ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପାଇଁ ପୁଷ୍ଟିକର ବୋଲି ଭାବି ଆପଣ ବଜାରରୁ ଯେଉଁ ନରମ ଓ ଧଳା ପନିର କିଣି ଘରକୁ ଆଣୁଛନ୍ତି, ତାହା ପ୍ରକୃତରେ ଶୁଦ୍ଧ ଦୁଗ୍ଧଜାତ ପନିର ତ? ନା ତାହା ରାସାୟନିକ ପଦାର୍ଥ ଓ ପାମ୍ ଅଏଲ୍ ମିଶ୍ରିତ ‘ନକଲି ବା ସିନ୍ଥେଟିକ୍ ପନିର’? ଏବେ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ବଜାରରେ ଖୁଲମଖୁଲା ନକଲି ବା ଆନାଲଗ୍ ପନିର ବିକ୍ରି ହେଉଥିବା ନେଇ ଉଠିଥିବା ଗୁରୁତର ଅଭିଯୋଗ ରାଜ୍ୟର ସାଧାରଣ ଖାଉଟିଙ୍କ ମନରେ ପ୍ରବଳ ଆତଙ୍କ ଓ ଚିନ୍ତା ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ଲାଭଖୋର ବ୍ୟବସାୟୀମାନେ ଅଧିକ ମୁନାଫା ପାଇଁ ଲୋକଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସହ ଖେଳ ଖେଳୁଥିବା ଅଭିଯୋଗ ହେବା ପରେ ରାଜ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ବିଭାଗ ଏବଂ ପୌର ପ୍ରଶାସନ ତତ୍ପର ହୋଇ କଟକ ଓ ଭଦ୍ରକ ସମେତ ବିଭିନ୍ନ ସହରରେ ଜୋରଦାର ଯାଞ୍ଚ ଓ ଚଢ଼ାଉ ଆରମ୍ଭ କରିଛନ୍ତି।
/odishatv/media/media_files/2026/08/18/synthetic-paneer-raises-food-safety-concerns-across-odisha-2026-08-18-21-17-20.jpg)
କ’ଣ ଏହି ସିନ୍ଥେଟିକ୍ ବା ଆନାଲଗ୍ ପନିର? କିପରି ହେଉଛି ପ୍ରସ୍ତୁତ?
ବିଶେଷଜ୍ଞ ଏବଂ ଖାଦ୍ୟ ନିରାପତ୍ତା ଅଧିକାରୀଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ଆନାଲଗ୍ ବା କୃତ୍ରିମ ପନିର କୌଣସି ପାରମ୍ପରିକ ଗାଈ କିମ୍ବା ମଇଁଷି କ୍ଷୀରରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଏ ନାହିଁ।
- କ୍ଷତିକାରକ ଉପାଦାନ : ଏହା ମୁଖ୍ୟତଃ ନିକୃଷ୍ଟ ମାନର ୱେଜିଟେବଲ୍ ଫ୍ୟାଟ୍ (ବିଶେଷ କରି ପାମ୍ ଅଏଲ୍), ମିଲ୍କ ପାଉଡର, ଷ୍ଟାର୍ଚ, ଏବଂ କୃତ୍ରିମ କେମିକାଲ୍ ଏସେନ୍ସ ମିଶାଇ ଯନ୍ତ୍ର ସାହାଯ୍ୟରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଏ।
