ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଏବେ ଏକ ବଡ଼ ଧରଣର ଭୂକମ୍ପର ଆଭାସ ମିଳୁଛି। ଯେଉଁ ନାମକୁ ପାଥେୟ କରି, ଯେଉଁ ମହାପୁରୁଷଙ୍କ ଆଦର୍ଶର ଦ୍ୱାହି ଦେଇ ଗତ ୨୪ ବର୍ଷ ଧରି ଗୋଟିଏ ଆଞ୍ଚଳିକ ଦଳ ରାଜ୍ୟ ଶାସନ କଲା, ଆଜି ସେହି ନାମକୁ ନେଇ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଯାଇଛି ଏକ ସମାନ୍ତରାଳ ଲଢ଼େଇ। ଆମେ କଥା ହେଉଛୁ ପ୍ରବାଦ ପୁରୁଷ, ଓଡ଼ିଶାର ଗର୍ବ ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ବିଷୟରେ।
ସାମ୍ନାରେ ଆସୁଛି ପଞ୍ଚାୟତ ନିର୍ବାଚନ। ରାଜ୍ୟରେ କ୍ଷମତା ପରିବର୍ତ୍ତନ ପରେ ଏହା ହେବାକୁ ଯାଉଛି ତୃଣମୂଳ ସ୍ତରର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ସେମିଫାଇନାଲ୍। କିନ୍ତୁ ଏହି ପଞ୍ଚାୟତ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଏକ ନୂଆ ରାଜନୈତିକ ସମୀକରଣ ମୁଣ୍ଡ ଟେକିଛି। ବିଜେଡିରୁ ଅଲଗା ହୋଇଥିବା ପୁରୁଣା ନେତା, ବରିଷ୍ଠ ଚେହେରାମାନେ ଏବେ ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ନାଁରେ ଗୋଟିଏ ପରେ ଗୋଟିଏ ନୂଆ ମଞ୍ଚ ଛିଡ଼ା କରୁଛନ୍ତି।
ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାରେ ପୂର୍ବତନ ସାଂସଦ ଏନ୍. ଭାସ୍କର ରାଓ ଗଠନ କରିଛନ୍ତି ‘ବିଜୁ ସ୍ୱାଭିମାନ ମଞ୍ଚ’। ସେପଟେ ଉପକୂଳରୁ ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏକାଠି ହୋଇଛନ୍ତି ବିଜୟ ମହାପାତ୍ର, ଅମର ଶତପଥୀ, ପ୍ରଭାତ ତ୍ରିପାଠୀ, ରବି ପାଣି ଏବଂ ସୌମ୍ୟ ରଞ୍ଜନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଭଳି ଟାଣୁଆ ନେତା— ଯେଉଁମାନେ ଆଗକୁ ବଢ଼ାଉଛନ୍ତି ‘ଓଡ଼ିଶା ନାଗରିକ ମଞ୍ଚ’।
ଏହି ମଞ୍ଚଗୁଡ଼ିକ କହୁଛନ୍ତି— ସେମାନେ ଗାଁ ଗାଁକୁ ଯିବେ, ପଞ୍ଚାୟତ ନିର୍ବାଚନରେ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଦେବେ ଏବଂ ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ପ୍ରକୃତ ସ୍ୱପ୍ନକୁ ଲୋକଙ୍କ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚାଇବେ।
କିନ୍ତୁ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି— ଏହି ସମାନ୍ତରାଳ ମଞ୍ଚ କାହାର କ୍ଷତି କରିବ?
- ଏହା କ’ଣ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ (BJD) ର ପାରମ୍ପରିକ ଭୋଟ୍ବ୍ୟାଙ୍କକୁ ଭାଙ୍ଗି ଖଣ୍ଡବିଖଣ୍ଡିତ କରିଦେବ?
- ନା ଏହା ପଛରେ ଅଛି ଶାସକ ବିଜେପିକୁ ଫାଇଦା ଦେବାର କୌଣସି ଗୁପ୍ତ ରଣନୀତି?
