ଥରେ ଭାବି ଦେଖନ୍ତୁ ତ— ଯଦି ଏହି ଦେଶରେ କେଉଁ ଆଇନ ତିଆରି ହେବ, କେଉଁ ଆଇନ ବାତିଲ୍ ହେବ, କିଏ ମନ୍ତ୍ରୀ ରହିବ ଆଉ କାହାକୁ ପଦତ୍ୟାଗ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ, ଏ ସବୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଯଦି ସଂସଦ ଭବନ ବଦଳରେ ଦିଲ୍ଲୀର ରାସ୍ତାରେ ୧୦,୦୦୦ ଲୋକଙ୍କ ଭିଡ଼ ଠିଆ ହୋଇ ହେବ— ତେବେ ଏ ଦେଶର ସମ୍ବିଧାନ ଏବଂ ନିର୍ବାଚିତ ସରକାରଙ୍କ ଅର୍ଥ ଆଉ କ’ଣ ରହିଲା?

ଜନ୍ତର-ମନ୍ତରରୁ ନିକଟରେ ଶେଷ ହୋଇଥିବା ଆନ୍ଦୋଳନ ହୁଏତ ବାହାରକୁ ଶାନ୍ତ ଦେଖାଯାଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ଏହା ଭାରତୀୟ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ଏକ ଗଭୀର କ୍ଷତକୁ ପଦାରେ ପକାଇ ଦେଇଛି। ଏହି ଗୋଟିଏ ଘଟଣା ଦେଶ ଆଗରେ ଦୁଇଟି ବଡ଼ ଏବଂ ନଗ୍ନ ସତ୍ୟକୁ ଆଣି ଠିଆ କରିଛି। ପ୍ରଥମ— ନିଜକୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ କହୁଥିବା ସରକାରଙ୍କ ଅକଳନୀୟ ଦୁର୍ବଳତା। ଏବଂ ଦ୍ୱିତୀୟ— ଦେଶର ବିରୋଧୀ ଦଳର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନାକାରାପଣ ଓ ବିଶ୍ୱସନୀୟତାର ଶୂନ୍ୟତା!
ଦେଶର ସଂସଦର ଅଧିବେଶନ ଚାଲିଥିବା ସମୟରେ, କିଛି ଅଜଣା, ଅଚିହ୍ନା ମୁହଁ ହଠାତ୍ ଆସି ଦିଲ୍ଲୀର ରାସ୍ତାରେ ଭିଡ଼ ଜମାଉଛନ୍ତି। ଯେଉଁମାନଙ୍କ ପୃଷ୍ଠଭୂମି କ’ଣ, ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରକୃତ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କ’ଣ— ସେ ବିଷୟରେ ଦୁଇମାସ ପୂର୍ବରୁ ଦେଶକୁ କିଛି ଜଣାନଥିଲା।
କୁହାଗଲା ଏହା ଛାତ୍ରମାନଙ୍କର ଦାବି, ପରୀକ୍ଷା ଲିକ୍ ବା ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ନେଇ ଆନ୍ଦୋଳନ। କିନ୍ତୁ ବାସ୍ତବତା କ’ଣ ଥିଲା? ଏହି ଗହଳି ଭିତରେ ପ୍ରକୃତ ଛାତ୍ରଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ୧୫ ରୁ ୨୦ ପ୍ରତିଶତରୁ ବେଶି ନ ଥିଲା। ବାକି ୮୦ ପ୍ରତିଶତ ଥିଲେ ସେହିମାନେ, ଯେଉଁମାନଙ୍କର ନା ଥିଲା ଛାତ୍ରସମାଜ ସହ କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ, ନା ଥିଲା ପରୀକ୍ଷା ସହ କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ!
ଯେତେବେଳେ ଆନ୍ଦୋଳନକାରୀମାନେ ଜନ୍ତର-ମନ୍ତରର ବାରିକେଡ୍ ଭାଙ୍ଗି ସଂସଦ ଭବନ ଆଡ଼କୁ ମାଡ଼ିଚାଲିଲେ, ସେତେବେଳେ ଆଇନ-ଶୃଙ୍ଖଳାର ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଲା। ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆରେ କୁହାଗଲା— “ପୋଲିସ୍ ଅତ୍ୟାଚାର କଲା, ବଳପ୍ରଯୋଗ କଲା।”
କିନ୍ତୁ ଗୋଟିଏ କଥା ଥଣ୍ଡା ମୁଣ୍ଡରେ ଚିନ୍ତା କରନ୍ତୁ। ଯଦି ସେହି ଉତ୍ତ୍ୟକ୍ତ ଭିଡ଼ରୁ ୨୦୦ ବା ୫୦୦ ଲୋକ ସଂସଦ ଭବନ ଭିତରକୁ ପଶିଯାଇଥାନ୍ତେ, ଆଉ ସେମାନଙ୍କ ଭିତରୁ କାହା ପାଖରେ ଯଦି ମାରାତ୍ମକ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଥାଆନ୍ତା— ତେବେ ଆଜି ଯେଉଁମାନେ ପୋଲିସକୁ ଗାଳି ଦେଉଛନ୍ତି, ସେହିମାନେ ପଚାରି ନଥାନ୍ତେ କି, “ପୋଲିସ୍ କ’ଣ ଶୋଇଥିଲା? ଦେଶର ସଂସଦର ସୁରକ୍ଷା କାହିଁ?”

