ବିଶ୍ୱପ୍ରସିଦ୍ଧ ପୁରୀ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ଏବଂ ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରକୁ ଆସୁଥିବା ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଭକ୍ତ ତଥା ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କ ସୁରକ୍ଷାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ପୁରୀ ପୋଲିସ ପକ୍ଷରୁ ଏକ ଯୁଗାନ୍ତକାରୀ ଏବଂ ହାଇଟେକ୍ ପଦକ୍ଷେପ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଛି। ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଆହୁରି କଡ଼ାକଡ଼ି କରିବା ତଥା ଅପରାଧୀଙ୍କ ଉପରେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ନଜର ରଖିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏବେ ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ଜ୍ଞାନକୌଶଳର ବ୍ୟବହାର ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି। ଏଣିକି ମନ୍ଦିର ଚତୁର୍ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଥିବା ସନ୍ଦିଗ୍ଧ ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷଙ୍କୁ ଚିହ୍ନଟ କରିବା ପାଇଁ ପୋଲିସ ପକ୍ଷରୁ ଫେସିଆଲ୍ ରେକଗ୍ନିସନ୍ ସିଷ୍ଟମ୍ ଏବଂ ଫିଙ୍ଗରପ୍ରିଣ୍ଟ୍ ସ୍କାନିଂ ଜରିଆରେ ଯାଞ୍ଚ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଛି। ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ଫଳରେ ଏବେ ରାଜ୍ୟ ତଥା ରାଜ୍ୟ ବାହାରୁ ଆସୁଥିବା ପେସାଦାର ଅପରାଧୀ ଏବଂ ଅସାମାଜିକ ତତ୍ତ୍ୱଙ୍କୁ ଖୁବ୍ କମ୍ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ଠାବ କରାଯାଇପାରିବ ବୋଲି ପୋଲିସ ପକ୍ଷରୁ ଦୃଢ଼ୋକ୍ତି ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି।

କିପରି କାମ କରୁଛି ଏହି ଫେସିଆଲ୍ ସ୍କାନ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥା?
ପୁରୀ ପୋଲିସର କର୍ମଚାରୀମାନଙ୍କୁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଟାବଲେଟ୍ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଇଛି। ଏହି ଟାବଲେଟ୍ଗୁଡ଼ିକରେ କ୍ରାଇମ୍ ଆଣ୍ଡ କ୍ରିମିନାଲ୍ ଟ୍ରାକିଂ ନେଟୱାର୍କ ସିଷ୍ଟମ୍ ର ଫେସିଆଲ୍ ରେକଗ୍ନିସନ୍ ସଫ୍ଟୱେର୍ ଇନଷ୍ଟଲ୍ କରାଯାଇଛି। ସିସିଟିଏନ୍ଏସ୍ ହେଉଛି ଏକ ଜାତୀୟ ଡାଟାବେସ୍ , ଯେଉଁଥିରେ ସମଗ୍ର ଦେଶର ଗିରଫ ଅପରାଧୀମାନଙ୍କର ଫଟୋଗ୍ରାଫ୍ ଏବଂ ବାୟୋମେଟ୍ରିକ୍ ତଥ୍ୟ ସାଇତା ହୋଇ ରହିଛି। ଗୁରୁବାର ରାତିରେ ପୋଲିସ ପକ୍ଷରୁ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ଆଖପାଖରେ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଟ୍ରାଏଲ୍ ରନ୍ ବା ରାତ୍ରିକାଳୀନ ପାଟ୍ରୋଲିଂ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା। ଏହି ସମୟରେ ମନ୍ଦିର ଚାରିପାଖର ଦୋକାନ, ମାର୍କେଟ୍ ଏବଂ ଜନଗହଳିପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକରେ ଅଯଥା ତଥା ସନ୍ଦେହଜନକ ଭାବେ ଘୂରି ବୁଲୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କର ଫଟୋ ଉଠାଯାଇ ତୁରନ୍ତ ସିସିଟିଏନ୍ଏସ୍ ଡାଟାବେସ୍ ସହ ମେଳ କରାଯାଇଥିଲା। କେବଳ ଫଟୋ ନୁହେଁ, ପରିଚୟ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ସ୍ଥଳେ ସେମାନଙ୍କର ଫିଙ୍ଗରପ୍ରିଣ୍ଟ୍ ବା ଆଙ୍ଗୁଠି ଛାପ ମଧ୍ୟ ସ୍କାନ୍ କରାଯାଉଛି।
ପ୍ରିଭେଣ୍ଟିଭ୍ ପୋଲିସିଂ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ
ପୁରୀ ଆରକ୍ଷୀ ଅଧୀକ୍ଷକ ପ୍ରତୀକ ସିଂହ ଏହି ନୂତନ ଅଭିଯାନ ସମ୍ପର୍କରେ ସୂଚନା ଦେଇ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଏହି ଜ୍ଞାନକୌଶଳର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କେବଳ ଅପରାଧ ଘଟିବା ପରେ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିବା ନୁହେଁ, ବରଂ ‘ପ୍ରିଭେଣ୍ଟିଭ୍ ପୋଲିସିଂ’ ବା ଅପରାଧକୁ ଆଗୁଆ ରୋକିବା। ସେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି, “ପାରମ୍ପରିକ ଯାଞ୍ଚ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସହିତ ଆଧୁନିକ ଟେକ୍ନୋଲୋଜିର ମିଶ୍ରଣ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ଅପରାଧୀମାନେ କୌଣସି ଅପରାଧ ଘଟାଇବା ପୂର୍ବରୁ ସେମାନଙ୍କୁ ଚିହ୍ନଟ କରିପାରିବୁ। ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଧାର୍ମିକ ତଥା ପର୍ଯ୍ୟଟନ କେନ୍ଦ୍ର ହୋଇଥିବାରୁ ଏଠାରେ ପକେଟମାର୍, ଚେନ୍ ଲୁଟେରା ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅସାମାଜିକ ତତ୍ତ୍ୱ ସକ୍ରିୟ ରହିବାର ସମ୍ଭାବନା ଅଧିକ ଥାଏ। ରାଜ୍ୟ ବାହାରୁ ଆସି ସାଧାରଣ ଭକ୍ତଙ୍କ ଭିଡ଼ ଭିତରେ ଲୁଚି ରହିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିବା ଅପରାଧୀଙ୍କୁ ଏବେ ସହଜରେ ଧରାଯାଇପାରିବ। କେବଳ କିଛି ସେକେଣ୍ଡ୍ ମଧ୍ୟରେ ଚେହେରା ଚିହ୍ନଟ ହୋଇଯାଉଥିବାରୁ ଏବଂ ଫିଙ୍ଗରପ୍ରିଣ୍ଟ ଦ୍ୱାରା ଅକାଟ୍ୟ ପ୍ରମାଣ ମିଳୁଥିବାରୁ ଏହା ପୋଲିସ ପାଇଁ ବହୁତ ସହାୟକ ହେଉଛି। ଏହାସହ ସମସ୍ତ ସ୍ଥାନୀୟ ଥାନା ଅଧିକାରୀଙ୍କୁ ସହରର ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକରେ ନାକାବନ୍ଦୀ ଓ ପରିଚୟ ଯାଞ୍ଚ କରିବାକୁ କଡ଼ା ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି।
ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ପାଇଁ ବଢ଼ିଛି ସୁରକ୍ଷା ବଳୟ
