ଭାରତ ଏବଂ ଚୀନ୍ ମଧ୍ୟରେ ଶାକ୍ସଗାମ୍ ଉପତ୍ୟକା ବିବାଦ ପୁଣି ଥରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ଏହି ଉପତ୍ୟକା ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମ କ୍ଷେତ୍ର ମଧ୍ୟରେ ପଡ଼ିଥାଏ ଏବଂ ଏହା ଅବୈଧ ଭାବରେ ଚୀନ୍ ଦ୍ୱାରା ଦଖଲ କରାଯାଇଛି। ଗତ ଶୁକ୍ରବାର, ଭାରତ ଶାକ୍ସଗାମ୍ ଉପତ୍ୟକାରେ ଚୀନ୍ ର ଭିତ୍ତିଭୂମି ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ସମାଲୋଚନା କରି କହିଛି ଯେ ଏହା ଭାରତୀୟ ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ଚୀନ୍ର ସ୍ୱାର୍ଥ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ପଦକ୍ଷେପ ନେବାର ଅଧିକାର ଅଛି। ଚୀନ୍ ଏବେ ପ୍ରତିଶୋଧ ନେଇଛି, ଶାକ୍ସଗାମ୍ ଉପତ୍ୟକା ଉପରେ ଏହାର କ୍ଷେତ୍ରୀୟ ଦାବିକୁ ପୁନରାବୃତ୍ତି କରିଛି ଏବଂ କହିଛି ଯେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହାର ଭିତ୍ତିଭୂମି ପ୍ରକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକ “ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଯଥାର୍ଥ”।
ଆସନ୍ତୁ ପାଞ୍ଚଟି ପ୍ରଶ୍ନ ଏବଂ ତାହାର ଉତ୍ତର ମାଧ୍ୟମରେ ସମଗ୍ର ଶାକ୍ସଗାମ୍ ଉପତ୍ୟକା ବିବାଦକୁ ସରଳ ଭାଷାରେ ଆପଣଙ୍କୁ ବୁଝାଇବା।
ପ୍ର- ଶାକ୍ସଗାମ୍ ଉପତ୍ୟକା କେଉଁଠି?
ଶାକ୍ସଗାମ୍ ଉପତ୍ୟକା, ଯାହାକୁ ଟ୍ରାନ୍ସ-କାରାକୋରମ୍ ଟ୍ରାକ୍ଟ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ, ଲଦାଖ କେନ୍ଦ୍ର ଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ ଲଦାଖର ଉତ୍ତର ଭାଗରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଏହା ସିଆଚେନ୍ ଗ୍ଲେସିୟରର ଉତ୍ତରରେ ଅବସ୍ଥିତ।
ପ୍ର- ଶାକ୍ସଗାମ୍ ଉପତ୍ୟକା ବିବାଦ କ’ଣ?
୧୯୪୭ ମସିହାରେ ଦେଶ ବିଭାଜନ ପୂର୍ବରୁ, ଶକ୍ସଗାମ୍ ଉପତ୍ୟକା ଜମ୍ମୁ ଏବଂ କାଶ୍ମୀର ଗଡ଼ଜାତ ରାଜ୍ୟର ଅଂଶ ଥିଲା। ତଥାପି, ୧୯୪୮ ମସିହାର ଶୀତକାଳରେ, ପାକିସ୍ତାନ ଜାମ୍ମୁ ଏବଂ କାଶ୍ମୀରର ଏକ ଅଂଶକୁ ଅବୈଧ ଭାବରେ ଦଖଲ କରିଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ଶକ୍ସଗାମ୍ ଉପତ୍ୟକା ମଧ୍ୟ ସାମିଲ ଥିଲା। ତା’ପରେ ପାକିସ୍ତାନ ୧୯୬୩ ମସିହାରେ ଚୀନ୍ ସହିତ ଏକ ସୀମା ଚୁକ୍ତିନାମାରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲା, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ସେ ପୂର୍ବରୁ ବେଆଇନ ଭାବରେ ଦଖଲ କରିଥିବା ଅଞ୍ଚଳକୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିଥିଲା।
ପ୍ର- ପାକିସ୍ତାନ କାହିଁକି ଶାକ୍ସଗାମ୍ ଉପତ୍ୟକାକୁ ଚୀନ୍କୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିଥିଲା?
