ଇତିହାସରେ କିଛି ଚରିତ୍ର ଏମିତି ଥାଆନ୍ତି, ଯେଉଁମାନଙ୍କ ଜୀବନ ଦୀର୍ଘ ଦଶନ୍ଧି ଧରି କ୍ଷମତାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶିଖରରେ ଥାଏ ସତ, କିନ୍ତୁ ସେମାନଙ୍କ ଚାରିପାଖରେ ସବୁବେଳେ ଏକ ରହସ୍ୟର ଘେରା ରହିଥାଏ। ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିରେ ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀ ହେଉଛନ୍ତି ଠିକ୍ ସେହିଭଳି ଏକ ଚରିତ୍ର।
ଦୀର୍ଘ ବର୍ଷ ଧରି ଦେଶର ଶାସନ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଚାବିକାଠି ଯାହାଙ୍କ ହାତରେ ରହିଥିଲା, ସେ ଏବେ ନିଜର ଆତ୍ମଜୀବନୀ ବା ସ୍ମୃତିକଥା ପ୍ରକାଶ କରିବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ପୁସ୍ତକଟି ବଜାରକୁ ଆସିବା ପୂର୍ବରୁ ହିଁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଯାଇଛି ବିରାଟ ବିବାଦ। ଏକ ପ୍ରମୁଖ ପ୍ରକାଶନ ସଂସ୍ଥା ବହିରେ ଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉପରେ ତଥ୍ୟ ପ୍ରମାଣ ମାଗିବାରୁ ପ୍ରକାଶନ ଅଟକି ଯାଇଥିଲା, ଆଉ ଏବେ ଏହା ଏକ ବିଦେଶୀ ପ୍ରକାଶକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଛପା ହେବାକୁ ଯାଉଛି।
ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି— ଏହି ପୁସ୍ତକରେ କ’ଣ କେବଳ ରାଜନୈତିକ ଆରୋପ-ପ୍ରତ୍ୟାରୋପ ରହିବ, ନା ଦେଶର ଇତିହାସ ସହ ଜଡ଼ିତ ସେହି ଅଣଦେଖା, ଅକୁହା ସତ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଉପରୁ ପରଦା ହଟିବ?
ଆଜି ଆମେ ଆଲୋଚନା କରିବା ଏଭଳି କିଛି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରଶ୍ନ, ଯାହାର ଉତ୍ତର ସମଗ୍ର ଦେଶ ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କଠାରୁ ଜାଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛି।
୧୫ ବର୍ଷର ନାଗରିକତା ବିଳମ୍ବ ଓ ମାରୁତି କମ୍ପାନୀର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ପଦ
ଆସନ୍ତୁ ଘଟଣାକ୍ରମକୁ ପ୍ରାରମ୍ଭରୁ ଦେଖିବା। ୧୯୬୮ ମସିହାରେ ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ସହ ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ବିବାହ ହୁଏ। କିନ୍ତୁ ଆପଣ ଜାଣି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେବେ ଯେ, ସେ ଭାରତୀୟ ନାଗରିକତା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ୧୯୮୩ ମସିହାରେ— ଅର୍ଥାତ୍ ବିବାହର ପୂରା ୧୫ ବର୍ଷ ପରେ।
ଏଠାରେ କୌଣସି ଅଭିଯୋଗ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏକ ସାଧାରଣ ନାଗରିକ ହିସାବରେ କୌତୂହଳ ସୃଷ୍ଟି ହେବା ସ୍ୱାଭାବିକ:
- ଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ବୋହୂ ଭାବେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ କ୍ଷମତାସୀନ ବାସଭବନରେ ରହି ମଧ୍ୟ ୧୫ ବର୍ଷ ଧରି ଭାରତୀୟ ନାଗରିକତା ନନେବା ପଛର ପ୍ରକୃତ କାରଣ କ’ଣ ଥିଲା?
- ଦ୍ୱିତୀୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଷୟ ହେଉଛି, ଭାରତର ନାଗରିକ ନ ଥାଇ ମଧ୍ୟ ସଞ୍ଜୟ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ‘ମାରୁତି ଟେକ୍ନିକାଲ୍ ସର୍ଭିସେସ୍ ପ୍ରାଇଭେଟ୍ ଲିମିଟେଡ୍’ ଭଳି କମ୍ପାନୀରେ ସେ କିପରି ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ (Director) ଭାବେ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ? କାରଣ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ସେହି ସମୟରେ ବିଦେଶୀ ନାଗରିକଙ୍କ ପାଇଁ ଏଭଳି କଟକଣା ରହିଥିଲା।
- ନାଗରିକତା ପାଇବା ପୂର୍ବରୁ ଭୋଟର ତାଲିକାରେ ନାମ ପଞ୍ଜୀକରଣକୁ ନେଇ ଯେଉଁ ଆଇନଗତ ବିବାଦ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିଲା, ତା’ର ସ୍ପଷ୍ଟୀକରଣ କ’ଣ?
