Author: Anasuya Das

ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିରେ କେତେକ ବାକ୍ୟ କେବଳ ଶବ୍ଦ ନୁହେଁ, ସେଗୁଡ଼ିକ ସମୟର ଚିହ୍ନ ହୋଇଯାନ୍ତି। ଆମ ଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଥିଲେ ମନମୋହନ ସିଂହ। ସେ କଥା କଥା କେ କହୁଥିଲେ, ଟଙ୍କା ଗଛରେ ଫଳେ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ଏ କଥାକୁ ଆମର ରାଜନେତାମାନେ ବୋଧ ହୁଏ ଭୁଲି ଗଲେଣି। ତେଣୁ ସେମାନେ ଟଙ୍କା ଗଛରେ ଫଳିଲା ଭଳି ଆଚରଣ କରିବାରେ ଲାଗିଛନ୍ତି। “ଟଙ୍କା ଗଛରେ ଫଳେ ନାହିଁ” — ଏହି ଉକ୍ତି ଯେତେବେଳେ ପୂର୍ବତନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମନମୋହନ ସିଂହଙ୍କ ମୁହଁରୁ ବାହାରିଥିଲା, ସେତେବେଳେ ଏହା କେବଳ ଆର୍ଥିକ ସତର୍କତାର ଉପଦେଶ ନୁହେଁ, ଏକ ଶାସନ ଦର୍ଶନର ଘୋଷଣା ଥିଲା। ଆଜି, ଦୁଇ ଦଶନ୍ଧି ପରେ, ସେଇ ବାକ୍ୟ ପୁଣିଥରେ ଆମ ସାମ୍ନାରେ ଆସିଛି— କିନ୍ତୁ ଏଥର ପ୍ରଶ୍ନର ଆକାରରେ: ଟଙ୍କା କ’ଣ ସତରେ ଗଛରେ ଫଳୁଛି? ଲୋକସଭାରେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବଜେଟ୍ ଉପରେ ଆଲୋଚନା ସମୟରେ ସମାଜବାଦୀ ପାର୍ଟିର ସାଂସଦ ଲାଲଜୀ…