ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତିରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ (BJD) ର ଭବିଷ୍ୟତକୁ ନେଇ ଏବେ ନୂଆ ଚର୍ଚ୍ଚା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି। ୨୪ ବର୍ଷର ଦୀର୍ଘ ଶାସନ ପରେ ୨୦୨୪ ନିର୍ବାଚନରେ ପରାଜୟ ହୋଇ ବିରୋଧୀ ଆସନକୁ ଯାଇଥିବା ବିଜେଡିକୁ ନେଇ ଏବେ ଏକ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି — ଦଳ କି ଧୀରେ ଧୀରେ ତାମିଲନାଡୁର AIADMK ଭଳି ନେତୃତ୍ୱ ସଙ୍କଟ ଦିଗକୁ ଯାଉଛି?
ରାଜନୀତିକ ବିଶ୍ଳେଷକମାନେ କହୁଛନ୍ତି, ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଦୀର୍ଘ ନେତୃତ୍ୱ ପରେ ବିଜେଡି ଭିତରେ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ପ୍ରଶ୍ନ ସ୍ପଷ୍ଟ ନ ହେବାରୁ ଦଳ ଭିତରେ ଅସ୍ପଷ୍ଟତା ଓ ଅସନ୍ତୋଷ ବଢ଼ୁଥିବା ଚର୍ଚ୍ଚା ହେଉଛି।
AIADMK ମଡେଲ୍ ସହ ତୁଳନା କାହିଁକି?
ତାମିଲନାଡୁର AIADMK ଏକ ସମୟରେ ରାଜ୍ୟର ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦଳ ଥିଲା। ଏମ୍.ଜି.ଆର୍ଙ୍କ ପରେ ଜୟଲଳିତା ଦଳକୁ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ନିଜ ନେତୃତ୍ୱ ଆଧାରିତ ମଡେଲ୍ରେ ପରିଣତ କରିଥିଲେ। ଦଳର କର୍ମୀଙ୍କ ପାଇଁ ଜୟଲଳିତା କେବଳ ନେତା ନୁହେଁ, ଭାବନା ଓ ଶକ୍ତିର କେନ୍ଦ୍ର ଥିଲେ।
କିନ୍ତୁ ସମସ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି ହେଲା ତାଙ୍କ ପରେ। AIADMK ରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ସାରିର ନେତୃତ୍ୱ ସୁଦୃଢ଼ ଭାବେ ଗଢ଼ିଉଠିନଥିଲା। ଜୟଲଳିତା ନିଜ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀଙ୍କୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିନଥିବାରୁ ତାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ଦଳ ଭିତରେ ଶକ୍ତି ସଂଘର୍ଷ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା।
ଓ. ପନିରସେଲଭମ୍, ଏଡାପାଡ଼ି ପାଲାନିସ୍ୱାମୀ ଓ ଶଶିକଳା ଶିବିର ମଧ୍ୟରେ ଶକ୍ତି ଲଢ଼େଇ ଦଳକୁ ଭାଗଭାଗ କରିଦେଇଥିଲା। ଏହା ପରେ AIADMK ଧୀରେ ଧୀରେ ନିଜ ରାଜନୀତିକ ପ୍ରଭାବ ହରାଇବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲା।
TVK ଉଦୟ ଓ AIADMK ର ଅସ୍ଥିରତା
ବର୍ତ୍ତମାନ ତାମିଲନାଡୁରେ ଅଭିନେତା ବିଜୟଙ୍କ ଦଳ TVK ନୂଆ ରାଜନୀତିକ ଶକ୍ତି ଭାବେ ଉଭୁକି ଆସୁଛି। ଯୁବ ଭୋଟରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ TVK ର ପ୍ରଭାବ ବଢ଼ୁଥିବା ବେଳେ AIADMK ର କିଛି ନେତା ଓ କର୍ମୀ ନୂଆ ରାଜନୀତିକ ଆଶ୍ରୟ ଖୋଜୁଥିବା ଚର୍ଚ୍ଚା ହେଉଛି।
ରାଜନୀତିକ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷକମାନଙ୍କ ମତରେ, ଯେତେବେଳେ କୌଣସି ଦଳରେ ନେତୃତ୍ୱ ସ୍ପଷ୍ଟ ନଥାଏ, ସେତେବେଳେ ନେତା ଓ କର୍ମୀମାନେ ନିଜର ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ନୂଆ ବିକଳ୍ପ ଖୋଜିବା ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତି।
BJD ରେ ମଧ୍ୟ ସେହି ଆଶଙ୍କା?
ଓଡ଼ିଶାରେ ମଧ୍ୟ ସେହି ପରି ଏକ ପରିସ୍ଥିତି ଗଢ଼ିଉଠୁଛି କି ନାହିଁ, ତାହାକୁ ନେଇ ଚର୍ଚ୍ଚା ବଢ଼ୁଛି।
ରାଜନୀତିକ ବିଶ୍ଳେଷକମାନଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତିରେ ଏକ ଅସାଧାରଣ ନେତା। ୨୪ ବର୍ଷ ଧରି ଦଳକୁ କ୍ଷମତାରେ ରଖିବା ଓ ନିଜ ପ୍ରଭାବ ଅଟୁଟ ରଖିବା ସାଧାରଣ କଥା ନୁହେଁ।
ଗାଁ ତଳସ୍ତରର କର୍ମୀଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଶୀର୍ଷ ନେତୃତ୍ୱ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତଙ୍କ ରାଜନୀତିକ ପରିଚୟ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କୁ କେନ୍ଦ୍ର କରି ଗଢ଼ିଉଠିଛି।
କିନ୍ତୁ ଏବେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ — “ନବୀନ ବାବୁଙ୍କ ପରେ କିଏ?”
୨୦୨୪ ପରାଜୟ ପରେ ବଢ଼ିଲା ଚର୍ଚ୍ଚା
୨୦୨୪ ନିର୍ବାଚନରେ ବିଜେଡିର ପରାଜୟକୁ ଅନେକ ରାଜନୀତିକ ବିଶ୍ଳେଷକ କେବଳ ଏକ ନିର୍ବାଚନୀ ହାର ଭାବେ ନୁହେଁ, ବରଂ ଦଳ ପାଇଁ ଏକ ମନୋବୈଜ୍ଞାନିକ ଝଟକା ଭାବେ ଦେଖୁଛନ୍ତି।
ଦୀର୍ଘ ଶାସନ ପରେ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ବିରୋଧୀ ଆସନକୁ ଯାଇଥିବା ବିଜେଡି ଭିତରେ ଏବେ ଅନେକ ପ୍ରଶ୍ନ ଖୋଲାମେଲା ଭାବେ ଉଠୁଛି।
- ଦଳରେ ପ୍ରକୃତ ନିଷ୍ପତ୍ତି କିଏ ନେଉଥିଲା?
- ଜମିସ୍ତରର ନେତାଙ୍କୁ କାହିଁକି ଅଣଦେଖା କରାଗଲା?
- କାହା ହାତରେ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷମତା ଥିଲା?
ଏହି ପ୍ରଶ୍ନଗୁଡ଼ିକ ଏବେ ବିଜେଡି କର୍ମୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚର୍ଚ୍ଚାର ବିଷୟ ହୋଇଛି।
ବିରୋଧୀ ଭୂମିକାରେ BJD ର ଦୁର୍ବଳତା?
ରାଜନୀତିରେ ଶାସନ କରିବା ଯେତେ କଠିନ, ବିରୋଧୀ ଭୂମିକା ପାଳନ କରିବା ତାଠାରୁ ଅଧିକ କଠିନ ବୋଲି ମନାଯାଏ। କାରଣ ବିରୋଧୀ ଦଳକୁ ରାସ୍ତାରେ ନାମି ଆନ୍ଦୋଳନ କରିବାକୁ ପଡ଼େ।
ଓଡ଼ିଶାରେ ଆଇନ-ଶୃଙ୍ଖଳାକୁ ନେଇ ସମ୍ପ୍ରତି ଘଟୁଥିବା କିଛି ଘଟଣାରେ ଲୋକ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବିରୋଧୀ ଭୂମିକା ଆଶା କରୁଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ବିଜେଡି ସେହିପରି ଆକ୍ରମକ ଭୂମିକା ନେଇପାରିନଥିବା ଅଭିଯୋଗ ହେଉଛି।
ଅନ୍ୟପଟେ କଂଗ୍ରେସ, ବିଶେଷକରି ଭକ୍ତ ଚରଣ ଦାସଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ, ରାସ୍ତାରେ ଅଧିକ ଆକ୍ରମକ ଭୂମିକା ନେଉଥିବା ଦେଖାଯାଉଛି।
ରାଜନୀତିକ ମହଳରେ ଏହାକୁ BJD ପାଇଁ ଚିନ୍ତାର ବିଷୟ ଭାବେ ଦେଖାଯାଉଛି। କାରଣ ବିରୋଧୀ ସ୍ଥାନ ଯଦି କଂଗ୍ରେସ ଦଖଲ କରିଦେଏ, ତେବେ ବିଜେଡିର ରାଜନୀତିକ ସ୍ପେସ୍ କମିଯିବା ଆଶଙ୍କା ରହିଛି।
କର୍ମୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଢ଼ୁଛି ଅସ୍ପଷ୍ଟତା
ବିଜେଡିର ଅନେକ ତଳସ୍ତର କର୍ମୀ ଏବେ ଦଳର ଭବିଷ୍ୟତକୁ ନେଇ ଅଡୁଆରେ ଥିବା ଚର୍ଚ୍ଚା ହେଉଛି।
ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏବେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି —
- ଦଳରେ ପ୍ରକୃତ ନିଷ୍ପତ୍ତି କିଏ ନେଉଛି?