- ଏବଂ ବିଜେଡି ଯେଉଁ କହୁଛି “ବିଜୁ ବାବୁ କାହା ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସମ୍ପତ୍ତି ନୁହନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଆମ ଭୋଟ୍ କେହି ନେଇପାରିବେ ନାହିଁ”— ସେହି ଦାବିରେ କେତେ ସତ୍ୟତା ଅଛି?
ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାରେ ରାଜନୈତିକ କମ୍ପନ: ‘ବିଜୁ ସ୍ୱାଭିମାନ ମଞ୍ଚ’
ସର୍ବପ୍ରଥମେ ନଜର ପକାନ୍ତୁ ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତି ଉପରେ। ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶା, ବିଶେଷ କରି କୋରାପୁଟ ଏବଂ ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାରେ ଯେଉଁ ନେତାଙ୍କୁ ବିଜେଡିର ଏକଦା ମୁଖ୍ୟ ସ୍ତମ୍ଭ ବୋଲି ଧରାଯାଉଥିଲା, ସେ ହେଉଛନ୍ତି ପୂର୍ବତନ ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ ଏନ୍. ଭାସ୍କର ରାଓ।
ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଏବଂ ପରେ ବିଜେଡି ସହିତ ତାଙ୍କର ଦୂରତା ବଢ଼ିଲା। ଆଉ ଏବେ ସେ କୌଣସି ଅନ୍ୟ ଜାତୀୟ ଦଳରେ ସାମିଲ ନ ହୋଇ, ଛିଡ଼ା କରିଛନ୍ତି ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନୂଆ ସଙ୍ଗଠନ— ‘ବିଜୁ ସ୍ୱାଭିମାନ ମଞ୍ଚ’।
ନିକଟରେ ରାୟଗଡ଼ାର ଗୁଡାରୀ ଅଞ୍ଚଳରେ ଏକ ବିଶାଳ ସମାବେଶ ହୋଇଯାଇଛି। ଗୋଟିଏ ନୁହେଁ, ଦୁଇଟି ନୁହେଁ, ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ପୂରା ୯ଟି ବ୍ଲକ୍ରୁ ପ୍ରତିନିଧି ଏବଂ ତୃଣମୂଳ ସ୍ତରର କର୍ମୀମାନେ ଏଠାରେ ଏକାଠି ହୋଇଥିଲେ। ଆଉ ଏହି ବୈଠକରୁ ଯେଉଁ ବାର୍ତ୍ତା ବାହାରିଛି, ତାହା ବିଜେଡି ଶିବିର ପାଇଁ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଚିନ୍ତାର କାରଣ।
ଭାସ୍କର ରାଓ ସିଧାସଳଖ କହିଛନ୍ତି—
“ଆମ କର୍ମୀମାନେ ଦାବି କରୁଛନ୍ତି ଯେ ଆସନ୍ତା ପଞ୍ଚାୟତ ନିର୍ବାଚନରେ ମଞ୍ଚ ଭାଗ ନେବା ଦରକାର। ତେଣୁ ଆମେ ପ୍ରାୟ ସବୁ ଆସନରେ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଦେବୁ। ଯେଉଁମାନେ ଜିଲ୍ଲାର ବିକାଶ ପାଇଁ କାମ କରିବେ, ଲୋକ ସେମାନଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିବେ।”
ଏଠାରେ ଆପଣ ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକୁ ଧ୍ୟାନ ଦିଅନ୍ତୁ— “ପ୍ରାୟ ସବୁ ଆସନରେ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଦେବୁ।”