- ଅସଲି ପରି ଚେହେରା : ଦେଖିବାକୁ ଏହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅସଲି ପନିର ଭଳି ଧଳା ଓ ନରମ ହୋଇଥିବାରୁ ସାଧାରଣ ଖାଉଟି ଏହାକୁ ସହଜରେ ଚିହ୍ନଟ କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।
- କମ୍ ଖର୍ଚ୍ଚ ଓ ଅଧିକ ମୁନାଫା : କ୍ଷୀର ତୁଳନାରେ ଏହାର ଉତ୍ପାଦନ ଖର୍ଚ୍ଚ ବହୁତ କମ୍ ହୋଇଥିବାରୁ ଅସାଧୁ ବ୍ୟବସାୟୀ, ରାସ୍ତାକଡ଼ର ଫାଷ୍ଟଫୁଡ୍ ଷ୍ଟଲ୍ ଏବଂ କେତେକ ହୋଟେଲ୍ ମାଲିକ ଶସ୍ତା ଦରରେ ଏହାକୁ କିଣି ଗ୍ରାହକଙ୍କୁ ପରଶୁଛନ୍ତି।
କଟକ ଓ ଭଦ୍ରକରେ ବ୍ୟାପକ ଚଢ଼ାଉ: ସିଲ୍ ହେଲା ହୋଟେଲ୍
ରାଜ୍ୟରେ ନକଲି ପନିର ଓ ଅପମିଶ୍ରିତ ଖାଦ୍ୟ କାରବାର ବୃଦ୍ଧି ପାଇବା ପରେ ପ୍ରଶାସନ ପକ୍ଷରୁ କଠୋର ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଛି:

1. କଟକ ସିଡିଏ ଅଞ୍ଚଳରେ ରେଡ୍ : କଟକ ମହାନଗର ନିଗମ (CMC) ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ବିଭାଗ ପକ୍ଷରୁ ସିଡିଏ ସେକ୍ଟର-୬ ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା କେତେକ ପ୍ରମୁଖ ହୋଟେଲ୍ ଓ ରେଷ୍ଟୁରାଣ୍ଟ ଉପରେ ଅତର୍କିତ ଚଢ଼ାଉ କରାଯାଇଥିଲା। ସେଠାରୁ ବିପୁଳ ପରିମାଣର ସନ୍ଦିଗ୍ଧ ସିନ୍ଥେଟିକ୍ ପନିର, ଏକ୍ସପାୟରୀ ଦହି ଓ ବାସି ଖାଦ୍ୟ ଜବତ ହେବା ପରେ ଦୁଇଟି ହୋଟେଲ୍କୁ ସିଲ୍ କରାଯାଇଛି।
2. ଭଦ୍ରକରେ ଖୋଲାଖୋଲି ବିକ୍ରି ଅଭିଯୋଗ : ଭଦ୍ରକ ସହର ଏବଂ ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ ହାଟଗୁଡ଼ିକରେ ପ୍ୟାକେଟ୍ରେ ଭର୍ତ୍ତି କରି ଅଜ୍ଞାତ ବ୍ରାଣ୍ଡ୍ର ସିନ୍ଥେଟିକ୍ ପନିର ବିକ୍ରି ହେଉଥିବା ଅଭିଯୋଗ ପରେ ଫୁଡ୍ ସେଫ୍ଟି ଟିମ୍ ନମୁନା ସଂଗ୍ରହ କରି ଲ୍ୟାବ୍ ପରୀକ୍ଷଣ ପାଇଁ ପଠାଇଛି।
ମାନବ ଶରୀର ଉପରେ ଏହାର ଭୟଙ୍କର ପ୍ରଭାବ
ଚିକିତ୍ସକ ଏବଂ ଡାଏଟିସିଆନ୍ମାନଙ୍କ କହିବା ଅନୁଯାୟୀ, କୃତ୍ରିମ କେମିକାଲ୍ ଏବଂ ହାଇଡ୍ରୋଜେନେଟେଡ୍ ଫ୍ୟାଟ୍ ମିଶ୍ରିତ ସିନ୍ଥେଟିକ୍ ପନିର ନିୟମିତ ଖାଇବା ଦ୍ୱାରା ଶରୀର ଉପରେ ମାରାତ୍ମକ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିଥାଏ:
