କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ସଂଶୋଧିତ ଖଣି ଓ ଖଣିଜ ସମ୍ପଦ (ବିକାଶ ଓ ନିୟାମକ) ଆଇନ ବା ଏମ୍ଏମ୍ଡିଆର୍ (MMDR) ଆକ୍ଟ-୨୦୨୬ କୁ ନେଇ ରାଜ୍ୟ ରାଜନୀତିରେ ମହା ବିସ୍ଫୋରଣ ଘଟିଛି। ଓଡ଼ିଶାର ଖଣି ସମ୍ପଦ ଏବଂ ରାଜସ୍ୱ ସ୍ୱାର୍ଥ ଉପରେ କୁଠାରାଘାତ ଅଭିଯୋଗ ଆଣି ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ କଂଗ୍ରେସ କମିଟି (ପିସିସି) ଏକ ବିରାଟ ଆନ୍ଦୋଳନର ଡାକରା ଦେଇଛି। ପାର୍ବଣ ଋତୁ ପରେ, ଅର୍ଥାତ୍ ଦଶହରା ପରେ ସାରା ରାଜ୍ୟରେ ‘ଓଡ଼ିଶା ବନ୍ଦ’ ପାଳନ କରାଯିବ ବୋଲି ଦଳ ଘୋଷଣା କରିଛି। ଏହା ସହିତ ରାଜ୍ୟର ଖଣି ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକରେ ଖଣିଜ ଉତ୍ତୋଳନ ତଥା ପରିବହନକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଠପ୍ କରିବା ଲାଗି ଲଗାତାର ସାତ ଦିନିଆ ‘ଅର୍ଥନୈତିକ ଅବରୋଧ’ କରାଯିବ ବୋଲି ପିସିସି ପକ୍ଷରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଚେତାବନୀ ଦିଆଯାଇଛି। ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ କଂଗ୍ରେସ ଭବନରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାରିଣୀ ବୈଠକ ପରେ ପିସିସି ସଭାପତି ଭକ୍ତ ଚରଣ ଦାସ ଏହି କଠୋର ଆଭିମୁଖ୍ୟ ସମ୍ପର୍କରେ ଗଣମାଧ୍ୟମକୁ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି।
କାର୍ଯ୍ୟକାରିଣୀରେ ୭ଟି ପ୍ରସ୍ତାବ ପାରିତ: ‘ମୁଁ ନୁହେଁ, ଆମେ’ ବାର୍ତ୍ତା
କଂଗ୍ରେସ ଭବନରେ ବରିଷ୍ଠ ନେତୃବୃନ୍ଦଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତିରେ ଆୟୋଜିତ ଏହି ରାଜ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟକାରିଣୀ ବୈଠକ ‘ମୁଁ ନୁହେଁ, ଆମେ’ (Not me, but us) ନାରା ସହିତ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା। ଦଳୀୟ ଏକତା ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିବା ସହ ରାଜ୍ୟର ସ୍ୱାର୍ଥ ରକ୍ଷା ପାଇଁ କଂଗ୍ରେସ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଏକ ନିର୍ଣ୍ଣାୟକ ଲଢ଼େଇ ଲଢ଼ିବ ବୋଲି ସଂକଳ୍ପ ନିଆଯାଇଛି।
- ଏହି ବୈଠକରେ ସର୍ବସମ୍ମତିକ୍ରମେ ମୋଟ ୭ଟି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରସ୍ତାବ ଗୃହୀତ ହୋଇଛି।
- ପ୍ରସ୍ତାବଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ଏମ୍ଏମ୍ଡିଆର୍ ଆକ୍ଟ ପ୍ରତ୍ୟାହାର ଏବଂ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗଣଶିକ୍ଷା ତଥା ଆଦିବାସୀ କଲ୍ୟାଣ ମନ୍ତ୍ରୀ ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡଙ୍କ ତୁରନ୍ତ ଇସ୍ତଫା ଦାବି ପ୍ରମୁଖ ସ୍ଥାନ ପାଇଛି।
- ପିସିସି ସଭାପତି ଭକ୍ତ ଚରଣ ଦାସ ଅଭିଯୋଗ କରିଛନ୍ତି ଯେ ରାଜ୍ୟରେ ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଚରମ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ଏବଂ ଆଦିବାସୀଙ୍କ ସ୍ୱାର୍ଥରକ୍ଷାରେ ବିଫଳ ହୋଇଥିବାରୁ ମନ୍ତ୍ରୀ ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ ତୁରନ୍ତ ନିଜ ପଦରୁ ଇସ୍ତଫା ଦେବା ଉଚିତ।
କ’ଣ ଏହି ୭ ଦିନିଆ ଅର୍ଥନୈତିକ ଅବରୋଧ?
