ରାଜନୀତିରେ କେତେବେଳେ କେଉଁ ସମୀକରଣ ବଦଳିବ, ତାହା କେହି କହିପାରନ୍ତି ନାହିଁ। ନିକଟରେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଏକ ବଡ଼ ଧରଣର ହଲଚଲ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି। ମଙ୍ଗଳବାର ଦିନ ନବୀନ ନିବାସରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିବା ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର ବିଧାୟକ ଓ ସାଂସଦମାନଙ୍କର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବୈଠକକୁ ନେଇ ଏବେ ସବୁଠି ଚର୍ଚ୍ଚା। ଆଜି ଆମେ ଆଲୋଚନା କରିବା, ମାତ୍ର ୧୪ ମିନିଟର ସେହି କ୍ଷୁଦ୍ର ବୈଠକରେ ଏପରି କ’ଣ ବଡ଼ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଗଲା, ଯାହା ଆଗାମୀ ସଂସଦ ଅଧିବେଶନରେ ଦେଶର ରାଜନୀତିକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିବ?
ନବୀନ ନିବାସର ସେହି ୧୪ ମିନିଟ୍ର ଆଲୋଚନା ଏବଂ ବଡ଼ ନିଷ୍ପତ୍ତି

ପ୍ରଥମେ ନଜର ପକାଇବା ଗତକାଲିର ସେହି ବୈଠକ ଉପରେ। ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱରର ନବୀନ ନିବାସ—ଯାହା ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିର ଏକ ପ୍ରକାର ମର୍ମସ୍ଥଳୀ, ସେଠାରେ ବସିଥିଲା ବିଜେଡିର ବିଧାୟକ ଓ ସାଂସଦମାନଙ୍କ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବୈଠକ। ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ କଥା ହେଲା, ଏହି ବୈଠକଟି ମାତ୍ର ୧୪ ମିନିଟ୍ ପାଇଁ ଚାଲିଥିଲା। ଆଉ ଏହି ୧୪ ମିନିଟ୍ ଭିତରେ ଦଳର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନେତୃତ୍ୱ ଏକ ବଡ଼ ଦୂରଦୃଷ୍ଟିସମ୍ପନ୍ନ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛନ୍ତି।
ଆଗାମୀ ସଂସଦ ଅଧିବେଶନରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଯେଉଁ ଦୁଇଟି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରସଙ୍ଗ—ଡିଲିମିଟେସନ୍ ଅର୍ଥାତ୍ ଆସନ ପୁନଃସୀମା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ଏବଂ ମହିଳା ସଂରକ୍ଷଣ ବିଲ୍ ଆଣିବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି, ସେଥିରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମର୍ଥନ ଜଣାଇବ ବୋଲି ସ୍ଥିର ହୋଇଛି।
ରାଜନୀତିରେ ଅନେକ ସମୟରେ ଘଣ୍ଟା ଘଣ୍ଟା ଧରି ଆଲୋଚନା ହୋଇ ମଧ୍ୟ କୌଣସି ସିଦ୍ଧାନ୍ତରେ ପହଞ୍ଚି ହୁଏ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ଏଠାରେ ମାତ୍ର ୧୪ ମିନିଟ୍ ମଧ୍ୟରେ ଏଭଳି ଏକ ଜାତୀୟ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଦଳର ଆଭିମୁଖ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ହେବା ଏହା ସୂଚାଉଛି ଯେ ବିଜେଡି ନେତୃତ୍ୱ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗରେ କୌଣସି ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱରେ ନାହାନ୍ତି। ସେମାନେ ଜାଣିଛନ୍ତି ଯେ ରାଜ୍ୟର ସ୍ୱାର୍ଥ ଏବଂ ଦଳର ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ବିଚାରଧାରା ସହିତ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ ସିଧାସଳଖ ଜଡ଼ିତ। ତେଣୁ ସେମାନେ ଏହାକୁ ବିରୋଧ ନ କରି ସମର୍ଥନ କରିବା ସହ ନିଜ ସୌପକ୍ଷରେ ବାତାବରଣ ସୃଷ୍ଟି କରିବେ।
ଡିଲିମିଟେସନ୍ ଏବଂ ଓଡ଼ିଶା – ଆଶଙ୍କା ନା ଆଶ୍ୱାସନା?
ବର୍ତ୍ତମାନ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି—ଏହି ଡିଲିମିଟେସନ୍ ବା ଆସନ ପୁନଃସୀମା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କ’ଣ ଏବଂ ଏହାକୁ ନେଇ ଓଡ଼ିଶାରେ କାହିଁକି ଏତେ ଚର୍ଚ୍ଚା?

