‘ବିରୋଧୀ ଶୂନ୍ୟ ଭାରତ’ ଆଡ଼କୁ ଦେଶ? ୨୦୨୬ ପରେ ବଦଳୁଥିବା ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିର ବଡ଼ ଚିତ୍ର
୨୦୨୬ ମସିହାର ନିର୍ବାଚନ ଫଳାଫଳ ପରେ ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିରେ ଏକ ନୂଆ ଚର୍ଚ୍ଚା ଜୋର ଧରିଛି। ବରିଷ୍ଠ ରାଜନୈତିକ ସମୀକ୍ଷକମାନଙ୍କ ମତରେ, ଦେଶ ଧୀରେ ଧୀରେ “ବିରୋଧୀ ଶୂନ୍ୟ ଭାରତ” ବା “Opposition-Free India” ଆଡ଼କୁ ଗତି କରୁଛି।
ବର୍ତ୍ତମାନ ସ୍ଥିତିରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି (BJP) ଏବଂ ତା’ର ସହଯୋଗୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ମିଶି ଏନଡିଏ (NDA) ଦେଶର ୨୮ଟି ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟରୁ ୨୧ଟିରେ ସରକାର କିମ୍ବା କ୍ଷମତାର ମୁଖ୍ୟ କେନ୍ଦ୍ରରେ ଅଛନ୍ତି। ପଶ୍ଚିମରୁ ପୂର୍ବ ଏବଂ ଉତ୍ତରରୁ ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଦେଶର ରାଜନୈତିକ ମାନଚିତ୍ର ଧୀରେ ଧୀରେ ଗେରୁଆ ରଙ୍ଗରେ ରଙ୍ଗିତ ହେଉଥିବା ଚିତ୍ର ଦେଖାଯାଉଛି।
ରାଜନୀତିକ ବିଶ୍ଳେଷକମାନଙ୍କ ମତରେ, ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡକୁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ ଦେଶରେ ଏଭଳି ରାଜ୍ୟ ଏବେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କମ୍ ବାକି ରହିଛି, ଯେଉଁଠାରେ ବିରୋଧୀ ଦଳମାନେ BJPକୁ ଦୃଢ଼ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ଦେବା ଭଳି ସ୍ଥିତିରେ ଅଛନ୍ତି।
୨୦୨୪ର ଆଶା କାହିଁକି ମଉଳିଗଲା?
୨୦୨୪ ଲୋକସଭା ନିର୍ବାଚନ ପରେ ଦେଶରେ ବହୁଦଳୀୟ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ଏକ ନୂଆ ସମ୍ଭାବନା ଦେଖାଯାଇଥିଲା। କଂଗ୍ରେସ ନେତୃତ୍ୱାଧୀନ ‘INDIA’ ମେଣ୍ଟ ଅପେକ୍ଷାକୃତ ଭଲ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥିବାରୁ ଅନେକଙ୍କ ମନରେ ବିଶ୍ୱାସ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲା ଯେ, BJPର ଏକଚାଟିଆ ପ୍ରଭାବକୁ ରୋକାଯାଇପାରିବ।
କିନ୍ତୁ ମାତ୍ର ଦୁଇ ବର୍ଷ ଭିତରେ ସେହି ଆଶା ଧୀରେ ଧୀରେ ମଉଳିଯାଇଛି। ବିରୋଧୀ ଦଳର ଅନେକ ପ୍ରମୁଖ ଆଞ୍ଚଳିକ ନେତା ଏବେ ନିଜ ନିଜ ରାଜ୍ୟରେ ରାଜନୈତିକ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ବଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ ସଂଘର୍ଷ କରୁଥିବା ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି।
ମହାରାଷ୍ଟ୍ରରୁ ଓଡ଼ିଶା: କିପରି ଦୁର୍ବଳ ହେଲା ଆଞ୍ଚଳିକ ଦଳ?
