍ରଶାସନ ଓ ଜ୍ୟୋତିଷ ବିଶାରଦଙ୍କ ସ୍ପଷ୍ଟୀକରଣ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ଭାରତ କିମ୍ବା ଓଡ଼ିଶା ଆକାଶରେ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହେଉ ନ ଥିବାରୁ ଏହାର କୌଣସି “ପାକତ୍ୟାଗ” କିମ୍ବା ଗ୍ରହଣ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ କଟକଣା ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ଲାଗୁ ହେବ ନାହିଁ। ସମସ୍ତ ନୀତିକାନ୍ତି ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସମୟସାରଣୀ ଅନୁଯାୟୀ ସମ୍ପନ୍ନ କରାଯିବ।
ଘରେ ଘରେ ଚିତାଉ ପିଠା ଓ ଗେଣ୍ଡାଖୋଳି ପୂଜା
ପୁରୀ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ବ୍ୟତୀତ ସାରା ଓଡ଼ିଶାର ଘରେ ଘରେ ଆଜି ଚିତାଲାଗି ଅମାବାସ୍ୟା ଉତ୍ସାହର ସହ ପାଳିତ ହେଉଛି। କୃଷିପ୍ରଧାନ ଓଡ଼ିଶାରେ ଚାଷୀମାନେ ବିଲରେ ଫସଲ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଗେଣ୍ଡା, ଜିଆ ଏବଂ କୀଟପତଙ୍ଗଙ୍କ ଦାଉରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବାକୁ ଗେଣ୍ଡାଖୋଳି ପୂଜା କରିଥାନ୍ତି। ଏହାସହ ଘରେ ଘରେ ସ୍ୱାଦିଷ୍ଟ ‘ଚିତାଉ ପିଠା’ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ନିକଟରେ ଭୋଗ ଲଗାଯିବାର ପରମ୍ପରା ରହିଛି।