- ଆଗାମୀ ନେତୃତ୍ୱ କାହା ହାତକୁ ଯିବ?
- ଦଳ କେମିତି ନୂଆ ରଣନୀତି ନେବ?
ରାଜନୀତିକ ବିଶ୍ଳେଷକମାନଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ଦଳକୁ ଏବେ ନୂଆ ମୁହଁ, ନୂଆ ଭାଷା ଓ ନୂଆ ରାଜନୀତିକ ରଣନୀତିର ଆବଶ୍ୟକତା ଅଛି।
ଦଳ ଭିତରେ ଗୋଷ୍ଠୀବାଦର ଆଶଙ୍କା?
ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିରେ ଏହା ପୂର୍ବରୁ ଅନେକଥର ଦେଖାଯାଇଛି ଯେ, ଯେତେବେଳେ ନେତୃତ୍ୱ ଦୁର୍ବଳ ହୁଏ, ସେତେବେଳେ ଦଳ ଭିତରେ ଗୋଷ୍ଠୀବାଦ ବଢ଼ିଯାଏ।
AIADMK, ଶିବସେନା, ସମାଜବାଦୀ ପାର୍ଟି ଓ ଅକାଳୀ ଦଳ ଭଳି ଦଳଗୁଡ଼ିକ ଏପରି ସଙ୍କଟ ଦେଖିସାରିଛନ୍ତି।
କିଛି ବିଶ୍ଳେଷକଙ୍କ ମତରେ, ଯଦି ବିଜେଡି ଶୀଘ୍ର ସଂଗଠନକୁ ପୁନଃଗଠନ ନକରେ ଓ ନେତୃତ୍ୱକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ନକରେ, ତେବେ ଆଗାମୀ କିଛି ବର୍ଷରେ ଦଳ ଭିତରେ ଅସନ୍ତୋଷ ବଢ଼ିପାରେ।
BJD ପାଇଁ ଆଗକୁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କଣ?
ରାଜନୀତିକ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷକମାନଙ୍କ ମତରେ, ବିଜେଡି ପୁଣି ଥରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇଉଠିପାରିବ। କିନ୍ତୁ ତାପାଇଁ ଦଳକୁ କିଛି ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।
ସେଗୁଡ଼ିକ ହେଲା —
- ଦ୍ୱିତୀୟ ସାରିର ନେତୃତ୍ୱ ତିଆରି
- କର୍ମୀଙ୍କ ସହ ସିଧା ସଂଯୋଗ ବଢ଼ାଇବା
- ବିରୋଧୀ ଭୂମିକାରେ ଆକ୍ରମକ ହେବା
- ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ରାଜନୀତି ସହ ରାସ୍ତାର ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେବା
- ଆଗାମୀ ନେତୃତ୍ୱକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିବା
ଉପସଂହାର
AIADMK ଓ BJD ମଧ୍ୟରେ ଅନେକ ସମାନତା ଥିବା ଚର୍ଚ୍ଚା ଏବେ ରାଜନୀତିକ ମହଳରେ ବଢ଼ୁଛି। ଦୁଇଟି ଦଳ ଦୀର୍ଘଦିନ ଧରି ଜଣେ ଲୋକପ୍ରିୟ ନେତାଙ୍କୁ କେନ୍ଦ୍ର କରି ଚାଲିଥିଲା ଓ ଦୁଇଟି ଦଳରେ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ପ୍ରଶ୍ନ ସ୍ପଷ୍ଟ ନୁହେଁ।
ତେବେ ଇତିହାସ ପୁଣି ଦୋହରାଇବ କି ନାହିଁ, ତାହା ଆଗାମୀ ଦିନରେ ବିଜେଡି କେମିତି ନିଜକୁ ପୁନଃସଂଗଠିତ କରେ ତାହା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିବ।
AlsoRead; https://purvapaksa.com/questions-arise-again-regarding-the-congress-china-agreement/
