ଆଜିର ଆଧୁନିକ ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ କେବଳ ବନ୍ଧୁକ, ଟାଙ୍କ୍ କିମ୍ବା ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନ ହିଁ ଯୁଦ୍ଧର ଗତିପଥ ନିର୍ଧାରଣ କରୁନାହିଁ; ବରଂ ଟେକ୍ନୋଲୋଜି, ସଠିକ୍ ଗୁଇନ୍ଦା ସୂଚନା ଏବଂ ଘାତକ ଡ୍ରୋନ୍ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ନିର୍ଣ୍ଣାୟକ ପାଲଟିଛି। ଯୁଦ୍ଧ ଭୂମିରେ ଶତ୍ରୁର ବାହୁ ପାଖରେ କେତେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବ୍ରାଣ୍ଡେଡ୍ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଅଛି, ତାହାଠାରୁ ବଡ଼ କଥା ହେଉଛି ଆପଣଙ୍କ ପାଖରେ ସେହି ଶତ୍ରୁକୁ ତାରି ସୀମା ଭିତରେ ଶେଷ କରିବାର କେଉଁ ସ୍ୱଦେଶୀ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଅସ୍ତ୍ର ଅଛି।
ଭାରତୀୟ ସେନା ଏବେ ସେହି ଦିଗରେ ଆଉ ଏକ ବିରାଟ ଏବଂ ଐତିହାସିକ ସଫଳତା ହାସଲ କରିଛି। ଭାରତୀୟ ସେନାକୁ ମିଳିଛି ଏକ ଏପରି ଘାତକ, ସ୍ୱଦେଶୀ ଅସ୍ତ୍ର, ଯାହା ଶତ୍ରୁର ଲୁହା ଭଳି ଦୃଢ଼ ଟ୍ୟାଙ୍କ୍ଗୁଡ଼ିକୁ ପଲକ ପାଖରେ ମାଟିରେ ମିଶାଇ ଦେଇପାରିବ। ଏହି ଅସ୍ତ୍ରର ନାମ ହେଉଛି— ‘ନାଗାସ୍ତ୍ର-୨’
କିପରି ନାଗପୁରର ଏକ ଭାରତୀୟ କମ୍ପାନି ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଏହି ଆତ୍ମଘାତୀ ଡ୍ରୋନ୍ ଭାରତୀୟ ସେନାର ଶକ୍ତିକୁ କାହିଁକି ଅନେକ ଗୁଣ ବୃଦ୍ଧି କରିଦେଇଛି ଏବଂ ଏହାର ବୈଷୟିକ କ୍ଷମତା କାହିଁକି ବିଶ୍ୱର ବଡ଼ ବଡ଼ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବିଶ୍ଳେଷକମାନଙ୍କ ନିଦ ହରାଇ ଦେଇଛି। ଚାଲନ୍ତୁ, ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ ଜାଣିବା ଏହି ଖବରର ପ୍ରତ୍ୟେକଟି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ।
ପ୍ରଥମେ ଜାଣିବା ଜରୁରୀ ଯେ ‘ନାଗାସ୍ତ୍ର-୨’ ପ୍ରକୃତରେ କ’ଣ। ଏହା ଏକ ‘ଲୋଇଟରିଂ ମ୍ୟୁନିସନ୍’ ବା ଆମ ଭାଷାରେ କହିଲେ ଏହା ଏକ ସ୍ୱଦେଶୀ କାମିକାଜ୍ ବା ଆତ୍ମଘାତୀ ଡ୍ରୋନ୍
ଲୋଇଟରିଂ ମ୍ୟୁନିସନ୍ର ମାନ ହେଲା—ଏହି ଅସ୍ତ୍ର ସିଧାସଳଖ ମାରିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅଞ୍ଚଳର ଆକାଶରେ କିଛି ସମୟ ଧରି ବୁଲୁଥାଏ । ଏହା ଆକାଶରେ ଥାଇ ଶତ୍ରୁର ଗତିବିଧି ଉପରେ ନଜର ରଖେ, ସଠିକ୍ ଟାର୍ଗେଟ୍ ଚିହ୍ନଟ କରେ ଏବଂ ଯେତେବେଳେ ସଠିକ୍ ସମୟ ଆସେ, ସେତେବେଳେ ଶତ୍ରୁ ଉପରେ ସିଧାସଳଖ ଖସିପଡ଼ି ନିଜକୁ ବିସ୍ଫୋରଣ କରିଦିଏ। ଅର୍ଥାତ୍ ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିବା ସହିତ ଏହି ଡ୍ରୋନ୍ ନିଜେ ମଧ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ନାଗପୁରର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପ୍ରତିରକ୍ଷା କମ୍ପାନି ‘ସୋଲାର୍ ଡିଫେନ୍ସ ଆଣ୍ଡ ଏରୋସ୍ପେସ୍ ଲିମିଟେଡ୍’ ଦ୍ୱାରା ଏହାକୁ ବିକଶିତ କରାଯାଇଛି। ଭାରତୀୟ ସେନା ପାଇଁ ଏହି ଟେକ୍ନୋଲୋଜି ଏକ ବଡ଼ ଗର୍ବର ବିଷୟ, କାରଣ ଏହାର ୮୦ ପ୍ରତିଶତରୁ ଅଧିକ ସାମଗ୍ରୀ ଏବଂ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଭାରତରେ ହିଁ ତିଆରି ହୋଇଛି। ଯାହା ଆତ୍ମନିର୍ଭର ଭାରତ ଅଭିଯାନର ଏକ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଉଦାହରଣ।
୧. ଅପରେସନାଲ୍ ରେଞ୍ଜ
‘ନାଗାସ୍ତ୍ର-୨’ ଦୁଇଟି ଅଲଗା ଅଲଗା ମୋଡ୍ରେ କାମ କରିପାରେ। ପ୍ରଥମଟି ହେଉଛି ‘ରିକଭର୍ ଏଣ୍ଡ୍ ରି-ୟୁଜ୍ ମୋଡ୍’ , ଯେଉଁଥିରେ ଏହାର ମାରକ କ୍ଷମତା କିମ୍ବା ପରିଚାଳନା ସୀମା ୨୫ କିଲୋମିଟର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିଥାଏ। ଅର୍ଥାତ୍ ଯଦି ଟାର୍ଗେଟ୍ ଆକ୍ରମଣ ନକରି ଡ୍ରୋନ୍କୁ ଫେରାଇ ଆଣିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ପଡ଼େ, ତେବେ ଏହାକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ ଫେରାଇ ଅଣାଯାଇପାରିବ।
ଦ୍ୱିତୀୟଟି ହେଉଛି ସବୁଠାରୁ ଘାତକ ‘ଫାୟାର୍-ଆଣ୍ଡ୍-ଫରଗେଟ୍ ମୋଡ୍’ ଏହି ମୋଡ୍ରେ ଏହା ଶତ୍ରୁ ସୀମା ଭତରକୁ ୫୦ କିଲୋମିଟର ଦୂର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯାଇ ସିଧାସଳଖ ଟାର୍ଗେଟ୍କୁ ଧ୍ୱଂସ କରିପାରେ।
୨. ଉଡ଼ାଣ ସମୟ
ଏହି ଡ୍ରୋନ୍ ଆକାଶରେ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ୬୦ ମିନିଟ୍ ଅର୍ଥାତ୍ ପୂରା ୧ ଘଣ୍ଟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉଡ଼ାଣ ଭରିପାରେ। ଏହି ଗୋଟିଏ ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ ଏହା ଶତ୍ରୁ ଶିବିର ଉପରେ ଆକାଶରୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ନଜର ରଖିଥାଏ।
୩. ଦିନରାତି କ୍ୟାମେରା
