ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଓ ସାମରିକ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନାର ସାମର୍ଥ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିଲେ ହେଁ, ଫାଇଟର ଜେଟ୍ ଇଞ୍ଜିନ ନିର୍ମାଣ ଦୌଡ଼ରେ ଭାରତ ନିଜର ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀ ଚୀନ ଠାରୁ କେତେକାଂଶରେ ପଛରେ ପଡ଼ିଯାଇଥିବା ନେଇ ଏକ ଚିନ୍ତାଜନକ ତଥ୍ୟ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ, ଚୀନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ୱଦେଶୀ ଜ୍ଞାନକୌଶଳରେ ନିର୍ମିତ ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ‘WS-15’ ଇଞ୍ଜିନ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରି ନିଜର ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ଷ୍ଟିଲ୍ଥ ଯୁଦ୍ଧବିମାନ ଜେ-୨୦ ରେ ସଫଳତାର ସହ ବ୍ୟବହାର କରିସାରିଛି।
)
ଅପରପକ୍ଷରେ, ଭାରତର ସ୍ୱଦେଶୀ ଯୁଦ୍ଧବିମାନ ‘ତେଜସ’ ଏବଂ ଆଗାମୀ ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ପ୍ରକଳ୍ପ ‘AMCA’ ଆଜି ମଧ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ବିଦେଶୀ ଇଞ୍ଜିନ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ ରହିଛନ୍ତି। ସାମରିକ ଆତ୍ମନିର୍ଭରଶୀଳତା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏହି ବୈଷୟିକ ବ୍ୟବଧାନ ଭାରତର ରଣନୈତିକ ପ୍ରସ୍ତୁତି ପ୍ରତି ଏକ ବଡ଼ ଆହ୍ୱାନ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି।
ଚୀନର ପ୍ରଯୁକ୍ତିଗତ ସଫଳତା ଓ WS-15 ଇଞ୍ଜିନର ଶକ୍ତି
ସାମରିକ ବିଶ୍ଳେଷଣ ଅନୁଯାୟୀ, ଦୀର୍ଘ ଦଶନ୍ଧି ଧରି ଚୀନ ମଧ୍ୟ ରୁଷିଆର ଇଞ୍ଜିନ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରୁଥିଲା। ମାତ୍ର ବେଜିଂ ନିଜର ଅଜସ୍ର ପୁଞ୍ଜିନିବେଶ ଓ ନିରନ୍ତର ଗବେଷଣା ବଳରେ ନିଜସ୍ୱ ‘WS-15’ ଟର୍ବୋଫ୍ୟାନ ଇଞ୍ଜିନ ବିକଶିତ କରିବାରେ ସଫଳ ହୋଇଛି। ଏହି ଇଞ୍ଜିନ ଚୀନର ଜେ-୨୦ ଯୁଦ୍ଧବିମାନକୁ ବିନା ଆଫ୍ଟରବର୍ଣ୍ଣରରେ ଶବ୍ଦ ଠାରୁ ଅଧିକ ବେଗରେ ଗତି କରିବାର କ୍ଷମତା ପ୍ରଦାନ କରୁଛି।
ଏହାସହ ଏହି ଇଞ୍ଜିନର ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ଯୋଗୁଁ ଚୀନର ଯୁଦ୍ଧବିମାନ ଆମେରିକାର ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏଫ୍-୨୨କୁ ମଧ୍ୟ ସାମରିକ କ୍ଷେତ୍ରରେ କଡ଼ା ଟକ୍କର ଦେବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଛି। ପ୍ରତିରକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏଭଳି ସ୍ୱୟଂସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣତା ଚୀନକୁ ଏସିଆ-ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗରୀୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ଏକ ବଡ଼ ରଣନୈତିକ ସୁବିଧା ପ୍ରଦାନ କରୁଛି।
