ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିରେ ‘ବନ୍ଦେ ମାତରମ୍’ କେବଳ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଗୀତ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହା ଭାବନା, ବଳିଦାନ ଏବଂ ଦେଶଭକ୍ତିର ଏକ ପ୍ରତୀକ। ସ୍ୱାଧୀନତା ଆନ୍ଦୋଳନର ସେହି ଦିନଠାରୁ ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ଗୀତକୁ ନେଇ ଦେଶରେ ଅନେକ ଥର ରାଜନୈତିକ ଝଡ଼ ଉଠିଛି। କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଯେଉଁ ଘଟଣା ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି, ତାହା କେବଳ ଶାସକ ଓ ବିରୋଧୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସୀମାବଦ୍ଧ ନୁହେଁ; ବରଂ ଏହା ‘ଇଣ୍ଡିଆ’ (INDIA) ମେଣ୍ଟର ଭିତରର କଳା ମନୋଭାବକୁ ପଦାରେ ପକାଇ ଦେଇଛି।
କଥାଟି ହେଉଛି ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀରରୁ। ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀରରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଯାଇଛି ପ୍ରଥମ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀକ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ମହୋତ୍ସବ। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଗୀତ ‘ବନ୍ଦେ ମାତରମ୍’କୁ ଏହାର ସମସ୍ତ ଛନ୍ଦ ବା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପରେ (Full Version) ଗାନ କରାଯାଇଥିଲା। ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ କଥା ହେଲା, ସେହି ସମୟରେ ମଞ୍ଚରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀରର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ତଥାନ୍ୟାସନାଲ କନଫରେନ୍ସ (NC) ର ପ୍ରମୁଖ ନେତା ଓମାର ଅବଦୁଲ୍ଲା ଏବଂ ଏନସି ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଫାରୁକ୍ ଅବଦୁଲ୍ଲା। ସେମାନେ କେବଳ ଉପସ୍ଥିତ ନଥିଲେ, ବରଂ ପ୍ରାୟ ୩ ମିନିଟ୍ ୧୦ ସେକେଣ୍ଡ ଧରି ସାବଧାନ ମୁଦ୍ରାରେ ଠିଆ ହୋଇ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ‘ବନ୍ଦେ ମାତରମ୍’କୁ ସମ୍ମାନ ଜଣାଇଥିଲେ।
କିନ୍ତୁ ଦେଖନ୍ତୁ ବିଡ଼ମ୍ବନା! ଯେଉଁଠି ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀର ଭଳି ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଏବଂ ଏକ ସମୟରେ ଆର୍ଟିକିଲ୍ ୩୭୦କୁ ନେଇ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଥିବା ରାଜ୍ୟରେ ଜାତୀୟତା ଓ ସାମ୍ବିଧାନିକ ମର୍ଯ୍ୟାଦାର ଏଭଳି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଲା, ସେଥିରେ ଖୁସି ହେବା ବଦଳରେ କଂଗ୍ରେସ ଦଳ ଏଥିରେ ଅସ୍ୱସ୍ତି ପ୍ରକାଶ କରିଛି। ଆଉ ଏହି ଘଟଣା ପରେ ଦେଶର ରାଜନୀତିରେ ଏକ ପ୍ରକାର ଭୂକମ୍ପ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି। ବିଜେପି ଏହାକୁ ହାତଛଡ଼ା ନ କରି କଂଗ୍ରେସକୁ ‘୨୧୯୧ ଶତାବ୍ଦୀର ମୁସଲିମ୍ ଲିଗ୍’ ବୋଲି କଡ଼ା ଆକ୍ରମଣ କରିଛି।
ଆଜି ଆମେ ଆଲୋଚନା କରିବା ଯେ, କାହିଁକି କଂଗ୍ରେସ ନିଜେ ସହଯୋଗୀ ଦଳର ଏଭଳି ପଦକ୍ଷେପରେ ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ? କାହିଁକି ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ କମିଟି କେବଳ ଦୁଇଟି ଛନ୍ଦ ଗାନ କରିବାକୁ ପକ୍ଷଧର ଏବଂ କାହିଁକି ବିଜେପି ଏହାକୁ ନେଇ କଂଗ୍ରେସକୁ ଏତେ କଡ଼ା ଭାଷାରେ ଟାର୍ଗେଟ୍ କରୁଛି?
