ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରୁ ଏବେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଖବର ସାମ୍ନାକୁ ଆସୁଛି, ଯାହା ବିରୋଧୀ ଦଳ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ବା ବିଜେଡିକୁ ଏକ ଶକ୍ତ ଝଟକା ଦେଇଛି। ଗତ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୬ ତାରିଖରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ରାଜ୍ୟସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳୀୟ ହୁଇପ୍ ଅମାନ୍ୟ କରି କ୍ରସ୍ ଭୋଟିଂ (Cross Voting) କରିଥିବା ଅଭିଯୋଗରେ ୮ଜଣ ବିଧାୟକଙ୍କ ବିରୋଧରେ ବିଜେଡି ଯେଉଁ ଅଯୋଗ୍ୟତା ଆବେଦନ ବା Disqualification Petition ଦାଖଲ କରିଥିଲା, ତାହାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଖାରଜ କରିଦେଇଛନ୍ତି ବିଧାନସଭା ବାଚସ୍ପତି ସୁରମା ପାଢ଼ୀ।
ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ପରେ ଏବେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି – ଏବେ ବିଜେଡି କରିବ କ’ଣ? ଦଳର ସୁପ୍ରିମୋ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ରଣନୀତି ଏବେ କେଉଁ ମୋଡ଼ ନେବ? ଚକ୍ରମଣି କହଁର, ସୌଭିକ ବିଶ୍ୱାଳ, ଦେବୀ ରଞ୍ଜନ ତ୍ରିପାଠୀ ଏବଂ ସନାତନ ମହାକୁଡ଼ଙ୍କ ଭଳି ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ନେତାମାନଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଆସିଥିବା ଏହି ଆବେଦନ କାହିଁକି ଖାରଜ ହେଲା?
ବିଧାନସଭା ବାଚସ୍ପତି ସୁରମା ପାଢ଼ୀ କେଉଁ ଆଧାରରେ ବିଜେଡି ର ଏହି ପିଟିସନକୁ ଖାରଜ କରିଛନ୍ତି। ବାଚସ୍ପତି ତାଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତିରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ, ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ଏବଂ କଂଗ୍ରେସ ପକ୍ଷରୁ ଦାଖଲ କରାଯାଇଥିବା ଆବେଦନଗୁଡ଼ିକରେ ବହୁତ ବଡ଼ ପ୍ରକ୍ରିୟାଗତ ତ୍ରୁଟି ବା Procedural Deficiencies ରହିଥିଲା। ଦଳବଦଳ ବିରୋଧୀ ଆଇନ ବା Anti-Defection Law ଅଧୀନରେ ଯେଉଁ ସ୍ତରର ପ୍ରମାଣ ଏବଂ ଦସ୍ତାବିଜ୍ ଆବଶ୍ୟକ, ତାହା ଏହି ଆବେଦନରେ ନଥିଲା।
ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ବିଜେଡି ପକ୍ଷରୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଅଭିଯୋଗଗୁଡ଼ିକ ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଏବଂ ପ୍ରମାଣହୀନ (Vague and Unsubstantiated) ଥିଲା। ଏପରିକି ଦଳ ପକ୍ଷରୁ ଦାଖଲ କରାଯାଇଥିବା ଡିଜିଟାଲ୍ ପ୍ରମାଣ ଏବଂ ଦସ୍ତାବିଜ୍ଗୁଡ଼ିକର ସଠିକ୍ ଯାଞ୍ଚ ବା ଅଥେଣ୍ଟିକେସନ୍ (Authentication) କରାଯାଇ ନଥିଲା। ତେଣୁ ଆଇନଗତ ମାନଦଣ୍ଡରେ ଏହି ଆବେଦନ ତିଷ୍ଠି ପାରିଲା ନାହିଁ ଏବଂ ଏହାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଖାରଜ କରି ଦିଆଗଲା। ଆପଣଙ୍କୁ ଜଣାଇଦେବୁ ଯେ, ବିଜେଡି ସହିତ କଂଗ୍ରେସ ମଧ୍ୟ ନିଜର ୩ ଜଣ ବିଧାୟକଙ୍କ ବିରୋଧରେ ସମାନ ଆବେଦନ କରିଥିଲା, ଯାହାକୁ ମଧ୍ୟ ବାଚସ୍ପତି ଖାରଜ କରିଦେଇଛନ୍ତି।
ସେହି ୮ ବିଧାୟକ – କଣ ଥିଲା ଅଭିଯୋଗ?