ଭାରତର କାଭେରୀ ଇଞ୍ଜିନ ପ୍ରକଳ୍ପ ଏବଂ ବିଦେଶୀ ନିର୍ଭରଶୀଳତା
ଭାରତ ୧୯୮୯ ମସିହାରେ ସ୍ୱଦେଶୀ ଫାଇଟର ଜେଟ୍ ଇଞ୍ଜିନ ବିକଶିତ କରିବା ପାଇଁ ‘କାଭେରୀ’ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲା। ମାତ୍ର ଅତ୍ୟାଧୁନିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ଟେକ୍ନୋଲୋଜିର ଅଭାବ, ଧାତବ ବିଜ୍ଞାନରେ ତ୍ରୁତି ଏବଂ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ବଜେଟ୍ ଅଭାବରୁ ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ସାମରିକ ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣ କରିବାରେ ସଫଳ ହୋଇପାରିଲା ନାହିଁ।
ଏହାର ପରିଣାମ ସ୍ୱରୂପ, ଭାରତର ଗର୍ବ ସାଜିଥିବା ହାଲୁକା ଯୁଦ୍ଧବିମାନ ତେଜସକୁ ଆମେରିକୀୟ କମ୍ପାନୀ ଜେନେରାଲ ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକର ‘GE-F404’ ଏବଂ ‘GE-F414’ ଇଞ୍ଜିନ ସାହାଯ୍ୟରେ ଉଡ଼ାଣ ଭରିବାକୁ ପଡ଼ୁଛି। ଏପରିକି ଭାରତର ମେଗା ପ୍ରକଳ୍ପ ଭାବେ ପରିଗଣିତ ହେଉଥିବା ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ଷ୍ଟିଲ୍ଥ ବିମାନ ‘AMCA’ ମଧ୍ୟ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଆମେରିକୀୟ ଇଞ୍ଜିନ ସହ ହିଁ ଆକାଶକୁ ଓହ୍ଲାଇବ।
ରଣନୈତିକ ସଂକଟ ଓ ଆଗାମୀ ସମାଧାନର ପନ୍ଥା
ଯୁଦ୍ଧ କିମ୍ବା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଭୂ-ରାଜନୈତିକ ସଂକଟ ସମୟରେ ବିଦେଶୀ ଇଞ୍ଜିନ ଉପରେ ଅତ୍ୟଧିକ ନିର୍ଭରଶୀଳତା ଦେଶ ପାଇଁ ବିପଜ୍ଜନକ ସାଜିପାରେ। ଯଦି କୌଣସି କାରଣରୁ ଆମେରିକା ଔପଚାରିକ ଭାବେ ଇଞ୍ଜିନ କିମ୍ବା ଏହାର ସ୍ପେୟାର ପାର୍ଟସ ଯୋଗାଣ ବନ୍ଦ କରେ, ତେବେ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନାର ଯୁଦ୍ଧବିମାନଗୁଡ଼ିକ ଅକାମୀ ହୋଇଯିବାର ଆଶଙ୍କା ରହିଛି।
ଏହି ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ପାଇଁ ଭାରତ ବର୍ତ୍ତମାନ ଆମେରିକାର ଜେନେରାଲ ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ୍ ସହ ୧୦୦% ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ହସ୍ତାନ୍ତର ଆଧାରରେ ଭାରତରେ ଇଞ୍ଜିନ ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ଚୁକ୍ତି କରିଛି। ଏହା ସହିତ ଫ୍ରାନ୍ସର ସାଫ୍ରାନ ଏବଂ ବ୍ରିଟେନର ରୋଲ୍ସ ରଏସ୍ ସହିତ ମିଳିତ ଭାବେ ଭବିଷ୍ୟତର ୧୧୦ କିଲୋନିଉଟନ୍ ଶକ୍ତିସମ୍ପନ୍ନ ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ଇଞ୍ଜିନ ବିକଶିତ କରିବାକୁ ଭାରତ ଆଲୋଚନା ଚଳାଇଛି। ମୋଟ ଉପରେ କହିବାକୁ ଗଲେ, ଚୀନ ନିଜେ ଇଞ୍ଜିନ ତିଆରି କରି ଦୌଡ଼ରେ ଆଗୁଆ ଥିବା ବେଳେ, ଭାରତକୁ ଯଦି ମହାଶକ୍ତି ହେବାକୁ ଅଛି, ତେବେ ବିଦେଶୀ ସହଯୋଗରେ ହେଉ ବା ସ୍ୱଦେଶୀ ଜ୍ଞାନକୌଶଳରେ, ରକେଟ୍ ଗତିରେ ନିଜସ୍ୱ ଜେଟ୍ ଇଞ୍ଜିନ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ହାସଲ କରିବାକୁ ହିଁ ହେବ।