ଗତ ଦୁଇ ବର୍ଷରେ ଦେଶର ବିଭିନ୍ନ ରାଜ୍ୟରେ ଘଟିଥିବା ରାଜନୀତିକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଏହି ଚର୍ଚ୍ଚାକୁ ଆଉ ଜୋରଦାର କରିଛି।
ମହାରାଷ୍ଟ୍ର
ଉଦ୍ଧବ ଠାକରେଙ୍କ ଶିବସେନା (UBT), ଯାହାକୁ ଏକ ସମୟରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଆଞ୍ଚଳିକ ଶକ୍ତି ଭାବେ ଦେଖାଯାଉଥିଲା, ଏବେ ରାଜନୀତିର ପ୍ରାନ୍ତିକ ସ୍ଥିତିକୁ ଠେଲାଯାଇଥିବା ଅଭିଯୋଗ ହେଉଛି।
ଦିଲ୍ଲୀ
ଦୀର୍ଘ ଏକ ଦଶକ ଧରି ଦିଲ୍ଲୀରେ କ୍ଷମତାରେ ଥିବା ଆମ୍ ଆଦମୀ ପାର୍ଟି (AAP) ଶେଷରେ ସରକାର ହରାଇଛି।
ବିହାର
ଲାଲୁ ପ୍ରସାଦ ଯାଦବଙ୍କ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଜନତା ଦଳ (RJD)ର ରାଜନୈତିକ ପ୍ରଭାବ ଓ ଆସନ ସଂଖ୍ୟା ଦୁହିଁରେ ହ୍ରାସ ଦେଖାଯାଇଛି।
ଓଡ଼ିଶା
ଓଡ଼ିଶାରେ Naveen Patnaikଙ୍କ ୨୪ ବର୍ଷର ଶାସନର ଅନ୍ତ ଘଟିବାକୁ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଉଦାହରଣ ଭାବେ ଦେଖାଯାଉଛି। BJP ପୂର୍ଣ୍ଣ ବହୁମତ ସହ ସରକାର ଗଠନ କରି ଆଞ୍ଚଳିକ ଦଳର ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଗଡ଼କୁ ଭାଙ୍ଗିଦେଇଛି।
ରାଜନୀତିକ ବିଶ୍ଳେଷକମାନଙ୍କ ମତରେ, BJP ଏବେ କେବଳ କଂଗ୍ରେସକୁ ନୁହେଁ, ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକର ଆଞ୍ଚଳିକ ଦଳଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ବଳ କରିବାର ଦୀର୍ଘମିଆଦୀ ରଣନୀତିରେ କାମ କରୁଛି।
ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗରେ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ
ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗକୁ ଦୀର୍ଘଦିନ ଧରି BJP ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ କଠିନ ରାଜନୀତିକ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ଭାବେ ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ମମତା ବାନାର୍ଜୀଙ୍କୁ ପୂର୍ବ ଭାରତରେ BJPର ବିସ୍ତାର ବିରୋଧରେ ଶେଷ ବଡ଼ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ବୋଲି ମନାଯାଉଥିଲା।
କିନ୍ତୁ ୨୦୨୬ର ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଅନେକେ “ଗେମ୍ ଚେଞ୍ଜର” ବୋଲି କହୁଛନ୍ତି। ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗରେ BJPର ବୃଦ୍ଧିଶୀଳ ପ୍ରଭାବକୁ ବିରୋଧୀ ଶିବିର ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ଧକ୍କା ଭାବେ ଦେଖାଯାଉଛି।
ଏହା ସହିତ ତାମିଲନାଡୁରେ DMK ଭଳି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦ୍ରାବିଡ଼ ଦଳମାନଙ୍କ ପ୍ରଭାବ ମଧ୍ୟ କ୍ରମେ ହ୍ରାସ ପାଉଥିବା ନେଇ ଚର୍ଚ୍ଚା ଚାଲିଛି।
ବିରୋଧୀଙ୍କ ବିଫଳତା: ଅହଂକାର ନା ଭୁଲ୍ ରଣନୀତି?
