ଭାରତ ଓ ଆମେରିକାର ସମ୍ପର୍କ ଆଜି ବେଶ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ସ୍ଥିତିରେ ଅଛି। ଭାରତକୁ ତୁରନ୍ତ କ୍ଷତି ହୋଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ କ୍ଷତିରୁ ଆମେରିକା ମଧ୍ୟ ରକ୍ଷା ପାଇବ ନାହିଁ। ଏହି ଝଗଡ଼ାରୁ ସ୍ପଷ୍ଟତଃ ଚୀନକୁ ଲାଭ ହେବ ଏବଂ ଚୀନ କେବଳ ଭାରତ ପାଇଁ ନୁହେଁ, ଆମେରିକା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ବିପଦ ସାଜିବ। ୟୁକ୍ରେନରେ ଯୁଦ୍ଧ ମୋଦୀଙ୍କ ଯୁଦ୍ଧ… ଭାରତ ବହୁତ ଅହଂକାରୀ… ଭାରତ ୟୁକ୍ରେନରେ ନରସଂହାର କରାଉଛି… ଏହିପରି କିଛି ବାକ୍ୟ ଭାରତ ଓ ଆମେରିକାର ସାମୂହିକ ସହଭାଗୀତାକୁ ବହୁତ କ୍ଷତି ପହଞ୍ଚାଇଛି । ଏହି ବାକ୍ୟଗୁଡ଼ିକର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ହେଉଛନ୍ତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଶୁମ୍ଭ ନିଶୁମ୍ଭ, ଅର୍ଥାତ ପିଟର ନବାରୋ ଏବଂ ସ୍କଟ ବେସେଣ୍ଟ । ପିଟର ନବାରୋ ହେଉଛନ୍ତି ହ୍ୱାଇଟ ହାଉସରେ ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ବ୍ୟବସାୟିକ ପରାମର୍ଶଦାତା, ଆଉ ସ୍କଟ ବେସେଣ୍ଟ ହେଉଛନ୍ତି ଆମେରିକାର ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀ। ଗତ ଏକ ମାସରୁ ଏହି ଦୁଇଜଣ ଆମେରିକୀୟ ଚ୍ୟାନେଲଗୁଡ଼ିକରେ ବସି ଭାରତ ବିରୁଦ୍ଧରେ ବିଷ ଉଗୁଳୁଛନ୍ତି।
ଗୁରୁବାର ଦିନ ପିଟର ନବାରୋ ୟୁକ୍ରେନ ଯୁଦ୍ଧକୁ ମୋଦୀଙ୍କ ଯୁଦ୍ଧ ବୋଲି କହିଥିଲେ, ଯେତେବେଳେ ଏଯାଏ ଆମେରିକୀୟ ନେତାମାନେ ଏହାକୁ ପୁଟିନଙ୍କ ଯୁଦ୍ଧ ବୋଲି କହୁଥିଲେ। ସେମାନଙ୍କ ବୟାନବାଜୀ ସେତେବେଳେ ମଧ୍ୟ ଜାରି ରହିଛି, ଯେତେବେଳେ ଆମେରିକାର ୫୦ ପ୍ରତିଶତ ଟାରିଫ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇସାରିଛି। କିନ୍ତୁ ଏହି ଦୁଇଜଣ ଏତିକିରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ ନାହାନ୍ତି। ଯଦିଓ ଭାରତ ରୁଷୀୟ ତୈଳ କିଣିବା କାରଣରୁ ଲଗାଯାଇଥିବା ଜରିମାନାକୁ ଖାରଜ କରିଦେଇଛି ଏବଂ ଆମେରିକାର ଦୋମୁହାଁ ନୀତିର ନିନ୍ଦା କରିଛି, କାରଣ ଚୀନ ଭାରତଠାରୁ ଅଧିକ ରୁଷୀୟ ତୈଳ କିଣୁଛି ଏବଂ ଚୀନ ଉପରେ ଏହି କାରଣରୁ କୌଣସି ଟାରିଫ ଲାଗୁ ହୋଇନାହିଁ। ନବାରୋ ବେଜିଂ ଓ ମସ୍କୋ ସହ ଭାରତର ବଢ଼ୁଥିବା ଅର୍ଥନୈତିକ ସମ୍ପର୍କ ବିଷୟରେ ଚେତାବନୀ ଦେଇ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏହା ବିଶ୍ୱ ସ୍ଥିରତା ପାଇଁ ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରିବ। ଅର୍ଥାତ ଏମିତି ଲାଗୁଛି ଯେ ଆମେରିକା ହିଁ ବିଶ୍ୱ ଶାନ୍ତିର ଏକମାତ୍ର ଠିକାଦାର।
ଶୁମ୍ଭ-ନିଶୁମ୍ଭ କାହିଁକି ଭାରତ ସହ ସମ୍ପର୍କ ବରବାଦ କରିବାକୁ ତରବର?