ଏହାର ଅର୍ଥ କ’ଣ? ପଞ୍ଚାୟତ ନିର୍ବାଚନରେ ୱାର୍ଡ ମେମ୍ବର, ସରପଞ୍ଚ ଏବଂ ସମିତି ସଭ୍ୟ ପଦବୀ ଦଳୀୟ ଚିହ୍ନରେ ହୁଏ ନାହିଁ ସତ, କିନ୍ତୁ ଜିଲ୍ଲା ପରିଷଦ ନିର୍ବାଚନ ଦଳୀୟ ଭିତ୍ତିରେ ହୁଏ। ଆଉ ତଳ ସ୍ତରରେ ସବୁଠି ରାଜନୈତିକ ସମର୍ଥନ କାମ କରେ।
ଭାସ୍କର ରାଓଙ୍କ ସଙ୍ଗଠନ ଯଦି ନିଜର ସମର୍ଥିତ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଛିଡ଼ା କରାଏ, ତେବେ ସେହି ପ୍ରାର୍ଥୀମାନେ କାହା ଭୋଟ୍ କାଟିବେ? ସେମାନେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ବିଜେପି କିମ୍ବା କଂଗ୍ରେସର ଭୋଟ୍ କାଟିବା ଅପେକ୍ଷା ବିଜେଡିର ପାରମ୍ପରିକ ଭୋଟରଙ୍କୁ ହିଁ ନିଜ ଆଡ଼କୁ ଟାଣିବେ। କାରଣ ଭାସ୍କର ରାଓ ନିଜେ ବିଜେଡିର ପୁରୁଣା ସଙ୍ଗଠକ ଥିଲେ ଏବଂ ସେହି କର୍ମୀମାନେ ହିଁ ଆଜି ତାଙ୍କ ସହ ମଞ୍ଚରେ ବସିଛନ୍ତି।
ଉପକୂଳରୁ ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶା: ‘ଓଡ଼ିଶା ନାଗରିକ ମଞ୍ଚ’ର ବ୍ୟୁହରଚନା
ଏବେ ଆସନ୍ତୁ ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାରୁ ସିଧା ଉପକୂଳ ଏବଂ ରାଜ୍ୟସ୍ତରୀୟ ରାଜନୀତିକୁ। କେବଳ ରାୟଗଡ଼ା ନୁହେଁ, ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ୟ ଏକ ବଡ଼ ମଞ୍ଚ ଏବେ ସକ୍ରିୟ ହୋଇଛି, ଯାହାର ନାମ ହେଉଛି ‘ଓଡ଼ିଶା ନାଗରିକ ମଞ୍ଚ’।
ଏହି ମଞ୍ଚର ନେତୃତ୍ୱ କାହା ହାତରେ ଅଛି? ଟିକେ ନଜର ପକାନ୍ତୁ ସେହି ନାମଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ:
- ବିଜୟ ମହାପାତ୍ର: ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ଅତି ନିକଟତର ସହଯୋଗୀ, ବିଜେଡି ପ୍ରତିଷ୍ଠାତାର ଅନ୍ୟତମ ମୁଖ୍ୟ ବିନ୍ଧାଣୀ, ଯାହାଙ୍କୁ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ବିଜେଡିରୁ ବାଦ୍ ଦିଆଯାଇଥିଲା।
- ଅମର ଶତପଥୀ: ବରିଷ୍ଠ ନେତା, ପୂର୍ବତନ ମନ୍ତ୍ରୀ, ଦଳର ଦୀର୍ଘ ଦିନର ମୁଖପାତ୍ର ଏବଂ ସାମ୍ବିଧାନିକ ନିୟମର ମାହିର୍।
- ପ୍ରଭାତ ତ୍ରିପାଠୀ: କଟକ ତଥା ଉପକୂଳ ଓଡ଼ିଶାର ଜଣେ ଚତୁର ସାଙ୍ଗଠନିକ ଚେହେରା।
- ରବି ପାଣି: ଛାତ୍ର ରାଜନୀତିରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ସହ କାମ କରିଥିବା ପୁରୁଣା ସାରଥୀ।
- ସୌମ୍ୟ ରଞ୍ଜନ ପଟ୍ଟନାୟକ: ତୃଣମୂଳ ସ୍ତରର ମୁଖପତ୍ର, ଖଣ୍ଡପଡ଼ାର ପୂର୍ବତନ ବିଧାୟକ ତଥା ସ୍ପଷ୍ଟବାଦୀ ରାଜନେତା।
ଏହି ସମସ୍ତ ନେତାଙ୍କ ଭିତରେ ଗୋଟିଏ ସାଧାରଣ ସମାନତା କ’ଣ ଜାଣନ୍ତି?