‘ନାଗାସ୍ତ୍ର-୨’ରେ ଅତି ଉନ୍ନତମାନର ଦିନ ଏବଂ ରାତି ଉଭୟ ସମୟରେ କାମ କରୁଥିବା ନିରୀକ୍ଷଣ କ୍ୟାମେରା ଲାଗିଛି। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି, ଯଦି ଶତ୍ରୁ ଅନ୍ଧକାରର ସୁଯୋଗ ନେଇ ସୀମା ପାର୍ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ, ତେବେ ରାତିର ଅନ୍ଧକାର ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଡ୍ରୋନ୍ ଶତ୍ରୁର ପ୍ରତ୍ୟେକଟି ଗତିବିଧିକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଦେଖିପାରିବ ଏବଂ ଟାର୍ଗେଟ୍ କରିପାରିବ।
୪. ୪ କିଗ୍ରା ଟ୍ୟାଙ୍କ୍-ବ୍ରେକିଂ ୱାରହେଡ୍
ଏହାର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ହେଉଛି ଏହାର ଯୁଦ୍ଧାସ୍ତ୍ର କ୍ଷମତା। ଏଥିରେ ୪ କିଲୋଗ୍ରାମ ଓଜନର ଏକ ‘ଟ୍ୟାଣ୍ଡେମ୍ ଶେପ୍ଡ-ଚାର୍ଜ ୱାରହେଡ୍’ ଲଗାଯାଇଛି। ଏହାକୁ ବିଶେଷ ଭାବେ ଶତ୍ରୁର ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ମୋଟା ବ୍ରାହ୍ମଣ ଆବରଣ ଥିବା ଯୁଦ୍ଧ ଟ୍ୟାଙ୍କ୍ଗୁଡ଼ିକୁ ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ କରିବା ପାଇଁ ଡିଜାଇନ୍ କରାଯାଇଛି। ଏହା ୬୫୦ ମିଲିମିଟର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୋଟା ‘ ହୋମୋଜିନିୟସ୍ ଆର୍ମର’ ସୁରକ୍ଷା କବଚକୁ ମଧ୍ୟ ସହଜରେ ଭେଦ କରିପାରେ।
ଆଜିର ଯୁଦ୍ଧ କେବଳ ବନ୍ଧୁକ ବା ଗୁଳିରେ ଲଢ଼ାଯାଏ ନାହିଁ; ବରଂ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ୱାର୍ଫୋ ଫେୟାର୍ ଏବଂ ସାଇବର ଯୁଦ୍ଧ ଏଥିରେ ପ୍ରମୁଖ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରେ। ଶତ୍ରୁ ଦେଶ ପ୍ରାୟତଃ ସେନାର ଡ୍ରୋନ୍ କିମ୍ବା କମ୍ୟୁନିକେସନ୍ ସିଷ୍ଟମକୁ ଅକାମୀ କରିବା ପାଇଁ ଜିପିଏସ୍ ଜାମିଂ , ସ୍ପୁଫିଂ କିମ୍ବା ରେଡିଓ ସିଗ୍ନାଲ୍ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ କରିବା ଭଳି କୌଶଳ ଆପଣାଇଥାଏ।
ଏହି କାରଣରୁ ହିଁ ‘ନାଗାସ୍ତ୍ର-୨’ରେ ଏକ ବିଶେଷ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଛି, ଯାହାକୁ କୁହାଯାଏ । ଏହି ଟେକ୍ନୋଲୋଜି କାରଣରୁ ଯଦି ଶତ୍ରୁ ପକ୍ଷରୁ ଜିପିଏସ୍ ଜାମିଂ କରାଯାଏ ମଧ୍ୟ, ତଥାପି ଏହି ଡ୍ରୋନ୍ ନିଜର ରାସ୍ତା ହରାଏ ନାହିଁ ଏବଂ ନିର୍ଭୁଲ ଭାବେ ନିଜର ଟାର୍ଗେଟ୍ ଆଡ଼କୁ ଆଗେଇ ଚାଲେ।
ଏହାର ଟାର୍ଗେଟିଂ ସଠିକତା ଏତେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଯେ ଏଥିରେ ମାତ୍ର ୨ ମିଟର ସି.ଇ.ପି. ର ସଠିକତା ରହିଛି। ଅର୍ଥାତ୍ ଏହା ଯେଉଁଠାରେ ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିବ, ସେଠାରୁ ମାତ୍ର ୨ ମିଟର ବ୍ୟବଧାନ ଭିତରେ ଠିକ୍ ଟାର୍ଗେଟ୍କୁ ଧ୍ୱଂସ କରିବ।