ଆସନ୍ତୁ ପ୍ରଥମେ ଜାଣିବା ଯେ ଘଟଣାଟି କେଉଁଠି ଏବଂ କିପରି ଘଟିଲା। ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀରରେ ପ୍ରଥମଥର ପାଇଁ ଏକ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ମହୋତ୍ସବ ଆୟୋଜିତ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ଉଦଘାଟନୀ ଦିବସରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ‘ବନ୍ଦେ ମାତରମ୍’ ଗାନ କରାଯିବାର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଥିଲା। ସରକାରୀ ପ୍ରୋଟୋକଲ୍ ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଗୃହ ମନ୍ତ୍ରାଳୟର ମାର୍ଗଦର୍ଶିକା ଅନୁଯାୟୀ, ‘ବନ୍ଦେ ମାତରମ୍’ର ସମସ୍ତ ୬ଟି ଛନ୍ଦର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସଂସ୍କରଣ ଯାହାର ସମୟସୀମା ପ୍ରାୟ ୩ ମିନିଟ୍ ୧୦ ସେକେଣ୍ଡ ଗାନ କରାଯାଇଥିଲା।
ଏହି ସମୟରେ ମଞ୍ଚରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀରର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଓମାର ଅବଦୁଲ୍ଲା ଏବଂ ତାଙ୍କ ପିତା ତଥା ନ୍ୟାସନାଲ କନଫରେନ୍ସର ସୁପ୍ରିମୋ ଫାରୁକ୍ ଅବଦୁଲ୍ଲା। ସେମାନେ କେବଳ ସେଠାରେ ବସି ନଥିଲେ, ବରଂ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଗୀତର ସମ୍ମାନାର୍ଥେ ସମସ୍ତ ୩ ମିନିଟ୍ ୧୦ ସେକେଣ୍ଡ ଧରି ସାବଧାନ ମୁଦ୍ରାରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଠିଆ ହୋଇଥିଲେ। ଏହି ଭିଡିଓଟି ଯେତେବେଳେ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ଭାଇରାଲ ହେଲା, ସେତେବେଳେ ସମସ୍ତଙ୍କ ନଜର କାଶ୍ମୀରର ବଦଳୁଥିବା ପରିସ୍ଥିତି ଉପରେ ପଡ଼ିଲା। ଯେଉଁ ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀରରେ ପୂର୍ବରୁ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ପ୍ରତୀକ ବା ଗୀତକୁ ନେଇ ବିବାଦ ଦେଖାଯାଉଥିଲା, ସେଠାରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ଣ୍ଣାଙ୍ଗ ‘ବନ୍ଦେ ମାତରମ୍’ ଗାନକୁ ଏକ ସକାରାତ୍ମକ ପଦକ୍ଷେପ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଗଲା।
କିନ୍ତୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟର କଥା ହେଲା, ଏହି ଘଟଣାକୁ କଂଗ୍ରେସ ଦଳ ସହଜରେ ଗ୍ରହଣ କରିପାରିଲା ନାହିଁ। କଂଗ୍ରେସର କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ନେତୃତ୍ୱ ଏଥିରେ ନିଜର ଅସନ୍ତୋଷ ଏବଂ ଅସ୍ୱସ୍ତି ବ୍ୟକ୍ତ କଲେ।
ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀରରେ ଘଟିଥିବା ଏହି ଘଟଣା ପରେ, କଂଗ୍ରେସ ଦଳର ସାଧାରଣ ସମ୍ପାଦକ (ସଂଗଠନ) କେ.ସି. ବେଣୁଗୋପାଲ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ ‘ଏକ୍ସ’ (X) ରେ ଏକ ପୋଷ୍ଟ କରି ନିଜର ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ରଖିଲେ। ସେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଲେଖିଲେ ଯେ, ‘ବନ୍ଦେ ମାତରମ୍ର ପୂର୍ଣ୍ଣାଙ୍ଗ ସଂସ୍କରଣ ସେହି ସାମଞ୍ଜସ୍ୟପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ବହୁବାଦୀ ଚିନ୍ତାଧାରା ସହିତ ମେଳ ଖାଏ ନାହିଁ, ଯାହାର କଳ୍ପନା ଆମର ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀମାନେ ଭାରତ ପାଇଁ କରିଥିଲେ।’
ବେଣୁଗୋପାଲ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଲେ ଯେ, ସହଯୋଗୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ୱାରା ଏଭଳି ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯିବା ଠିକ୍ ନୁହେଁ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସେହି ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀମାନଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ସମ୍ମାନ ଜଣାଇବା ଉଚିତ, ଯେଉଁମାନେ ଏହାର କେବଳ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅଂଶ ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ସ୍ଥିର କରିଥିଲେ।
କଂଗ୍ରେସର ଯୁକ୍ତି ରହିଛି ଯେ, ବଙ୍କିମଚନ୍ଦ୍ର ଚଟ୍ଟୋପାଧ୍ୟାୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରଚିତ ‘ବନ୍ଦେ ମାତରମ୍’ର ସମସ୍ତ ଛନ୍ଦକୁ ଗାନ କଲେ ଏହା ଏକ ବିବାଦୀୟ ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ, ଯାହାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ଗତ ଶତାବ୍ଦୀର ତିନି ଦଶକରେ (1937 ମସିହାରେ) କଂଗ୍ରେସ କାର୍ଯ୍ୟକାରିଣୀ କମିଟି (CWC) ଏକ ପ୍ରସ୍ତାବ ପାର୍ଟ କରି କେବଳ ପ୍ରଥମ ଦୁଇଟି ଛନ୍ଦ ଗାନ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲା। ଗତ ମାସରେ ମଧ୍ୟ କଂଗ୍ରେସ ପୁଣି ଥାଏ ସେହି ପୁରୁଣା ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ଦୋହରାଇଥିଲା ଯେ ଦଳୀୟ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ କେବଳ ପ୍ରଥମ ଦୁଇଟି ଛନ୍ଦ ହିଁ ଗାନ କରାଯିବ।
କିନ୍ତୁ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି—ଯେତେବେଳେ କଂଗ୍ରେସ ନିଜ ଦଳ ଭିତରେ ଏହି ନିୟମ ରଖିଛି, ତେବେ ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀରର ସହଯୋଗୀ ସରକାର ଅର୍ଥାତ୍ ନ୍ୟାସନାଲ କନଫରେନ୍ସ (NC) ଯଦି ସରକାରୀ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ପୂର୍ଣ୍ଣାଙ୍ଗ ଗୀତ ଗାନ କରୁଛି, ସେଥିରେ କଂଗ୍ରେସର ପେଟରେ କାହିଁକି ପାଣି ପଶୁଛି?