ଗଣତନ୍ତ୍ରରେ ଆନ୍ଦୋଳନ କରିବାର, ପ୍ରତିବାଦ କରିବାର ଅଧିକାର ସମସ୍ତଙ୍କର ଅଛି। କିନ୍ତୁ ଆନ୍ଦୋଳନ ନାଁରେ ସଂସଦର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱକୁ ବନ୍ଧକ ରଖିବା ଏବଂ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଗାଳିଗୁଲଜ କରିବା— କ’ଣ ଏହା ଆମ ସମ୍ବିଧାନ ସୀମା ଭିତରେ ଆସେ?
ଏବେ ଆସିବା ଏହି ପୂରା ଘଟଣାର ସବୁଠାରୁ ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟଜନକ ଦିଗକୁ— ‘ସରକାରଙ୍କ ଦୁର୍ବଳତା’।
ସରକାର କୌଣସି ରାଜନୈତିକ ଦଳର ହୋଇପାରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସରକାର ହେଉଛନ୍ତି ଦେଶର। ସରକାର ଝୁକିବା ବା ଆତ୍ମସମର୍ପଣ କରିବାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଦେଶର ଆଇନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଝୁକିବା!
ଦିଲ୍ଲୀ ଭଳି ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ରାଜଧାନୀରେ ୧୦,୦୦୦ରୁ ୧୨,୦୦୦ ଲୋକ ରୋଜ୍ ଜମା ହେଉଛନ୍ତି, ହିଂସାର ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର ହେଉଛି— ଆଉ ସରକାରୀ ଗୁପ୍ତଚର ସଂସ୍ଥା (Intelligence) ପାଖରେ ଖବର ନଥିଲା? ଯଦି ଖବର ଥିଲା, ତେବେ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପଦକ୍ଷେପ କାହିଁକି ନିଆଗଲା ନାହିଁ?
ଏହି ଆନ୍ଦୋଳନର ସତ୍ୟତା ଆହୁରି ଭୟାନକ। ଯେଉଁ ଆନ୍ଦୋଳନକାରୀମାନେ ଧାରଣାରେ ବସିଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କ ଖାଦ୍ୟପେୟ ଓ ରହିବା ପାଇଁ ଟଙ୍କା କେଉଁଠୁ ଆସୁଥିଲା? ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ତଦନ୍ତରୁ ଜଣାପଡ଼ିଲା ଯେ, ଏହାର ପେମେଣ୍ଟ କତାର, ସାଉଦି ଆରବ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ଭଳି ସ୍ଥାନରୁ ହେଉଥିଲା!
ବିଦେଶୀ ‘ଟୁଲକିଟ୍’ ଜରିଆରେ ଭାରତରେ ଅସ୍ଥିରତା ସୃଷ୍ଟି କରିବା, ‘ରିଜିମ୍ ଚେଞ୍ଜ’ ବା ସରକାର ବଦଳାଇବାର ଯେଉଁ ଚକ୍ରାନ୍ତ ନେପାଳ, ବାଂଲାଦେଶ କିମ୍ବା ଶ୍ରୀଲଙ୍କାରେ ସଫଳ ହୋଇଥିଲା— ସେହି ଶୈଳୀକୁ ଭାରତରେ ପ୍ରୟୋଗ କରିବାର ଚେଷ୍ଟା କରାଗଲା।