ଏହି ଘାତକ ଅସ୍ତ୍ରକୁ ଭାରତୀୟ ସେନାରେ ସାମିଲ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ଦେଶର ବିଭିନ୍ନ ଅତି କଠିନ ପାଣିପାଗ ଏବଂ ଭୂଗୋଳରେ ଏହାର କଠିନ ପରୀକ୍ଷଣ କରାଯାଇଛି। ୨୦୨୬ ମସିହା ଅଗଷ୍ଟ ମାସରେ ରାଜସ୍ଥାନର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ମହାଜନ ଫିଲ୍ଡ ଫାୟାରିଂ ରେଞ୍ଜ ରେ ଏହାର ସଫଳ ବୈଷୟିକ ପରୀକ୍ଷଣ କରାଯାଇଥିଲା। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଲଦ୍ଧାଖର ଅତ୍ୟଧିକ ଥଣ୍ଡା ଏବଂ ଉଚ୍ଚ ପର୍ବତମାଳା ଅଞ୍ଚଳରେ ଏବଂ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ବବିନା ରେଞ୍ଜରେ ମଧ୍ୟ ଏହାର କ୍ଷମତାକୁ ତର୍ଜମା କରାଯାଇଥିଲା। ସମସ୍ତ ପରୀକ୍ଷଣରେ ଏହି ଡ୍ରୋନ୍ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସଫଳ ହେବା ପରେ ହିଁ ଏହାକୁ ସେନାର ହସ୍ତାନ୍ତର କରାଯାଇଛି।
ଏଠାରେ ଏହା ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖଯୋଗ୍ୟ ଯେ, ‘ନାଗାସ୍ତ୍ର-୨’ ପୂର୍ବରୁ ସେହି ସମାନ କମ୍ପାନିର ‘ନାଗାସ୍ତ୍ର-୧ଆର୍’ ମଧ୍ୟ ଭାରତୀୟ ସେନାକୁ ବଡ଼ ପରିମାଣରେ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଇଛି। ୨୦୨୫ ମସିହାର ଜୁନ୍ ମାସରେ ହୋଇଥିବା ଏକ ଜରୁରୀକାଳୀନ କ୍ରୟ ଚୁକ୍ତି ଅଧୀନରେ ୪୫୦ଟି ନାଗାସ୍ତ୍ର ଡ୍ରୋନ୍ ସେନାରେ ସାମିଲ ହୋଇସାରିଛି। ଆଉ ବର୍ତ୍ତମାନ ‘ନାଗାସ୍ତ୍ର-୨’ର ଆଗମନ ଭାରତୀୟ ସେନାର ଆଣ୍ଟି-ଟାଙ୍କ୍ ଏବଂ ସ୍ଟ୍ରାଇକ୍ କ୍ଷମତାକୁ ଆହୁରି ଅଧିକ ମଜଭୁତ କରିଦେଇଛି।
ଆଜିର ଭୂ-ରାଜନୈତିକ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଯେକୌଣସି ଦେଶର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ସ୍ୱଦେଶୀ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଉତ୍ପାଦନ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ସର୍ତ୍ତ। ଯେତେବେଳେ ଭାରତୀୟ ସେନା ପାଖରେ ‘ନାଗାସ୍ତ୍ର-୨’ ଭଳି ଘାତକ, ସ୍ୱଦେଶୀ ଏବଂ ୫୦ କିମି ମାରକ କ୍ଷମତାସମ୍ପନ୍ନ ଆତ୍ମଘାତୀ ଡ୍ରୋନ୍ ରହିବ, ସେତେବେଳେ ସୀମାରେ ଶତ୍ରୁ କୌଣସି ବି ଦୁଃସାହସ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ଶହେ ଥର ଚିନ୍ତା କରିବ।
also read
Congress leadership: Rahul out, Priyanka in! II କଂଗ୍ରେସ ନେତୃତ୍ୱ ରାହୁଲ ଆଉଟ୍, ପ୍ରିୟଙ୍କା ଇନ୍!
https://purvapaksa.com/congress-leadership-rahul-out-priyanka-in/