ବହୁ ଦିନରୁ ଏକ ଆଶଙ୍କା ପ୍ରକାଶ ପାଉଥିଲା ଯେ, ଯଦି ଜନସଂଖ୍ୟାକୁ ଆଧାର କରି ଲୋକସଭା ଓ ବିଧାନସଭା ଆସନଗୁଡ଼ିକର ପୁନଃସୀମା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଯାଏ, ତେବେ ଉତ୍ତର ଭାରତର ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକରେ ଜନସଂଖ୍ୟା ଅଧିକ ଥିବାରୁ ସେଠାରେ ଆସନ ବଢ଼ିବ ଏବଂ ଓଡ଼ିଶା ଭଳି ଦକ୍ଷିଣ ଓ ପୂର୍ବ ଭାରତର ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଯେଉଁମାନେ ଜନସଂଖ୍ୟା ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ସଫଳ ହୋଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇପାରନ୍ତି।
ସରକାରୀ ସୂତ୍ରରୁ ମିଳିଥିବା ଖବର ଅନୁଯାୟୀ, ସରକାର ଏଥର ଏକ ‘ସମାନୁପାତିକ ନୀତି’ ଆଧାରରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜ୍ୟର ଆସନ ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଲା—କୌଣସି ଗୋଟିଏ ରାଜ୍ୟର ଆସନ କମିବ ନାହିଁ, ବରଂ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଳିତ ଭାବରେ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ ମିଳିବାର ସୁଯୋଗ ରହିବ।
ବିଜେଡିର ଆକଳନ କହୁଛି ଯେ ଯଦି ଏହି ନୀତି ସଠିକ୍ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୁଏ, ତେବେ ଓଡ଼ିଶାର କୌଣସି କ୍ଷତି ହେବ ନାହିଁ। ବରଂ ଦେଶର ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇବା ପାଇଁ ଏହା ଏକ ସକରାତ୍ମକ ପଦକ୍ଷେପ ହେବ। ଆଉ ସେଇଥିପାଇଁ ବିଜେଡି ଏହାକୁ ବିରୋଧ ନ କରି ବରଂ ସମର୍ଥନ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛି।
ମହିଳା ସଂରକ୍ଷଣ – ବିଜେଡିର ପୁରୁଣା ପ୍ରତିବଦ୍ଧତା ଓ ଇତିହାସ
ଡିଲିମିଟେସନ୍ ସହିତ ଯେଉଁ ଦ୍ୱିତୀୟ ଏବଂ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରସଙ୍ଗଟି ଜଡ଼ିତ ଅଛି, ତାହା ହେଲା ମହିଳା ସଂରକ୍ଷଣ ବିଲ୍। ଆଉ ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର ଦାବି କୌଣସି ଆଜିର ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହାର ଏକ ଦୀର୍ଘ ଏବଂ ଗର୍ବଜନକ ଇତିହାସ ରହିଛି।

ଟିକେ ପଛକୁ ଫେରି ଚାହିଁବା… ୧୯୯୨ ମସିହା। ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ଯେତେବେଳେ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଥିଲେ, ସେ ସେତେବେଳେ ଏକ ବୈପ୍ଳବିକ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇ ଓଡ଼ିଶାର ତ୍ରିସ୍ତରୀୟ ପଞ୍ଚାୟତିରାଜ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକରେ ମହିଳାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ୩୩% ସଂରକ୍ଷଣ ପ୍ରଚଳନ କରିଥିଲେ। ସେତେବେଳେ ଏହାକୁ ନେଇ ଅନେକ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଥିଲା, କିନ୍ତୁ ବିଜୁ ବାବୁ ଦୃଢ଼ ରହିଥିଲେ। ପରେ ଏହା ଏକ ଐତିହାସିକ ପଦକ୍ଷେପରେ ପରିଣତ ହେବା ସହିତ ଦେଶର ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ରୋଲ୍ ମଡେଲରେ ପରିଣତ ହେଲା।
ତା’ପରେ ସମୟ ବଦଳିଲା। ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱାଧୀନ ବିଜେଡି ସରକାର ସେହି ଧାରାକୁ ଆହୁରି ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇଲେ। ୨୦୧୧ ଏବଂ ୨୦୧୨ ମସିହାରେ ପଞ୍ଚାୟତ ଏବଂ ସହରାଞ୍ଚଳ ସ୍ଥାନୀୟ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକରେ ମହିଳାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସଂରକ୍ଷଣ ସୀମାକୁ ୫୦ ପ୍ରତିଶତକୁ ବୃଦ୍ଧି କରାଗଲା। ଓଡ଼ିଶା ହିଁ ଦେଶର ପ୍ରଥମ ରାଜ୍ୟ ଭାବରେ ମହିଳାଙ୍କୁ ଏଭଳି ସଶକ୍ତିକରଣର ବାଟ ଦେଖାଇଥିଲା।
କେବଳ ସେତିକି ନୁହେଁ, ଆପଣମାନଙ୍କର ମନେଥିବ, ଡିସେମ୍ବର ୨୦୧୮ରେ ବିଜେଡି ପକ୍ଷରୁ ଏକ ବଡ଼ ଜାତୀୟ ଅଭିଯାନ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ସଂସଦ ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନସଭାଗୁଡ଼ିକରେ ମହିଳାଙ୍କ ପାଇଁ ୩୩% ସଂରକ୍ଷଣ ନିମନ୍ତେ ସମର୍ଥନ ଲୋଡ଼ିବା ପାଇଁ ବିଜେଡିର ଏକ ପ୍ରତିନିଧି ଦଳ ଭାରତର ଅନ୍ୟୂନ ୨୨ଟି ରାଜନୈତିକ ଦଳର ନେତାମାନଙ୍କୁ ସାକ୍ଷାତ୍ କରିଥିଲେ। ତେଣୁ, ମହିଳା ସଂରକ୍ଷଣ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ବିଜେଡି କେବେବି ରାଜନୀତି କରିନାହିଁ, ବରଂ ଏହାକୁ ନିଜର ମୌଳିକ ନୀତି ବୋଲି ଭାବିଛି।
ରାଜ୍ୟସଭାରେ ସମୀକରଣ ଏବଂ ଦିଲ୍ଲୀର ରାଜନୈତିକ ଖେଳ
ବର୍ତ୍ତମାନ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି—ଏହି ସମସ୍ତ ପରିସ୍ଥିତିରେ ସଂସଦରେ ବିଜେଡିର ଭୂମିକା କ’ଣ ରହିବ?
