ମୟୂରଭଞ୍ଜର ରାଜନୀତିରେ ପୁଣି ଏକ ନୂଆ ଅଧ୍ୟାୟ। ପୂର୍ବତନ ସାଂସଦ ରାମଚନ୍ଦ୍ର ହାଁସଦା କଂଗ୍ରେସରେ ଯୋଗ ଦେଇଛନ୍ତି।
ଏହା କେବଳ ଜଣେ ନେତାଙ୍କ ଦଳ ପରିବର୍ତ୍ତନ ନା ଏହା ପଛରେ ମୟୂରଭଞ୍ଜର ରାଜନୀତିର ଏକ ବଡ଼ ଗଣିତ ଲୁଚିଛି?
ଏବଂ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ—
ରାମଚନ୍ଦ୍ର ହାଁସଦାଙ୍କ କଂଗ୍ରେସ ପ୍ରବେଶ ସତରେ ମୟୂରଭଞ୍ଜର ନିର୍ବାଚନୀ ସମୀକରଣ ବଦଳାଇପାରିବ କି?
ଏହି ଘଟଣାକୁ ବିଶ୍ଳେଷଣ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ଏକ ଭୁଲ ଧାରଣାକୁ ସଂଶୋଧନ କରିବା ଜରୁରୀ।
ରାମଚନ୍ଦ୍ର ହାଁସଦା ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ମୁକ୍ତି ମୋର୍ଚ୍ଚା ବା ଜେଏମଏମ୍ରୁ ବିଧାୟକ ହୋଇଥିଲେ—ଏହି ଦାବି ଠିକ୍ ନୁହେଁ।
ଉପଲବ୍ଧ ନିର୍ବାଚନୀ ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ ସେ ୨୦୦୯ରେ ସାରସକଣାରୁ ଜାତୀୟତାବାଦୀ କଂଗ୍ରେସ ପାର୍ଟି (ଏନସିପି)ର ପ୍ରାର୍ଥୀ ଭାବେ ବିଧାୟକ ହୋଇଥିଲେ।
ପରେ ୨୦୧୨ରେ ସେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ। ୨୦୧୪ରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ଟିକେଟରେ ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଲୋକସଭା ଆସନରୁ ବିଜୟୀ ହୋଇଥିଲେ।
ଅର୍ଥାତ୍, ତାଙ୍କର ରାଜନୈତିକ ଯାତ୍ରା ଗୋଟିଏ ଦଳରେ ସୀମିତ ରହିନାହିଁ।
ତାହେଲେ ହାଁସଦାଙ୍କ ରାଜନୈତିକ ଓଜନ କେତେ?
ଏଠାରେ ଆସୁଛି ମୂଳ ପ୍ରଶ୍ନ।
୨୦୧୪ରେ ରାମଚନ୍ଦ୍ର ହାଁସଦା ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଲୋକସଭା ଆସନରେ ପ୍ରାୟ ୩ ଲକ୍ଷ ୯୪ ହଜାର ଭୋଟ୍ ପାଇ ବିଜୟୀ ହୋଇଥିଲେ।
ଏହା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ତାଙ୍କର ସେତେବେଳର ଜନାଧାର ଓ ରାଜନୈତିକ ପ୍ରଭାବକୁ ପ୍ରମାଣ କରେ।
କିନ୍ତୁ ଏଠାରେ ଏକ ମୌଳିକ କଥା ଭୁଲିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ—
୨୦୧୪ର ଭୋଟ୍ ଓ ୨୦୨୬ର ରାଜନୈତିକ ପ୍ରଭାବ ଏକା କଥା ନୁହେଁ।
ବାର ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ମୟୂରଭଞ୍ଜର ରାଜନୀତି ବହୁତ ବଦଳି ଯାଇଛି।
ନୂଆ ନେତା ଆସିଛନ୍ତି।
ନୂଆ ଦଳୀୟ ସମୀକରଣ ତିଆରି ହୋଇଛି।
ଏବଂ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ କଥା—ଭୋଟରଙ୍କ ରାଜନୈତିକ ପସନ୍ଦ ମଧ୍ୟ ବଦଳିଛି।
ମୟୂରଭଞ୍ଜରେ ବିଜେପିର ପ୍ରଭାବ ରହିଛି—ଏହି କଥାକୁ ଅସ୍ୱୀକାର କରିବାର ଅବକାଶ ନାହିଁ।
କିନ୍ତୁ ପ୍ରଭାବ କେତେ?
