ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ଆଇନଶୃଙ୍ଖଳା ଓ ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ ବହୁଚର୍ଚ୍ଚିତ ‘ଆଣ୍ଟି ଗୁଣ୍ଡା ବିଲ୍’ (West Bengal Public Safety and Control of Anti-Social Activities Bill) କୁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ ଫେରାଇ ଦେଇଛନ୍ତି। ବିଲ୍ଟିକୁ ଅନୁମୋଦନ ନକରି ଏଥିରେ ଥିବା କେତେକ ବିବାଦୀୟ ପ୍ରାବଧାନ ଉପରେ ଗୁରୁତର ଆପତ୍ତି ଉଠାଇ ପୁନର୍ବିଚାର ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ନିକଟକୁ ପଠାଯାଇଛି। କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ପକ୍ଷରୁ ଦର୍ଶାଯାଇଛି ଯେ, ରାଜ୍ୟ ବିଲ୍ରେ ଥିବା କେତେକ ଧାରା କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ପୂର୍ବପ୍ରଚଳିତ ‘ନାର୍କୋଟିକ୍ ଡ୍ରଗ୍ସ ଆଣ୍ଡ ସାଇକୋଟ୍ରୋପିକ୍ ସବ୍ଷ୍ଟାନ୍ସ ଆକ୍ଟ, ୧୯୮୫’ (NDPS Act) ସହିତ ସିଧାସଳଖ ସାମ୍ବିଧାନିକ ସଂଘର୍ଷ ସୃଷ୍ଟି କରୁଛି। ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ପରେ ରାଜ୍ୟ ପ୍ରଶାସନ ତଥା ଶାସକ ଦଳ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ଆଇନଗତ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି।
କେଉଁଠି ରହିଛି ଆଇନଗତ ବିବାଦ? କେନ୍ଦ୍ରର ମୁଖ୍ୟ ଆପତ୍ତି
କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ଆଇନ ଓ ଗୃହ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ପକ୍ଷରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇଥିବା ନୋଟ୍ ଅନୁସାରେ, ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ ବିଧାନସଭାରେ ପାରିତ ହୋଇଥିବା ବିଲ୍ର ଧାରା ୨(ଡି)(iii)(ବି) ଉପରେ ମୁଖ୍ୟ ବିବାଦ ଉପୁଜିଛି:
1. ‘ଗୁଣ୍ଡା’ ସଂଜ୍ଞାରେ ନିଶା କାରବାର ସାମିଲ : ପ୍ରସ୍ତାବିତ ରାଜ୍ୟ ବିଲ୍ରେ ‘ଗୁଣ୍ଡା’ କିମ୍ବା ସମାଜବିରୋଧୀଙ୍କ ପରିଭାଷା ମଧ୍ୟରେ ଏପରି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଛି, ଯିଏ ଏନ୍ଡିପିଏସ୍ ଆଇନ ଅଧୀନରେ କୌଣସି ନିଶା କାରବାର, ଆର୍ଥିକ ସହାୟତା କିମ୍ବା ଡ୍ରଗ୍ସ ଚୋରାଚାଲାଣରେ ଲିପ୍ତ ଥିବେ।
2. ସମାନ୍ତରାଳ ଅଟକ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଆଶଙ୍କା :
କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଯୁକ୍ତି ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି ଯେ ନିଶା କାରବାର ରୋକିବା ପାଇଁ ପୂର୍ବରୁ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଆଇନ (NDPS Act, 1985 ଏବଂ PITNDPS Act, 1988) କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ରହିଛି। ରାଜ୍ୟ ଯଦି ନିଜସ୍ୱ ଗୁଣ୍ଡା ନିରୋଧୀ ଆଇନ ମାଧ୍ୟମରେ ନିଶା ଅପରାଧୀଙ୍କ ବିରୋଧରେ ପ୍ରତିଷେଧମୂଳକ ଅଟକ (Preventive Detention) ବ୍ୟବସ୍ଥା ଲାଗୁ କରିବ, ତେବେ ଏହା ଏକ ସମାନ୍ତରାଳ କ୍ଷମତା ତିଆରି କରିବ ଏବଂ ଅପରାଧୀମାନେ ଏହାର ଫାଇଦା ଉଠାଇ ଆଇନରୁ ବର୍ତ୍ତିଯିବେ।
3. ସମ୍ବିଧାନର ଧାରା ୨୫୪ର ଉଲ୍ଲଂଘନ :
ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନର ଧାରା ୨୫୪ ଅନୁଯାୟୀ, ଯଦି କୌଣସି ସମବର୍ତ୍ତୀ ବିଷୟରେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଆଇନ ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ଆଇନ ମଧ୍ୟରେ ପାରସ୍ପରିକ ବିରୋଧ ବା ସଂଘର୍ଷ ଉପୁଜେ, ତେବେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଆଇନ ହିଁ ବଳବତ୍ତର ରହିବ। ଏଣୁ ବିଲ୍ରୁ ଏନ୍ଡିପିଏସ୍ ସମ୍ପର୍କିତ ଅଂଶକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହଟାଇବାକୁ କେନ୍ଦ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଛି।
କ’ଣ ଥିଲା ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ଏହି ‘ଆଣ୍ଟି ଗୁଣ୍ଡା ବିଲ୍’?
