ଦେଶର ସାମ୍ବିଧାନିକ ତଥା ରାଜନୈତିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଉପରେ ଦୂରଗାମୀ ପ୍ରଭାବ ପକାଇବାକୁ ଥିବା ‘ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ପଦରୁ ହଟାଇବା) ବିଲ୍’ କୁ ନେଇ ସଂସଦରେ ଏକ ବଡ଼ ଗତିରୋଧ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି। ଏହି ବିଲ୍ର ଯାଞ୍ଚ ପାଇଁ ଗଠିତ ମିଳିତ ସଂସଦୀୟ କମିଟି ବା ଜେପିସିର ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୀବ୍ର ମତଭେଦ ଓ ସହମତି ପ୍ରକାଶ ନପାଇବା କାରଣରୁ କମିଟି ନିଜର ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ରିପୋର୍ଟକୁ ସାମୟିକ ଭାବେ ସ୍ଥଗିତ ରଖିଛି। ଜେପିସି ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଏହି ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଆଇନଗତ ପ୍ରସ୍ତାବ ଉପରେ ଆଉ କିଛି ସମୟ ପାଇଁ ବିଚାରବିମର୍ଶ ଜାରି ରଖିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛନ୍ତି, ଯାହାଫଳରେ ଆସନ୍ତା ସଂସଦ ଅଧିବେଶନରେ ଏହା ଗୃହକୁ ଆସିବା ନେଇ ଅନିଶ୍ଚିତତା ଦେଖାଦେଇଛି।
କାହିଁକି ବିବାଦୀୟ ହୋଇଛି ଏହି ଆଇନଗତ ପ୍ରସ୍ତାବ ?
ଏହି ବିଲ୍ରେ କେତେକ ଅତି ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଯାଇଛି, ଯେଉଁଥିରେ କୌଣସି ଗୁରୁତର ପରିସ୍ଥିତି, ଆର୍ଥିକ ଅନିୟମିତତା କିମ୍ବା ସାମ୍ବିଧାନିକ ବିଫଳତା ସମୟରେ ଜଣେ କାର୍ଯ୍ୟରତ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କିମ୍ବା ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ସଂସଦ ବା ବିଧାନସଭା ଜରିଆରେ କିଭଳି ପଦରୁ ହଟାଯାଇପାରିବ, ସେନେଇ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି। ଶାସକ ଦଳର ଯୁକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ, ଦେଶର ଗଣତନ୍ତ୍ରକୁ ଆହୁରି ସ୍ୱଚ୍ଛ ଓ ଉତ୍ତରଦାୟୀ କରିବା ପାଇଁ ଏଭଳି ଏକ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି।
ମାତ୍ର ବିରୋଧୀ ଦଳ ଏବଂ ସଂସଦୀୟ କମିଟିର ଅନେକ ସଦସ୍ୟ ଏହାକୁ ସଂଘୀୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ପ୍ରତି ଏକ ବଡ଼ ଧମକ ବୋଲି ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କ ମତରେ, ଏହି ଆଇନର ଅପବ୍ୟବହାର କରି କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର କୌଣସି ବିରୋଧୀ ଦଳ ଶାସିତ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ରାଜନୈତିକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ରଖି ହଇରାଣ କରିପାରନ୍ତି କିମ୍ବା ପଦରୁ ବେଆଇନ ଭାବେ ବିଦା କରିପାରନ୍ତି।
ଜେପିସି ବୈଠକରେ ତୀବ୍ର ଯୁକ୍ତିତର୍କ ଓ ଅସହମତି
ସୂତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ, ଗତକାଲି ଅନୁଷ୍ଠିତ ଜେପିସି ବୈଠକରେ ଶାସକ NDA ଏବଂ ବିରୋଧୀ ‘ଇଣ୍ଡିଆ’ ମେଣ୍ଟର ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବଳ ହଟ୍ଟଗୋଳ ଓ ଯୁକ୍ତିତର୍କ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା। ବିରୋଧୀ ସଦସ୍ୟମାନେ ବିଲ୍ର କେତେକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଧାରା ଉପରେ ଲିଖିତ ଭାବେ ନିଜର ଆପତ୍ତି ଦାଖଲ କରିଥିଲେ।
କମିଟିର ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ସଦସ୍ୟ କହିଛନ୍ତି, “ଏହି ଆଇନଗତ ଚିଠା ଦେଶର ସଂସଦୀୟ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ମୂଳଦୁଆକୁ ଦୋହଲାଇ ଦେବ। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କିମ୍ବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହେଉଛନ୍ତି ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ବାଚିତ ପ୍ରତିନିଧି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ କେବଳ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତାର ଅଭାବ ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଜଟିଳ କମିଟି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଦ୍ୱାରା ହଟାଇବା ସମ୍ବିଧାନର ଢାଞ୍ଚା ବିରୋଧୀ ଅଟେ।” ଏହି ତୀବ୍ର ବିରୋଧ କାରଣରୁ କମିଟି ମଧ୍ୟରେ କୌଣସି ସର୍ବସମ୍ମତ ନିଷ୍ପତ୍ତି ହୋଇପାରିନଥିଲା।
ଆଗାମୀ ପଦକ୍ଷେପ ଓ ରାଜନୈତିକ ସମୀକରଣ
ଜେପିସି ର ସାମ୍ପ୍ରତିକ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ବିଲ୍ର ସମସ୍ତ ବିବାଦୀୟ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉପରେ ପୁନର୍ବାର ଅଧ୍ୟୟନ କରାଯିବ। କମିଟି ଦେଶର ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଆଇନଜ୍ଞ, ସାମ୍ବିଧାନିକ ବିଶେଷଜ୍ଞ ଏବଂ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଅଦାଲତର ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ ବିଚାରପତିମାନଙ୍କ ମତାମତ ଲୋଡ଼ିବାକୁ ଯୋଜନା କରୁଛି।
ରାଜନୈତିକ ବିଶ୍ଳେଷକଙ୍କ ମତରେ, କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଏହି ବିଲ୍କୁ ସଂସଦରେ ପାସ୍ କରାଇବା ପାଇଁ ଅତି ବ୍ୟଗ୍ର ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସଂସଦୀୟ କମିଟିରେ ଏହା ଅଟକିଯିବା ସରକାରଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ସାମୟିକ ବ୍ୟାକଫୁଟ୍। ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କମିଟିର ସମସ୍ତ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ମଧ୍ୟମ ପନ୍ଥା ଉପରେ ସହମତି ପ୍ରକାଶ ନପାଇଛି, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ମେଗା ବିଲ୍ ଆଇନରେ ପରିଣତ ହେବା ସମ୍ଭବପର ନୁହେଁ। ଏହି ଘଟଣା ସ୍ପଷ୍ଟ କରୁଛି ଯେ ଜାତୀୟ ସ୍ୱାର୍ଥ ଓ ସାମ୍ବିଧାନିକ ମୂଲ୍ୟବୋଧ ସହ ଜଡ଼ିତ ମାମଲାଗୁଡ଼ିକରେ କେବଳ ସଂଖ୍ୟାବଳ ନୁହେଁ, ବରଂ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଆଲୋଚନା ଓ ସହମତିର ମହତ୍ତ୍ୱ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଟେ।