ଏହି ପ୍ରଶ୍ନଗୁଡ଼ିକ କୌଣସି ଗୁଜବ ନୁହେଁ, ଏହା ସରକାରୀ ନଥିପତ୍ରର ତଥ୍ୟ। ଆଶା କରାଯାଉଛି, ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀ ନିଜ ବହିରେ ଏହାର ସ୍ପଷ୍ଟ ଉତ୍ତର ଦେବେ।
ଜରୁରୀକାଳୀନ ପରିସ୍ଥିତି (୧୯୭୫) ଓ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭବନର ରହସ୍ୟ
୧୯୭୫ ମସିହାର ଜରୁରୀକାଳୀନ ପରିସ୍ଥିତି ବା Emergency। ଏହା ସ୍ୱାଧୀନ ଭାରତର ଗଣତନ୍ତ୍ର ଇତିହାସରେ ଏକ କଳଙ୍କିତ ଅଧ୍ୟାୟ। ସେହି ସମୟରେ ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ସରକାରୀ ବାସଭବନରେ ରହୁଥିଲେ।
ବିଶ୍ୱ ଇତିହାସରେ ଏହା ଏକ ବିରଳ ଉଦାହରଣ ଯେଉଁଠି ଜଣେ ବିଦେଶୀ ନାଗରିକ ଦେଶର ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ଗୋପନୀୟ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଉଥିବା ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଆବାସରେ ବସବାସ କରୁଥିଲେ।
ଯେତେବେଳେ ଦେଶରେ ଜରୁରୀକାଳ ଲାଗୁ ହେଲା, ସମଗ୍ର ବିରୋଧୀ ଦଳର ନେତାମାନଙ୍କୁ ଜେଲ୍ରେ ଭର୍ତ୍ତି କରାଗଲା, ଗଣମାଧ୍ୟମର କଣ୍ଠରୋଧ କରାଗଲା— ସେତେବେଳେ ସେହି ଘର ଭିତରେ ଥିବା ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା କ’ଣ ଥିଲା?
ସେ କ’ଣ ନିଜ ଶାଶୁ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କୁ ଏ ବିଷୟରେ କେବେ ପଚାରିଥିଲେ?
ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀ ଏବଂ ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହି କଳା ଆଇନକୁ ନେଇ କ’ଣ କଥାବାର୍ତ୍ତା ହେଉଥିଲା?
ଜଣେ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷଦର୍ଶୀ ଭାବେ ସେହି ଘର ଭିତରେ ଘଟୁଥିବା ରାଜନୈତିକ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର ଏବଂ ନିଷ୍ପତ୍ତି ପ୍ରକ୍ରିୟା ବିଷୟରେ ସେ କ’ଣ ଉଲ୍ଲେଖ କରିବେ?
ଦୁଇଟି ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡ ଓ ଅନୁତ୍ତରିତ ପ୍ରଶ୍ନ
ଭାରତ ଇତିହାସର ଦୁଇଟି ବଡ଼ ରାଜନୈତିକ ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡ ସହ ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ସିଧାସଳଖ ସମ୍ପର୍କ ରହିଛି।
ପ୍ରଥମ ଘଟଣା: ୧୯୮୪ – ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ହତ୍ୟା
- ଯେତେବେଳେ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ଉପରକୁ ଗୁଳି ଚଳାଗଲା, ସେତେବେଳେ ଘର ଭିତରେ ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ଏବଂ ଗୁଳି ଶବ୍ଦ ଶୁଣି ସେ ହିଁ ପ୍ରଥମେ ଦୌଡ଼ି ଆସିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ସହ ଚାଲୁଥିବା ଆର୍. କେ. ଧାୱନଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ବି ଆଞ୍ଚ ଆସିନଥିଲା।
- ଠକ୍କର କମିଶନ୍ ରିପୋର୍ଟରେ ଆର୍. କେ. ଧାୱନଙ୍କ ଭୂମିକା ଉପରେ ଗୁରୁତର ସନ୍ଦେହ ପ୍ରକାଶ କରାଯାଇଥିଲା— ଯେ ହତ୍ୟାକାରୀ ସତୱନ୍ତ ସିଂହର ଡ୍ୟୁଟି କାହିଁକି ଏବଂ କାହା ନିର୍ଦ୍ଦେଶରେ ବଦଳା ଯାଇଥିଲା?
ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି: - ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କୁ କୌଣସି ତଦନ୍ତକାରୀ ସଂସ୍ଥା ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷଦର୍ଶୀ ସାକ୍ଷୀ ଭାବେ ଅଦାଲତରେ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଥିଲା କି?
- ଯେଉଁ ଆର୍. କେ. ଧାୱନଙ୍କ ଉପରେ ତଦନ୍ତ କମିଶନ ପ୍ରଶ୍ନବାଚୀ ଲଗାଇଥିଲେ, ରାଜୀଭ ଗାନ୍ଧୀ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ହେବା ପରେ ପୁଣି ସେ କିପରି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ (PMO) କୁ ଫେରିଆସିଲେ?
ଦ୍ୱିତୀୟ ଘଟଣା : ୧୯୯୧ – ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ଶ୍ରୀପେରୁମ୍ବୁଦୁର ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡ
- ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀ ରାଜନୀତିରେ ଥିବା ସମୟରେ ପ୍ରାୟ ପ୍ରତ୍ୟେକ ନିର୍ବାଚନ ସଭା ଓ ରାଲିରେ ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀ ତାଙ୍କ ସାଙ୍ଗରେ ଯାଉଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ଶ୍ରୀପେରୁମ୍ବୁଦୁରର ସେହି ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟଜନକ ଶେଷ ସଭାକୁ ସେ କାହିଁକି ଯାଇନଥିଲେ? ଏହା କେବଳ ଏକ ସଂଯୋଗ ଥିଲା ନା ଅନ୍ୟ କିଛି କାରଣ?
- ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡ ପରେ ମୃତଦେହ ଚିହ୍ନଟ ପାଇଁ ଡିଏନଏ (DNA) ପରୀକ୍ଷଣ ପାଇଁ ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ରକ୍ତ ନମୁନା ନ ଦେବା ଏବଂ କେବଳ ଜୋତାରୁ ମୃତଦେହ ଚିହ୍ନଟ ହେବାକୁ ନେଇ ବଜାରରେ ଅନେକ ଚର୍ଚ୍ଚା ଚାଲିଥିଲା। ଗାନ୍ଧୀ ପରିବାର କିମ୍ବା କଂଗ୍ରେସ ପକ୍ଷରୁ କେବେ ଏହାର ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଖଣ୍ଡନ କରାଯାଇନଥିଲା। ଏହି ପୁସ୍ତକ ମାଧ୍ୟମରେ କ’ଣ ଏହି ରହସ୍ୟ ଉପରୁ ପରଦା ଉଠିବ?
ଚୀନ୍ ସହ ସମ୍ପର୍କ, ରାହୁଲଙ୍କ ଗୁପ୍ତ ବୈଠକ ଓ ବୋଷ୍ଟନ୍ ଘଟଣା
ଏବେ ଆସିବା ବୈଦେଶିକ ନୀତି ଏବଂ ଚୀନ୍ ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ। ଚୀନ୍ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି:
୧. ୨୦୦୮ କଂଗ୍ରେସ-ଚୀନ୍ କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ ପାର୍ଟି ଚୁକ୍ତି (MoU):
୨୦୦୮ ମସିହାରେ ବେଜିଂ ଅଲିମ୍ପିକ୍ସ ସମୟରେ ଭାରତର କ୍ଷମତାସୀନ ଦଳ ‘କଂଗ୍ରେସ’ ଏବଂ ଚୀନ୍ର ଶାସକ ‘ଚାଇନିଜ୍ କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ ପାର୍ଟି (CCP)’ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ବୁଝାମଣା ପତ୍ର ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହୋଇଥିଲା। ଗୋଟିଏ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଦେଶର ଶାସକ ଦଳ ଏକ ଏକଛତ୍ରବାଦୀ ଦେଶର ପାର୍ଟି ସହ କେଉଁ ସର୍ତ୍ତରେ ଏହି ଚୁକ୍ତି କରିଥିଲା? ଏହି ଚୁକ୍ତିର ସର୍ତ୍ତାବଳୀ କ’ଣ ଥିଲା, ଯାହା ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସାର୍ବଜନୀନ କରାଗଲା ନାହିଁ?
