ରାଜ୍ୟରେ ଏବେ ମଧ୍ୟବିତ୍ତ ଓ ଗରିବ ଖାଉଟିଙ୍କ ରୋଷେଇ ଘର ଉପରେ ପୁଣି ଏକ ବଡ଼ ଚଡ଼କ ପଡ଼ିଛି। ପନିପରିବା, ରନ୍ଧାତେଲ ଓ ଡାଲି ଦର ବୃଦ୍ଧିର ଧକ୍କା ସମ୍ଭାଳି ନଥିବା ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କୁ ଏବେ ଚିନି ଦର କନ୍ଦାଇବା ଆରମ୍ଭ କରିଛି। ବିଗତ କିଛି ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ବଜାରରେ ଚିନି ଦର ହୁ ହୁ ହୋଇ ବଢ଼ି କିଲୋ ପିଛା ୭୦ ଟଙ୍କା ଛୁଇଁଛି। ଦୈନନ୍ଦିନ ଖାଦ୍ୟପେୟରେ ନିହାତି ଆବଶ୍ୟକ ହେଉଥିବା ଚିନିର ଏଭଳି ଅହେତୁକ ଦରବୃଦ୍ଧି ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ମାସିକ ବଜେଟ୍ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଗାଡ଼ି ଦେଇଥିବା ବେଳେ, ଗରିବ ପରିବାର ପାଇଁ ଏବେ ମିଠା ଦ୍ରବ୍ୟ ଖାଇବା ଏକ ବିଳାସପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ୱପ୍ନ ପାଲଟିଯାଇଛି।
ବଜାରର ସ୍ଥିତି ଓ ଆକାଶଛୁଆଁ ଦର
- ବିଗତ କିଛି ମାସ ତଳେ ଖୁଚୁରା ବଜାରରେ କିଲୋଗ୍ରାମ ପିଛା ୪୫ ରୁ ୫୦ ଟଙ୍କାରେ ସହଜରେ ଉପଲବ୍ଧ ହେଉଥିବା ଚିନି ଦର ଏବେ ଅଚାନକ ଆକାଶଛୁଆଁ ହୋଇଛି।
- ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ସମେତ କଟକ, ବ୍ରହ୍ମପୁର, ସମ୍ବଲପୁର, ବାଲେଶ୍ୱର ଏବଂ ରାଉରକେଲା ଭଳି ପ୍ରମୁଖ ସହରର ବଜାରଗୁଡ଼ିକରେ ଖୁଚୁରା ବ୍ୟବସାୟୀମାନେ ଚିନି କିଲୋ ପିଛା ୬୫ ରୁ ୭୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆଦାୟ କରୁଛନ୍ତି।
- ଦୁର୍ଗମ ତଥା ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳରେ ପରିବହନ ଖର୍ଚ୍ଚ ଯୋଡ଼ାଯାଇ ଏହି ଦର ଆହୁରି ଅଧିକ ରହୁଥିବା ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି। ଯେଉଁ ଖାଉଟିମାନେ ମାସକୁ ୪-୫ କିଲୋ ଚିନି କିଣୁଥିଲେ, ଏବେ ଦର ବୃଦ୍ଧି ଯୋଗୁଁ ସେମାନେ ମାତ୍ର ଦେଢ଼ କିମ୍ବା ଦୁଇ କିଲୋ କିଣିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି।
- ପାଇକାରୀ ବଜାରରେ ଚିନି କୁଇଣ୍ଟାଲ ପ୍ରତି ଦର ଅହେତୁକ ଭାବେ ବଢ଼ିଯାଇଥିବାରୁ ଖୁଚୁରା ବଜାରରେ ଏହାର ସିଧାସଳଖ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିଥିବା ବ୍ୟବସାୟୀମାନେ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି।
ବ୍ୟବସାୟୀ ଓ କ୍ଷୁଦ୍ର ଶିଳ୍ପ ଉପରେ ଗୁରୁତର ପ୍ରଭାବ
ଚିନି ଦର ବୃଦ୍ଧି କେବଳ ଘରୋଇ ବଜେଟ୍ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପକାଇନାହିଁ, ବରଂ ରାଜ୍ୟର ହଜାର ହଜାର କ୍ଷୁଦ୍ର ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କ ଆର୍ଥିକ ମେରୁଦଣ୍ଡ ମଧ୍ୟ ଭାଙ୍ଗିଦେଇଛି।
