ଭାରତ ଇତିହାସର ସେହି ଦିନଟିକୁ ଆପଣ କେବେ ଭୁଲିପାରିବେ କି? ୩୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୮୪। ଦେଶର ତତ୍କାଳୀନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମହିଳା ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ସରକାରୀ ବାସଭବନରେ ଗୁଳି କରି ହତ୍ୟା କରାଗଲା। ସାରାଦେଶ ସ୍ତବ୍ଧ ହୋଇଯାଇଥିଲା, ରକ୍ତର ନଦୀ ବହିଯାଇଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଆଜି ପ୍ରାୟ ଚାରି ଦଶନ୍ଧି ପରେ ବି ଗୋଟିଏ ପ୍ରଶ୍ନ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଭାରତୀୟଙ୍କ ମନରେ ଆନ୍ଦୋଳିତ ହେଉଛି— ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ହତ୍ୟା କେବଳ ଦୁଇଜଣ ସୁରକ୍ଷାକର୍ମୀଙ୍କ ଆକ୍ରୋଶର ପରିଣାମ ଥିଲା, ନା ଏହା ପଛରେ ଥିଲା ଏକ ବଡ଼ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀକ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର?
ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ କଥା ହେଉଛି, ଏହି ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡର ତଦନ୍ତ ପାଇଁ ଗଠିତ ହୋଇଥିବା ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ଜଜ୍ ମୁନ୍ନଲାଲ୍ ପ୍ରସାଦ ଠକ୍କର ଅର୍ଥାତ୍ ‘ଠକ୍କର କମିଶନ’ଙ୍କ ରିପୋର୍ଟର ସେହି ଗୋପନୀୟ ପୃଷ୍ଠାଗୁଡ଼ିକରେ ଏମିତି କେଉଁ ସତ ଲୁଚି ରହିଥିଲା, ଯାହାକୁ ନିଜେ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ପୁଅ ତଥା ଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀ ସଂସଦରେ ରଖିବାକୁ ଦେଇନଥିଲେ?
ଠକ୍କର କମିଶନଙ୍କ ଗଠନ ଏବଂ ରିପୋର୍ଟର ରହସ୍ୟ
ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ହତ୍ୟାର ମାତ୍ର ୨୦ ଦିନ ପରେ, ଅର୍ଥାତ୍ ୨୦ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୪ରେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟର ଜଷ୍ଟିସ୍ ଏମ. ପି. ଠକ୍କରଙ୍କ ଅଧ୍ୟକ୍ଷତାରେ ଏକ ଏକ-ସଦସ୍ୟ ବିଶିଷ୍ଟ ତଦନ୍ତ କମିଶନ ଗଠନ କରାଗଲା। କମିଶନଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଥିଲା ଯେ, ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ କେଉଁଠି ତ୍ରୁଟି ରହିଲା ଏବଂ ଏହି ହତ୍ୟା ପଛରେ ଆଉ କାହାର ହାତ ଅଛି, ତାହା ଖୋଜି ବାହାର କରିବା।
ଜଷ୍ଟିସ୍ ଠକ୍କର ଦୀର୍ଘ ଚାରି ବର୍ଷ ଧରି ବହୁତ ଗଭୀର ଭାବେ ଏହାର ତଦନ୍ତ କଲେ। ଚାରିବର୍ଷ ପରେ, ଯେତେବେଳେ ରିପୋର୍ଟ ଆସିଲା, ତାହା କୌଣସି ସାଧାରଣ ରିପୋର୍ଟ ନ ଥିଲା। ସେହି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରିପୋର୍ଟଟି ୫ଟି ବଡ଼ ବଡ଼ ଖଣ୍ଡ ବା ଭଲ୍ୟୁମ୍ (Volumes)ରେ ବିଭକ୍ତ ଥିଲା।
କିନ୍ତୁ ଏଠାରେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟର କଥା। ସେତେବେଳେ କେନ୍ଦ୍ରରେ ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କର ପୂର୍ଣ୍ଣ ବହୁମତର ସରକାର ଥିଲା। ନିଜ ମା’ଙ୍କର ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସତ୍ୟ ଦେଶବାସୀଙ୍କ ସାମ୍ନାକୁ ଆଣିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ, ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀ ସରକାର ସେହି ୫ଟି ଖଣ୍ଡ ମଧ୍ୟରୁ କେବଳ ୨ଟି ଖଣ୍ଡକୁ ସଂସଦ ଗୃହରେ ଉପସ୍ଥାପନ କଲେ। ବାକି ୩ଟି ଖଣ୍ଡକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଗୋପନୀୟ ରଖାଗଲା। ଦେଶକୁ କୁହାଗଲା ନାହିଁ ଯେ ସେହି ବାକି ୩ଟି ଭଲ୍ୟୁମ୍ରେ ଜଷ୍ଟିସ୍ ଠକ୍କର କେଉଁ କେଉଁ ଚାଞ୍ଚଲ୍ୟକର ତଥ୍ୟ ଲେଖିଥିଲେ।
ସେହି ସମୟରେ କେବଳ ଠକ୍କର କମିଶନ ନୁହେଁ, ବରଂ ଗୋଟିଏ ସ୍ପେଶାଲ୍ ଇନଭେଷ୍ଟିଗେସନ୍ ଟିମ୍ ବା ଏସଆଇଟି (SIT) ମଧ୍ୟ ଏହି ମାମଲାର ସମାନ୍ତରାଳ ତଦନ୍ତ କରୁଥିଲା। ଏବେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି, ରିପୋର୍ଟର କେଉଁ ଭାଗକୁ ଲୁଚାଯାଉଥିଲା ଏବଂ କାହିଁକି?
