ଭାରତ ଏବଂ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର ସାଂସ୍କୃତିକ ତଥା ଐତିହାସିକ ସମ୍ପର୍କକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିବା ଦିଗରେ ଏକ ବଡ଼ ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯାଇଛି। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ତିନି ଦିନିଆ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆ ଗସ୍ତ ଅବସରରେ ଭାରତ ସରକାର ସେଠାକାର ଯୋଗ୍ୟାକାର୍ତ୍ତା ଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ ୟୁନେସ୍କୋ ବିଶ୍ୱ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳ ‘ପ୍ରମ୍ବନନ ଶିବ ମନ୍ଦିର’ ପରିସରର ଜୀର୍ଣ୍ଣୋଦ୍ଧାର ଓ ପୁନରୁଦ୍ଧାର କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। ପ୍ରାୟ ୯ମ ରୁ ୧୦ମ ଶତାବ୍ଦୀରେ ନିର୍ମିତ ଏହି ଭବ୍ୟ ହିନ୍ଦୁ ମନ୍ଦିର କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ ଦୁଇ ଦେଶର ପ୍ରାଚୀନ ସଭ୍ୟତା ଏବଂ ସାଧାରଣ ସଂସ୍କୃତିର ଏକ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ପ୍ରତୀକ ଭାବେ ଉଭା ହୋଇଛି। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଆଗାମୀ ୮ ଜୁଲାଇର ଯୋଗ୍ୟାକାର୍ତ୍ତା ଗସ୍ତ ସମୟରେ ଏହି ଜୀର୍ଣ୍ଣୋଦ୍ଧାର କାର୍ଯ୍ୟର ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଶୁଭାରମ୍ଭ କରାଯିବ ବୋଲି ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ପକ୍ଷରୁ ସୂଚନା ମିଳିଛି।
ପ୍ରମ୍ବନନ ଶିବ ମନ୍ଦିରକୁ ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଏସିଆର ସବୁଠାରୁ ଭବ୍ୟ ଏବଂ ସୁନ୍ଦର ସ୍ଥାପତ୍ୟ କଳାର ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ନମୁନା ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ। ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର ଯୋଗ୍ୟାକାର୍ତ୍ତା ଏବଂ ମଧ୍ୟ ଜାଭା ଦ୍ୱୀପ ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏହି ପ୍ରାଚୀନ ମନ୍ଦିରରେ ଭଗବାନ ଶିବ, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ପୂଜା କରାଯାଏ, ଯାହା ମଧ୍ୟରେ ଭଗବାନ ଶିବଙ୍କ ମନ୍ଦିର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଏବଂ ପ୍ରମୁଖ ଆକର୍ଷଣ ଅଟେ। ମନ୍ଦିରର ପଥର କାନ୍ଥଗୁଡ଼ିକରେ ଖୋଦିତ ହୋଇଥିବା ପବିତ୍ର ରାମାୟଣର ଚିତ୍ର ଏବଂ ମହାଭାରତର କଥାବସ୍ତୁ ପ୍ରମାଣିତ କରେ ଯେ, ଦଶନ୍ଧି ଦଶନ୍ଧି ପୂର୍ବରୁ ଭାରତ ମହାସାଗର ଦେଇ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ବାଣିଜ୍ୟ, ଭାଷା ଏବଂ ସନାତନ ବିଚାରଧାରାର ଏକ ଗଭୀର ସମ୍ପର୍କ ରହିଆସିଛି।
ପୂର୍ବତନ ବୈଦେଶିକ ସଚିବ ହର୍ଷବର୍ଦ୍ଧନ ଶ୍ରୀଙ୍ଗଲା ଏହି ମନ୍ଦିରର ସାଂସ୍କୃତିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା କରି କହିଛନ୍ତି ଯେ, “ପ୍ରମ୍ବନନ ମନ୍ଦିର କେବଳ ଏକ ଧାର୍ମିକ ସ୍ଥଳ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହା ଆମର ସଭ୍ୟତା ସହ ଜଡ଼ିତ ସମ୍ପର୍କର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ପରିଚୟ। ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ମୁସଲିମ୍ ବହୁଳ ଜନସଂଖ୍ୟା ବିଶିଷ୍ଟ ଦେଶ ହୋଇଥିଲେ ହେଁ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆ ନିଜର ଏହି ପ୍ରାଚୀନ ହିନ୍ଦୁ ଐତିହ୍ୟକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ମାନର ସହ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିଛି। ଜକାର୍ତ୍ତାର ମଧ୍ୟଭାଗରେ ଥିବା ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣ ଏବଂ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ରଥର ଏକ ବିଶାଳ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି ଏହାର ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଉଦାହରଣ। ଭାରତ ଦ୍ୱାରା ଏହି ଐତିହାସିକ ମନ୍ଦିରର ଜୀର୍ଣ୍ଣୋଦ୍ଧାର କରାଯିବା ଫଳରେ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ବାନ୍ଧବ୍ୟ ଆହୁରି ନିବିଡ଼ ହେବ।”
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପ୍ରବୋବୋ ସୁବିଆନ୍ତୋଙ୍କ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କ୍ରମେ ଏହି ଆଧିକାରିକ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ଗସ୍ତ କରୁଛନ୍ତି। ୨୦୧୮ ମସିହାରେ ଭାରତ-ଇଣ୍ଡୋନେସିଆ ସମ୍ପର୍କକୁ ‘ବ୍ୟାପକ ରଣନୀତିକ ଅଂଶୀଦାରିତା’ ର ମାନ୍ୟତା ମିଳିବା ପରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କର ଏହା ପ୍ରଥମ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ଗସ୍ତ। ନିଜ ଗସ୍ତ ସମୟରେ ପିଏମ୍ ମୋଦୀ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପ୍ରବୋବୋଙ୍କ ସହ ପ୍ରତିରକ୍ଷା, ବାଣିଜ୍ୟ ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ସୁରକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ଆଲୋଚନା କରିବା ସହ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆରେ ରହୁଥିବା ପ୍ରବାସୀ ଭାରତୀୟ ସମୁଦାୟକୁ ମଧ୍ୟ ସମ୍ବୋଧିତ କରିବେ। ପ୍ରତ୍ନତାତ୍ତ୍ୱିକ ସର୍ବେକ୍ଷଣ ସଂସ୍ଥା ର ବିଶେଷଜ୍ଞ ଦଳର ସହାୟତାରେ ଏହି ମନ୍ଦିରର କାର୍ଯ୍ୟ ଖୁବ୍ ଶୀଘ୍ର ଆରମ୍ଭ କରାଯିବ, ଯାହା ଆଗାମୀ ଦିନରେ ବିଶ୍ୱ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଏବଂ ସାଂସ୍କୃତିକ ଆଦାନପ୍ରଦାନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏକ ନୂତନ ଅଧ୍ୟାୟ ସୃଷ୍ଟି କରିବ।