୨. ଡୋକଲାମ୍ ବିବାଦ ସମୟରେ ରାହୁଲଙ୍କ ବୈଠକ:
୨୦୧୭ ମସିହାରେ ଯେତେବେଳେ ଭାରତ ଏବଂ ଚୀନ୍ ସେନା ମଧ୍ୟରେ ଡୋକଲାମ୍ରେ ଉତ୍ତେଜନା ଚାଲିଥିଲା, ସେହି ସମୟରେ ମଧ୍ୟରାତ୍ରିରେ ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀ ଚୀନ୍ ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତଙ୍କୁ ଭେଟିବାକୁ କାହିଁକି ଯାଇଥିଲେ? ପ୍ରଥମେ କଂଗ୍ରେସ ଏହାକୁ ଅସ୍ୱୀକାର କଲା, କିନ୍ତୁ ଚୀନ୍ ଦୂତାବାସ ଫଟୋ ଜାରି କରିବା ପରେ ସତ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଲା। ଏଭଳି ଗୁପ୍ତ ଆଲୋଚନାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କ’ଣ ଥିଲା?
୩. ବୋଷ୍ଟନ୍ ବିମାନବନ୍ଦର ଘଟଣା:
ଅମେରିକାର ଏକ ବିମାନବନ୍ଦରରେ ଯେତେବେଳେ ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କୁ ଅଟକ ରଖାଯାଇଥିଲା, ସେତେବେଳେ ତତ୍କାଳୀନ ଜାତୀୟ ସୁରକ୍ଷା ପରାମର୍ଶଦାତା (NSA) ବ୍ରଜେଶ ମିଶ୍ରଙ୍କୁ କିଏ ଫୋନ୍ କରିଥିଲେ? ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀ କ’ଣ ତତ୍କାଳୀନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ ମାଗିଥିଲେ? ଏହି ଘଟଣାର ପ୍ରକୃତ ସତ୍ୟ କ’ଣ ଥିଲା?
‘ଭଗୱା ଆତଙ୍କବାଦ’ ନେରେଟିଭ୍, ୨୬/୧୧ ମୁମ୍ବାଇ ଆକ୍ରମଣ ଓ ନକ୍ସଲବାଦ
ୟୁପିଏ (UPA) ଶାସନ କାଳର ଦଶ ବର୍ଷ— ଯେତେବେଳେ ଡକ୍ଟର ମନମୋହନ ସିଂହ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଥିଲେ ସତ, କିନ୍ତୁ ‘ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ପରାମର୍ଶଦାତା ପରିଷଦ’ (NAC)ର ମୁଖ୍ୟ ଭାବେ ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀ ହିଁ ସରକାରର ସର୍ବେସର୍ବା ଥିଲେ। ସେହି ସମୟର ତିନୋଟି ଗୁରୁତର ପ୍ରସଙ୍ଗ ଆଜି ବି ଉତ୍ତର ଖୋଜୁଛି:
୧. ‘ଭଗୱା ଆତଙ୍କବାଦ’ (Saffron Terror) ନେରେଟିଭ୍:
ସମଝୌତା ଏକ୍ସପ୍ରେସ୍ ବିସ୍ଫୋରଣ ଘଟଣାରେ ପାକିସ୍ତାନୀ ସନ୍ଦିଗ୍ଧଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ହିନ୍ଦୁ ସଂଗଠନଗୁଡ଼ିକୁ ଟାର୍ଗେଟ୍ କରି ‘ହିନ୍ଦୁ ଆତଙ୍କବାଦ’ ଶବ୍ଦ ସୃଷ୍ଟି କରିବା ପଛରେ କାହାର ରାଜନୈତିକ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଥିଲା? କୋର୍ଟରୁ ସମସ୍ତେ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷରେ ଖଲାସ ହେବା ପରେ ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଛି ଯେ ଏହା ଏକ ପୂର୍ବପ୍ରସ୍ତୁତ ନେରେଟିଭ୍ ଥିଲା।
୨. ୨୬/୧୧ ମୁମ୍ବାଇ ଆକ୍ରମଣ ଓ ପାକିସ୍ତାନ ଉପରେ ନିରବତା:
ଆମେରିକୀୟ ଗୁଇନ୍ଦା ସଂସ୍ଥା ୨୬ ଥର ସମୁଦ୍ର ପଥରେ ଆକ୍ରମଣ ହେବାର ସତର୍କ ସୂଚନା ଦେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସରକାର କାହିଁକି କୌଣସି ପଦକ୍ଷେପ ନେଲେ ନାହିଁ? ଆକ୍ରମଣ ପରେ ବାୟୁସେନା ମୁଖ୍ୟ ପାକ୍-ଅଧିକୃତ କାଶ୍ମୀର (PoK) ରେ ଏୟାରଷ୍ଟ୍ରାଇକ୍ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଥିବା ସତ୍ତ୍ୱେ କାହା ଚାପରେ ସେନାକୁ ରୋକାଗଲା? କେବଳ ସେତିକି ନୁହେଁ, ମୁମ୍ବାଇ ଆକ୍ରମଣ ପରେ ପାକିସ୍ତାନକୁ ବନ୍ୟା ସହାୟତା ବାବଦରେ ୨୫ ନିୟୁତ ଡଲାରର ସହାୟତା ଭାରତୀୟ ଟିକସଦାତାଙ୍କ ପଇସାରୁ କାହିଁକି ଦିଆଗଲା?