ଆର. କେ. ଧୱନ — ସନ୍ଦେହର କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ
ଠକ୍କର କମିଶନଙ୍କ ସେହି ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ରିପୋର୍ଟରେ ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଉପରେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଆଙ୍ଗୁଠି ଉଠିଥିଲା, ସେ ହେଉଛନ୍ତି ଆର. କେ. ଧୱନ। ଆପଣଙ୍କୁ ଜଣାଇଦେବାକୁ ଚାହିଁବୁ, ଆର. କେ. ଧୱନ କେବଳ ଜଣେ ସରକାରୀ ଅଧିକାରୀ ନ ଥିଲେ, ସେ ଥିଲେ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ସବୁଠାରୁ ବିଶ୍ୱସ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସଚିବ। ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀ କେତେବେଳେ କାହାକୁ ଭେଟିବେ, କେଉଁଠିକୁ ଯିବେ, ସବୁ କିଛି ଧୱନ ହିଁ ସ୍ଥିର କରୁଥିଲେ।
ଜଷ୍ଟିସ୍ ଠକ୍କର ନିଜ ରିପୋର୍ଟରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଲେଖିଥିଲେ ଯେ— “ଏହି ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡରେ ଆର. କେ. ଧୱନଙ୍କର ସମ୍ପୃକ୍ତି କିମ୍ବା ସହଭାଗିତା ଥିବାର ଯଥେଷ୍ଟ କାରଣ ଓ ପ୍ରମାଣ ରହିଛି।” ଏହା ଏକ ବହୁତ ବଡ଼ ଅଭିଯୋଗ ଥିଲା। କମିଶନ ତାଙ୍କ ସନ୍ଦେହ ପଛରେ କେତେକ ଅକାଟ୍ୟ ଯୁକ୍ତି ମଧ୍ୟ ବାଢ଼ିଥିଲେ:
1. ଡ୍ୟୁଟି ବଦଳାଇବା: ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କୁ ଗୁଳି କରିଥିବା ଦୁଇ ଶିଖ୍ ସୁରକ୍ଷାକର୍ମୀ, ବେଅନ୍ତ ସିଂହ ଏବଂ ସତୱନ୍ତ ସିଂହଙ୍କୁ ପୂର୍ବରୁ ସେହି ସ୍ଥାନରୁ ବଦଳାଇ ଦିଆଯାଇଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଆର. କେ. ଧୱନ ହିଁ ନିଜ ପ୍ରଭାବ ଖଟାଇ ସେମାନଙ୍କୁ ପୁନର୍ବାର ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଦାୟିତ୍ୱରେ ଫେରାଇ ଆଣିଥିଲେ।
2. ଆପଏଣ୍ଟମେଣ୍ଟ ଡାଏରୀରେ ହେରଫେର: ୩୧ ଅକ୍ଟୋବର ସକାଳେ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀ ଜଣେ ବିଦେଶୀ ଡକ୍ୟୁମେଣ୍ଟାରୀ ନିର୍ମାତା ପିଟର ଉଷ୍ଟିନୋଭଙ୍କୁ ସାକ୍ଷାତକାର ଦେବାକୁ ଯାଉଥିଲେ। ସେହି ସାକ୍ଷାତକାରର ସମୟକୁ ଆଗପଛ କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ଡାଏରୀରେ ଲେଖାଯାଇଥିବା ସମୟରେ କାଟଛାଣ୍ଟ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହାକି ଧୱନଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶରେ ହୋଇଥିବା ସନ୍ଦେହ କରାଯାଇଥିଲା।
3. ଆକ୍ରମଣ ସମୟରେ ନିଷ୍କ୍ରିୟତା: ଯେତେବେଳେ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ଉପରକୁ ଗୁଳି ଚାଲିଲା, ଆର. କେ. ଧୱନ ତାଙ୍କ ପଛେ ପଛେ ହିଁ ଚାଲୁଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ସେ ତାଙ୍କୁ ବଞ୍ଚାଇବାକୁ କୌଣସି ଚେଷ୍ଟା କଲେ ନାହିଁ କିମ୍ବା ନିଜେ ଆହତ ହେଲେ ନାହିଁ।