୨୦୨୪ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ ଏହାର ସ୍ପଷ୍ଟ ଉତ୍ତର ଦେଉଛି।
ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲାର ୯ଟି ଯାକ ବିଧାନସଭା ଆସନ ବିଜେପି ଜିତିଥିଲା।
ଏହା କେବଳ ଗୋଟିଏ ଆସନର ବିଜୟ ନୁହେଁ।
ଏହା ସମଗ୍ର ଜିଲ୍ଲାରେ ଏକ ବ୍ୟାପକ ରାଜନୈତିକ ପରିବର୍ତ୍ତନର ସଙ୍କେତ।
ତେଣୁ କେବଳ ଜଣେ ପୂର୍ବତନ ସାଂସଦ କଂଗ୍ରେସରେ ଯୋଗ ଦେଲେ ବୋଲି ବିଜେପିର ଏହି ଭୋଟ୍ ଆଧାର ତୁରନ୍ତ ଭାଙ୍ଗିଯିବ—ଏମିତି ନିଷ୍କର୍ଷରେ ଏବେ ପହଞ୍ଚିବା ଅତି ଶୀଘ୍ର ହେବ।
୨୦୨୪ ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଲୋକସଭା ଫଳାଫଳ ମଧ୍ୟ ଏହି ଚିତ୍ରକୁ ଆହୁରି ସ୍ପଷ୍ଟ କରେ।
ବିଜେପିର ନବଚରଣ ମାଝୀ ପ୍ରାୟ ୫ ଲକ୍ଷ ୮୬ ହଜାର ଭୋଟ୍ ପାଇଥିଲେ।
ତାଙ୍କର ଭୋଟ୍ ହାର ପ୍ରାୟ ୪୯.୯୧ ପ୍ରତିଶତ ଥିଲା।
ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର ସୁଦାମ ମାରାଣ୍ଡି ପ୍ରାୟ ୩ ଲକ୍ଷ ୬୭ ହଜାର ଭୋଟ୍ ପାଇଥିଲେ।
ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ମୁକ୍ତି ମୋର୍ଚ୍ଚାର ଅଞ୍ଜନୀ ସୋରେନ୍ ପ୍ରାୟ ୧ ଲକ୍ଷ ୩୫ ହଜାର ଭୋଟ୍ ପାଇଥିଲେ।
ବିଜେପିର ବିଜୟ ବ୍ୟବଧାନ ଥିଲା ୨ ଲକ୍ଷ ୧୯ ହଜାରରୁ ଅଧିକ ଭୋଟ୍।
ଏହି ବ୍ୟବଧାନକୁ ଅଣଦେଖା କରି କେବଳ ଜଣେ ନେତାଙ୍କ ଦଳ ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ଆଧାର କରି ନିର୍ବାଚନୀ ଚିତ୍ର
ତାହେଲେ କଂଗ୍ରେସର ଲାଭ କଣ?