- ମିଠା ଦୋକାନୀଙ୍କ ସମସ୍ୟା : ଆଗକୁ ଦଶହରା ଓ ଦୀପାବଳି ଭଳି ବଡ଼ ପାର୍ବଣ ଋତୁ ଆସୁଥିବା ବେଳେ ମିଠା ପ୍ରସ୍ତୁତି ପାଇଁ ଚିନି ହେଉଛି ସବୁଠାରୁ ମୁଖ୍ୟ କଞ୍ଚାମାଲ। ଦର ବୃଦ୍ଧି କାରଣରୁ ରସଗୋଲା, ଛେନାପୋଡ଼, ବର୍ଫି ଏବଂ ଲଡ଼ୁ ଭଳି ମିଠାର ଦାମ୍ ବଢ଼ାଇବାକୁ ଦୋକାନୀମାନେ ବାଧ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି।
- ଚା’ ଖଟି ଓ ବେକେରୀ : ରାସ୍ତାକଡ଼ର ଛୋଟ ଚା’ ଦୋକାନୀଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ବେକେରୀ ଶିଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତେ ଏହା ଦ୍ୱାରା ବହୁଳ ଭାବେ ପ୍ରଭାବିତ। ଗୋଟିଏ କପ୍ ଚା’ ର ଦାମ୍ ବଢ଼ାଇଲେ ଗ୍ରାହକ ଅସନ୍ତୋଷ ପ୍ରକାଶ କରୁଥିବାରୁ ବହୁ ଛୋଟ ବ୍ୟବସାୟୀ କ୍ଷତି ସହିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି। କେତେକ ସ୍ଥାନରେ ଚା’ ଦୋକାନୀମାନେ ମିଠା ଅଂଶ କମାଇ ଦେଉଥିବାରୁ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ସହ ତିକ୍ତତା ମଧ୍ୟ ହେଉଛି।
ଦରବୃଦ୍ଧିର ପ୍ରକୃତ କାରଣ କ’ଣ?
ବଜାର ବିଶେଷଜ୍ଞ ଏବଂ ହୋଲସେଲରମାନଙ୍କ ମତରେ ଏହି ଦରବୃଦ୍ଧି ପଛରେ ଏକାଧିକ ଜାତୀୟ ତଥା ଆଞ୍ଚଳିକ କାରଣ ରହିଛି:
1. ଆଖୁ ଅମଳ ହ୍ରାସ : ଚଳିତ ବର୍ଷ ମହାରାଷ୍ଟ୍ର, ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ ଏବଂ କର୍ଣ୍ଣାଟକ ଭଳି ପ୍ରମୁଖ ଆଖୁ ଉତ୍ପାଦନକାରୀ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକରେ ପ୍ରତିକୂଳ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ, ସ୍ୱଳ୍ପ ବୃଷ୍ଟିପାତ ଏବଂ ମରୁଡ଼ି ପରିସ୍ଥିତି ଯୋଗୁଁ ଆଖୁ ଅମଳ ବହୁମାତ୍ରାରେ ହ୍ରାସ ପାଇଛି। ଏହା ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ଚିନି ଉତ୍ପାଦନ ଉପରେ ସିଧାସଳଖ ନକାରାତ୍ମକ ପ୍ରଭାବ ପକାଇଛି।
2. ଇଥାନଲ୍ ଉତ୍ପାଦନ ନୀତି : କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ବିକଳ୍ପ ଇନ୍ଧନ ନୀତି ଅନୁଯାୟୀ ଆଖୁ ରସର ଏକ ବଡ଼ ଅଂଶ ପେଟ୍ରୋଲ୍ରେ ମିଶ୍ରଣ ପାଇଁ ଇଥାନଲ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତି ନିମନ୍ତେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିବାରୁ ଖାଦ୍ୟ ଉପଯୋଗୀ ଚିନିର ଉତ୍ପାଦନ କମିଯାଇଛି।
3. ଯୋଗାଣରେ ବାଧା ଓ ପରିବହନ ଖର୍ଚ୍ଚ : ନିକଟରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହୋଇଥିବା ଲଗାଣ ବର୍ଷା ଓ ବନ୍ୟା ପରିସ୍ଥିତି କାରଣରୁ ବାହ୍ୟ ରାଜ୍ୟରୁ ଆସୁଥିବା ଚିନି ବୋଝେଇ ଟ୍ରକ୍ ଗୁଡ଼ିକ ଠିକ୍ ସମୟରେ ପହଞ୍ଚିପାରୁନାହିଁ। ଏହା ସହ ଇନ୍ଧନ ଦର ବୃଦ୍ଧି ଯୋଗୁଁ ଲଜିଷ୍ଟିକ୍ ଓ ପରିବହନ ଖର୍ଚ୍ଚ ମଧ୍ୟ ବଢ଼ିଯାଇଛି।