ରାଜନୀତିକ ସମୀକ୍ଷକମାନଙ୍କ ମତରେ, ବିରୋଧୀ ଦଳମାନଙ୍କ ପରାଜୟର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ କାରଣ ହେଉଛି ସମନ୍ୱୟର ଅଭାବ।
ଗତ ଦୁଇ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ INDIA ମେଣ୍ଟର କୌଣସି ବଡ଼ ବୈଠକ ହୋଇନଥିବାକୁ ଏହାର ପ୍ରମୁଖ ଉଦାହରଣ ଭାବେ ଦେଖାଯାଉଛି।
ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗରେ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ
କଂଗ୍ରେସ ଓ ତୃଣମୂଳ କଂଗ୍ରେସ (TMC) ମଧ୍ୟରେ ସମନ୍ୱୟ ଅଭାବ ଖୋଲାଖୋଲି ଦେଖାଯାଇଥିଲା। ଉଭୟ ଦଳ ପରସ୍ପରକୁ ସମାଲୋଚନା କରୁଥିଲେ।
ତାମିଲନାଡୁରେ ଦୂରତ୍ୱ
ତାମିଲନାଡୁରେ ମଧ୍ୟ ବିରୋଧୀ ଶିବିର ଭିତରେ ଏକତାର ଅଭାବ ସ୍ପଷ୍ଟ ଥିଲା। ଏପରିକି ବଡ଼ ନିର୍ବାଚନ ସମୟରେ ମଧ୍ୟ M.K. Stalin ଓ Rahul Gandhi ଏକାଠି କୌଣସି ବଡ଼ ରାଲି କରିନଥିଲେ।
ବିଶ୍ଳେଷକମାନଙ୍କ ମତରେ, ବିରୋଧୀ ଦଳର ନେତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ego clash ଓ ନେତୃତ୍ୱ ସଂଘର୍ଷ ସେମାନଙ୍କର ରଣନୀତିକୁ ଦୁର୍ବଳ କରିଦେଇଛି।
ଗଣତନ୍ତ୍ର ପାଇଁ କେଉଁ ସଙ୍କେତ?
ରାଜନୀତିକ ବିଶ୍ଳେଷକମାନେ କହୁଛନ୍ତି ଯେ, ଏହା କେବଳ ଗୋଟିଏ ଦଳର ବିଜୟ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଦଳର ପରାଜୟର କାହାଣୀ ନୁହେଁ। ଏହା ଭାରତୀୟ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ଭବିଷ୍ୟତ ସହ ଜଡ଼ିତ ଏକ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ।
ଗୋଟିଏ ସୁଦୃଢ଼ ଗଣତନ୍ତ୍ର ପାଇଁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଦାୟିତ୍ୱବାନ ବିରୋଧୀ ଦଳର ଉପସ୍ଥିତି ଆବଶ୍ୟକ ବୋଲି ରାଜନୀତିକ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷକମାନେ ମତ ଦେଉଛନ୍ତି।
ଯଦି ଦେଶ ପ୍ରକୃତରେ “ବିରୋଧୀ ଶୂନ୍ୟ ଭାରତ” ଆଡ଼କୁ ଗତି କରେ, ତେବେ ସଂସଦ ଓ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନସଭାରେ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ସ୍ୱର କେତେଦୂର ପ୍ରତିଫଳିତ ହେବ, ସେଥି ଆଗାମୀ ଦିନର ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ ହେବ।
ସେହିପରି ଆଞ୍ଚଳିକ ଦଳମାନଙ୍କ ଦୁର୍ବଳତା ଭାରତର ସଂଘୀୟ ଢାଞ୍ଚା ଉପରେ କିପରି ପ୍ରଭାବ ପକାଇବ, ତାହା ନେଇ ମଧ୍ୟ ରାଜନୀତିକ ମହଳରେ ଚର୍ଚ୍ଚା ଚାଲିଛି।
AlsoRead; https://purvapaksa.com/nitin-naveen-has-left-the-state-bjp-in-a-state-of-despair/


