ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା (IAF) ସ୍ୱଦେଶୀ ଦୀର୍ଘ-ଦୂରଗାମୀ କାମିକାଜେ ଡ୍ରୋନ୍ ବିକଶିତ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରକଳ୍ପ ଆରମ୍ଭ କରିଛି । ଏହି ଡ୍ରୋନ୍ ଗୁଡ଼ିକ ଭାରତୀୟ ଶିଳ୍ପ ସହିତ ସହଯୋଗରେ ଉତ୍ପାଦନ କରାଯିବ। ‘ଏକ-ପାଖ ଆକ୍ରମଣ ମାନବହୀନ ବାୟୁ ପ୍ରଣାଳୀ’ ପାଇଁ ବାୟୁସେନା ଚୟନ କରିଥିବା ଭାରତୀୟ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକୁ ଏକ ସୀମିତ ଟେଣ୍ଡର ଜାରି କରିଛି । ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ କୋଏମ୍ବାଟୁର (ତାମିଲନାଡୁ) ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ସୁଲୁରରେ ଅବସ୍ଥିତ ୫ଟି ବେସ୍ ମରାମତି ଡିପୋ ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ହେବ, ଯାହାକୁ ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ନୋଡାଲ୍ ଏଜେନ୍ସି ଭାବରେ ନାମିତ କରାଯାଇଛି।

କାମିକାଜେ ଡ୍ରୋନ୍ର ମୁଖ୍ୟ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟଗୁଡ଼ିକ
କାମିକାଜେ ଡ୍ରୋନ୍ଗୁଡ଼ିକୁ ‘ଲୋଇଟରିଂ ଯୁଦ୍ଧାସ୍ତ୍ର’ କିମ୍ବା ‘ଆତ୍ମଘାତୀ ଡ୍ରୋନ୍’ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା। ଏଗୁଡ଼ିକ ଏକପାଖିଆ ମାନବହୀନ ବାୟୁ ଯାନ ଯାହା ଲକ୍ଷ୍ୟସ୍ଥଳରେ ପହଞ୍ଚିଥାଏ, ଶତ୍ରୁକୁ ଚିହ୍ନଟ କରେ ଏବଂ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିଲେ ବିସ୍ଫୋରଣ କରେ । ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ନିଷ୍ପତ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ଡ୍ରୋନ୍ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ ପାଇଁ ବୌଦ୍ଧିକ ସମ୍ପତ୍ତି ଅଧିକାର (IPR) ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ପାଖରେ ରହିବ । ଏହାକୁ ଘରୋଇ କମ୍ପାନୀ ଏବଂ ଷ୍ଟାର୍ଟଅପ୍ ସହାୟତାରେ ଭାରତରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଡିଜାଇନ୍, ବିକଶିତ ଏବଂ ନିର୍ମାଣ କରାଯିବ ।
୧୬,୦୦୦ ଫୁଟ ଉଚ୍ଚତାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ସକ୍ଷମ

ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ଆବଶ୍ୟକ ଅନୁସାରେ ଦ୍ରୁତ ଅପଗ୍ରେଡ୍, ପରିବର୍ତ୍ତନ ଏବଂ କଷ୍ଟମାଇଜେସନ୍ ସକ୍ଷମ କରିବ । IAF ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ଦୂରଗାମୀ କାମିକାଜେ ଡ୍ରୋନ୍ ୧୬,୦୦୦ ଫୁଟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉଚ୍ଚତାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଏବଂ ଦିନ ଏବଂ ରାତି ଉଭୟ ସମୟରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ସକ୍ଷମ ହେବ । ପ୍ରଥମ ଜାତୀୟ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଶିଳ୍ପ ସମ୍ମିଳନୀରେ ଭାଷଣ ଦେଇ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂହ କହିଥିଲେ ଯେ,’ଭାରତକୁ ଡ୍ରୋନ୍ ଉତ୍ପାଦନ ପାଇଁ ଏକ ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ କେନ୍ଦ୍ର ହେବା ପାଇଁ ‘ମିସନ୍ ମୋଡ୍’ରେ କାମ କରିବାକୁ ପଡିବ।’ ସେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲେ ଯେ,’ଏହା ରଣନୈତିକ ସ୍ୱାୟତ୍ତତା ଏବଂ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପ୍ରସ୍ତୁତିକୁ ମଜବୁତ କରିବା ସହିତ ଦେଶକୁ ଆତ୍ମନିର୍ଭରଶୀଳ କରିବା ପାଇଁ ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ।’
ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ଏହି ଡ୍ରୋନ୍ଗୁଡ଼ିକର ଗୁରୁତ୍ୱ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଛନ୍ତି
- ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂହ ସମ୍ପ୍ରତି ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ସାମ୍ପ୍ରତିକ ସଂଘର୍ଷ ରୁଷ-ୟୁକ୍ରେନ ଯୁଦ୍ଧରୁ ଇରାନ-ଇସ୍ରାଏଲ ଉତ୍ତେଜନା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ଡ୍ରୋନ୍ ଏବଂ ଡ୍ରୋନ୍ ପ୍ରତିରୋଧୀ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଭବିଷ୍ୟତ ଯୁଦ୍ଧରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିବ ।
- ସେ ଏହା ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତରେ ଡ୍ରୋନ୍ ଉତ୍ପାଦନ କେବଳ ଶେଷ ଉତ୍ପାଦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୀମିତ ହେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ ; ବରଂ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଉପାଦାନ ଦେଶ ଭିତରେ ନିର୍ମାଣ କରାଯିବା ଉଚିତ ।
- ସେ ଜୋର ଦେଇ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଡ୍ରୋନ୍ ମଡେଲ୍ ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସଫ୍ଟୱେର୍, ଇଞ୍ଜିନ୍ ଏବଂ ବ୍ୟାଟେରୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସବୁକିଛି ଭାରତରେ ଉତ୍ପାଦନ କରାଯିବା ଉଚିତ । ଏହା ସହଜ କାମ ନୁହେଁ, କାରଣ ଅନେକ ଦେଶରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଡ୍ରୋନ୍ ଉପାଦାନ ଏବେ ବି ଚୀନ୍ ରୁ ଆମଦାନୀ କରାଯାଉଛି।
- ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ନବସୃଜନ ଇକୋସିଷ୍ଟମରେ ଷ୍ଟାର୍ଟଅପ୍ ଏବଂ MSME ମାନଙ୍କର ଅଂଶଗ୍ରହଣ ନିରନ୍ତର ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି ।
![]()
ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିବା ଚୁକ୍ତିନାମାର ବିବରଣୀ :
ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ ସୁଦ୍ଧା, ୬୭୬ ଷ୍ଟାର୍ଟଅପ୍, MSME ଏବଂ ନବସୃଜନକାରୀ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଉତ୍କର୍ଷତା ପାଇଁ ଉଦ୍ଭାବନ (iDEX) ପଦକ୍ଷେପ ସହିତ ଜଡିତ ହୋଇଛନ୍ତି ଏବଂ ୫୪୮ ଚୁକ୍ତିନାମା ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହୋଇଛି । ଏଥିମଧ୍ୟରୁ, ପ୍ରାୟ ୩,୮୫୩କୋଟି ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ୟର ୫୮ପ୍ରୋଟୋଟାଇପ୍ କ୍ରୟ ପାଇଁ ଅନୁମୋଦନ ଦିଆଯାଇଛି । ଏହା ସହିତ, ପ୍ରାୟ ୨,୩୨୬କୋଟି ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ୟର ୪୫ କ୍ରୟ ଚୁକ୍ତିନାମା ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହୋଇଛି ।