ଭାରତରେ ହୁଏତ ସେହିପରି ସରକାର ପତନ ସହଜ ନୁହେଁ, କିନ୍ତୁ ଆରାଜକତା ସୃଷ୍ଟି କରି ଦେଶର ଅର୍ଥନୀତି ଓ ଶାନ୍ତିକୁ ଭଙ୍ଗ କରିବା ହିଁ ଏହି ବିଦେଶୀ ଶକ୍ତିଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ୟ। ଆଉ ଦୁଃଖର କଥା, ସରକାର ପ୍ରଥମ ଦିନରୁ କଠୋର ହେବା ବଦଳରେ, ଚାପରେ ଆସି ନିଷ୍ପତ୍ତି ବଦଳାଇଲେ। ଏହାଦ୍ୱାରା ଦେଶଦ୍ରୋହୀ ଓ ଉପଦ୍ରବୀମାନଙ୍କୁ ଏକ ଭୁଲ୍ ବାର୍ତ୍ତା ଗଲା ଯେ— “ଯଦି ଆପଣ ରାସ୍ତାରେ ୧୦,୦୦୦ ଲୋକଙ୍କୁ ଏକାଠି କରି ହିଂସା କରିପାରିବେ, ତେବେ ସରକାରଙ୍କୁ ନୁଆଁଇ ହେବ।”
ଇତିହାସକୁ ଯଦି ଆମେ ଦେଖିବା, କୌଣସି ଘଟଣାର ସଠିକ୍ ଆକଳନ କରିବା ସହଜ ହୋଇଥାଏ।
ମନେପକାନ୍ତୁ ୭ ନଭେମ୍ବର ୧୯୬୬ ର ସେହି ଐତିହାସିକ ଘଟଣା। ସ୍ୱାମୀ କରପାତ୍ରୀ ମହାରାଜ ଏବଂ ପୁରୀ ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ହଜାର ହଜାର ସାଧୁସନ୍ତ ଗୋ-ହତ୍ୟା ନିଷେଧ ଦାବିରେ ସଂସଦ ଭବନ ଆଡ଼କୁ ମାର୍ଚ୍ଚ କରିଥିଲେ। ସେମାନଙ୍କର ଦାବି କୌଣସି ଗୋଷ୍ଠୀ ସ୍ୱାର୍ଥ ନଥିଲା, କିମ୍ବା ସେମାନେ କୌଣସି ଅପରାଧୀ ନଥିଲେ। ସେମାନେ ଥିଲେ ଏ ଦେଶର ଆଦରଣୀୟ ସାଧୁ।
କିନ୍ତୁ ଯେତେବେଳେ ସେମାନେ ସଂସଦର ସୀମା ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ, ସେତେବେଳର ସରକାର ସଂସଦର ସୁରକ୍ଷା ଓ ଗରିମା ରକ୍ଷା ପାଇଁ ପୋଲିସ ଗୁଳିଚାଳନା ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଥିଲେ। ସେଥିରେ ଅନେକ ସାଧୁଙ୍କ ପ୍ରାଣହାନି ଘଟିଥିଲା।

ତାହା ସଠିକ୍ ଥିଲା କି ଭୁଲ୍— ସେ ବାଦବିବାଦ ଅଲଗା। କିନ୍ତୁ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି, ଯଦି ସଂସଦର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଦେଶର ସାଧୁସନ୍ତଙ୍କ ଉପରେ ଆଇନଗତ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ହୋଇପାରେ, ତେବେ ମୁହଁପରିପାଟି ବାନ୍ଧି, ଗୁଣ୍ଡାଗର୍ଦ୍ଦି କରି, ପୋଲିସକୁ ଆକ୍ରମଣ କରୁଥିବା ଏବଂ ବିଦେଶୀ ଟଙ୍କାରେ ପରିଚାଳିତ ହେଉଥିବା ଉପଦ୍ରବୀଙ୍କ ପ୍ରତି କୋମଳ ମନୋଭାବ କାହିଁକି?
ଆଜି ଆମ ପୋଲିସ ବଳକୁ ଏପରି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଛିଡ଼ା କରାଯାଉଛି ଯେମିତି ସେମାନେ କେବଳ ମାଡ଼ ଖାଇବାକୁ, ନିଜର ମୁଣ୍ଡ ଫୁଟାଇବାକୁ ନିୟୋଜିତ ହୋଇଛନ୍ତି। ଯଦି ଆମେ ଆମର ସୁରକ୍ଷାକର୍ମୀଙ୍କୁ ଅସହାୟ କରିଦେବା, ତେବେ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଆମ ସମ୍ବିଧାନ ଓ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା କିଏ କରିବ?
ଏହି ପୂରା ନାଟକରେ ଯଦି କାହାର ଅସଲ ଚେହେରା ପଦାରେ ପଡ଼ିଛି, ତେବେ ସେ ହେଉଛି ଦେଶର ‘ବିରୋଧୀ ଦଳ’।