4. ବେଅନ୍ତ ସିଂହଙ୍କ ସହ ସମ୍ପର୍କ: ଧୱନ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ପଚରାଉଚରା ବେଳେ ବେଅନ୍ତ ସିଂହ ସହ ନିଜର ନିବିଡ଼ତାକୁ ନେଇ ମିଛ କହିଥିଲେ, ଯାହାକୁ ଠକ୍କର କମିଶନ ଧରିପକାଇଥିଲେ।
କିନ୍ତୁ କାହାଣୀରେ ଟ୍ୱିଷ୍ଟ ସେତେବେଳେ ଆସିଲା, ଯେତେବେଳେ ଏସଆଇଟି (SIT) ନିଜ ତଦନ୍ତ ସାରି ଆର. କେ. ଧୱନଙ୍କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ‘କ୍ଲିନ୍ ଚିଟ୍’ ବା ଦୋଷମୁକ୍ତ କରିଦେଲା। ଜଣେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଜଜ୍ ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ମୁଖ୍ୟ ସନ୍ଦିଗ୍ଧ ବୋଲି କହୁଛନ୍ତି, ପୋଲିସର ଏକ ଟିମ୍ ତାଙ୍କୁ କିପରି ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ବୋଲି କହିଦେଲା? ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ସେତେବେଳେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲା।
ସେହି ୫୦ ପୃଷ୍ଠାର ରହସ୍ୟ ଏବଂ ସରକାରଙ୍କ କଳା ଅଧ୍ୟାଦେଶ (Ordinance)
ଏବେ ଆସନ୍ତୁ ସେହି ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ରହସ୍ୟ ଉପରକୁ, ଯାହା ଏହି ଭିଡିଓର ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶ। ଏସଆଇଟି ଯେଉଁ ରିପୋର୍ଟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲା, ସେଥିରେ ୫୦ଟି ପୃଷ୍ଠା ଏମିତି ଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ଠକ୍କର କମିଶନଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରଶ୍ନର ‘ପଏଣ୍ଟ ବାଏ ପଏଣ୍ଟ’ (Point-by-point) ଉତ୍ତର ଦିଆଯାଇଥିଲା। ଅର୍ଥାତ୍ ଠକ୍କର କମିଶନ ଧୱନଙ୍କ ଉପରେ ଯେଉଁ ଆରୋପ ଲଗାଇଥିଲେ, ତାକୁ କେଉଁ ଆଧାରରେ ଏସଆଇଟି ଖାରଜ କଲା, ତାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିବରଣୀ ସେହି ୫୦ ପୃଷ୍ଠାରେ ଥିଲା।
କିନ୍ତୁ ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀ ସରକାର ସେହି ୫୦ ପୃଷ୍ଠାର ରିପୋର୍ଟକୁ ସଂସଦରେ ଉପସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ ସେତେବେଳେ ସଫା ସଫା ମନା କରିଦେଲେ। କେବଳ ସେତିକି ନୁହେଁ, ଏହି ସତ୍ୟକୁ ଚାପିଦେବା ପାଇଁ ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀ ସରକାର ଏକ ବଡ଼ ଏବଂ ବିବାଦୀୟ ପଦକ୍ଷେପ ନେଲେ।
ସରକାର ଏକ ଜରୁରୀକାଳୀନ ଅଧ୍ୟାଦେଶ ବା ଅର୍ଡିନାନ୍ସ (Ordinance) ଆଣିଲେ। ଏହି ଅଧ୍ୟାଦେଶ ବଳରେ ‘ତଦନ୍ତ କମିଶନ ଆକ୍ଟ’ (Commissions of Inquiry Act)କୁ ପୁରୁଣା ତାରିଖରୁ (Retrospectively) ସଂଶୋଧନ କରାଗଲା। ସେହି ସଂଶୋଧନରେ କୁହାଗଲା ଯେ— “ଯଦି ଦେଶର ସୁରକ୍ଷା, ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ, ପଡ଼ୋଶୀ ଦେଶମାନଙ୍କ ସହ ସମ୍ପର୍କ କିମ୍ବା ଜନହିତର ଆବଶ୍ୟକତା ପଡ଼େ, ତେବେ ସରକାର ଯେକୌଣସି ତଦନ୍ତ କମିଶନଙ୍କ ରିପୋର୍ଟକୁ ସଂସଦରେ ନ ରଖି ନିଜ ପାଖରେ ଗୋପନୀୟ କରି ରଖିପାରିବେ।”
