ଯେଉଁ ଦେଶ ଗତକାଲି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭାରତର ଡ୍ୟାମ୍ ଉପରେ ମିସାଇଲ୍ ମାଡ଼ କରିବାର ଧମକ ଦେଉଥିଲା, ଯେଉଁ ନେତାମାନେ କହୁଥିଲେ ଯେ “ନଦୀରେ ପାଣି ନବହିଲେ ରକ୍ତ ବହିବ”— ଆଜି ସେହି ଦେଶ ହଠାତ୍ ଭାରତ ଆଗରେ ଆଣ୍ଠୁମାଡ଼ି ଗୁହାରି କାହିଁକି କରୁଛି?
ଆମେ କହୁଛୁ ପଡ଼ୋଶୀ ପାକିସ୍ତାନ କଥା। ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତି ବା ଇଣ୍ଡସ୍ ୱାଟର୍ସ ଟ୍ରିଟି (Indus Waters Treaty) କୁ ନେଇ ପାକିସ୍ତାନର ଆଭିମୁଖ୍ୟରେ ଏବେ ଏକ ବଡ଼ ନାଟକୀୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି। ଦିନେ ଦୁଇଦିନ ତଳେ ବଡ଼ ବଡ଼ ଫୁଟାଣି ମାରୁଥିବା ପାକିସ୍ତାନୀ ପ୍ରଶାସନ ଏବେ ଭାରତ ସହିତ କଥାବାର୍ତ୍ତା କରିବା ପାଇଁ ଭିକ ମାଗିବା ଆରମ୍ଭ କରିଦେଇଛି।
ସେମାନେ କହୁଛନ୍ତି— “ଭାରତ ଆମ ସହିତ ବସି ଆଲୋଚନା କରୁ, ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତି ଉପରେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଉ।”
କିନ୍ତୁ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି:
- ହଠାତ୍ ପାକିସ୍ତାନର ଏହି ଅହଂକାର କୁଆଡ଼େ ଗଲା?
- ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଅଦାଲତ ବା ଟ୍ରିବ୍ୟୁନାଲ୍ରେ କାନ୍ଦିବା ପରେ ମଧ୍ୟ ବିଶ୍ୱ କାହିଁକି ସେମାନଙ୍କ କଥା ଶୁଣିଲାନାହିଁ?
- ଆଉ ସବୁଠୁ ବଡ଼ କଥା— ପାକିସ୍ତାନରେ ଯେଉଁ ଜଳସଙ୍କଟ ଦେଖାଦେଇଛି, ତାହା ଭାରତ ଯୋଗୁଁ ନା ସେମାନଙ୍କ ନିଜ ଅପାରଗତା ଓ ଦୁର୍ନୀତି ଯୋଗୁଁ?
ପ୍ରଥମେ ବୁଝିବା ପାକିସ୍ତାନ ଏବେ ଦୁନିଆ ଆଗରେ କି ନାଟକ ରଚୁଛି।
ପାକିସ୍ତାନର କହିବା କଥା ହେଉଛି, ପହଲଗାମ୍ ଆକ୍ରମଣ ଓ ଆତଙ୍କବାଦୀ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ପରେ ଭାରତ ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତିକୁ ଏକପାଖିଆ ଭାବେ ସ୍ଥଗିତ (Abeyance) ରଖିଛି। ପାକିସ୍ତାନୀ ମିଡିଆ ଏବଂ ସେଠାକାର ଅଧିକାରୀମାନେ କ୍ୟାମେରା ଧରି ଶୁଖିଲା ନଦୀ ପଠା ଦେଖାଉଛନ୍ତି ଏବଂ ଦାବି କରୁଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତ ପାଣି ବନ୍ଦ କରିଦେବା ଯୋଗୁଁ ପାକିସ୍ତାନରେ ମରୁଡ଼ି ଓ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି।