ଦ୍ୱାଦଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଏହି ପବିତ୍ର ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରକୁ ଦେଶର ଅନ୍ୟତମ ଅତି-ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ତଥା ହାଇ-ରିସ୍କ୍ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଭାବେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ। ୨୦୨୫ ଏପ୍ରିଲ୍ ମାସରେ ଘଟିଥିବା ପହଲଗାମ ଆତଙ୍କବାଦୀ ଆକ୍ରମଣ ପରେ ଓଡ଼ିଶା ପୋଲିସ ନିଜର ଆତଙ୍କବାଦୀ ନିରୋଧୀ କ୍ଷମତାକୁ ଢେର୍ ବୃଦ୍ଧି କରିଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ନିକଟରେ ରୁଫ୍-ମାଉଣ୍ଟେଡ୍ ଲାଇଟ୍ ମେସିନ୍ ଗନ୍ ଖଞ୍ଜା ଯାଇଥିବା ଦୁଇଟି ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ବୁଲେଟ୍-ପ୍ରୁଫ୍ ସାଞ୍ଜୁଆ ଗାଡ଼ି ଏବଂ ଅର୍ବାନ୍ ୱାରଫେୟାର୍ ରେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ତାଲିମପ୍ରାପ୍ତ କମାଣ୍ଡୋ ବାହିନୀ ମୁତୟନ କରାଯାଇଛି, ଯାହା ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ସୁରକ୍ଷାକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିଛି।
ସ୍ଥାନୀୟ ବ୍ୟବସାୟୀ ଓ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ସ୍ୱାଗତ
ପୋଲିସର ଏହି ହାଇଟେକ୍ ରାତ୍ରିକାଳୀନ ପାଟ୍ରୋଲିଂ ଏବଂ ଯାଞ୍ଚ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ଆଖପାଖରେ ଥିବା ସ୍ଥାନୀୟ ବାସିନ୍ଦା ଏବଂ ବ୍ୟବସାୟୀମାନେ ଖୁବ୍ ପ୍ରଶଂସା କରିଛନ୍ତି। ସ୍ଥାନୀୟ ବ୍ୟବସାୟୀ ରମାକାନ୍ତ ଦାସ ନିଜ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ କହିଛନ୍ତି ଯେ, “ଆମେ ପ୍ରାୟତଃ ଅନେକ ଅଜଣା ଲୋକ ଏବଂ ବାହାର ରାଜ୍ୟର ଉଠାଦୋକାନୀମାନଙ୍କୁ ମନ୍ଦିର ଚାରିପାଖରେ ଘଣ୍ଟା ଘଣ୍ଟା ଧରି ବିନା କାରଣରେ ଘୂରିବୁଲୁଥିବାର ଦେଖୁ। ଏଭଳି କଡ଼ା ଚେକିଂ ଆମକୁ ଭରସା ଦେଉଛି ଯେ ପୋଲିସ ସବୁବେଳେ ସଜାଗ ଅଛି। ଏହା ଦ୍ୱାରା ଅସାମାଜିକ ଲୋକଙ୍କ ମନରେ ଭୟ ସୃଷ୍ଟି ହେବ।”
ଆଗକୁ ଦଶହରା ଏବଂ ପବିତ୍ର କାର୍ତ୍ତିକ ମାସ ଭଳି ବଡ଼ ପାର୍ବଣ ଋତୁ ଆସୁଥିବାରୁ ଏବଂ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ଲକ୍ଷାଧିକ ଛୁଇଁବାର ସମ୍ଭାବନା ଥିବାରୁ ଏହି ଟେକ୍ନୋଲୋଜି-ଆଧାରିତ ସ୍ପେଶାଲ୍ ଅପରେସନ୍ ଏବଂ ଫେସିଆଲ୍ ସ୍କାନିଂ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଅଧିକ ବ୍ୟାପକ ଭାବେ ଜାରି ରହିବ ବୋଲି ପୋଲିସ ବିଭାଗ ପକ୍ଷରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କରାଯାଇଛି। ପୁରୀ ଭଳି ଏକ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ସହରରେ ଆଇନଶୃଙ୍ଖଳା ବଜାୟ ରଖିବା ତଥା ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷିତ ଦର୍ଶନର ସୁଯୋଗ ଦେବା ଦିଗରେ ରାଜ୍ୟ ପ୍ରଶାସନର ଏହା ଏକ ପ୍ରଶଂସନୀୟ ମାଇଲଖୁଣ୍ଟ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହେବ ବୋଲି ସାଧାରଣରେ ମତ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି।