୩. ନକ୍ସଲବାଦ ଦମନରେ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ:
ତତ୍କାଳୀନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମନମୋହନ ସିଂହ ନକ୍ସଲବାଦକୁ ଦେଶର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ସୁରକ୍ଷା ବିପଦ ବୋଲି କହିଥିଲେ। ତଥାପି ନକ୍ସଲ ବିରୋଧୀ ଅଭିଯାନକୁ କାହିଁକି ଦୁର୍ବଳ କରାଗଲା? ଦନ୍ତେୱାଡ଼ାରେ ୭୬ ଜଣ ସିଆରପିଏଫ୍ (CRPF) ଯବାନ ଶହୀଦ ହେବା ପରେ ଜେଏନ୍ୟୁ (JNU)ରେ ଉତ୍ସବ ପାଳନ କରାଯିବା ଘଟଣାରେ ସରକାର କାହିଁକି କଠୋର ଆଇନଗତ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ କଲେ ନାହିଁ?
ପୂର୍ବତନ ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ନଟୱର ସିଂହ ତାଙ୍କ ପୁସ୍ତକରେ ଲେଖିଥିଲେ— “ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀ କେବେହେଲେ ନିଜ ଭାବନାକୁ ବାହାରକୁ ପ୍ରକାଶ କରନ୍ତି ନାହିଁ। ସେ ନିଜ ଚାରିପାଖରେ ଏକ ଅଭେଦ୍ୟ ରହସ୍ୟର ପାଚେରୀ ତିଆରି କରି ରଖିଛନ୍ତି।”
ସାଧାରଣତଃ ଆତ୍ମଜୀବନୀ ଲେଖୁଥିବା ରାଜନେତାମାନେ ନିଜର ଭୁଲ୍ ଲୁଚାଇ କେବଳ ନିଜ ସଫଳତା ଓ ତ୍ୟାଗର ଗାଥା ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି। ଖୁବ୍ କମ୍ ଲେଖକ ଥାଆନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ ଡକ୍ଟର ହରିବଂଶ ରାୟ ବଚ୍ଚନଙ୍କ ଭଳି ନିଜ ଜୀବନର ଅନ୍ଧକାର ଦିଗକୁ ନିର୍ଭୀକତାର ସହ ସ୍ୱୀକାର କରନ୍ତି।
ଆଜି ସମଗ୍ର ଦେଶ ଆଗରେ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି:
ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ଏହି ପୁସ୍ତକ କ’ଣ ଏହି ଐତିହାସିକ ପ୍ରଶ୍ନଗୁଡ଼ିକର ସଚ୍ଚୋଟ ଉତ୍ତର ଦେବ?
ନା ଏହା ନିଜର ରାଜନୈତିକ ଉତ୍ତରାଧିକାରକୁ ବଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ ଏକ ପୂର୍ବପ୍ରସ୍ତୁତ ରକ୍ଷଣାତ୍ମକ ଲେଖା ହୋଇ ରହିଯିବ?
ବହିଟି ପ୍ରକାଶ ପାଇବା ପରେ ହିଁ ଜଣାପଡ଼ିବ ଯେ, କେଉଁ ସତକୁ ଲୁଚାଇବା ପାଇଁ କେଉଁ କଥାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିବା ଜରୁରୀ ମନେ କରାଯାଇଥିଲା।
Also read : https://purvapaksa.com/will-these-men-improve/