ନିଜର ଭାସାଣ୍ଡ ଇଂରାଜୀ ଜ୍ଞାନ ଖଟାଇ ପାକିସ୍ତାନୀ ମୁଖପାତ୍ରମାନେ ଏହାକୁ କହୁଛନ୍ତି:
- “ୱାଟର ଟେରରିଜିମ୍” (Water Terrorism)
- “ୱେପନାଇଜେସନ୍ ଅଫ୍ ୱାଟର୍” (Weaponisation of Water)
- “ୱାଟର ପ୍ରେସର୍”
ଦୁନିଆ ସାମ୍ନାରେ ଭିକ୍ଟିମ୍ କାର୍ଡ ଖେଳି ସେମାନେ ପ୍ରମାଣ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲେ ଯେ ଭାରତ ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଅନ୍ୟାୟ କରୁଛି।
ଏହାପରେ ସେମାନେ ଦୌଡ଼ିଲେ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମଧ୍ୟସ୍ଥତା ଅଦାଲତ ବା International Tribunal ପାଖକୁ। ସେଠାରେ ଛାତି ପିଟି କାନ୍ଦିଲେ ଯେ ଭାରତ ଉପରେ ଚାପ ପକାଯାଉ। କିନ୍ତୁ ଭାରତ ସ୍ପଷ୍ଟ ଶବ୍ଦରେ ଜବାବ ଦେଇଥିଲା— “Get Lost!” ଅର୍ଥାତ୍ ଏକପାଖିଆ ପ୍ରହସନରେ ଭାରତ ଭାଗ ନେବ ନାହିଁ।
ଯେତେବେଳେ ମିସାଇଲ୍ ଧମକ କାମ କଲାନାହିଁ, ଆଉ କୋର୍ଟ-କଚେରୀରୁ ମଧ୍ୟ କୌଣସି ଆଶ୍ୱାସନା ମିଳିଲାନାହିଁ, ଉଭୟ ଆଡୁ ଅପମାନିତ ହେବା ପରେ ପାକିସ୍ତାନ ପୁଣି ଥରେ ନିଜର ପୁରୁଣା ଅଭ୍ୟାସ ଅନୁଯାୟୀ “ଆଲୋଚନା କର” ବୋଲି ଭିକ ମାଗିବା ଆରମ୍ଭ କରିଦେଇଛି।
ଭାରତ ଉପରେ ଦୋଷ ଲଦିବା ପୂର୍ବରୁ ପାକିସ୍ତାନ ନିଜ ଭିତରକୁ ଝାଙ୍କି ଦେଖିବା ଉଚିତ।
ପାକିସ୍ତାନର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ସମସ୍ୟା ହେଉଛି ସେମାନଙ୍କ ଅପାରଗତା (Incompetence) ଏବଂ ଅସାଧୁତା। ଗୋଟିଏ ଉଦାହରଣ ଦେଖନ୍ତୁ— ୧୯୪୭ ବିଭାଜନ ସମୟରେ ଇଂରେଜ ସରକାର ଉଭୟ ଭାରତ ଓ ପାକିସ୍ତାନକୁ ରେଳବାଇ ନେଟୱାର୍କ ଦେଇ ଯାଇଥିଲେ।
ଭାରତ ସେହି ରେଳବାଇକୁ କେଉଁଠାରୁ କେଉଁଠି ପହଞ୍ଚାଇଲା? ଆଜି ଆମେ ବନ୍ଦେ ଭାରତ ଏବଂ ବୁଲେଟ୍ ଟ୍ରେନ୍ ଚଳାଉଛୁ, ହଜାର ହଜାର କିଲୋମିଟର ନୂଆ ଟ୍ରାକ୍ ବିଛାଇଛୁ।
କିନ୍ତୁ ପାକିସ୍ତାନ କ’ଣ କଲା?
ପାକିସ୍ତାନ ଆଜି ରିଭର୍ସ ଗିଅର୍ରେ ଚାଲୁଛି! ୧୯୪୭ ମସିହାରେ ବ୍ରିଟିଶମାନେ ଯେତିକି ରେଳ ଧାରଣା ଛାଡ଼ି ଯାଇଥିଲେ, ଆଜି ପାକିସ୍ତାନରେ ତା’ଠାରୁ କମ୍ ଟ୍ରାକ୍ ଅଛି! ସେଠାକାର ଚୋର ଓ ଦୁର୍ନୀତିଗ୍ରସ୍ତ ଅଧିକାରୀମାନେ ରେଳ ଲାଇନ୍ କାଟି ଲୁହା ତରଳାଇ ବିକ୍ରି କରି ଖାଇଗଲେ। ଆଉ ଦୋଷ ଦେବା ବେଳକୁ କହିବେ— “ସବୁ ହିନ୍ଦୁମାନଙ୍କ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର!”
