ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶିମିଳିପାଳ ବ୍ୟାଘ୍ର ଅଭୟାରଣ୍ୟ ରେ ବାଘ ବଂଶବୃଦ୍ଧି ଓ ସଂରକ୍ଷଣ ଅଭିଯାନରେ ଏକ ଐତିହାସିକ ସଫଳତା ମିଳିଛି। ମହାରାଷ୍ଟ୍ରର ତାଡୋବା ଅଭୟାରଣ୍ୟରୁ ଅଣାଯାଇଥିବା ରୟାଲ୍ ବେଙ୍ଗଲ୍ ବାଘୁଣୀ ‘ଜିନତ୍’ ଶିମିଳିପାଳର ପ୍ରାକୃତିକ ପରିବେଶ ସହ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଖାପଖୁଆଇ ନେବା ସହ ୪ଟି ଶାବକଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଇ ନିଜର ସ୍ଥାୟୀ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ଗଢ଼ିତୋଳିଛି। ବାଘ ସ୍ଥାନାନ୍ତରଣ ପ୍ରକଳ୍ପର ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସଫଳ ହୋଇଥିବାରୁ ବନ ବିଭାଗ ପକ୍ଷରୁ ଜିନତ୍ ବେକରୁ ‘ରେଡିଓ କଲାର୍’ ହଟାଇବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଛି। ଏହା ଫଳରେ ଜିନତ୍ ଏବେ ନିରନ୍ତର ଟ୍ରାକିଂ ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବେ ଶିମିଳିପାଳର ଗଭୀର ଜଙ୍ଗଲରେ ବିଚରଣ କରିପାରିବ।
ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ-ବଙ୍ଗଳା ସୀମା ବୁଲି ଫେରିଥିଲା ଜିନତ୍
୨୦୨୪ ମସିହା ନଭେମ୍ବର ମାସରେ ଶିମିଳିପାଳର ବାଘ ବଂଶରେ ଜିନୀୟ ବିବିଧତା ବୃଦ୍ଧି କରିବା ପାଇଁ ମହାରାଷ୍ଟ୍ରର ତାଡୋବା-ଅନ୍ଧାରୀ ଟାଇଗର ରିଜର୍ଭରୁ ଜିନତ୍ ଓ ଯମୁନା ନାମକ ଦୁଇଟି ବାଘୁଣୀଙ୍କୁ ଅଣାଯାଇଥିଲା।
ଅଭୟାରଣ୍ୟରୁ ବାହାରି ଯାଇଥିଲା : ମୁକ୍ତ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଛଡ଼ାଯିବା ପରେ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଜିନତ୍ ଶିମିଳିପାଳ ସୀମା ପାର୍ ହୋଇ ପଡ଼ୋଶୀ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ଓ ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ଜଙ୍ଗଲମହଲ ଅଞ୍ଚଳକୁ ଚାଲିଯାଇଥିଲା।
୩ ରାଜ୍ୟର ବନ ବିଭାଗ ମୁତୟନ : ସେହି ସମୟରେ ଜିନତ୍କୁ ଖୋଜିବା ଓ ଟ୍ରାକ୍ କରିବା ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା, ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ଏବଂ ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ ବନ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ମିଳିତ ଟିମ୍ ନିୟୋଜିତ ହୋଇଥିଲେ।
ନିଜ ଇଲାକାକୁ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ : ପ୍ରାୟ ୧୦ ଦିନରୁ ଅଧିକ ସମୟ ବୁଲିବା ପରେ ସେ ପୁଣି ନିଜେ ଶିମିଳିପାଳ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଫେରିଆସିଥିଲା ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ ଶିମିଳିପାଳ ଅଞ୍ଚଳରେ ନିଜର ସ୍ଥାୟୀ ବାସସ୍ଥଳୀ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲା।
୪ ଶାବକଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଇ ରଚିଲା ଇତିହାସ
