କେବଳ ୨୨ ହଜାର ଟଙ୍କା ନିବେଶ କରି ଦୈନିକ ୧ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ଏବଂ ମାସକୁ ୨୫ ରୁ ୩୦ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରୋଜଗାର କରିହେବ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ଭାସୁଥିବା ଏହିଭଳି ଏକ ଆକର୍ଷଣୀୟ ପ୍ରଚାର ଏବେ ଅନେକ ନାଗରିକଙ୍କୁ ଗଭୀର ଆର୍ଥିକ ଠକେଇର ଶିକାର ବନାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛି। ଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ, ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏସ୍. ଜୟଶଙ୍କର ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ଚେହେରା ଓ ସ୍ୱରକୁ ବିକୃତ କରି ଏକ ନିବେଶ ପ୍ଲାଟଫର୍ମର ସମର୍ଥନ କରାଯାଉଥିବା ନେଇ କିଛି ଭିଡିଓ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ଜୋରଦାର ଭାଇରାଲ ହେଉଛି। ତେବେ ଏହି ସମଗ୍ର ଘଟଣାର ସତ୍ୟାସତ୍ୟ ଯାଞ୍ଚ କରି କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ସରକାରୀ ତଥ୍ୟ ଯାଞ୍ଚ ସଂସ୍ଥା ‘ପ୍ରେସ ଇନଫରମେସନ ବ୍ୟୁରୋ’ ଦେଶବାସୀଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ସାବଧାନ ବାଣୀ ଜାରି କରିଛି।
AI ଓ ଡିପଫେକ୍ ଟେକ୍ନୋଲୋଜିର ହେଉଛି ଅପବ୍ୟବହାର
ପ୍ରେସ ଇନଫରମେସନ ବ୍ୟୁରୋ (PIB) ନିଜର ଆଧିକାରିକ ଯାଞ୍ଚ ପରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି ଯେ, ନିବେଶ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦେଉଥିବା ଏହି ସମସ୍ତ ଭିଡିଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଜାଲି, କାଳ୍ପନିକ ଏବଂ କୃତ୍ରିମ ବୁଦ୍ଧିମତ୍ତା (AI) ତଥା ‘ଡିପଫେକ୍’ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ। ଭାରତ ସରକାର କିମ୍ବା କୌଣସି କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଏହିପରି କୌଣସି ଆର୍ଥିକ ନିବେଶ ଯୋଜନା ବା ପ୍ଲାଟଫର୍ମକୁ ଅନୁମୋଦନ ଦେଇନାହାନ୍ତି କିମ୍ବା ଏହାର ପ୍ରଚାର କରିନାହାନ୍ତି।
ଆଜିକାଲି ସାଇବର ଠକମାନେ ଆର୍ଥିକ ଠକେଇ ପାଇଁ କେବଳ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କର ନୁହେଁ, ବରଂ ଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ, ଭାରତର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ, ସେନା କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଏବଂ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶିଳ୍ପପତିମାନଙ୍କର ଆବାଜ ଓ ମୁହଁକୁ AI ସାହାଯ୍ୟରେ ନକଲି ଭାବେ ନିର୍ମାଣ କରୁଛନ୍ତି। ସାଧାରଣ ଜନତାଙ୍କ ଭରସା ଜିତି ସେମାନଙ୍କ ଆକାଉଣ୍ଟରୁ ଟଙ୍କା ଲୁଟିବା ଏହି ସାଇବର ଅପରାଧୀମାନଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସାଜିଛି।
ଫିସିଂ ଠକେଇରୁ ବଞ୍ଚିବା ପାଇଁ PIB ର ମୁଖ୍ୟ ପରାମର୍ଶ
ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଅତ୍ୟଧିକ ଲାଭଜନକ କାଳ୍ପନିକ ନିବେଶ ଯୋଜନାରୁ ଦୂରେଇ ରହିବାକୁ PIB ଜନସାଧାରଣଙ୍କୁ ନିବେଦନ କରିଛି। ନାଗରିକମାନଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ସରକାର ନିମ୍ନଲିଖିତ ମାର୍ଗଦର୍ଶିକା ପାଳନ କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛନ୍ତି:
ଅଫିସିଆଲ ଯାଞ୍ଚ : କୌଣସି ନିବେଶ ଯୋଜନାରେ ନିଜର କଠିନ ଅପାର୍ଜିତ ଟଙ୍କା ବିନିଯୋଗ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ସରକାରୀ ୱେବସାଇଟ୍ କିମ୍ବା ପ୍ରମାଣିକ ଆଧିକାରିକ ସ୍ରୋତରୁ ସତ୍ୟତା ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ।
ସନ୍ଦେହଜନକ ଲିଙ୍କ୍ : ଭିଡିଓ ତଳେ ଥିବା କୌଣସି ଅଜଣା ଲିଙ୍କ୍ କିମ୍ବା ଆପ୍ଲିକେସନ୍ରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ, ଏହା ଦ୍ୱାରା ଫିସିଂ ଜରିଆରେ ବ୍ୟାଙ୍କ ସୂଚନା ଚୋରି ହୋଇପାରେ।
ଗୁପ୍ତ ସୂଚନା ସେୟାର ମନା : ନିଜର ବ୍ୟାଙ୍କ ଆକାଉଣ୍ଟ ସୂଚନା, UPI PIN, କିମ୍ବା ମୋବାଇଲକୁ ଆସୁଥିବା OTP କୌଣସି ଅଜଣା ସଂସ୍ଥା ବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ସହ କଦାପି ସେୟାର କରନ୍ତୁ ନାହିଁ।
ଅଭିଯୋଗ ଓ ରିପୋର୍ଟ : ଯଦି ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ଏଭଳି ସନ୍ଦେହଜନକ କିମ୍ବା ନକଲି AI ଭିଡିଓ ଦେଖାଯାଏ, ତେବେ ତୁରନ୍ତ ତାହାର ରିପୋର୍ଟ PIB Fact Check କିମ୍ବା ଜାତୀୟ ସାଇବର ଅପରାଧ ପୋର୍ଟାଲରେ ଦାଖଲ କରନ୍ତୁ।
ନାଗରିକ ସଚେତନତା ହିଁ ଏକମାତ୍ର ପ୍ରତିରୋଧ
ସାଇବର ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ, ଡିପଫେକ୍ ଆଧାରିତ ଅପରାଧ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବାରୁ କେବଳ ଆଇନ ଦ୍ୱାରା ଏହାକୁ ରୋକିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ, ବରଂ ନାଗରିକଙ୍କ ସଚେତନତା ହିଁ ଏହାର ମୁଖ୍ୟ କବଚ। କୌଣସି ବଡ଼ ନେତା କିମ୍ବା ମାନ୍ୟଗଣ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତି ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ବିଜ୍ଞାପନରେ କମ୍ ଟଙ୍କାରେ ବଡ଼ ରୋଜଗାରର ଗ୍ୟାରେଣ୍ଟି ଦେଉଥିବା ଦେଖିଲେ, ତାହାକୁ ଆଖିବୁଜି ବିଶ୍ୱାସ ନକରି ସଚେତନ ରହିବାକୁ PIB ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରିଛି।