ବିଜେଡିର ସେହି ୮ଜଣ ବିଧାୟକ, ଯେଉଁମାନଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଦଳ ଅତି କଡ଼ା ଆକ୍ସନ ଚାହୁଁଥିଲା। ଏହି ନେତାମାନେ ହେଉଛନ୍ତି- ଚକ୍ରମଣି କହଁର, ନବ କିଶୋର ମଲ୍ଲିକ, ସୌଭିକ ବିଶ୍ୱାଳ, ସୁବାସିନୀ ଜେନା, ରମାକାନ୍ତ ଭୋଇ, ଦେବୀ ରଞ୍ଜନ ତ୍ରିପାଠୀ, ସନାତନ ମହାକୁଡ଼ ଏବଂ ଅରବିନ୍ଦ ମହାପାତ୍ର।
ବାସ୍ତବରେ, ଗତ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୬ ରେ ହୋଇଥିବା ରାଜ୍ୟସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ବିଜେଡି ଏବଂ କଂଗ୍ରେସ ମିଳିତଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ୟୁରୋଲୋଜିଷ୍ଟ ଡାକ୍ତର ଦତ୍ତେଶ୍ୱର ହୋତାଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରୁଥିଲେ। ସଂଖ୍ୟାବଳ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ସେ ସହଜରେ ଜିତିବା କଥା, କିନ୍ତୁ ବିଜେପି ସମର୍ଥିତ ସ୍ୱାଧୀନ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଦିଲୀପ ରାୟଙ୍କ ସପକ୍ଷରେ ବିଜେଡିର ୮ଜଣ ଏବଂ କଂଗ୍ରେସର ୩ଜଣ ବିଧାୟକ କ୍ରସ୍ ଭୋଟିଂ କରିଦେଲେ, ଯାହା ଫଳରେ ଦିଲୀପ ରାୟ ବିଜୟୀ ହେଲେ ଏବଂ ମେଣ୍ଟ ପ୍ରାର୍ଥୀ ହାରିଗଲେ।
ଏହା ପରେ ବିଜେଡି ମୁଖ୍ୟ ସଚେତକ ପ୍ରମିଳା ମଲ୍ଲିକ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କୁ ଭେଟି ସମ୍ବିଧାନର ଦଶମ ଅନୁସୂଚୀ (10th Schedule) ର ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅନୁସାରେ ଏହି ବିଧାୟକମାନଙ୍କ ସଦସ୍ୟତା ରଦ୍ଦ କରିବାକୁ ଆବେଦନ କରିଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ବିଧାୟକମାନଙ୍କର ଯୁକ୍ତି ଥିଲା ଯେ, ରାଜ୍ୟସଭା ନିର୍ବାଚନରେ କୌଣସି ପାର୍ଟି ହୁଇପ୍ (Whip) ଲାଗୁ ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ ଏବଂ ସେମାନେ ନିଜ ସାମ୍ବିଧାନିକ ଅଧିକାରର ବ୍ୟବହାର କରିଛନ୍ତି। ସେମାନେ ଏହା ମଧ୍ୟ ଅଭିଯୋଗ କରିଥିଲେ ଯେ, ଦଳ ଭିତରେ ଭି.କେ. ପାଣ୍ଡିଆନଙ୍କ ପ୍ରଭାବକୁ ନେଇ ସେମାନେ ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ ଥିଲେ, ତେଣୁ ସେମାନେ ଦେଶର ବିକାଶ ପାଇଁ ଭୋଟ୍ ଦେଇଛନ୍ତି।
ଏବେ ବିଜେଡି ସାମ୍ନାରେ କଣ ରହିଛି ବିକଳ୍ପ?
ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ପରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ପାଇଁ ଆଗାମୀ ରାସ୍ତା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଯାଇଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ଦଳ ପାଖରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଦୁଇଟି ବିକଳ୍ପ ରହିଛି। ପ୍ରଥମତଃ, ବିଜେଡି ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ବିରୋଧରେ ଓଡ଼ିଶା ହାଇକୋର୍ଟ କିମ୍ବା ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ଦ୍ୱାରସ୍ଥ ହୋଇପାରେ। ପୂର୍ବରୁ ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ଏବଂ ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ମାମଲାରେ କୋର୍ଟ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଉପରେ ଶୁଣାଣି କରିଛନ୍ତି, ତେଣୁ ବିଜେଡି ଆଇନଗତ ଲଢ଼େଇକୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇପାରେ।
ଦ୍ୱିତୀୟ ବିକଳ୍ପ ହେଉଛି ରାଜନୈତିକ ଲଢ଼େଇ। ବିଜେଡି ପୂର୍ବରୁ ହିଁ ଏହି ନେତାମାନଙ୍କୁ ଦଳରୁ ନିଲମ୍ବିତ ବା ସସପେଣ୍ଡ (Suspended) କରିସାରିଛି। ବିଧାନସଭା ଭିତରେ ସେମାନଙ୍କର ବସିବା ସ୍ଥାନ ମଧ୍ୟ ବଦଳାଇ ଦିଆଯାଇଛି। କିନ୍ତୁ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ରୁଲିଂ ଯୋଗୁଁ ସେମାନଙ୍କର ବିଧାୟକ ପଦ ସୁରକ୍ଷିତ ରହିବ। ତେଣୁ ବିଜେଡି ଏବେ ଏହି ନେତାମାନଙ୍କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଦଳରୁ ବାହାର କରି ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ସାମ୍ନାକୁ ଯାଇ କହିପାରେ ଯେ, ଏହି ନେତାମାନେ ଦଳ ସହ ବିଶ୍ୱାସଘାତକତା କରିଛନ୍ତି।
ବଦଳୁଥିବା ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିର ସମୀକରଣ
ଏହି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଘଟଣାଟି ଓଡ଼ିଶାର ଶାସକ ଦଳ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ବା ବିଜେପି ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ରାଜନୈତିକ ବିଜୟ। ବିଧାନସଭାରେ ବିଜେପି ପାଖରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ଥିବାବେଳେ, ବିଜେଡି ଏବଂ କଂଗ୍ରେସର ବିଦ୍ରୋହୀ ବିଧାୟକମାନଙ୍କର ପରୋକ୍ଷ ସମର୍ଥନ ସରକାରଙ୍କ ସ୍ଥିତିକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିବ।
ରାଜନୈତିକ ସମୀକ୍ଷକମାନଙ୍କ ମତରେ, ୨୪ବର୍ଷ ଧରି ଓଡ଼ିଶା ଶାସନରେ ଥିବା ବିଜେଡି ଏବେ ବିରୋଧୀ ଆସନରେ ବସିବା ପରେ ଦଳ ଭିତରେ ଥିବା ଆନ୍ତରିକ ଅସନ୍ତୋଷ ଧୀରେ ଧୀରେ ପଦାକୁ ଆସୁଛି। ଯଦି ଏହି ବିଧାୟକମାନଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଦଳ କୌଣସି ବଡ଼ ଆଇନଗତ ସଫଳତା ନ ପାଏ, ତେବେ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଅନ୍ୟ କେତେକ ବିଧାୟକ ମଧ୍ୟ ବିଜେପି ଆଡ଼କୁ ମୁହାଁଇବାର ସମ୍ଭାବନାକୁ ଏଡ଼ାଇ ଦିଆଯାଇପାରିବ ନାହିଁ।
ତେବେ ବାଚସ୍ପତି ସୁରମା ପାଢ଼ୀଙ୍କ ଏହି ଐତିହାସିକ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଏକ ନୂଆ ଅଧ୍ୟାୟ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ବିଜେଡି ଏହି ଝଟକାରୁ କେମିତି ନିଜକୁ ସମ୍ଭାଳୁଛି ଏବଂ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ କେଉଁ ନୂଆ ଚାଲ୍ ଚଳାଉଛନ୍ତି, ତାହା ଦେଖିବା ବାକି ରହିଲା।
AlsoRead; https://purvapaksa.com/rahul-gandhi-gets-pm-tag-does-the-alliance-agree/
