ଦୀର୍ଘ ୬ ବର୍ଷର ବ୍ୟବଧାନ ପରେ ଭାରତ ଏବଂ ଚୀନ୍ ମଧ୍ୟରେ ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶର କିନ୍ନୋର ଜିଲ୍ଲାସ୍ଥିତ ‘ଶିପକୀ ଲା’ ଗିରିପଥ ଦେଇ ଚାଲୁଥିବା ପାରମ୍ପରିକ ‘ବାର୍ଟର୍ ଟ୍ରେଡ୍’ (ଦ୍ରବ୍ୟ ବିନିମୟ ବ୍ୟବସାୟ) ପୁନର୍ବାର ଆରମ୍ଭ ହେବାକୁ ଯାଉଛି।
ସମୁଦ୍ର ପତ୍ତନରୁ ୩,୯୩୦ ମିଟର ଉଚ୍ଚତାରେ ପ୍ରକୃତ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ରେଖା (LAC) ନିକଟରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏହି ପାରମ୍ପରିକ ରୁଟ୍ ଖୋଲିବା ଦ୍ୱାରା ଦୁଇ ଦେଶର ସୀମାନ୍ତବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳର ବ୍ୟବସାୟୀ ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅର୍ଥନୈତିକ କାରବାର ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ।
ଖଚରରେ ବୁହାହେବ ସାମଗ୍ରୀ: ୭୨ ଘଣ୍ଟାର ନିୟମ
‘ଶିପକୀ ଲା’ ଦେଇ ହେବାକୁ ଥିବା ଏହି ବିଶେଷ ବ୍ୟବସାୟ ପାଇଁ କଠୋର ନିୟମାବଳୀ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଯାଇଛି:
ବାହନ ଓ ଖଚରର ବ୍ୟବହାର : ଭାରତୀୟ ବ୍ୟବସାୟୀମାନେ ନିଜର ଆମଦାନୀ-ରପ୍ତାନି ସାମଗ୍ରୀ ଗାଡ଼ି ମାଧ୍ୟମରେ ପ୍ରକୃତ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ରେଖା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନେଇପାରିବେ। ସେଠାରୁ ଚୀନ୍ ସୀମା ଭିତରକୁ ଥିବା ୨ କିଲୋମିଟର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ‘ଟ୍ରେଡିଂ ପଏଣ୍ଟ’କୁ ସାମଗ୍ରୀଗୁଡ଼ିକୁ ଖଚର ପିଠିରେ ଲଦି ନିଆଯିବ ଏବଂ ସେଠାରେ ହିଁ ଚୀନ୍ ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କ ସହ ସାମଗ୍ରୀ ବିନିମୟ କରାଯିବ।
୭୨ ଘଣ୍ଟାର ସମୟସୀମା : ଭାରତୀୟ ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କୁ ସୀମା ପାର୍ କରି ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଟ୍ରେଡିଂ ପଏଣ୍ଟରେ କାରବାର ଶେଷ କରି ୭୨ ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ କିନ୍ନୋର ଫେରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।
ନାହିଁ ମୁଦ୍ରାର ବ୍ୟବହାର : ସିକ୍କିମ୍ର ‘ନାଥୁ ଲା’ ଏବଂ ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡର ‘ଲିପୁଲେଖ’ ଗିରିପଥରେ ଟଙ୍କା/ମୁଦ୍ରା ମାଧ୍ୟମରେ ବ୍ୟବସାୟ ହେଉଥିବା ବେଳେ, ‘ଶିପକୀ ଲା’ ରୁଟ୍ରେ କେବଳ ସାମଗ୍ରୀ ବଦଳରେ ସାମଗ୍ରୀ ଦିଆନିଆ ହୋଇଥାଏ।
ଭାରତରୁ କ’ଣ କିଣିବେ ଚୀନ୍ ବ୍ୟବସାୟୀ?
ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ହୋଇଥିବା ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ଚୁକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ, ଭାରତରୁ ଚୀନ୍ ବ୍ୟବସାୟୀମାନେ ୩୬ ପ୍ରକାର ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସାମଗ୍ରୀ କିଣିପାରିବେ। ଏହା ମଧ୍ୟରେ ରହିଛି:
- ଚା’, କଫି, ଚାଉଳ, ଗହମ, ଆଟା, ବାର୍ଲି।
- ଶୁଖିଲା ଫଳ (Dry Fruits), ମସଲାଜାତୀୟ ଦ୍ରବ୍ୟ, ଟିଣ-ବକ୍ସ ଖାଦ୍ୟ।
- ତମାଖୁ, ସିଗାରେଟ୍, ଘଣ୍ଟା, ବାସନକୁସନ।
- ହାତବୁଣା ବସ୍ତ୍ର, ହସ୍ତଶିଳ୍ପ ସାମଗ୍ରୀ ଏବଂ ପ୍ରସାଧନ ସାମଗ୍ରୀ।
ଚୀନ୍ରୁ ଭାରତ ଆସିବ କେଉଁ ସବୁ ଜିନିଷ?
ସେହିପରି ଭାରତୀୟ ବ୍ୟବସାୟୀମାନେ ଚୀନ୍ ରୁ ୨୦ଟି ପ୍ରମୁଖ ସାମଗ୍ରୀ ଆଣିପାରିବେ। ଏଥିରେ ସାମିଲ ଅଛି:
- କଞ୍ଚା କୋମଳ ଉଲ୍ , ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପଶ୍ମିନା।
- ମେଣ୍ଢା ଛାଲ, ଚମରୀ ଗାଈ ଲାଞ୍ଜ ଓ ବାଳ।
- କମ୍ବଳ, ରଜାଇ, କାର୍ପେଟ୍, ଚମଡ଼ା ଜୋତା।
- ଖାଇବା ଲୁଣ, ପାରମ୍ପରିକ ଜଡ଼ିବୁଟି, ଚୀନା ମାଟି ଏବଂ ବୋରାକ୍ସ।
ଶିପକୀ ଲା ଗିରିପଥର ସୁରକ୍ଷା ଓ ଐତିହାସିକ ପୃଷ୍ଠଭୂମି
ଏହି ବୋର୍ଡର ଟ୍ରେଡ୍ର ନିରାପତ୍ତା ଓ ଶୃଙ୍ଖଳା ପରିଚାଳନା ଦାୟିତ୍ୱ ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ପୋଲିସ ସହିତ ଭାରତ-ତିବ୍ବତ ସୀମା ପୋଲିସକୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରାଯାଇଛି। ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କ ପାସପୋର୍ଟ, ପରିଚୟପତ୍ର ଏବଂ ସାମଗ୍ରୀର ଯାଞ୍ଚ ପାଇଁ ‘ଛୁପାନ୍ ଟ୍ରେଡ୍ ମାର୍ଟ’ ଠାରେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର କଷ୍ଟମସ୍ ଓ ସୀମା ଶୁଳ୍କ କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଛି।
ସୂଚନାଯୋଗ୍ୟ ଯେ, ୧୯୬୨ ଭାରତ-ଚୀନ୍ ଯୁଦ୍ଧ ପରଠାରୁ ଏହି ପାରମ୍ପରିକ ରାସ୍ତା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବନ୍ଦ ରହିଥିଲା। ଦୀର୍ଘ ୩୦ ବର୍ଷ ପରେ ୧୯୯୨ ମସିହାରେ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ଚୁକ୍ତିପତ୍ର ବଳରେ ଏହା ପୁନର୍ବାର ଖୋଲିଥିଲା। ୨୦୨୦ ରେ କୋଭିଡ୍ ମହାମାରୀ କାରଣରୁ ଏହାକୁ ବନ୍ଦ ରଖାଯାଇଥିବା ବେଳେ, ୨୦୨୬ ଅଗଷ୍ଟ ୧ ରୁ ଏହା ପୁଣି ସକ୍ରିୟ ହେଉଥିବାରୁ ସ୍ଥାନୀୟ ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ସାହ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି।