ଏମାନେ ସମସ୍ତେ କୌଣସି ନା କୌଣସି ସମୟରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର ନୀତି ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କମିଟିରେ ଥିଲେ। ଏମାନେ ସମସ୍ତେ ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ସହ ସିଧାସଳଖ କାମ କରିଛନ୍ତି କିମ୍ବା ତାଙ୍କ ନାଁରେ ଗଢ଼ା ହୋଇଥିବା ଦଳର ଶୀର୍ଷରେ ରହିଛନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ଆଜି ଏମାନେ ସମସ୍ତେ ବିଜେଡି ବାହାରେ।
ବରିଷ୍ଠ ନେତା ଅମର ଶତପଥୀ ନିକଟରେ ଏକ ବହୁତ ବଡ଼ କଥା କହିଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି:
“ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଦେହାନ୍ତ ପରେ ତାଙ୍କ ନାମ ରାଜନୀତିରେ ଆହୁରି ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇପଡ଼ିଲା। ତାଙ୍କରି ନାଁରେ, ତାଙ୍କ ସ୍ୱପ୍ନ ଓ ଓଡ଼ିଶା ଗଠନର ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେଇ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ଗଠନ ହେଲା। ଲୋକେ ତାଙ୍କ ନାଁକୁ ଭରସା କରି ୨୪ ବର୍ଷ ଧରି ଲଗାତାର କ୍ଷମତାରେ ବସାଇଲେ।”
ଏହି ବୟାନର ଅର୍ଥ କ’ଣ? ଅମର ବାବୁ ପରୋକ୍ଷରେ ମନେପକାଇ ଦେଉଛନ୍ତି ଯେ— ବିଜେଡି ଯେଉଁ ୨୪ ବର୍ଷ ଶାସନ କଲା, ତାହା କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷଙ୍କ ପାଇଁ ନୁହେଁ, ବରଂ ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ନାମ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ଥିବା ଓଡ଼ିଶାବାସୀଙ୍କ ଭାବପ୍ରବଣତା ଯୋଗୁଁ ହିଁ ସମ୍ଭବ ହୋଇଥିଲା। ଆଉ ଏବେ ଯେତେବେଳେ ସେହି ଦଳ କ୍ଷମତାରୁ ବାହାରେ, ସେତେବେଳେ ସେହି ନାମକୁ ନେଇ ନାଗରିକ ମଞ୍ଚ ଗାଁ ଗାଁକୁ ଯିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଛି।
ବିଜେଡିର ଆଭିମୁଖ୍ୟ: ପ୍ରସନ୍ନ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ତର୍କ ଏବଂ ଦଳର ପ୍ରତିରକ୍ଷା
ଏବେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି, ଏତେ ସବୁ ଘଟଣା ଘଟୁଥିବାବେଳେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ କ’ଣ ଚୁପ୍ ବସିଛି? ବିଜେଡି ନେତୃତ୍ୱ ଏହାକୁ କିଭଳି ଦେଖୁଛନ୍ତି?