ପିସିସି ପକ୍ଷରୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ସୂଚନା ଅନୁସାରେ, ଦଶହରା ଉତ୍ସବ ସରିବା ମାତ୍ରେ ହିଁ ଦଳ ନିଜ ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ତୃଣମୂଳ ସ୍ତରକୁ ନେଇଯିବ।
1. ରାଜ୍ୟବ୍ୟାପୀ ଓଡ଼ିଶା ବନ୍ଦ :
ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଦଶହରା ପରେ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ତାରିଖରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓଡ଼ିଶା ବନ୍ଦ ପାଳନ କରାଯିବ, ଯେଉଁଥିରେ ସାଧାରଣ ଜନତା, ଛାତ୍ର, ଯୁବକ ଏବଂ ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କୁ ସାମିଲ ହେବାକୁ ନିବେଦନ କରାଯିବ।
2. ଖଣିଜ ଉତ୍ତୋଳନ ଓ ପରିବହନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବନ୍ଦ :
ଓଡ଼ିଶା ବନ୍ଦ ପରେ ଲଗାତାର ସାତ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କେନ୍ଦୁଝର, ସୁନ୍ଦରଗଡ଼, ଯାଜପୁର, କୋରାପୁଟ, ଝାରସୁଗୁଡ଼ା ଓ ରାୟଗଡ଼ା ସମେତ ସମସ୍ତ ଖଣି ପ୍ରବଣ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅର୍ଥନୈତିକ ଅବରୋଧ କରାଯିବ। ଏହି ସମୟରେ ଖଣିରୁ ଲୁହାପଥର, କୋଇଲା, ବକ୍ସାଇଟ୍ ଓ କ୍ରୋମାଇଟ୍ ଉତ୍ତୋଳନ ବନ୍ଦ କରାଯିବା ସହ ଟ୍ରେନ୍ ଓ ଟ୍ରକ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ହେଉଥିବା ଖଣିଜ ପରିବହନକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଟକାଇ ଦିଆଯିବ।
3. କର୍ପୋରେଟ୍ ଲୁଟ୍ ବିରୋଧରେ ଲଢ଼େଇ :
କଂଗ୍ରେସ କହିଛି ଯେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର କେତେକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପୁଞ୍ଜିପତି ଓ କର୍ପୋରେଟ୍ ଗୋଷ୍ଠୀଙ୍କୁ ଲାଭ ପହଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ ରାଜ୍ୟର ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ପଦକୁ ଟେକି ଦେଉଛନ୍ତି। ଏହି ଲୁଟ୍କୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ଅର୍ଥନୈତିକ ନାକାବନ୍ଦୀ ହିଁ ଏକମାତ୍ର ରାସ୍ତା।
କାହିଁକି ଏମ୍ଏମ୍ଡିଆର୍ ଆକ୍ଟକୁ ବିରୋଧ?