ଯଦିଓ ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଜେଡି ବର୍ତ୍ତମାନ କ୍ଷମତାରେ ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ଜାତୀୟ ରାଜନୀତିରେ, ବିଶେଷକରି ସଂସଦର ଉଚ୍ଚ ସଦନ ଅର୍ଥାତ୍ ରାଜ୍ୟସଭାରେ ବିଜେଡିର ଏବେ ବି ୫ ଜଣ ସାଂସଦ ଅଛନ୍ତି। ଏହି ସମସ୍ତ ସାଂସଦ ଦଳର ନିଷ୍ପତ୍ତିକ୍ରମେ ସଂସଦରେ ସରକାରଙ୍କ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବିତ ବିଲ୍ଗୁଡ଼ିକୁ ସମର୍ଥନ କରିବେ ବୋଲି ସ୍ଥିର ହୋଇଛି।
ଆଉ ଏହାରି ଭିତରେ ଆଉ ଏକ ରୋଚକ ଖବର ମଧ୍ୟ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ବିଜେଡି ସହିତ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଆଲୋଚନା କରିବା ଏବଂ ସମନ୍ୱୟ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ପକ୍ଷରୁ ବରିଷ୍ଠ ସାଂସଦ ନିଶିକାନ୍ତ ଦୁବେଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଛି ବୋଲି ଜଣାପଡ଼ିଛି।
ଦିଲ୍ଲୀର ରାଜନୈତିକ କରିଡରରେ ଏବେ ଏହାକୁ ନେଇ ଜୋରଦାର ଚର୍ଚ୍ଚା ଚାଲିଛି। ବିଜେପିର ସୂଚନା ଓ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ କ୍ରମେ ଆଜିଠାରୁ ଦଳର ସାଂସଦମାନେ ସବୁ କାମ ଛାଡ଼ି ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ଡେରା ପକାଇବେ। ସେହିପରି ବିଜେଡିର ସାଂସଦମାନେ ମଧ୍ୟ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ଗସ୍ତ କରୁଥିବା ଖବର ମିଳିଛି। ଏହାର ଅର୍ଥ ସ୍ପଷ୍ଟ—ଆଗାମୀ ସଂସଦ ଅଧିବେଶନଟି ବେଶ୍ ତୋଫାନୀ ରହିବାକୁ ଯାଉଛି ଏବଂ ଜାତୀୟ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଆଞ୍ଚଳିକ ଦଳଗୁଡ଼ିକର ଭୂମିକା କେତେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ, ତାହା ପୁଣିଥରେ ପ୍ରମାଣିତ ହେବାକୁ ଯାଉଛି।
ସାରାଂଶ କଥା ହେଲା—ବିଜେଡି ପାଇଁ ଡିଲିମିଟେସନ୍ ଏବଂ ମହିଳା ବିଲ୍ କେବଳ କୌଣସି ରାଜନୈତିକ ବୁଝାମଣା ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହା ଦଳର ପୁରୁଣା ଆଦର୍ଶ ଏବଂ ରାଜ୍ୟର ସ୍ୱାର୍ଥ ସହିତ ଜଡ଼ିତ। ଗତକାଲିର ସେହି ୧୪ ମିନିଟର ବୈଠକରୁ ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଛି ଯେ, ଯେତେବେଳେ ଦେଶ ଗଠନ ଏବଂ ମହିଳା ସଶକ୍ତିକରଣ କଥା ଆସିବ, ସେତେବେଳେ ବିଜେଡି ବିନା କୌଣସି ଦ୍ୱିଧାରେ ନିଜର ସମର୍ଥନ ଜଣାଇବ।
also read
https://purvapaksa.com/bjds-double-faced-policy/