ଏଠାରେ କଂଗ୍ରେସକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅବହେଳା କରିବା ମଧ୍ୟ ଭୁଲ୍ ହେବ।
ରାମଚନ୍ଦ୍ର ହାଁସଦାଙ୍କର ତିନିଟି ବଡ଼ ରାଜନୈତିକ ସମ୍ପଦ ରହିଛି।
ପ୍ରଥମ—ପରିଚିତି।
ସେ ପୂର୍ବତନ ଲୋକସଭା ସାଂସଦ।
ତେଣୁ ମୟୂରଭଞ୍ଜର ରାଜନୀତିରେ ତାଙ୍କ ନାମ ଅପରିଚିତ ନୁହେଁ।
ଦ୍ୱିତୀୟ—ପୁରୁଣା ସାଙ୍ଗଠନିକ ସମ୍ପର୍କ।
୨୦୧୪ରେ ତାଙ୍କର ବଡ଼ ବିଜୟ ଥିଲା। ସେହି ସମୟରେ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ରାଜନୈତିକ ସମ୍ପର୍କର କିଛି ଅଂଶ ଆଜି ମଧ୍ୟ ରହିଥାଇପାରେ।
ତୃତୀୟ—ଆଦିବାସୀ ଅଞ୍ଚଳରେ ପରିଚିତ ଚେହେରା।
ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଏକ ବଡ଼ ଆଦିବାସୀ ଅଧ୍ୟୁଷିତ ଅଞ୍ଚଳ। ଏଠାରେ ଜଣେ ପରିଚିତ ଆଦିବାସୀ ନେତାଙ୍କୁ ନିଜ ଦଳକୁ ଆଣିବା କଂଗ୍ରେସ ପାଇଁ ସାଙ୍ଗଠନିକ ପୁନର୍ଗଠନର ସୁଯୋଗ ହୋଇପାରେ।
କିନ୍ତୁ ଏଠାରେ ହିଁ ଆଉ ଏକ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ ରହିଛି—
ନେତାଙ୍କର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ପ୍ରଭାବ ଓ ଦଳର ଭୋଟ୍ ଆଧାର ଏକା କଥା ନୁହେଁ।
ମୟୂରଭଞ୍ଜରେ କଂଗ୍ରେସର ସମସ୍ୟା କେବଳ ଜଣେ ବଡ଼ ନେତାଙ୍କ ଅଭାବ ନୁହେଁ।
ପ୍ରକୃତ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି—
ପ୍ରତ୍ୟେକ ବୁଥ୍ରେ କଂଗ୍ରେସର କେତେ ସକ୍ରିୟ କର୍ମୀ ଅଛନ୍ତି?
ପ୍ରତ୍ୟେକ ପଞ୍ଚାୟତରେ ଦଳର ସାଙ୍ଗଠନିକ ଗଠନ କେତେ ମଜଭୁତ?
ଗାଁଗାଁରେ କଂଗ୍ରେସର କେତେ ସକ୍ରିୟ ନେତୃତ୍ୱ ରହିଛି?
ଏହି ପ୍ରଶ୍ନଗୁଡ଼ିକର ଉତ୍ତର ମିଳିନଥିଲେ ଜଣେ ପୂର୍ବତନ ସାଂସଦଙ୍କ ଲୋକପ୍ରିୟତାକୁ ନିର୍ବାଚନୀ ଭୋଟ୍ରେ ପରିଣତ କରିବା ସହଜ ହେବ ନାହିଁ।
କାରଣ ନିର୍ବାଚନ କେବଳ ନେତାଙ୍କ ଭାଷଣରେ ଜିତାଯାଏ ନାହିଁ।
ନିର୍ବାଚନ ଜିତିବାକୁ ଦରକାର— ବୁଥ୍ରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ପଞ୍ଚାୟତ, ପଞ୍ଚାୟତରୁ ବିଧାନସଭା ଏବଂ ବିଧାନସଭାରୁ ଲୋକସଭା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏକ ସୁଦୃଢ଼ ସାଙ୍ଗଠନିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା।
ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ମୁକ୍ତି ମୋର୍ଚ୍ଚାର ଭୋଟ୍ କଣ କଂଗ୍ରେସକୁ ଯିବ?
ଏହି ଧାରଣା ମଧ୍ୟ ସରଳ ନୁହେଁ।
୨୦୨୪ ଲୋକସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ମୁକ୍ତି ମୋର୍ଚ୍ଚାର ଅଞ୍ଜନୀ ସୋରେନ୍ ପ୍ରାୟ ୧ ଲକ୍ଷ ୩୫ ହଜାର ଭୋଟ୍ ପାଇଥିଲେ।
ଏଥିରୁ ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ ଯେ ମୟୂରଭଞ୍ଜରେ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ମୁକ୍ତି ମୋର୍ଚ୍ଚାର ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଭୋଟ୍ ଆଧାର ରହିଛି।
କିନ୍ତୁ ସେହି ସମସ୍ତ ଭୋଟ୍ ସ୍ୱତଃସ୍ଫୂର୍ତ୍ତ ଭାବେ କଂଗ୍ରେସକୁ ଚାଲିଯିବ—ଏହି ଧାରଣାର କୌଣସି ନିଶ୍ଚିତତା ନାହିଁ।