ମେ ୨୦୨୬ ମସିହାରେ ବାଘୁଣୀ ଜିନତ୍ ଶିମିଳିପାଳର ଘଞ୍ଚ ଜଙ୍ଗଲରେ ୪ଟି ସୁସ୍ଥ ଶାବକଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିଲା।
1. ଜିନୀୟ ସମୃଦ୍ଧି :
ଶିମିଳିପାଳରେ ଥିବା ଅଧିକାଂଶ ବାଘ କଳା ବା ମେଲାନିଷ୍ଟିକ୍ ହୋଇଥିବାରୁ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଇନ୍ବ୍ରିଡିଂ ସମସ୍ୟା ରହିଥିଲା। ତାଡୋବା ବାଘୁଣୀ ଶାବକ ଜନ୍ମ ଦେବା ଫଳରେ ଅଭୟାରଣ୍ୟରେ ସୁସ୍ଥ ରୟାଲ୍ ବେଙ୍ଗଲ୍ ଟାଇଗରଙ୍କ ବଂଶବୃଦ୍ଧି ହୋଇଛି।
2. ମାତୃତ୍ୱ ଓ ସୁରକ୍ଷା :
ବର୍ତ୍ତମାନ ବର୍ଷା ଋତୁ ଚାଲିଥିବାରୁ ଜିନତ୍ ଓ ତା’ର ଛୁଆମାନେ ଘଞ୍ଚ ଜଙ୍ଗଲ ଭିତରେ ରହିଛନ୍ତି। ଭିଏଚ୍ଏଫ୍ ଟ୍ରାନ୍ସମିଟର୍ ଜରିଆରେ ବନ ବିଭାଗ ସେମାନଙ୍କ ଗତିବିଧି ଉପରେ ଦୂରରୁ ନଜର ରଖିଛି।
ଟ୍ରାଙ୍କୁଲାଇଜ୍ ବିନା ରିମୋଟ୍ କଣ୍ଟ୍ରୋଲ୍ରେ ଖୋଲିବ କଲାର୍
ଶିମିଳିପାଳ ବ୍ୟାଘ୍ର ପ୍ରକଳ୍ପର କ୍ଷେତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ପ୍ରକାଶ ଚାନ୍ଦ ଗୋଗିନେନୀ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ, ଆଗାମୀ ଅକ୍ଟୋବର କିମ୍ବା ନଭେମ୍ବର ମାସ ସୁଦ୍ଧା ଜିନତ୍ ବେକରୁ ରେଡିଓ କଲାର୍ କାଢ଼ି ଦିଆଯିବ।
ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ଡିଟାଚ୍ମେଣ୍ଟ୍ ପ୍ରଯୁକ୍ତି :
ଏହି ରେଡିଓ କଲାର୍ରେ ‘ରିମୋଟ୍ ଡ୍ରପ୍-ଅଫ୍ ମେକାନିଜିମ୍’ ରହିଛି। ଏଥିପାଇଁ ବାଘୁଣୀକୁ ନିଶ୍ଚେତକ ଇଞ୍ଜେକ୍ସନ୍ ଦେବାର ଆବଶ୍ୟକତା ପଡ଼ିବ ନାହିଁ।
ସିଗ୍ନାଲ୍ ଜରିଆରେ ଖୋଲିବ :
କଣ୍ଟ୍ରୋଲ୍ ରୁମ୍ରୁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସିଗ୍ନାଲ୍ ପଠାଯିବା ମାତ୍ରେ କଲାର୍ଟି ଆପେ ଆପେ ବେକରୁ ଖସିପଡ଼ିବ ଏବଂ ପରେ ବନ କର୍ମଚାରୀମାନେ ଜଙ୍ଗଲ ଭିତରୁ ସେହି ଯନ୍ତ୍ରଟିକୁ ସଂଗ୍ରହ କରିବେ।
ଅନ୍ୟ ବାଘୁଣୀ ‘ଯମୁନା’ ଏବଂ ଦ୍ୱିତୀୟ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ପ୍ରକଳ୍ପ
ଜିନତ୍ ସହ ଆସିଥିବା ଅନ୍ୟତମ ବାଘୁଣୀ ‘ଯମୁନା’ ବର୍ତ୍ତମାନ କୁଲଡିହା ଜଙ୍ଗଲ ପରିସରରେ ବିଚରଣ କରୁଛି ଏବଂ ସେ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାବକ ଜନ୍ମ ଦେଇନଥିବାରୁ ତା’ର ରେଡିଓ କଲାର୍ ଟ୍ରାକିଂ ଜାରି ରହିବ।
ଅପରପକ୍ଷରେ, ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟର ଅଭୂତପୂର୍ବ ସଫଳତା ପରେ ବନ ବିଭାଗ ଦ୍ୱିତୀୟ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ବ୍ୟାଘ୍ର ସ୍ଥାନାନ୍ତରଣ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଚଳାଇଛି। କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଓ ଏନ୍ଟିସିଏ (NTCA) ର ଅନୁମୋଦନ ମିଳିବା ପରେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଭାରତରୁ ଆଉ ଏକ ଅଣ୍ଡିରା ଓ ମାଈ ବାଘ ଯୋଡ଼ିଙ୍କୁ ଶିମିଳିପାଳ ଅଣାଯିବାର ଯୋଜନା ରହିଛି। ଜିନତ୍ର ସଫଳତା ସମଗ୍ର ଦେଶର ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ ସଂରକ୍ଷଣ ଇତିହାସରେ ଏକ ନୂତନ ମାଇଲଖୁଣ୍ଟ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇଛି।