ଆଜି ସଂସଦରେ ବିରୋଧୀ ଦଳର ନେତା ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ପାଖରେ ୯୯ ଜଣ ସାଂସଦଙ୍କ ବଳ ଅଛି। କିନ୍ତୁ ଦୁଃଖର ବିଷୟ, ଦେଶର ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ ନେଇ ସଂସଦରେ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବିତର୍କ କରିବା ବଦଳରେ, ବିରୋଧୀ ଦଳ କେବଳ ଗଣମାଧ୍ୟମର ଆକର୍ଷଣ ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଆବାସ ଆଗରେ ହଙ୍ଗାମା କରିବାରେ ବ୍ୟସ୍ତ।
ଆପଣ ଦେଖନ୍ତୁ— ଯେଉଁ ଅଜଣା ଆନ୍ଦୋଳନକାରୀମାନେ ରାସ୍ତାକୁ ଓହ୍ଲାଇଥିଲେ, ସେମାନେ ବିରୋଧୀ ଦଳକୁ ବି ନିଜର ନେତା ବୋଲି ଗ୍ରହଣ କଲେ ନାହିଁ! ଏହା ବିରୋଧୀ ଦଳ ପାଇଁ କେତେ ବଡ଼ ଲଜ୍ଜାର ବିଷୟ? ଦେଶର ଜନସାଧାରଣ ତ ଦୂରର କଥା, ଉପଦ୍ରବୀ ଓ ଆନ୍ଦୋଳନକାରୀମାନଙ୍କର ବି ବିରୋଧୀ ଦଳ ଉପରେ କୌଣସି ବିଶ୍ୱାସ ନାହିଁ!

ବିରୋଧୀ ଦଳ ନିଜେ କୌଣସି ଗଠନମୂଳକ ନେତୃତ୍ୱ ନେଇପାରୁ ନାହାନ୍ତି, ଅଥଚ ଯେତେବେଳେ କୌଣସି ଅରାଜକତା ସୃଷ୍ଟି ହେଉଛି, ସେଠାରେ ରାଜନୈତିକ ରୁଟି ସେକିବା ପାଇଁ ପହଞ୍ଚି ଯାଉଛନ୍ତି। ଏହା ବିରୋଧୀ ଦଳର ବିଶ୍ୱସନୀୟତାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୂନ୍ୟ କରିଦେଇଛି।
ପ୍ରଶ୍ନ ଏଠାରେ କୌଣସି ଜଣେ ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଇସ୍ତଫା କିମ୍ବା ଗୋଟିଏ ପରୀକ୍ଷାର ନୁହେଁ। ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି ଆମ ଭବିଷ୍ୟତର, ଆମ ଗଣତନ୍ତ୍ରର!
ଯଦି ଆଜି ଆମେ ଏହି ଧାରାକୁ ନରୋକିବା, ତେବେ କାଲି ଆଉ ଏକ ୧୦,୦୦୦ ଲୋକଙ୍କ ଭିଡ଼ ଆସିବ, ସେମାନେ ଆଉ କିଛି ବେଆଇନ ଦାବି କରିବେ, ସଡ଼କ ଅବରୋଧ କରିବେ, ଆଉ ସରକାର ସେମାନଙ୍କ ଆଗରେ ଆଣ୍ଠେଇବେ।
ଏହାର ସମାଧାନ କ’ଣ?

କଠୋର ଆଇନର ଆବଶ୍ୟକତା: ଯେପରି ପ୍ରଶ୍ନପତ୍ର ଲିକ୍ ରୋକିବା ପାଇଁ ସରକାର କଠୋର ଆଇନ ଆଣୁଛନ୍ତି, ସେହିପରି ଆନ୍ଦୋଳନ ନାଁରେ ହିଂସା, ସରକାରୀ ସମ୍ପତ୍ତି ନଷ୍ଟ, ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆରେ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଗାଳିଗୁଲଜ ଓ ଗୁଜବ ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ବିରୋଧରେ କଠୋର ଓ ଆଦର୍ଶଦଣ୍ଡ (Exemplary Punishment) ର ଆଇନ ପ୍ରଣୟନ ହେବା ଦରକାର।
ବିଦେଶୀ ଫଣ୍ଡିଂ ଉପରେ ରୋକ୍: ଆନ୍ଦୋଳନ ପଛରେ ଥିବା ବିଦେଶୀ ଟୁଲକିଟ୍ ଓ ଆର୍ଥିକ କାରବାରକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଚିହ୍ନଟ କରି, ଦେଶଦ୍ରୋହ ଅଭିଯୋଗରେ ଫାଷ୍ଟ-ଟ୍ରାକ୍ କୋର୍ଟରେ ବିଚାର କରାଯାଉ।
ସଂସଦର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ: ଆଇନ ସଂସଦରେ ହିଁ ତିଆରି ହେବ, ରାସ୍ତାରେ ନୁହେଁ। ଗଣତନ୍ତ୍ରରେ ଜନମତ ନିର୍ବାଚନ ମାଧ୍ୟମରେ ପ୍ରକାଶ ପାଏ, ହିଂସାତ୍ମକ ଭିଡ଼ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ।
Also read : https://purvapaksa.com/the-minister-left-but-will-the-paper-leak-stop/
ମନ୍ତ୍ରୀ ଗଲେ… କିନ୍ତୁ ପେପର୍ ଲିକ୍ ବନ୍ଦ ହେବ ତ? || The minister left… but will the paper leak stop?