ବିଜେଡିର ବରିଷ୍ଠ ନେତା ତଥା ପୂର୍ବତନ ମନ୍ତ୍ରୀ ପ୍ରସନ୍ନ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଦଳ ପକ୍ଷରୁ ସ୍ପଷ୍ଟୀକରଣ ରଖିଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି:
“ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ କୌଣସି ଗୋଟିଏ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ରାଜନୈତିକ ଦଳ ମଧ୍ୟରେ ସୀମିତ ନୁହନ୍ତି। ବିଜୁ ବାବୁ ହେଉଛନ୍ତି ଦଳମତ ନିର୍ବିଶେଷରେ ସମଗ୍ର ଓଡ଼ିଶାର, ସେ ରାଜନୀତିର ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱରେ। ତାଙ୍କ ନାଁରେ କେହି ବି ସଙ୍ଗଠନ ବା ରାଜନୈତିକ ଦଳ ଗଢ଼ିପାରିବେ। କିନ୍ତୁ ଗୋଟିଏ କଥା ମନେ ରଖିବା ଉଚିତ— କୌଣସି ସଙ୍ଗଠନ ବିଜେଡିର ଭୋଟ୍ବ୍ୟାଙ୍କକୁ ଛଡ଼ାଇ ନେଇପାରିବେ ନାହିଁ।”
ପ୍ରସନ୍ନ ବାବୁଙ୍କ କଥା ଶୁଣିବାକୁ ଖୁବ୍ ଭଲ ଲାଗୁଛି। ରାଜନୈତିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଏହା ଏକ ଚତୁର ଉତ୍ତର। କିନ୍ତୁ ଭୂମିପତ୍ର ବା ଗ୍ରାଉଣ୍ଡ ରିଅଲିଟି କ’ଣ ସତରେ ଏତେ ସରଳ?
ଚାଲନ୍ତୁ ଏହାର ତର୍ଜମା କରିବା:
- ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ଗଠନ ହେବା ଦିନଠାରୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ବିଜେଡି ସବୁବେଳେ ନିଜକୁ ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ଏକମାତ୍ର ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ବୋଲି ଦାବି କରି ଆସିଛି। “ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ନୀତି, ଆମର ପ୍ରଗତି”— ଏହା ଥିଲା ନାରା।
- ଏବେ ଯଦି ଅନ୍ୟ ନେତାମାନେ ମଧ୍ୟ ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ନାମ ଧରି ଗାଁକୁ ଯିବେ, ତେବେ ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳର ସାଧାରଣ ଭୋଟରଙ୍କ ମନରେ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ସୃଷ୍ଟି ହେବ କି ନାହିଁ?
- ଦ୍ୱିତୀୟ କଥା— ଯେଉଁ ନେତାମାନେ ଆଜି ‘ବିଜୁ ସ୍ୱାଭିମାନ ମଞ୍ଚ’ କିମ୍ବା ‘ଓଡ଼ିଶା ନାଗରିକ ମଞ୍ଚ’ରେ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ କେହି ଅଜଣା ଚେହେରା ନୁହନ୍ତି। ସେମାନେ ସେହି ଅଞ୍ଚଳରେ ୨୦-୩୦ ବର୍ଷ ଧରି ଲୋକଙ୍କ ସହ ଯୋଡ଼ି ହୋଇ ରହିଛନ୍ତି। ତେଣୁ ସେମାନେ ଭୋଟ୍ କାଟିବେ ନାହିଁ ବୋଲି ବିଜେଡି ଯେଉଁ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ଦେଖାଉଛି, ତାହା କ’ଣ ଅତ୍ୟଧିକ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ (Overconfidence) ନୁହେଁ ତ?