କଳାବଜାରୀ ସନ୍ଦେହ ଓ ସରକାରୀ ହସ୍ତକ୍ଷେପ ଦାବି
ଆଗକୁ ପାର୍ବଣ ଋତୁ ଥିବାରୁ ରାଜ୍ୟର କିଛି ଅସାଧୁ ବ୍ୟବସାୟୀ ଏବଂ ମହଜୁଦକାରୀ ସୁଯୋଗ ଦେଖି କୃତ୍ରିମ ଅଭାବ ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିବା ନେଇ ସାଧାରଣ ଖାଉଟିମାନେ ଅଭିଯୋଗ କରିଛନ୍ତି। ଅଧିକ ଲାଭ ଆଶାରେ ବିପୁଳ ପରିମାଣର ଚିନି ବିଭିନ୍ନ ଗୋଦାମରେ ବେଆଇନ ଭାବେ ଲୁଚାଇ ରଖାଯାଇଥିବା ସନ୍ଦେହ କରାଯାଉଛି।
ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ସମୟରେ ଏହି ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ସାଧାରଣ ନାଗରିକଙ୍କ ଆର୍ଥିକ ସ୍ଥିତିକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦୋହଲାଇ ଦେଇଛି। ବିଶେଷ କରି ଦିନ ମଜୁରିଆ ଏବଂ ନିମ୍ନ ଆୟକାରୀ ବର୍ଗର ଲୋକମାନେ ନିଜର ଦୈନନ୍ଦିନ ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ଖର୍ଚ୍ଚ କାଣ୍ଟଛାଣ୍ଟ କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି। ଏତେ ବଡ଼ ଦରବୃଦ୍ଧି ସତ୍ତ୍ୱେ ରାଜ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ ଓ ଯୋଗାଣ ବିଭାଗ ପକ୍ଷରୁ ବଜାର ଉପରେ କୌଣସି ଆଖିଦୃଶିଆ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯାଇନଥିବାରୁ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୀବ୍ର ଅସନ୍ତୋଷ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି।
ଖାଉଟି ସୁରକ୍ଷା ସଂଗଠନ ଏବଂ ବୁଦ୍ଧିଜୀବୀମାନେ ଦାବି କରିଛନ୍ତି ଯେ ରାଜ୍ୟ ସରକାର ତୁରନ୍ତ ଏଥିରେ ହସ୍ତକ୍ଷେପ କରନ୍ତୁ। ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଏନ୍ଫୋର୍ସମେଣ୍ଟ୍ ସ୍କ୍ୱାଡ୍ ଗଠନ କରି ପାଇକାରୀ ଗୋଦାମଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ଅତର୍କିତ ଚଢ଼ାଉ କରାଯାଉ ଏବଂ କଳାବଜାରୀ କରୁଥିବା ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କ ବିରୋଧରେ କଡ଼ା କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଉ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଗରିବ ଲୋକଙ୍କୁ ଆଶ୍ୱାସନା ଦେବା ପାଇଁ ସରକାରୀ ମୈତ୍ରୀ ଦୋକାନ କିମ୍ବା ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଜନା ଜରିଆରେ ରିହାତି ଦରରେ ଚିନି ଯୋଗାଇଦେବାକୁ ଦାବି ହୋଇଛି। ଯଦି ସରକାର ଶୀଘ୍ର ହସ୍ତକ୍ଷେପ ନକରନ୍ତି, ତେବେ ଆଗାମୀ ପାର୍ବଣ ଋତୁରେ ଲୋକଙ୍କ ଆର୍ଥିକ ସ୍ଥିତି ଆହୁରି ସଙ୍ଗୀନ ହେବ ବୋଲି ଆଶଙ୍କା କରାଯାଉଛି।