ପାକିସ୍ତାନ ଅଧିକୃତ କାଶ୍ମୀର (ପିଓକେ) ଅଞ୍ଚଳକୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବା ପାଇଁ ୧୯୬୩ ମସିହାର ଚୁକ୍ତିନାମା ପାକିସ୍ତାନ ଏବଂ ଚୀନ୍ ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା କାରଣ ଏହା ସେମାନଙ୍କୁ ଏକ ସାଧାରଣ ସୀମା ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲା, ଯାହା ଅନ୍ୟଥା ସେମାନଙ୍କର କୌଣସି ସୀମା ନଥାନ୍ତା। ଚୁକ୍ତିନାମାରେ ଏକ ଧାରା ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ଥିଲା ଯେ ପାକିସ୍ତାନ ଏବଂ ଭାରତ ମଧ୍ୟରେ କାଶ୍ମୀର ସମସ୍ୟା ସମାଧାନ ହେବା ପରେ, ସାର୍ବଭୌମ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଏକ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ସୀମା ଚୁକ୍ତିନାମା ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିବା ପାଇଁ ଚୀନ୍ ସରକାରଙ୍କ ସହିତ ଆଲୋଚନା ପୁଣି ଆରମ୍ଭ କରିବେ।
କାଶ୍ମୀର ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଚୀନ୍ର ସରକାରୀ ସ୍ଥିତି ହେଉଛି ଯେ “ଜମ୍ମୁ ଓ କାଶ୍ମୀର ବିବାଦ ଏକ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ବିବାଦ ଏବଂ ଏହାକୁ ଜାତିସଂଘ ଚାର୍ଟର, ପ୍ରାସଙ୍ଗିକ ସୁରକ୍ଷା ପରିଷଦ ପ୍ରସ୍ତାବ ଏବଂ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ଚୁକ୍ତିନାମା ଅନୁଯାୟୀ ଏକ ନିରପେକ୍ଷ ଏବଂ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଉପାୟରେ ସମାଧାନ କରାଯିବା ଉଚିତ।” ଭାରତ ଦାବି କରୁଛି ଯେ ଜମ୍ମୁ ଓ କାଶ୍ମୀର ଉପରେ କୌଣସି ବିବାଦ ନାହିଁ; ବିବାଦ ପାକିସ୍ତାନ-ଅଧିକୃତ କାଶ୍ମୀର ଉପରେ, ଏବଂ ଏହାକୁ ପୁନରୁଦ୍ଧାର କରିବା ପାଇଁ କେବଳ ପାକିସ୍ତାନ ସହିତ ଆଲୋଚନା କରାଯିବ, କୌଣସି ତୃତୀୟ ପକ୍ଷ ହସ୍ତକ୍ଷେପ ବିନା।
ପ୍ର- ଭାରତ ଏବଂ ଚୀନ୍ ଉଭୟ କ’ଣ ଦାବି କରୁଛନ୍ତି?