ପଞ୍ଚାୟତ ନିର୍ବାଚନ ଏବଂ ଭୋଟ୍ ବିଭାଜନର ଗଣିତ
ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ପଞ୍ଚାୟତ ନିର୍ବାଚନର ମହତ୍ତ୍ୱ କ’ଣ, ତାହା ଆପଣମାନେ ଭଲ ଭାବେ ଜାଣନ୍ତି। ୨୦୧୨ ହେଉ, ୨୦୧୭ ହେଉ କିମ୍ବା ୨୦୨୨— ପଞ୍ଚାୟତ ନିର୍ବାଚନ ହିଁ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିଥାଏ ଯେ ଆଗାମୀ ବିଧାନସଭାରେ କାହାର ପତାକା ଉଡ଼ିବ।
୨୦୨୪ ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନରେ ବିଜେପି ଓଡ଼ିଶାରେ ସରକାର ଗଠନ କଲା ଏବଂ ବିଜେଡି ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ବିରୋଧୀ ଆସନରେ ବସିଲା। କିନ୍ତୁ ବିଜେଡିର ଭୋଟ୍ ପ୍ରତିଶତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶେଷ ହୋଇଯାଇ ନାହିଁ। ବିଜେଡି ପାଖରେ ଆଜି ବି ଏକ ବିଶାଳ ଭୋଟର ଭିତ୍ତିଭୂମି ରହିଛି।
କିନ୍ତୁ ଏହି ଭୋଟର ଭିତ୍ତିଭୂମି ଭିତରେ ଏବେ ଏକ ବଡ଼ ସଙ୍କଟ ଦେଖାଦେଇଛି:
- ନେତୃତ୍ୱ ନେଇ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ: ଦଳ କ୍ଷମତାରୁ ଯିବା ପରେ ତୃଣମୂଳ ସ୍ତରରେ କର୍ମୀମାନେ ନିରୁତ୍ସାହିତ ଅଛନ୍ତି। କାହା ପାଖକୁ ଯିବେ, କାହା କଥା ଶୁଣିବେ, ତାକୁ ନେଇ କ୍ଷେତ୍ରସ୍ତରରେ ସ୍ପଷ୍ଟତା ନାହିଁ।
- ଅନ୍ତରୀଣ କନ୍ଦଳ: ବ୍ଲକ୍ ଏବଂ ପଞ୍ଚାୟତ ସ୍ତରରେ ପୁରୁଣା ବିଜେଡି ନେତା ଏବଂ ନୂଆ ଆସିଥିବା ନେତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଛକାପଞ୍ଝା ଚାଲିଛି।
- କଂଗ୍ରେସ ସହ ମେଣ୍ଟ ଚର୍ଚ୍ଚା: ଏହାରି ଭିତରେ ପିସିସି ସଭାପତି ଏବଂ କିଛି ବିଜେଡି ନେତାଙ୍କ ଭିତରେ ପଞ୍ଚାୟତ ନିର୍ବାଚନରେ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ବୁଝାମଣାକୁ ନେଇ ଯେଉଁ ବୟାନବାଜି ଚାଲିଛି, ତାହା ମଧ୍ୟ ପାରମ୍ପରିକ ଅଣ-କଂଗ୍ରେସୀ ବିଜୁ ପ୍ରେମୀ କର୍ମୀଙ୍କୁ ଅସହଜ କରିଛି। କାରଣ ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ସମଗ୍ର ରାଜନୀତି ଥିଲା କଂଗ୍ରେସ ବିରୋଧୀ!
ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ, ଯେତେବେଳେ ଭାସ୍କର ରାଓଙ୍କ ଭଳି ନେତା ନିଜ ଜିଲ୍ଲାରେ ‘ବିଜୁ ସ୍ୱାଭିମାନ ମଞ୍ଚ’ ଛିଡ଼ା କରନ୍ତି, କିମ୍ବା ବିଜୟ ମହାପାତ୍ର ଓ ସୌମ୍ୟ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଭଳି ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ‘ଓଡ଼ିଶା ନାଗରିକ ମଞ୍ଚ’ ଜରିଆରେ ବିକଳ୍ପ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ ବିଜେଡି କର୍ମୀଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ନୂଆ ଆଶ୍ରୟ ମିଳିଯାଏ।
ସେମାନଙ୍କୁ ବିଜେପିକୁ ଯିବାକୁ ପଡ଼ିବ ନାହିଁ, ସେମାନଙ୍କୁ କଂଗ୍ରେସକୁ ଯିବାକୁ ପଡ଼ିବ ନାହିଁ— ସେମାନେ ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ଫଟୋ ତଳେ ଥାଇ ହିଁ ବର୍ତ୍ତମାନର ବିଜେଡି ନେତୃତ୍ୱ ବିରୋଧରେ ଛିଡ଼ା ହୋଇପାରିବେ!