ସାଧାରଣ ଜନତାଙ୍କ ଭାଷାରେ ବୁଝିବାକୁ ଗଲେ, ସରକାର ନିଜ ପାଇଁ ଏକ ଆଇନଗତ କାନ୍ଥ ତିଆରି କଲେ, ଯେମିତି କେହି କଦାପି ଠକ୍କର କମିଶନଙ୍କ ବାକି ୩ଟି ଭଲ୍ୟୁମ୍ ଏବଂ ଏସଆଇଟିର ସେହି ୫୦ ପୃଷ୍ଠାକୁ ମାଗି ନ ପାରିବେ।
ଏଠାରେ ଗୋଟିଏ ପ୍ରଶ୍ନ ଆପଣଙ୍କ ମନକୁ ନିଶ୍ଚୟ ଆସୁଥିବ— ଠକ୍କର କମିଶନ ନିଜ ରିପୋର୍ଟରେ ଆମେରିକାର ଗୁପ୍ତଚର ସଂସ୍ଥା ‘ସିଆଇଏ’ (CIA)ର ଭୂମିକା ଉପରେ ମଧ୍ୟ ସନ୍ଦେହ ପ୍ରକଟ କରିଥିଲେ। ତେବେ କଣ ଏହି ଅଧ୍ୟାଦେଶ ପଛର ପ୍ରକୃତ କାରଣ ଏହା ଥିଲା ଯେ, ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ହତ୍ୟାରେ ସିଆଇଏର ହାତ ଥିଲା ଏବଂ ସରକାର ଆମେରିକା ସହ ସମ୍ପର୍କ ଖରାପ ହେବା ଭୟରେ ତାକୁ ଲୁଚାଇବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲେ? କିମ୍ବା ନିଜ ଘର ଭିତରର କେହି ବଡ଼ ମୁଣ୍ଡ ଏଥିରେ ସାମିଲ ଥିଲେ, ଯାହାଙ୍କୁ ବଞ୍ଚାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରାଯାଉଥିଲା?
ସବୁଠାରୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ କଥା ହେଉଛି, ଯେଉଁ ଆର. କେ. ଧୱନଙ୍କ ଉପରେ ଏତେ ବଡ଼ ସନ୍ଦେହ ଥିଲା, ତାଙ୍କୁ କିଛି ଦିନ ପାଇଁ ଦୂରେଇ ଦେବା ପରେ, ପୁଣିଥରେ ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀ ନିଜ ଶାସନ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଶୀର୍ଷ ସ୍ଥାନକୁ ଫେରାଇ ଆଣିଲେ ଏବଂ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ କଂଗ୍ରେସ ତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟସଭାକୁ ମଧ୍ୟ ପଠାଇଲା।
ଭାରତୀୟ ଇତିହାସର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅସମାହିତ ରହସ୍ୟ
ବନ୍ଧୁଗଣ, ଏହା କେବଳ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ମାମଲା ନୁହେଁ। ଯଦି ଆପଣ ଭାରତର ରାଜନୈତିକ ଇତିହାସକୁ ଦେଖିବେ, ତେବେ ଏମିତି ଅନେକ ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡ ଏବଂ ରହସ୍ୟମୟ ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଛି, ଯାହାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସତ୍ୟ କେବେ ବି ଦେଶବାସୀଙ୍କ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିପାରି ନାହିଁ।
• ଆମର ପୂର୍ବତନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଲାଲ୍ ବାହାଦୁର ଶାସ୍ତ୍ରୀଙ୍କର ତାସକେନ୍ଦଠାରେ ସନ୍ଦେହଜନକ ପରିସ୍ଥିତିରେ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲା। ଯେତେବେଳେ ତାଙ୍କ ପାର୍ଥିବ ଶରୀର ଭାରତ ଆସିଲା, ତାଙ୍କ ଶରୀର ନୀଳ ପଡ଼ିଯାଇଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟର କଥା, ତାଙ୍କର କୌଣସି ପୋଷ୍ଟମର୍ଟମ (Post-mortem) କରାଗଲା ନାହିଁ କି କୌଣସି ଉଚ୍ଚସ୍ତରୀୟ ତଦନ୍ତ ହେଲା ନାହିଁ।