ଜଳସମ୍ପଦ କ୍ଷେତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ଠିକ୍ ଏୟା ହିଁ ଘଟିଛି। ଇଂରେଜମାନେ ଯେଉଁ କେନାଲ୍ ଏବଂ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଗଢ଼ିଥିଲେ, ତାହା ଉପରେ ପାକିସ୍ତାନ କେବଳ ରଙ୍ଗ ମାରି ଜେନେରାଲ୍ ଆସିମ ମୁନିରଙ୍କ ଫଟୋ ଲଗାଇବା ଛଡ଼ା ଆଉ କିଛି ନୂଆ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଗଢ଼ିପାରି ନାହିଁ।
ଏବେ ଆସନ୍ତୁ ସେହି ସବୁଠୁ ବଡ଼ ପ୍ରମାଣ ଉପରକୁ, ଯାହା ପାକିସ୍ତାନର ମିଛ ମୁଖାକୁ ସାରା ବିଶ୍ୱ ସାମ୍ନାରେ ଖୋଲି ଦେଇଛି। ଏହି ତଥ୍ୟ କୌଣସି ଭାରତୀୟ ଏଜେନ୍ସି କହିନାହିଁ, ବରଂ ପାକିସ୍ତାନର ସବୁଠାରୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଖବରକାଗଜ ‘ଡନ୍’ (Dawn) ନିଜ ରିପୋର୍ଟରେ ଛାପିଥିଲା।
ସେହି ଆର୍ଟିକିଲ୍ ଅନୁଯାୟୀ:
ପାକିସ୍ତାନ ପ୍ରତିବର୍ଷ ପ୍ରାୟ ୨୧ ବିଲିୟନ ଡଲାର୍ (ପ୍ରାୟ ୧ ଲକ୍ଷ ୭୫ ହଜାର କୋଟି ଟଙ୍କା) ମୂଲ୍ୟର ମଧୁର ପାଣି ସମୁଦ୍ରରେ ନଷ୍ଟ କରେ!
ଭାବନ୍ତୁ ତ! ୨୧ ବିଲିୟନ ଡଲାର୍!
ଯେଉଁ ଦେଶ ଆଇଏମ୍ଏଫ୍ (IMF) ପାଖରେ ମାତ୍ର ୧-୨ ବିଲିୟନ ଡଲାର୍ ଋଣ ପାଇଁ ହାତ ଯୋଡ଼ି ଭିକ ମାଗୁଛି, ସେହି ଦେଶ ପ୍ରତିବର୍ଷ ୨୧ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ଜଳସମ୍ପଦ କେବଳ ନିଜ ଅବହେଳା ଯୋଗୁଁ ଆରବ ସାଗରରେ ଭସାଇ ଦେଉଛି।
କାହିଁକି ଏହି ପାଣି ନଷ୍ଟ ହେଉଛି?