- ହଜମ ପ୍ରକ୍ରିୟା ନଷ୍ଟ : ପେଟ ଯନ୍ତ୍ରଣା, ଡାଇରିଆ, ବାନ୍ତି ଏବଂ ଗ୍ୟାଷ୍ଟ୍ରିକ୍ ସମସ୍ୟା ତୁରନ୍ତ ଦେଖାଦିଏ।
- ହୃଦ୍ରୋଗ ଓ କୋଲେଷ୍ଟ୍ରଲ୍ : ଏଥିରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିବା ଖରାପ ତେଲ ଶରୀରରେ ଖରାପ କୋଲେଷ୍ଟ୍ରଲ୍ ବୃଦ୍ଧି କରି ହୃଦ୍ଘାତ ର ଆଶଙ୍କା ବଢ଼ାଇଥାଏ।
- ଯକୃତ ଓ କିଡନୀ ଉପରେ ଚାପ : ଦୀର୍ଘ ଦିନ ଧରି ଏହି ରାସାୟନିକ ପଦାର୍ଥ ପେଟକୁ ଗଲେ ଲିଭର୍ ଓ କିଡନୀ ବିଫଳ ହେବାର ବଡ଼ ବିପଦ ରହିଛି।
ଅସଲି ଓ ନକଲି ପନିର ଚିହ୍ନିବାର ସହଜ ଉପାୟ

ସଚେତନ ଗ୍ରାହକ ଭାବେ ନିମ୍ନଲିଖିତ ଘରୋଇ ପରୀକ୍ଷା ଦ୍ୱାରା ଆପଣ ପନିରର ଶୁଦ୍ଧତା ଯାଞ୍ଚ କରିପାରିବେ:
- ଆୟୋଡିନ୍ ପରୀକ୍ଷା : ପନିରକୁ ପାଣିରେ ଫୁଟାଇ ଥଣ୍ଡା କରିବା ପରେ ସେଥିରେ କିଛି ଟୋପା ଆୟୋଡିନ୍ ପକାନ୍ତୁ। ଯଦି ପନିରର ରଙ୍ଗ ନୀଳ ହୋଇଯାଏ, ତେବେ ସେଥିରେ ଷ୍ଟାର୍ଚ ବା ରାସାୟନିକ ଅପମିଶ୍ରଣ ରହିଛି।
- ହାତରେ ଚିପିବା : ଅସଲି ପନିର ହାତରେ ଚିପିଲେ ନରମ ଲାଗିବା ସହ ସହଜରେ ଭାଙ୍ଗିଯାଏ, କିନ୍ତୁ ନକଲି ସିନ୍ଥେଟିକ୍ ପନିର ରବର ଭଳି ଟାଣ ଲାଗେ ଏବଂ ଟାଣିଲେ ବି ସହଜରେ ଭାଙ୍ଗେ ନାହିଁ।
- ଗରମ ପାଣି କିମ୍ବା ତେଲ : ନକଲି ପନିର ଗରମ କଲେ ଅତ୍ୟଧିକ ତେଲ ଛାଡ଼ିଥାଏ ଏବଂ ରବର ଭଳି ଟାଣ ହୋଇଯାଏ।
ପ୍ରଶାସନର କଡ଼ା ଚେତାବନୀ
ରାଜ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ ନିରାପତ୍ତା ଆୟୋଗ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଲୋକଙ୍କ ଜୀବନ ସହ ଖେଳୁଥିବା ଅସାଧୁ ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କ ବିରୋଧରେ ‘ଫୁଡ୍ ସେଫ୍ଟି ଆଣ୍ଡ ଷ୍ଟାଣ୍ଡାର୍ଡସ୍ ଆକ୍ଟ’ (FSSAI) ଅନୁଯାୟୀ କଠୋର ଆଇନଗତ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଏବଂ ଲାଇସେନ୍ସ ବାତିଲ୍ କରାଯିବ। ସାଧାରଣ ଲୋକେ ମଧ୍ୟ ଖୋଲା ବଜାରରୁ ଅତି ଶସ୍ତା ଦରରେ ପନିର ନକିଣି ବିଶ୍ୱସନୀୟ ଦୋକାନରୁ ଫୁଡ୍ ଗ୍ରେଡ୍ ଯାଞ୍ଚ କରି ପନିର କିଣିବାକୁ ପ୍ରଶାସନ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛି।