କଂଗ୍ରେସର ଏଭଳି ଆଭିମୁଖ୍ୟ ପରେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଝଟକା ଲାଗିଛି ଖୋଦ୍ କଂଗ୍ରେସର ମେଣ୍ଟ ସହଯୋଗୀ ନ୍ୟାସନାଲ କନଫରେନ୍ସ (NC) ତରଫରୁ। ଏନସି ନେତାମାନେ କଂଗ୍ରେସର ଏହି ଦାବିକୁ ସିଧାସଳଖ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରିଛନ୍ତି।
ଏନସି ନେତା ବସିର ଅହମଦ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ‘କଂଗ୍ରେସର ନିଜର ସ୍ଥିତି ରହିବାର ଅଧିକାର ଅଛି, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ମେଣ୍ଟ ସହଯୋଗୀ ଭାବରେ ଆମକୁ କହିପାରିବେ ନାହିଁ କି କ’ଣ ଗାନ କରାଯିବ ଏବଂ କେତେ ଗାନ କରାଯିବ।’ ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ମେଣ୍ଟ ଧର୍ମର ଅର୍ଥ ଏହା ନୁହେଁ ଯେ ଗୋଟିଏ ଦଳ ଅନ୍ୟ ଦଳ ଉପରେ ନିଜର ମତ ଲଦିଦେବ। ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଉପରେ କୌଣସି ଜିନିଷ ଜୋରଜବରଦସ୍ତି ଲଦିବାକୁ ଏନସି ବିରୋଧ କରେ।
ଭାବନ୍ତୁ, ‘ଇଣ୍ଡିଆ’ ମେଣ୍ଟର ଭିତରର ଅବସ୍ଥା କେତେ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇଗଲାଣି! ଗୋଟିଏ ପଟେ କଂଗ୍ରେସ କହୁଛି ଆମ ସହଯୋଗୀ ମଧ୍ୟ ଆମ ନିୟମ ମାନନ୍ତୁ, ଆଉ ଅନ୍ୟପଟେ ସହଯୋଗୀ ନ୍ୟାସନାଲ କନଫରେନ୍ସ କଂଗ୍ରେସର ଏହି ହୁକୁମକୁ ଖାତିର ନକରି ଖୋଲାଖୋଲି ମନା କରିଦେଉଛି। ଏହା ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ବିରୋଧୀ ମେଣ୍ଟ ଭିତରେ ସମନ୍ୱୟର କିପରି ଅଭାବ ରହିଛି ଏବଂ ନିଜସ୍ୱ ରାଜନୈତିକ ସ୍ୱାର୍ଥ ପାଇଁ ସେମାନେ ପରସ୍ପର ବିରୋଧରେ ଠିଆ ହେଉଛନ୍ତି।
ଯେତେବେଳେ କଂଗ୍ରେସ ଏଭଳି ବିବାଦୀୟ ବୟାନ ଦେଲା, ସେତେବେଳେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି (ବିଜେପି) ଏହାକୁ ହାତଛଡ଼ା କରି ନଥିଲା। ବିଜେପିର ବରିଷ୍ଠ ନେତା ତଥା ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ ସୁଧାଂଶୁ ତ୍ରିବେଦୀ ଏକ ପ୍ରେସ୍ ସମ୍ମିଳନୀରେ କଂଗ୍ରେସକୁ କଡ଼ା ଭାଷାରେ ଆକ୍ରମଣ କରିଛନ୍ତି।
ସୁଧାଂଶୁ ତ୍ରିବେଦୀ କହିଛନ୍ତି— ‘ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ‘ବନ୍ଦେ ମାତରମ୍’ ଗାନକୁ ନେଇ ସଂସଦ ଦ୍ୱାରା ନିୟମ ରହିଥିବା ସତ୍ତ୍ୱେ, କଂଗ୍ରେସ ମହାସଚିବ କେ.ସି. ଭେଣୁଗୋପାଳ ଯେପରି ଭାବରେ ‘ଏକ୍ସ’ରେ ଆପତ୍ତି ଜଣାଇଛନ୍ତି, ତାହା ଦଳର ପ୍ରକୃତ ଚେହେରାକୁ ପଦାରେ ପକାଇ ଦେଇଛି।’
ବିଜେପି ପ୍ରବକ୍ତା ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ‘ଆଜି ପରିସ୍ଥିତି ଏଭଳି ହୋଇଛି ଯେ କଂଗ୍ରେସର ନିଜସ୍ୱ ସହଯୋଗୀ ଦଳ ଯେପରିକି ଏନସି (NC) ଏବଂ ଏନସିପି (NCP) ମଧ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ‘ବନ୍ଦେ ମାତରମ୍’ ଗାନରେ ସାମିଲ ହେଉଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ କଂଗ୍ରେସର ଏଥିରେ ଆପତ୍ତି ରହିଛି। ଏହାର ଅର୍ଥ କଂଗ୍ରେସର ସହଯୋଗୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଆଜି ତାଙ୍କ ସାଥ୍ରେ ନାହାନ୍ତି, କେବଳ ମୁସଲିମ୍ ଲିଗ୍ ବ୍ୟତୀତ!’
