ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଅନେକ ପ୍ରଶ୍ନ ଆସିଛି, ଯାଇଛି। କିଛି ପ୍ରଶ୍ନ ଉତ୍ତର ପାଇଛି, କିଛି ପ୍ରଶ୍ନ ସମୟ ସହ ମିଶିଯାଇଛି। କିନ୍ତୁ ଗୋଟିଏ ପ୍ରଶ୍ନ ଏବେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମୁହଁରେ ରହିଛି, ଯାହା ଆଜି ରାଜ୍ୟର ଚା’ ଦୋକାନରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ରାଜନୈତିକ କରିଡର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସବୁଠାରେ ଆଲୋଚନା ହେଉଛି; “ପାଣ୍ଡିଆନ ଏବେ ଓଡ଼ିଶାରେ କ’ଣ କରୁଛନ୍ତି?”
ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ସାଧାରଣ ନୁହେଁ। ଏହା ଗୋଟିଏ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ନେଇ ନୁହେଁ; ଏହା ଶାସନ, ରାଜନୀତି, ନୈତିକତା ଓ ଜନଭାବନାର ଏକ ସଙ୍ଗମ।
ଅଣଓଡ଼ିଆ ଅଫିସର ଓ ଓଡ଼ିଶାର ପରମ୍ପରା
ଓଡ଼ିଶାରେ ଅଣଓଡ଼ିଆ ଅଫିସର ନୂଆ କଥା ନୁହେଁ। ଦେଶ ସ୍ୱାଧୀନତା ପରଠାରୁ ବହୁ ଆଇଏସ୍, ଆପିଏସ୍ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସେବାଧିକାରୀ ଓଡ଼ିଶାକୁ କର୍ମଭୂମି ଭାବେ ବାଛି ନେଇଥିଲେ। ସେମାନେ କାମ କରିଛନ୍ତି, ଭଲ କାମ କରିଛନ୍ତି, ଓଡ଼ିଆ ଲୋକଙ୍କଠାରୁ ସମ୍ମାନ ପାଇଛନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ଏକ ପରମ୍ପରା ଥିଲା-ଚାକିରି ସରିଲେ, ଅଧିକାଂଶ ଅଫିସର ନିଜ ରାଜ୍ୟକୁ ଫେରିଯାଉଥିଲେ। ଏହା କେବଳ ପ୍ରଶାସନିକ ନୀତି ନୁହେଁ, ଏହା ନୈତିକ ଓ ସାମାଜିକ ସନ୍ତୁଳନର ଏକ ଅଲିଖିତ ନିୟମ।
ପାଣ୍ଡିଆନ: କର୍ମଭୂମିରୁ କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ
ଭୈରବ କାର୍ତ୍ତିକେୟନ ପାଣ୍ଡିଆନ ତାମିଲନାଡୁରୁ ପଞ୍ଜାବ କ୍ୟାଡର ଓ ପରେ ସୁଜାତା ରାଉତଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିବାରୁ ଓଡ଼ିଶା କ୍ୟାଡରକୁ ଆସିଥିଲେ ଚାକିରି ପାଇଁ। ସେ ଏଠାରେ ରହିଲେ, ଓଡ଼ିଆ ସମାଜକୁ ନିକଟରୁ ଦେଖିଲେ, ଓଡ଼ିଶାକୁ ନିଜ କର୍ମଭୂମି କରିନେଲେ। ଏଥିରେ କୌଣସି ଅପରାଧ ନାହିଁ, କୌଣସି ପ୍ରଶ୍ନ ମଧ୍ୟ ନ ଥିଲା।
ସମସ୍ୟା ସେତେବେଳେ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ଯେତେବେଳେ ଜଣେ ଅଫିସର ପ୍ରଶାସନର ସୀମା ଛାଡ଼ି ରାଜନୀତିର କେନ୍ଦ୍ରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ନବୀନଙ୍କ ‘ଖାସ ଅନୁଗତ’—ଶକ୍ତିର ଉତ୍ସ
ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଦୀର୍ଘ ୨୪ ବର୍ଷର ଶାସନକାଳରେ ଅନେକ ନେତା ଆସିଲେ, ଗଲେ। କିନ୍ତୁ ପାଣ୍ଡିଆନ ଧୀରେ ଧୀରେ ଏମିତି ଏକ ସ୍ଥାନ ନେଲେ, ଯେଉଁଠି, ନେତା ମନ୍ତ୍ରୀ ଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଶକ୍ତିର କେନ୍ଦ୍ର ଥିଲେ ପାଣ୍ଡିଆନ।
ଏହା କେବଳ ବିରୋଧୀଙ୍କ ଅଭିଯୋଗ ନୁହେଁ। ବିଜେଡି ଭିତରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଅସନ୍ତୋଷ ଦୀର୍ଘଦିନ ଧରି ଥିଲା— ଦଳ ଚାଲୁଛି ନେତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ଏକ ଅଦୃଶ୍ୟ ଅଫିସରୀ ବଳୟ ଦ୍ୱାରା। ସେ ବଳୟର ଜନକ ପାଣ୍ଡିଆନ।
ଭିଆରଏସ: ଚାକିରି ଶେଷ, ରାଜନୀତି ଆରମ୍ଭ