କାରଣ ଆଦିବାସୀ ଭୋଟରଙ୍କୁ ଏକ ଦଳର ସ୍ଥାୟୀ ଭୋଟ୍ ବ୍ୟାଙ୍କ ଭାବେ ଦେଖିବା ଏକ ଭୁଲ୍ ରାଜନୈତିକ ସରଳୀକରଣ।
ଭୋଟରଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତିରେ ଦଳୀୟ ପରିଚୟ ସହିତ ପ୍ରାର୍ଥୀ, ସ୍ଥାନୀୟ ନେତୃତ୍ୱ, ସରକାରୀ କାର୍ଯ୍ୟ, ଅଞ୍ଚଳୀୟ ସମସ୍ୟା ଓ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ପ୍ରଭାବ—ସବୁକିଛିର ଭୂମିକା ରହେ।
ରାମଚନ୍ଦ୍ର ହାଁସଦାଙ୍କ ରାଜନୈତିକ ଯାତ୍ରାରେ ଏକ ବିବାଦୀୟ ଅଧ୍ୟାୟ ମଧ୍ୟ ରହିଛି।
୨୦୧୪ରେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ତଦନ୍ତ ବ୍ୟୁରୋ ତାଙ୍କୁ ନବଦିଗନ୍ତ କ୍ୟାପିଟାଲ୍ ସର୍ଭିସେସ୍ ସମ୍ପର୍କିତ ଚିଟଫଣ୍ଡ ମାମଲାରେ ଗିରଫ କରିଥିଲା।
ଏହି ମାମଲାରେ ତାଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଅପରାଧିକ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର, ଠକେଇ ଓ ଅର୍ଥ ଅପସାରଣ ଭଳି ଅଭିଯୋଗ ଲାଗିଥିଲା।
କିନ୍ତୁ ଏଠାରେ ଏକ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ସାବଧାନତା ଆବଶ୍ୟକ।
ଗିରଫ ହେବା ଓ ଦୋଷୀ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହେବା ଏକ କଥା ନୁହେଁ।
ତେଣୁ ତାଙ୍କର ଅତୀତକୁ ଲୁଚାଇବା ଯେତିକି ଭୁଲ୍, ଅଭିଯୋଗକୁ ଅଦାଲତର ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ରାୟ ଭାବେ ପ୍ରଚାର କରିବା ମଧ୍ୟ ସେତିକି ଭୁଲ୍।
ଶେଷ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବେ ଭୋଟର।
ତେବେ କଂଗ୍ରେସ ପାଇଁ ଏହି ଯୋଗଦାନ କେତେ ବଡ଼?
ଉତ୍ତରଟି ହେଉଛି—
ରାଜନୈତିକ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ, କିନ୍ତୁ ନିର୍ବାଚନୀ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏଯାଏଁ ପ୍ରମାଣିତ ନୁହେଁ।
ରାମଚନ୍ଦ୍ର ହାଁସଦା ଯଦି ନିଜର ପୁରୁଣା ସମ୍ପର୍କକୁ ପୁଣି ସକ୍ରିୟ କରିପାରନ୍ତି,
ଯଦି ଗାଁ ଓ ପଞ୍ଚାୟତ ସ୍ତରରେ କଂଗ୍ରେସର ସଂଗଠନକୁ ମଜଭୁତ କରିପାରନ୍ତି,
ଯଦି ଯୁବ ଓ ଆଦିବାସୀ ଭୋଟରଙ୍କ ସହ ନୂଆ ସମ୍ପର୍କ ଗଢ଼ିପାରନ୍ତି,
ଏବଂ ଯଦି ସ୍ଥାନୀୟ କଂଗ୍ରେସ ନେତୃତ୍ୱ ସହ ସମନ୍ୱୟ କରିପାରନ୍ତି—
ତେବେ ତାଙ୍କର ଯୋଗଦାନ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଦଳକୁ ଶକ୍ତି ଦେଇପାରେ।
କିନ୍ତୁ ଯଦି ଏହା କେବଳ—
ଦଳରେ ଯୋଗଦାନ → ଫଟୋ → ସଭା → ବକ୍ତବ୍ୟ
ଏହି ଚାରିଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ସୀମିତ ରହିଯାଏ, ତେବେ ତାହାର ପ୍ରଭାବ ନିର୍ବାଚନୀ ଫଳାଫଳରେ ବହୁତ କମ୍ ହୋଇପାରେ।
ତେଣୁ ମୟୂରଭଞ୍ଜର ଆଗାମୀ ରାଜନୀତିକୁ କେବଳ—
“ହାଁସଦା କଂଗ୍ରେସରେ ଗଲେ”
ବନାମ
“ବିଜେପି ଶକ୍ତିଶାଳୀ”
ଏହି ଦୁଇଟି ବାକ୍ୟରେ ସୀମିତ କରିଦେବା ଠିକ୍ ନୁହେଁ।
ପ୍ରକୃତ ଲଢ଼େଇ ହେବ—
ବିଜେପି ନିଜର ୨୦୨୪ର ଭୋଟ୍ ଆଧାରକୁ କେତେ ଦୃଢ଼ ରଖିପାରିବ?
ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ କି ନିଜର ପୁରୁଣା ଜନାଧାର ଫେରାଇ ପାରିବ?
ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ମୁକ୍ତି ମୋର୍ଚ୍ଚା କି ନିଜର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଆଦିବାସୀ ଭୋଟ୍ ଆଧାର ରଖିପାରିବ?
ଏବଂ କଂଗ୍ରେସ କି ରାମଚନ୍ଦ୍ର ହାଁସଦାଙ୍କ ପରିଚୟକୁ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସାଙ୍ଗଠନିକ ଶକ୍ତିରେ ପରିଣତ କରିପାରିବ?
ଏହି ପ୍ରଶ୍ନଗୁଡ଼ିକର ଉତ୍ତର ମିଳିବା ପୂର୍ବରୁ “ମୟୂରଭଞ୍ଜର ରାଜନୈତିକ ଗଣିତ ବଦଳିଗଲା” ବୋଲି କହିବା ଅତିଶୟୋକ୍ତି ହୋଇପାରେ।
ରାମଚନ୍ଦ୍ର ହାଁସଦାଙ୍କ କଂଗ୍ରେସ ପ୍ରବେଶକୁ ହାଲୁକା ଭାବେ ନେବା ଠିକ୍ ନୁହେଁ।
କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କୁ ନେଇ ଅତ୍ୟଧିକ ରାଜନୈତିକ ଆଶା ସୃଷ୍ଟି କରିବା ମଧ୍ୟ ଠିକ୍ ନୁହେଁ।
କାରଣ ୨୦୧୪ର ରାମଚନ୍ଦ୍ର ହାଁସଦା ଓ ୨୦୨୬ର ରାମଚନ୍ଦ୍ର ହାଁସଦାଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଥିବା ରାଜନୈତିକ ପରିସ୍ଥିତି ଏକ ନୁହେଁ।
୨୦୧୪ରେ ସେ ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଲୋକସଭା ଆସନ ଜିତିଥିଲେ।
୨୦୨୪ରେ ବିଜେପି ପ୍ରାୟ ୫୦ ପ୍ରତିଶତ ଭୋଟ୍ ସହ ଏହି ଆସନ ଜିତିଲା।
ଏବଂ ମୟୂରଭଞ୍ଜର ୯ଟି ଯାକ ବିଧାନସଭା ଆସନ ମଧ୍ୟ ବିଜେପି ଦଖଲ କଲା।
ତେଣୁ ହାଁସଦାଙ୍କ କଂଗ୍ରେସ ପ୍ରବେଶ—
ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ରାଜନୈତିକ ଘଟଣା।
କିନ୍ତୁ—
ଏହା ଏଯାଏଁ ଏକ ନିର୍ବାଚନୀ ବିପ୍ଳବ ନୁହେଁ।
ସେହି ବିପ୍ଳବ ହେବ କି ନାହିଁ, ତାହା ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବ—
ନେତାଙ୍କ ନାମ ନୁହେଁ, ସାଙ୍ଗଠନିକ ଶକ୍ତି।
ସଭା ନୁହେଁ, ବୁଥ୍ର ଶକ୍ତି।
ଘୋଷଣା ନୁହେଁ, ଭୋଟ୍।
ଏବଂ ଶେଷରେ—
ମୟୂରଭଞ୍ଜର ଭୋଟର।
AlsoRead; https://purvapaksa.com/did-betaal-appear-again-on-akhileshs-shoulder/
ଅଖିଳେଶଙ୍କ କାନ୍ଧରେ ପୁଣି ସବାର ହେଲା କି ‘ବେତାଳ’? || Did ‘Betaal’ appear again on Akhilesh’s shoulder?