• ଭାରତର ଆଟୋମିକ୍ ଏବଂ ସ୍ପେସ୍ ପ୍ରୋଗ୍ରାମର ଜନକ କୁହାଯାଉଥିବା ଡକ୍ଟର ହୋମି ଜାହାଙ୍ଗୀର ଭାଭା ଏବଂ ବିକ୍ରମ ସାରାଭାଇ ଏହି ଦୁଇ ମହାନ ବୈଜ୍ଞାନିକଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ରହସ୍ୟମୟ ଭାବେ ହେଲା। କିନ୍ତୁ ତାର ମଧ୍ୟ କୌଣସି ସଠିକ୍ ଖୁଲାସା ହେଲାନାହିଁ।
• ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଏଲଟିଟିଇ (LTTE) ଆତଙ୍କବାଦୀମାନେ ହତ୍ୟା କଲେ। ସେହି ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡର ତଦନ୍ତ ପାଇଁ ଗଠିତ ଜେଏମସି (JMC) କିମ୍ବା ବର୍ମା କମିଶନଙ୍କ ରିପୋର୍ଟର ଅନେକ ଦିଗକୁ ନେଇ ଆଜି ବି ବିବାଦ ରହିଛି। ସେହି ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡ ପଛର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଗଭୀର ସତ୍ୟ ମଧ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଲା ନାହିଁ।
ଏହି ସମସ୍ତ ଘଟଣା ଆମର ତଦନ୍ତ ପ୍ରଣାଳୀ ଏବଂ ଆମର ସମଗ୍ର ପଲିଟିକାଲ୍ ସିଷ୍ଟମ୍ (Political System) ଉପରେ ଏକ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନଚିହ୍ନ ଲଗାଏ। କଣ ସତରେ ସରକାରୀ ସ୍ତରରେ କିମ୍ବା ରାଜନୈତିକ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଏମିତି କିଛି ଲୋକ ଥାଆନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ନିଜ ସ୍ୱାର୍ଥ ପାଇଁ କିମ୍ବା ନିଜର ଦୋଷ ଲୁଚାଇବା ପାଇଁ ଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ହତ୍ୟା ସହ ଜଡ଼ିତ ସତ୍ୟକୁ ବି ଚାପି ଦିଅନ୍ତି?
ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ସରକାର ପରେ ଦେଶରେ ଅନେକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଆସିଲେ, ବିଜେପି ସରକାର ଆସିଲା, ଅନ୍ୟ ଦଳର ସରକାର ମଧ୍ୟ ଆସିଲେ। କିନ୍ତୁ କୌଣସି ବି ସରକାର ଠକ୍କର କମିଶନଙ୍କ ସେହି ଗୋପନୀୟ ପୃଷ୍ଠା କିମ୍ବା ଏସଆଇଟିର ସେହି ୫୦ ପୃଷ୍ଠାର ରିପୋର୍ଟକୁ ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସାର୍ବଜନୀନ କରିବାକୁ ଉଚିତ୍ ମନେ କଲେ ନାହିଁ।
ଏହି ରହସ୍ୟ ଆଜି ବି ଭାରତୀୟ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ଇତିହାସରେ ଏକ କଳା ଦାଗ ହୋଇ ରହିଯାଇଛି। ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେହି ସମସ୍ତ ଫାଇଲ୍ ସାଧାରଣ ଜନତାଙ୍କ ସାମ୍ନାକୁ ନ ଆସିଛି, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଭାରତୀୟଙ୍କ ମନରେ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ସବୁବେଳେ ଜୀବିତ ରହିବ— “ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କୁ ପ୍ରକୃତରେ କିଏ ମାରିଥିଲା ଏବଂ କାହାକୁ ବଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ ଆଇନ ବଦଳାଇ ଦିଆଯାଇଥିଲା?”
AlsoRead; https://purvapaksa.com/do-they-have-ethics/