- ଭଙ୍ଗାରୁଜା ଓ ଅବହେଳିତ କେନାଲ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥା: ବ୍ରିଟିଶ ଅମଳର କେନାଲ୍ଗୁଡ଼ିକର ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ କରାଯାଇ ନାହିଁ।
- ଡ୍ୟାମ୍ ଓ ଜଳଭଣ୍ଡାରର ଅଭାବ: ପାଣି ସାଇତି ରଖିବା ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କ ପାଖରେ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ଡ୍ୟାମ୍ ନାହିଁ।
- କ୍ରିମିନାଲ୍ ଅବହେଳା: ବର୍ଷା ଓ ବନ୍ୟା ସମୟରେ ପାଣି ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବାକୁ କୌଣସି ଷ୍ଟୋରେଜ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥା ନାହିଁ।
ମେଜର ଗୌରବ ଆର୍ଯ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି ଯେ, ଏହା ୨୦୧୭ ର ତଥ୍ୟ, ଅର୍ଥାତ୍ ପ୍ରାୟ ୯ ବର୍ଷ ପୁରୁଣା ହିସାବ। ଯଦି ୨୦୧୭ ରେ ସେମାନେ ବାର୍ଷିକ ୨୧ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ପାଣି ନଷ୍ଟ କରୁଥିଲେ, ତେବେ ଆଜିର ତାରିଖରେ ଏହି କ୍ଷତି କେତେ ଗୁଣ ବଢ଼ିଥିବ, ତାହା ସହଜେ ଅନୁମେୟ।
ନିଜେ ଡ୍ୟାମ୍ ତିଆରି କରିବେ ନାହିଁ, ପାଣି ସାଇତିବେ ନାହିଁ, ଥିବା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଲୁଟି ଖାଇବେ, ଆଉ ଯେତେବେଳେ ନଦୀ ଶୁଖିଯିବ, ସେତେବେଳେ କ୍ୟାମେରା ଆଗରେ କାନ୍ଦି କହିବେ ଯେ ଭାରତ ଆମ ପାଣି ରୋକିଦେଲା! ଏହାଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରତାରଣା ଆଉ କ’ଣ ହୋଇପାରେ?
୧୯୬୦ ମସିହାର ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତି ଭାରତର ଉଦାରତା ଥିଲା, କୌଣସି ଦୁର୍ବଳତା ନଥିଲା।
ଦୀର୍ଘ ୬ ଦଶନ୍ଧି ଧରି ଭାରତ ଏହି ଚୁକ୍ତିକୁ ଅକ୍ଷରେ ଅକ୍ଷରେ ପାଳନ କରିଆସିଛି। ଏପରିକି ୧୯୬୫, ୧୯୭୧ ଏବଂ ୧୯୯୯ ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ମଧ୍ୟ ଭାରତ ପାକିସ୍ତାନର ପାଣି ଅଟକାଇ ନଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଯେତେବେଳେ ସୀମାପାର ଆତଙ୍କବାଦ ସୀମା ଟପିଯାଏ, ସେତେବେଳେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ସନ୍ଦେଶ ଯାଇସାରିଛି— “ରକ୍ତ ଏବଂ ପାଣି ଏକାଠି ବହିପାରିବ ନାହିଁ!”
ପାକିସ୍ତାନ ଯେତେବେଳେ ନିଜ ଜମିରେ ଆତଙ୍କବାଦୀ କାରଖାନା ଚଳାଇବ ଏବଂ ଭାରତରେ ନିରୀହ ଲୋକଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରାଇବ, ସେତେବେଳେ ଭାରତ କାହିଁକି ଏକପାଖିଆ ଉଦାରତା ଦେଖାଇବ?
ଆଜି ପାକିସ୍ତାନ ଆଲୋଚନା ପାଇଁ ଯେତେ କାକୁତିମିନତି କଲେ ମଧ୍ୟ, ଭାରତ ନିଜ ଆଭିମୁଖ୍ୟରେ ଅଟଳ ରହିଛି। ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆତଙ୍କବାଦର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଲୋପ ନହୋଇଛି, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୌଣସି ପ୍ରହସନମୂଳକ ଆଲୋଚନା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।
ତେଣୁ ସତ୍ୟ ଏହା ହିଁ ଯେ, ପାକିସ୍ତାନର ଅସଲ ଶତ୍ରୁ ବାହାରେ ନାହାନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ଅସଲ ଶତ୍ରୁ ହେଉଛି ସେମାନଙ୍କ ନିଜ ଭିତରେ ଥିବା ଦୁର୍ନୀତି, ଅପାରଗତା ଏବଂ ଆତଙ୍କବାଦୀ ମାନସିକତା। ଯେଉଁ ଦେଶ ବର୍ଷକୁ ୨୧ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ପାଣି ସମୁଦ୍ରକୁ ଫିଙ୍ଗିଦିଏ, ତାକୁ ଅନ୍ୟ କାହାକୁ ଦୋଷ ଦେବାର କୌଣସି ନୈତିକ ଅଧିକାର ନାହିଁ।
Also read : https://purvapaksa.com/physics-major-economics-sir-where-is-our-education-system-heading/