ବିଜେପି ଏହା ମଧ୍ୟ କହିଛି ଯେ ଏଥିରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଛି ଯେ କଂଗ୍ରେସ ଆଉ ଧର୍ମନିରପେକ୍ଷ ଦଳ ନାହିଁ, ବରଂ ଏହା ତୁଷ୍ଟୀକରଣ ଏବଂ କଟ୍ଟରପନ୍ଥୀ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ଆଗରେ ଆତ୍ମସମର୍ପଣ କରି ‘୨୧୯୧ ଶତାବ୍ଦୀର ମୁସଲିମ୍ ଲିଗ୍’ରେ ପରିଣତ ହୋଇସାରିଛି। ବିଜେପିର ଏହି ଆକ୍ରମଣ ପରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ପୂରା ଜାତୀୟ ରାଜନୀତିରେ ଉତ୍ତାପ ବଢ଼ିବାରେ ଲାଗିଛି।
ଏହି ସମଗ୍ର ବିବାଦକୁ ଗଭୀର ଭାବେ ଅନୁଧ୍ୟାନ କଲେ ଜଣାପଡ଼େ ଯେ ଏହାର ମୂଳ ଅନେକ ପୁରୁଣା। ୧୮୮୨ ମସିହାରେ ବଙ୍କିମଚନ୍ଦ୍ର ଚଟ୍ଟୋପାଧ୍ୟାୟଙ୍କ ଉପନ୍ୟାସ ‘ଆନନ୍ଦମଠ’ରେ ପ୍ରକାଶିତ ‘ବନ୍ଦେ ମାତରମ୍’ ଗୀତଟି ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରାଣ ପ୍ରତିମା ଥିଲା। ତେବେ, ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବରୁ ୧୯୩୭ ମସିହାରେ କଂଗ୍ରେସ କାର୍ଯ୍ୟକାରିଣୀ କମିଟି ଏକ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲା ଯେ, ଗୀତର ପ୍ରଥମ ଦୁଇଟି ଛନ୍ଦକୁ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସ୍ତରରେ ଗାନ କରାଯିବ, କାରଣ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଛନ୍ଦଗୁଡ଼ିକରେ କେତେକ ପୌରାଣିକ ଏବଂ ଦେବୀ ଆବାହନ ରହିଛି ବୋଲି ସେତେବେଳେ କେତେକ ବର୍ଗର ଆପତ୍ତି ଥିଲା।
କିନ୍ତୁ ସମୟ ବଦଳିଛି। ଆଜି ଦେଶରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଏବଂ ସମ୍ବିଧାନର ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରୋଟୋକଲ୍ ଅନୁଯାୟୀ, ‘ବନ୍ଦେ ମାତରମ୍’କୁ ଏହାର ସମସ୍ତ ୬ଟି ଛନ୍ଦ ସହିତ ଗାନ କରିବାକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରାଯାଉଛି। ସରକାରୀ ସ୍ତରରେ ଏହାର ପୂର୍ଣ୍ଣାଙ୍ଗ ସଂସ୍କରଣକୁ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସମ୍ମାନ ଦିଆଯାଉଛି।
ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ, ଯେତେବେଳେ ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀରର ଜଣେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ଯିଏ କି ଏକ ଆଞ୍ଚଳିକ ଦଳର ନେତା ଏବଂ କଂଗ୍ରେସର ମେଣ୍ଟ ସହଯୋଗୀ) ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ‘ବନ୍ଦେ ମାତରମ୍’କୁ ସମ୍ମାନ ଜଣାଉଛନ୍ତି, ସେତେବେଳେ କଂଗ୍ରେସର ଏଥିରେ ବିରୋଧ କରିବା କେବଳ ଏକ ରାଜନୈତିକ ଭୁଲ୍ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହା ଦଳର ସଂକୀର୍ଣ୍ଣ ମାନସିକତାକୁ ଦର୍ଶାଉଛି।
ରାଜନୈତିକ ବିଶ୍ଳେଷକମାନଙ୍କ ମତରେ, କଂଗ୍ରେସ ଆଜି ଏଭଳି ଏକ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱରେ ପଡ଼ିଛି ଯେ ଯଦି ସେ ଜାତୀୟତାକୁ ସମର୍ଥନ କରୁଛି, ତେବେ ତାହାର ପାରମ୍ପରିକ ଭୋଟ୍ ବ୍ୟାଙ୍କ ପ୍ରଭାବିତ ହେବାର ଭୟ ରହିଛି ଏବଂ ଯଦି ସେ ଏହାର ବିରୋଧ କରୁଛି, ତେବେ ବିଜେପି ତାକୁ ‘ରାଷ୍ଟ୍ର ବିରୋଧୀ’ ବା ‘ତୁଷ୍ଟିକରଣକାରୀ’ ବୋଲି ପ୍ରମାଣିତ କରିବାରେ ସଫଳ ହେଉଛି।
ତେଣୁ, ଶେଷରେ ଏତିକି କୁହାଯାଇପାରେ ଯେ ‘ବନ୍ଦେ ମାତରମ୍’କୁ ନେଇ ଉଠିଥିବା ଏହି ନୂତନ ବିବାଦ କଂଗ୍ରେସ ପାଇଁ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଏକ ବଡ଼ ମୁଣ୍ଡବିନ୍ଧାର କାରଣ ପାଲଟିବ। ଗୋଟିଏ ପଟେ ନିଜର ସହଯୋଗୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକ କଂଗ୍ରେସର ହୁକୁମ ମାନିବାକୁ ନାରାଜ, ଏବଂ ଅନ୍ୟପଟେ ବିଜେପି ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ ପ୍ରତି ଘର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚାଇ କଂଗ୍ରେସର ଧର୍ମନିରପେକ୍ଷତାର ମୁଖାକୁ ଖୋଲିବାରେ ଲାଗିପଡ଼ିଛି।
ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀରର ମାଟିରେ ଯେଉଁଠି ଦିନେ ଜାତୀୟ ପ୍ରତୀକଗୁଡ଼ିକୁ ସମ୍ମାନ ଦେବାକୁ ନେଇ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଥିଲା, ସେଠାରେ ଆଜି ଆଞ୍ଚଳିକ ନେତାମାନେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଗୀତକୁ ଆପଣେଇ ନେଉଛନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ଦିଲ୍ଲୀରେ ବସିଥିବା କଂଗ୍ରେସ ହାଇକମାଣ୍ଡ ଏବେ ବି ସେହି ଦଶକ ପୁରୁଣା ରାଜନୀତିର ବଳୟରୁ ବାହାରି ପାରୁନାହାନ୍ତି। ଏହା କଂଗ୍ରେସର ରାଜନୈତିକ ଦୂରଦୃଷ୍ଟିର ଅଭାବକୁ ହିଁ ସ୍ପଷ୍ଟ କରୁଛି।
Also read : https://purvapaksa.com/leaders-flee-before-the-fight/
ଲଢ଼େଇ ପୂର୍ବରୁ ନେତା ଫେରାର୍! || Leaders flee before the fight!
