ସାଇବର ଠକମାନେ ଲୋକଙ୍କୁ ଲୁଟିବା ପାଇଁ ପ୍ରତିଦିନ ନୂଆ ନୂଆ ଚକ୍ରାନ୍ତ ରଚୁଛନ୍ତି। ବର୍ତ୍ତମାନ ଡିଜିଟାଲ୍ ଆରେଷ୍ଟ, ପାର୍ଟ-ଟାଇମ୍ ଚାକିରି ଏବଂ ଲଟେରୀ ଠକେଇ ପରେ ଏବେ ଲୋକଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଚେତନତା ଓ ଫିଟନେସ୍କୁ ଅସ୍ତ୍ର କରି ଏକ ବିରାଟ ଅନଲାଇନ୍ ଜାଲିଆତି ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆରେ ଭାଇରାଲ୍ ହେଉଥିବା ‘ତାଇ ଚି ୱାକିଂ’ (Tai Chi Walking) ଭିଡିଓ ମାଧ୍ୟମରେ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କୁ ପ୍ରଲୋଭିତ କରି ସେମାନଙ୍କ ବ୍ୟାଙ୍କ ଖାତାରୁ ଟଙ୍କା ଗାଏବ୍ କରାଯାଉଥିବା ନେଇ ସାଇବର ସୁରକ୍ଷା ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ସତର୍କ କରାଇଛନ୍ତି। ବିଶେଷ କରି ମଧ୍ୟବୟସ୍କ ଏବଂ ବୟସ୍କ ନାଗରିକମାନଙ୍କୁ ଟାର୍ଗେଟ୍ କରି ଏହି ଠକେଇ ଜାଲ ବିଛାଯାଉଛି।
କ’ଣ ଏହି ‘ତାଇ ଚି ୱାକିଂ’ ଟ୍ରାପ୍?
ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ ଯଥା ଫେସବୁକ୍, ଇନଷ୍ଟାଗ୍ରାମ୍ ଏବଂ ୟୁଟ୍ୟୁବ୍ରେ ଆଜିକାଲି କିଛି ଆକର୍ଷଣୀୟ ଭିଡିଓ ଖୁବ୍ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଛି। ଏହି ଭିଡିଓଗୁଡ଼ିକରେ ଦାବି କରାଯାଉଛି:
ମାତ୍ର ୭ ମିନିଟ୍ରେ ପେଟ ଚର୍ବି ଗାଏବ୍ :
କୌଣସି ଜିମ୍ କିମ୍ବା କଠିନ ଡାଏଟ୍ ବିନା ପ୍ରତିଦିନ କେବଳ ୫ ରୁ ୭ ମିନିଟ୍ ସହଜ ପାଦ ପକାଇ ଚାଲିଲେ (‘ତାଇ ଚି ୱାକିଂ’) ଶରୀରର ମେଦବହୁଳତା ଓ ପେଟର ଚର୍ବି ଯାଦୁକରୀ ଭାବେ ତରଳିଯିବ।
ନକଲି ଏଆଇ (AI) କଣ୍ଟେଣ୍ଟ :
ଏହି ବିଜ୍ଞାପନଗୁଡ଼ିକରେ କୃତ୍ରିମ ବୁଦ୍ଧିମତ୍ତା (AI) ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଡିପ୍ଫେକ୍ ଭିଡିଓ, ମନଗଢ଼ା ଫିଟନେସ୍ ଗୁରୁ ଏବଂ ଅବାସ୍ତବ ଶାରୀରିକ ପରିବର୍ତ୍ତନର ଫଟୋ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଛି, ଯାହା ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କୁ ସହଜରେ ବିଶ୍ୱାସଯୋଗ୍ୟ ଲାଗୁଛି।
କିପରି ହେଉଛି ଠକେଇ? କାର୍ଯ୍ୟପଦ୍ଧତି (Modus Operandi)
ସାଇବର ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ଠକମାନେ ୟୁଜରମାନଙ୍କୁ ଫାନ୍ଦରେ ପକାଇବା ପାଇଁ ମୁଖ୍ୟତଃ ଦୁଇଟି ଉପାୟ ଅବଲମ୍ବନ କରୁଛନ୍ତି:
1. ମାଲୱେର୍ ଓ ଫେକ୍ ଆପ୍ ଡାଉନଲୋଡ୍ :
ଭିଡିଓ ତଳେ ଥିବା ଲିଙ୍କ୍ରେ କ୍ଲିକ୍ କଲେ ୟୁଜରଙ୍କୁ ଏକ ଅଜଣା ହ୍ୱାଟ୍ସଆପ୍ ଗ୍ରୁପ୍, ଟେଲିଗ୍ରାମ୍ ଚ୍ୟାନେଲ୍ କିମ୍ବା ୱେବସାଇଟ୍କୁ ନିଆଯାଉଛି। ସେଠାରେ ଫ୍ରି କ୍ଲାସ୍ କିମ୍ବା ଟ୍ରେନିଂ ପାଇଁ ଏକ ଅଜଣା ଏପିକେ ଫାଇଲ୍ ବା ଆପ୍ ଡାଉନଲୋଡ୍ କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ କରାଯାଉଛି। ଏହି ମନ୍ଦ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ରଖିଥିବା ମାଲୱେର୍ ଆପ୍ ଫୋନ୍ରେ ଇନଷ୍ଟଲ୍ ହେବା ମାତ୍ରେ ୟୁଜରଙ୍କ ଓଟିପି, ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍ ପାସୱାର୍ଡ ଓ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ତଥ୍ୟ ଚୋରି ହୋଇଯାଉଛି।
2. ଲୁକ୍କାୟିତ ସବ୍ସ୍କ୍ରିପସନ୍ ଫାନ୍ଦ :
ମାତ୍ର ୧୦ କିମ୍ବା ୫୦ ଟଙ୍କାର ଟ୍ରାଏଲ୍ ପ୍ଲାନ୍ ଆଳରେ ୟୁଜରଙ୍କ ଠାରୁ କ୍ରେଡିଟ୍ ବା ଡେବିଟ୍ କାର୍ଡ ତଥ୍ୟ ନେଇ ଅଟୋ-ଡେବିଟ୍ ସକ୍ରିୟ କରାଯାଉଛି। ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ବିନା କୌଣସି ସୂଚନାରେ ପ୍ରତି ମାସରେ ହଜାର ହଜାର ଟଙ୍କା କାର୍ଡରୁ କଟିଯାଉଛି, ଯାହାକୁ କ୍ୟାନସଲ୍ କରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ କଷ୍ଟକର ହେଉଛି।
କ’ଣ କହିଛନ୍ତି ସାଇବର ସୁରକ୍ଷା ବିଶେଷଜ୍ଞ?