ଭାରତ ଦାବି କରୁଛି ଯେ ପାକିସ୍ତାନ ଦ୍ୱାରା ଚୀନ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଭୂମି ଆଇନଗତ ଭାବରେ ଭାରତର, ଯେତେବେଳେ ଚୀନ୍ ଏହି ୬୩ ବର୍ଷ ପୁରୁଣା “ଅବୈଧ” ଚୁକ୍ତିନାମାକୁ ଏହାର ଆଧାର ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରୁଛି। ଭାରତର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ମୁଖପାତ୍ର ରଣଧୀର ଜୟସୱାଲ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଜମ୍ମୁ ଓ କାଶ୍ମୀର ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ ଲଦାଖ ଭାରତର ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଏବଂ ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଂଶ। ସେ କହିଛନ୍ତି, “ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ପାକିସ୍ତାନୀ ଏବଂ ଚୀନ୍ ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କୁ ଅନେକ ଥର ଜଣାଇ ଦିଆଯାଇଛି।” ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି, “ଆମେ ତଥାକଥିତ ଚୀନ୍-ପାକିସ୍ତାନ ଅର୍ଥନୈତିକ କରିଡର (ସିପିଇସି )କୁ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱୀକାର କରୁନାହୁଁ କାରଣ ଏହା ଭାରତୀୟ ଅଞ୍ଚଳ ଦେଇ ଗତି କରେ, ଯାହାକୁ ପାକିସ୍ତାନ ବେଆଇନ୍ ଏବଂ ବଳପୂର୍ବକ ଦଖଲ କରିଛି।”
ଚୀନ୍ ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ମୁଖପାତ୍ର ମାଓ ନିଙ୍ଗ୍ କହିଛନ୍ତି ଯେ, “ପ୍ରଥମେ, ଆପଣ ଯେଉଁ ଅଞ୍ଚଳ ବିଷୟରେ କହୁଛନ୍ତି ତାହା ଚୀନ୍ର ଏକ ଅଂଶ… ଚୀନ୍ର ନିଜ ଅଞ୍ଚଳରେ ଭିତ୍ତିଭୂମି କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଯଥାର୍ଥ।” ମାଓ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଚୀନ୍ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ୧୯୬୦ ଦଶକରେ ଏକ ସୀମା ଚୁକ୍ତିନାମା ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିଥିଲେ, ଯାହା ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ସୀମା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିଥିଲା।
ପ୍ର- ଚୀନ୍ କାହିଁକି ଶାକ୍ସଗାମ୍ ଉପତ୍ୟକା ଚାହୁଁଛି?
ଚୀନ୍ ଶାକ୍ସଗାମ୍ ଉପତ୍ୟକାର ରଣନୈତିକ ସ୍ଥାନ ହେତୁ କ୍ରମଶଃ ଲୋଭୀ ହୋଇପଡୁଛି। ଏହା ସିଆଚେନ୍ ଗ୍ଲେସିୟରର ସିଧାସଳଖ ଉତ୍ତରରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଯଦି ଚୀନ୍ ସେଠାରେ ପକ୍କା ରାସ୍ତା ଏବଂ ଭିତ୍ତିଭୂମି ନିର୍ମାଣ କରେ, ତେବେ ଭାରତୀୟ ସେନା ଉତ୍ତର (ଚୀନ୍) ଏବଂ ପଶ୍ଚିମ (ପାକିସ୍ତାନ) ଉଭୟ ଦିଗରୁ ସୁରକ୍ଷା ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେବ। ଭାରତ ଏବଂ ଚୀନ୍ ଉଭୟ ବର୍ତ୍ତମାନ ସମାନ ଭୂମି ଖଣ୍ଡ ଉପରେ “ଶୂନ୍ୟ ସହନଶୀଳତା” ନୀତି ଗ୍ରହଣ କରୁଛନ୍ତି। ଭାରତ ଏହାକୁ “ଅବୈଧ ଏବଂ ବଳପୂର୍ବକ ଦଖଲ” ବୋଲି କହୁଥିବା ବେଳେ, ଚୀନ୍ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ଏହାକୁ “ତାଙ୍କର ଅଞ୍ଚଳ” ବୋଲି ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରିଛି, ଯାହା ଭବିଷ୍ୟତରେ ଏକ ବଡ଼ ସାମରିକ ସ୍ଥିତିକୁ ସୂଚିତ କରୁଛି।
AlsoRead; https://purvapaksa.com/chinese-leader-at-bjp-rsss-doorstep/
https://purvapaksa.com/chinese-leader-at-bjp-rsss-doorstep/