କଂଗ୍ରେସ ନେତୃତ୍ୱଙ୍କ ଅଭିଯୋଗ ଅନୁଯାୟୀ, ନୂତନ ଏମ୍ଏମ୍ଡିଆର୍ ସଂଶୋଧନ ଆଇନ ରାଜ୍ୟର ସାମ୍ବିଧାନିକ ଅଧିକାର ଓ ସଂଘୀୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଉପରେ ଏକ ବଡ଼ ପ୍ରହାର।
- ରାଜସ୍ୱ କ୍ଷତିର ଆଶଙ୍କା : ଏହି ଆଇନ ବଳରେ ଖଣିଜ ଉତ୍ସ ଥିବା ଜମି ଏବଂ ଖଣି ଉପରେ ଟିକସ ଆଦାୟ କରିବାର ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ଅଧିକାର ସଙ୍କୁଚିତ ହେବ। ଫଳରେ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରତିବର୍ଷ ହଜାର ହଜାର କୋଟି ଟଙ୍କାର ରାଜସ୍ୱ ହରାଇବ।
- ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ରାୟକୁ ଅଣଦେଖା : ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ଖଣିଜ ଅଧିକାର ଉପରେ ଟିକସ ଆଦାୟ କରିବାର କ୍ଷମତା ଦେଇଥିବା ବେଳେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଆଇନ ସଂଶୋଧନ କରି ତାହାକୁ ଛଡ଼ାଇ ନେବାକୁ ଉଦ୍ୟମ କରୁଛନ୍ତି ବୋଲି ବିରୋଧୀ ଦଳ ଅଭିଯୋଗ କରିଛନ୍ତି।
- ଆଦିବାସୀଙ୍କ ଜଳ-ଜଙ୍ଗଲ-ଜମି ଉପରେ ବିପଦ : ଖଣି ଅଧିଗ୍ରହଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା ସହଜ ହେଲେ ଆଦିବାସୀ ଅଞ୍ଚଳରୁ ବ୍ୟାପକ ବିସ୍ଥାପନ ଘଟିବ ଏବଂ ଜଙ୍ଗଲ ନଷ୍ଟ ହେବ, ଯାହା ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକଙ୍କ ଜୀବନଜୀବିକାକୁ ଛାରଖାର କରିଦେବ।
ବିଜେଡି ଓ ବିଜେପି ଉପରେ ବର୍ଷିଲେ ଭକ୍ତ ଦାସ
ପିସିସି ସଭାପତି ଭକ୍ତ ଚରଣ ଦାସ କେବଳ କେନ୍ଦ୍ରର ବିଜେପି ସରକାର ନୁହେଁ, ବରଂ ପୂର୍ବତନ ଶାସକ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ (ବିଜେଡି) କୁ ମଧ୍ୟ କଡ଼ା ସମାଲୋଚନା କରିଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ବିଗତ ଦୁଇ ଦଶନ୍ଧି ଧରି ଓଡ଼ିଶାରେ ଚାଲିଥିବା ବେଆଇନ ଖଣି କାରବାର ଏବଂ ଖଣିଜ ଦୁର୍ନୀତି ପାଇଁ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ସରକାର ହିଁ ସିଧାସଳଖ ଦାୟୀ। ବର୍ତ୍ତମାନ ବିଜେଡି ଲୋକଦେଖାଣିଆ ଭାବେ ଏହି ଆଇନକୁ ବିରୋଧ କରୁଥିବା ବେଳେ କ୍ଷମତାରେ ଥିବା ବେଳେ ସେମାନେ କେନ୍ଦ୍ରର ପ୍ରତ୍ୟେକ ନୀତିକୁ ନିଃସର୍ତ୍ତ ସମର୍ଥନ ଜଣାଇ ଆସିଥିଲେ। ଅପରପକ୍ଷରେ, ରାଜ୍ୟର ବର୍ତ୍ତମାନର ମୋହନ ମାଝୀ ସରକାର ଓଡ଼ିଶାର ସ୍ୱାର୍ଥ ବଳି ପକାଇ କେନ୍ଦ୍ର ଆଗରେ ନତମସ୍ତକ ହୋଇ ରହିଛନ୍ତି ବୋଲି କଂଗ୍ରେସ ଅଭିଯୋଗ କରିଛି।
ଦଶହରା ପରେ କଂଗ୍ରେସର ଏହି ଡାକରା ରାଜ୍ୟ ରାଜନୀତିକୁ ପୁଣି ଥରେ ଉଷ୍ମ କରିବା ନିଶ୍ଚିତ। ସାତ ଦିନିଆ ଅର୍ଥନୈତିକ ଅବରୋଧ ଯଦି କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୁଏ, ତେବେ ରାଜ୍ୟର ଶିଳ୍ପ ଓ ପରିବହନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏହାର ଗଭୀର ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଏହି ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ଆହୁରି ତୀବ୍ର କରିବା ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଜିଲ୍ଲା କମିଟିକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ରହିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି।