ବାସ୍ତବରେ ‘ତାଇ ଚି’ ହେଉଛି ଏକ ପ୍ରାଚୀନ ଚୀନୀ ଶାରୀରିକ ଓ ମାନସିକ ସନ୍ତୁଳନ ବ୍ୟାୟାମ, ଯାହା ଶରୀରର ନମନୀୟତା, ଭାରସାମ୍ୟ ଏବଂ ମାନସିକ ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ଲାଭଦାୟକ। କିନ୍ତୁ ଏହା ଦ୍ୱାରା ଦିନ କେଇଟାରେ ବିନା ଡାଏଟ୍ରେ ପେଟର ଚର୍ବି କମିବା ବୈଜ୍ଞାନିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅସମ୍ଭବ। ସାଇବର ଠକମାନେ ଏହି ବ୍ୟାୟାମର ଲୋକପ୍ରିୟତାକୁ ବ୍ୟବହାର କରି ଲୋକଙ୍କୁ ଭୂଆଁ ବୁଲାଉଛନ୍ତି।
ଠକେଇରୁ ବର୍ତ୍ତିବା ପାଇଁ ପ୍ରଶାସନର ମାର୍ଗଦର୍ଶିକା
ସାଇବର ସୁରକ୍ଷା ଏଜେନ୍ସି ପକ୍ଷରୁ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଜରୁରୀ ପରାମର୍ଶ ଜାରି କରାଯାଇଛି:
ଅଜଣା ଲିଙ୍କ୍ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ : ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆରେ ଦ୍ରୁତ ଓଜନ ହ୍ରାସ ବା ଚମତ୍କାରୀ ଫିଟନେସ୍ ଦାବି କରୁଥିବା କୌଣସି ଲିଙ୍କ୍ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ।
ଅଫିସିଆଲ୍ ଆପ୍ ଷ୍ଟୋର୍ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ : ଗୁଗୁଲ୍ ପ୍ଲେ-ଷ୍ଟୋର୍ କିମ୍ବା ଆପଲ୍ ଆପ୍ ଷ୍ଟୋର୍ ବ୍ୟତୀତ କୌଣସି ଥାର୍ଡ ପାର୍ଟି ୱେବସାଇଟ୍ ବା ହ୍ୱାଟ୍ସଆପ୍ରୁ ଏପିକେ ଫାଇଲ୍ ଡାଉନଲୋଡ୍ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ।
କାର୍ଡ ତଥ୍ୟ ଶେୟାର କରନ୍ତୁ ନାହିଁ : କୌଣସି ଅଜଣା ଆପ୍ ବା ସାଇଟ୍ରେ ନିଜର ବ୍ୟାଙ୍କ କାର୍ଡ ନମ୍ବର, ସିଭିଭି (CVV) କିମ୍ବା ଓଟିପି ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ।
ତୁରନ୍ତ ଅଭିଯୋଗ କରନ୍ତୁ : ଯଦି ଭୁଲବଶତଃ ଏଭଳି ଠକେଇର ଶିକାର ହୋଇଛନ୍ତି, ତେବେ ତୁରନ୍ତ ନିଜ କାର୍ଡ ବ୍ଲକ୍ କରନ୍ତୁ, ବ୍ୟାଙ୍କ ପାସୱାର୍ଡ ବଦଳାନ୍ତୁ ଏବଂ ଜାତୀୟ ସାଇବର ହେଲ୍ପଲାଇନ୍ ନମ୍ବର ୧୯୩୦ ରେ କଲ୍ କରିବା ସହ ସରକାରୀ ପୋର୍ଟାଲ୍ cybercrime.gov.in ରେ ଅଭିଯୋଗ ଦାଖଲ କରନ୍ତୁ।