ଭିଆରଏସ ନେଇ ରାଜନୀତିରେ ପ୍ରବେଶ—ଏହା ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିରେ ଅଜଣା ନୁହେଁ। କିନ୍ତୁ ପାଣ୍ଡିଆନଙ୍କ ମାମଲାରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଥିଲା— ସେ କେଉଁ ମାଣ୍ଡେଟ୍ରେ ରାଜନୀତି କରୁଛନ୍ତି? ନା ସେ ନିର୍ବାଚିତ ପ୍ରତିନିଧି, ନା ସେ ଦଳର ଔପଚାରିକ ପଦାଧିକାରୀ— ତଥାପି ଦଳର ରଣନୀତି, ନିଷ୍ପତ୍ତି, ଚୟନ—ସବୁଠାରେ ତାଙ୍କ ଛାୟା।
ଅପରାଜିତ ନବୀନଙ୍କ ପରାଜୟ
ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ‘ଅପରାଜିତ’ ଥିଲେ। ସେହି ଛବିକୁ ଭାଙ୍ଗିଦେଲା ୨୦୨୪ ନିର୍ବାଚନ।
ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ—୨୪ ବର୍ଷ ପରେ—ସିଧା ବିରୋଧୀ ଆସନରେ।
ଏହି ପରାଜୟ ପରେ ଯଦି ପାଣ୍ଡିଆନ ନିଜ ଭୂମିକାକୁ ପୁନଃମୂଲ୍ୟାୟନ କରିଥାନ୍ତେ, ରାଜନୀତିରୁ ଦୂରେଇଥାନ୍ତେ— ତେବେ ସମ୍ଭବତଃ ଏତେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁନଥାନ୍ତା।
ଏବେ ବି ଓଡ଼ିଶାରେ—କାହିଁକି?
ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ଏଠାରେ ସବୁଠୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।
• ନା ସେ ଚାକିରିରେ ଅଛନ୍ତି
• ନା ସେ ଔପଚାରିକ ରାଜନୀତିରେ ଅଛନ୍ତି
• ଧର୍ମପତ୍ନୀ ଭିଆରଏସ ନେଇଛନ୍ତି
• ପିଲା ବାହାରେ ପଢ଼ୁଛନ୍ତି
• ପେନସନ ମିଳୁଛି
ତେବେ ଓଡ଼ିଶାରେ ରହିବାର ଆବଶ୍ୟକତା କ’ଣ?
ଯଦି କୁହାଯାଏ—ନବୀନଙ୍କ ସେବା ପାଇଁ—ତେବେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠେ— ନବୀନଙ୍କ ସେବା ପାଇଁ କ’ଣ ଓଡ଼ିଶାରେ ଲୋକଙ୍କ ଅଭାବ ଅଛି?
ବିଜେଡିକୁ ଅସ୍ଥିର କରିବାର ଠିକା?
ବିଜେଡି ଆଜି ଭୟଙ୍କର ଅସ୍ଥିରତା ମଧ୍ୟରେ। ନେତାମାନେ ଭାଗ ଭାଗ, ଦଳର ଦିଗ ଅସ୍ପଷ୍ଟ।
ଏହି ସମୟରେ ପାଣ୍ଡିଆନଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତି— ଦଳକୁ ସ୍ଥିର କରୁଛି, ନା ଆଉ ଅସ୍ଥିର କରୁଛି?
ରାଜନୀତିରେ ଗୋଟିଏ ଧାରଣା ଆଲୋଚିତ ହେଉଛି— ପୁରା ବିଜୁ ଜନତା ଦଳକୁ ବୁଡ଼ାଇଲା ପରେ ହିଁ ଛାଡ଼ିବେ କି ଓଡ଼ିଶା?
ନୈତିକ ପ୍ରଶ୍ନ, ରାଜନୈତିକ ଉତ୍ତର
ଏହା କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଆକ୍ରମଣ ନୁହେଁ।
ଏହା ଗୋଟିଏ ସାଧାରଣ ଓଡ଼ିଆର ପ୍ରଶ୍ନ—
• ଚାକିରି ସରିଲେ ଶକ୍ତି ରହିବାର ଅଧିକାର କେଉଁଠୁ ଆସେ?
• ଲୋକମତ ବିନା ରାଜନୀତି କରିବା କେତେଟା ନୈତିକ?
• ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତି କ’ଣ ଏବେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହାତରେ ଚାଲିବ?
ପାଣ୍ଡିଆନ ଏବେ ଓଡ଼ିଶାରେ କ’ଣ କରୁଛନ୍ତି?
ଏହାର ଉତ୍ତର ପାଣ୍ଡିଆନଙ୍କୁ ଦେବାକୁ ପଡ଼ିବ।
କାରଣ ଏହା କେବଳ ତାଙ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ପ୍ରଶ୍ନ ନୁହେଁ—ଏହା ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକତନ୍ତ୍ର, ରାଜନୀତି ଓ ଭବିଷ୍ୟତ ସହ ଜଡ଼ିତ। ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟରେ ଲୋକେ ନିରବ ରହିଲେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଅଦୃଶ୍ୟ ହାତ ନେଇଥାଏ, ସେଠାରେ ପ୍ରଶ୍ନ କରିବା ହିଁ ଲୋକତନ୍ତ୍ରର ଶେଷ ଆଶା।
also read https://purvapaksa.com/political-gossip-truth-and-history/