ବ୍ଲୁମବର୍ଗକୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଏକ ସାକ୍ଷାତକାରରେ ପିଟର ନବାରୋ ଭାରତକୁ ସିଧାସିଧା ରୁଷିଆ-ୟୁକ୍ରେନ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜଡ଼ିତ ବୋଲି ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଯେତେବେଳେ ଭାରତ ରୁଷିଆଠାରୁ ତୈଳ କିଣୁଛି ଏବଂ ତାହାକୁ ରିଫାଇନ କରି ବିଶ୍ୱକୁ ବିକ୍ରି କରୁଛି, ସେତେବେଳେ ଏହା ଋଷ ଯୁଦ୍ଧ ମେସିନରୀକୁ ଅର୍ଥ ଯୋଗାଇ ଦେଉଛି। ଏହା ଆମେରିକୀୟ ଟ୍ୟାକ୍ସଦାତାଙ୍କୁ କ୍ଷତି ସହିବାକୁ ପଡ଼ୁଛି। ଏହା କେବଳ ପୁଟିନଙ୍କ ଯୁଦ୍ଧ ନୁହେଁ, ଏହା ମୋଦୀଙ୍କ ଯୁଦ୍ଧ ମଧ୍ୟ। ନବାରୋ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତ ପ୍ରତିଦିନ ୧.୫ ମିଲିୟନ ବ୍ୟାରେଲ ରୁଷୀୟ ତୈଳ କିଣୁଛି, ଯାହା ରୁଷିଆକୁ ଡ୍ରୋନ ଓ ବୋମା ତିଆରି ପାଇଁ ଅର୍ଥ ଯୋଗାଇ ଦେଉଛି। ଏହା ସହିତ ସେ ଅଭିଯୋଗ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତ ନିଜକୁ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଗଣତନ୍ତ୍ର ବୋଲି କହୁଛି, କିନ୍ତୁ ଏହା ମସ୍କୋ ଓ ବେଜିଂ ସହ ଅର୍ଥନୈତିକ ସମ୍ପର୍କକୁ ଗଭୀର କରୁଛି।
ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ପିଟର ନବାରୋଙ୍କ ତୀବ୍ର ଆକ୍ରମଣ ବିପରୀତରେ ଆମେରିକାର ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀ ସ୍କଟ ବେସେଣ୍ଟ ଏକ ଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର କୂଟନୀତି କରୁଛନ୍ତି। ଯଦିଓ ତାଙ୍କ ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକ ବିଷାକ୍ତ ନୁହେଁ, ତଥାପି ତାଙ୍କ କଥାକୁ ଆପଣ କୂଟନୈତିକ ଛୁରୀ ବୋଲି କହିପାରନ୍ତି। ଫକ୍ସ ବିଜନେସକୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ସାମ୍ପ୍ରତିକ ସାକ୍ଷାତକାରରେ ବେସେଣ୍ଟ କହିଛନ୍ତି, ଏହା ଏକ ଜଟିଳ ସମ୍ପର୍କ, କିନ୍ତୁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଟ୍ରମ୍ପ ଓ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀଙ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସମ୍ପର୍କ ଭଲ ଅଛି। ଶେଷରେ ଉଭୟ ପକ୍ଷ ବସି ପ୍ରସଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକର ସମାଧାନ କରିବେ। ଆମେ ଆଲୋଚନାର ବାଟ ଖୋଲା ରଖିଛୁ। ଏହା ପୂର୍ବରୁ ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ରୁଷୀୟ ତୈଳ କିଣିବାରୁ ଭାରତୀୟ ଜନତାଙ୍କୁ ନୁହେଁ, କିଛି କମ୍ପାନୀଙ୍କୁ ଲାଭ ହେଉଛି। ଆଉ ଏକ ବୟାନରେ ବେସେଣ୍ଟ କହିଥିଲେ ଯେ ଭାରତ ବହୁତ ଅହଂକାରୀ। ଏହା ସହିତ ସେ ଭାରତ ସହ ଆଲୋଚନାକୁ ନିରାଶାଜନକ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କହିଥିଲେ। ବେସେଣ୍ଟ ସ୍ୱୀକାର କରନ୍ତି ଯେ ଭାରତ ଓ ଆମେରିକାର ସମ୍ପର୍କ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ, କିନ୍ତୁ ସେ ଭୁଲିଯାନ୍ତି ଯେ ପିଟର ନବାରୋଙ୍କ ସହ ମିଶି ସେ ଯେଉଁ ପ୍ରକାରର ବୟାନବାଜୀ କରୁଛନ୍ତି, ତାହାର ଗୁଞ୍ଜନ ବର୍ଷବର୍ଷ ଧରି ଶୁଣାଯିବ।
କୂଟନୀତିର କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରରେ ଆଗକୁ କ’ଣ?