ରାଜ୍ୟରେ ବଢ଼ୁଥିବା ରାଜନୈତିକ ହିଂସା, ଦାଦାବଟି, ଜମି ମାଫିଆ ଏବଂ ସଂଗଠିତ ଅପରାଧକୁ ଦମନ କରିବା ପାଇଁ ଏହି କଠୋର ଆଇନ ପ୍ରଣୟନ କରିବାକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖାଯାଇଥିଲା:
- ଜିଲ୍ଲା ବହିଷ୍କାର ଓ ଏକ ବର୍ଷ ଅଟକ : ଜିଲ୍ଲା ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟ୍ କିମ୍ବା ଡିଆଇଜି ପାହ୍ୟାରୁ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ପୋଲିସ ଅଧିକାରୀଙ୍କୁ କ୍ଷମତା ଦିଆଯାଇଥିଲା ଯେ ସେମାନେ କୌଣସି ଅଭ୍ୟାସଗତ ଅପରାଧୀଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଜିଲ୍ଲା ବା ଅଞ୍ଚଳରୁ ବହିଷ୍କାର (ତଡ଼ିପାର୍) କରିପାରିବେ।
- ସମ୍ପତ୍ତି ବାଜ୍ୟାପ୍ତିର କ୍ଷମତା : ଦଙ୍ଗା, ଭଙ୍ଗାରୁଜା କିମ୍ବା ସରକାରୀ ସମ୍ପତ୍ତି ନଷ୍ଟ କରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ସ୍ଥାବର ଓ ଅସ୍ଥାବର ସମ୍ପତ୍ତି ବାଜ୍ୟାପ୍ତି କରି କ୍ଷତିପୂରଣ ଆଦାୟ କରିବାର କଡ଼ା ନିୟମ ଏଥିରେ ରହିଥିଲା।
- ବିରୋଧୀଙ୍କ ଅଭିଯୋଗ : ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ବିରୋଧୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ଅଭିଯୋଗ କରିଥିଲେ ଯେ, ସରକାର ଏହି ଆଇନକୁ ନିଜର ରାଜନୈତିକ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀଙ୍କୁ ଦମନ କରିବା ପାଇଁ ଅପବ୍ୟବହାର କରିବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି।
ହାଇକୋର୍ଟରେ ପୂର୍ବରୁ ହୋଇଥିଲା ମୁହାଁମୁହିଁ
ଏହି ବିଲ୍ ପାରିତ ହେବା ପରେ କୋଲକାତା ହାଇକୋର୍ଟରେ ଏହା ବିରୋଧରେ ତିନୋଟି ଜନସ୍ୱାର୍ଥ ମାମଲା (PIL) ଦାୟର ହୋଇଥିଲା। ବିଚାରପତି ତାପବ୍ରତ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ ଏବଂ ବିଚାରପତି ପାର୍ଥସାରଥୀ ଚାଟାର୍ଜୀଙ୍କ ଖଣ୍ଡପୀଠ ଶୁଣାଣି ବେଳେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଥିଲେ ଯେ, ବିଲ୍ରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ସ୍ୱାକ୍ଷର ହୋଇନଥିବାରୁ ଏହା ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆଇନରେ ପରିଣତ ହୋଇନାହିଁ, ତେଣୁ ଏହି ପିଟିସନଗୁଡ଼ିକ ସମୟ ପୂର୍ବରୁ କରାଯାଇଛି। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ସରକାର ସର୍ବସାଧାରଣରେ ବିଲ୍ ଲାଗୁ ହୋଇସାରିଥିବା ଦାବି କରୁଥିବା ବେଳେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ ସରକାରଙ୍କ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଉପରେ ଏକ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନବାଚୀ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି।
ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ଆଗାମୀ ପଦକ୍ଷେପ କ’ଣ?
ପ୍ରଶାସନର ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀଙ୍କ କହିବାନୁସାରେ, ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଆପତ୍ତି ପରେ ସରକାର ବିଲ୍ରୁ ବିବାଦୀୟ ଏନ୍ଡିପିଏସ୍ ସମ୍ବନ୍ଧିତ ଧାରାକୁ ସଂଶୋଧନ କରିବେ। ସଂଶୋଧିତ ଚିଠାକୁ ପୁନର୍ବାର ବିଧାନସଭାରେ ଉପସ୍ଥାପନ କରି ପାରିତ କରାଯିବ ଏବଂ ତା’ପରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ମଞ୍ଜୁରୀ ପାଇଁ ପଠାଯିବ।
ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ, କେନ୍ଦ୍ର ଓ ରାଜ୍ୟ ଆଇନ ମଧ୍ୟରେ ସନ୍ତୁଳନ ରକ୍ଷା ନକରି ତରବରିଆ ଭାବେ ଆଇନ ପ୍ରଣୟନ କରିବା କାରଣରୁ ହିଁ ଏଭଳି ସାମ୍ବିଧାନିକ ଅଚଳାବସ୍ଥା ଦେଖାଦେଇଛି। ଏହି ସଂଶୋଧନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଶେଷ ହେବାକୁ ଆହୁରି କିଛି ସମୟ ଲାଗିବ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ରାଜ୍ୟରେ ଏହି କଠୋର ଆଇନ ଲାଗୁ ହେବା ଆହୁରି ବିଳମ୍ବିତ ହୋଇଛି।