ଭାରତ ଓ ଆମେରିକାର ସମ୍ପର୍କ ଆଜି ବେଶ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ସ୍ଥିତିରେ ଅଛି। ଭାରତକୁ ତୁରନ୍ତ କ୍ଷତି ହୋଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ କ୍ଷତିରୁ ଆମେରିକା ମଧ୍ୟ ରକ୍ଷା ପାଇବ ନାହିଁ। ଏହି ଝଗଡ଼ାରୁ ସ୍ପଷ୍ଟତଃ ଚୀନକୁ ଲାଭ ହେବ ଏବଂ ଚୀନ କେବଳ ଭାରତ ପାଇଁ ନୁହେଁ, ଆମେରିକା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ବିପଦ ସାଜିବ। ନବାରୋ ଓ ବେସେଣ୍ଟ ପରି ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କ ବୟାନ ଆମେରିକା ପ୍ରତି ଭାରତର ବିଶ୍ୱାସକୁ ବହୁତ ଖରାପ ଭାବେ ଭାଙ୍ଗିଦେଇଛି। ଆପଣ କୌଣସି ସହଯୋଗୀ ଦେଶର ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କଠାରୁ ଏପରି ଶବ୍ଦ ଆଶା କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ। ଭାରତୀୟ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ସହ ଆମେରିକୀୟ ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ମଧ୍ୟ ବର୍ତ୍ତମାନର ସ୍ଥିତିକୁ ଚିନ୍ତାଜନକ ବୋଲି କହୁଛନ୍ତି।
କିଛି ବିଶେଷଜ୍ଞ ଭାରତକୁ ଧୈର୍ଯ୍ୟ ରଖିବାକୁ କହୁଛନ୍ତି ଏବଂ ଆଶ୍ୱାସନା ଦେଉଛନ୍ତି ଯେ ଟ୍ରମ୍ପ ସବୁବେଳେ ଆମେରିକାର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହୋଇ ରହିବେ ନାହିଁ ଏବଂ ତାଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ମାତ୍ର ସାଢ଼େ ତିନି ବର୍ଷ ବାକି ଅଛି। କିନ୍ତୁ ଭାରତ ପାଇଁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଅସୁବିଧା ଅଧିକ। ଏହା ରୁଷୀୟ ତୈଳ କିଣିବା ବନ୍ଦ କରି ଦେଶରେ କାରଖାନାଗୁଡ଼ିକର ଇଞ୍ଜିନ ବନ୍ଦ କରିବ ନା ଆମେରିକା ସହ ସାମୂହିକ ସହଭାଗୀତା ବଜାୟ ରଖିବ, ଏହା ନିଷ୍ପତ୍ତି କରିବା ସହଜ ନୁହେଁ। ସ୍ପଷ୍ଟତଃ ଭାରତ ନିଜର ଶିଳ୍ପକୁ ସମର୍ଥନ କରିବ ଏବଂ କରୁଛି। ଏପରି ସ୍ଥିତିରେ ଆଗାମୀ ମାସଗୁଡ଼ିକ ବେଶ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ ଯେ ଶେଷରେ ଦୁଇ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଦେଶ କିପରି ସଂଘର୍ଷର ପଥରୁ ହଟି ମତଭେଦକୁ ଭୁଲି ସହଯୋଗର ଏକ ନୂଆ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତି।
ALSO READ https://purvapaksa.com/how-will-hybrid-warriors-be-cds-anil-chauhan-said/