ଆଉ ଗଣିତ କହୁଛି— ଯଦି ଗୋଟିଏ ପଞ୍ଚାୟତରେ କିମ୍ବା ଜିଲ୍ଲା ପରିଷଦ ଜୋନ୍ରେ ବିଜେଡିର ମୂଳ ଭୋଟ୍ରୁ ମାତ୍ର ୫ ରୁ ୧୦ ପ୍ରତିଶତ ଭୋଟ୍ ଏହି ମଞ୍ଚଗୁଡ଼ିକ କାଟି ନିଅନ୍ତି, ତେବେ ସିଧାସଳଖ ଲାଭ କାହାକୁ ମିଳିବ?
ସିଧା ଲାଭ ପାଇବ ଶାସକ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି (BJP)! କାରଣ ତ୍ରିମୁଖୀ ବା ଚତୁର୍ମୁଖୀ ଲଢ଼େଇରେ ବିରୋଧୀ ଭୋଟ୍ ଭାଗ ହେଲେ ଶାସକ ଦଳ ଖୁବ୍ ସହଜରେ କମ୍ ଭୋଟ୍ ବ୍ୟବଧାନରେ ବିଜୟୀ ହୋଇଯାଏ।
ଐତିହାସିକ ପୃଷ୍ଠଭୂମି: ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ରାଜନୀତି ଏବଂ ଆଜିର ସଙ୍କଟ
ଇତିହାସ ନିଜକୁ ଦୋହରାଏ ବୋଲି ଏକ ପୁରୁଣା କଥା ଅଛି।
୧୯୯୭ ମସିହାରେ ଯେତେବେଳେ ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ପରଲୋକ ଘଟିଲା, ଜନତା ଦଳ ଭାଙ୍ଗି ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ଗଠନ ହେଲା। ସେତେବେଳେ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଥିଲା— ଓଡ଼ିଶାର ସ୍ୱାଭିମାନ, କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଅବହେଳା ବିରୋଧରେ ଲଢ଼େଇ ଏବଂ ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ସ୍ୱପ୍ନର ସମୃଦ୍ଧ ଓଡ଼ିଶା।
କିନ୍ତୁ ୨୭ ବର୍ଷ ପରେ, ୨୦୨୬-୨୭ ର ଏହି ମୋଡ଼ରେ ଆସି ଆଜି ଆମକୁ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଛି ଯେ ସେହି ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ନାମକୁ ନେଇ କ୍ଷମତାସୀନ ଦଳ ବିରୋଧରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ବିଜେଡିରୁ ଅଲଗା ହୋଇଥିବା ନେତାମାନେ ପରସ୍ପର ବିରୋଧରେ ମଇଦାନକୁ ଓହ୍ଲାଉଛନ୍ତି।
ଅମର ଶତପଥୀ ହୁଅନ୍ତୁ, ପ୍ରଭାତ ତ୍ରିପାଠୀ ହୁଅନ୍ତୁ କିମ୍ବା ଭାସ୍କର ରାଓ— ଏହି ସମସ୍ତ ନେତା ଦୀର୍ଘ ବର୍ଷ ଧରି ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଦଳ ପାଇଁ ଝାଳ ବୁହାଇଥିଲେ। ଆଜି ସେମାନେ ଅନୁଭବ କରୁଛନ୍ତି ଯେ ଦଳ ଭିତରେ ସେମାନଙ୍କ ସ୍ୱରକୁ ଦବାଇ ଦିଆଗଲା, କିମ୍ବା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କିଛି ଅଣ-ରାଜନୈତିକ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ହାତକୁ କ୍ଷମତା ଚାଲିଯିବା ଯୋଗୁଁ ଦଳ ନିଜ ମୂଳ ଆଦର୍ଶରୁ ବିଚ୍ୟୁତ ହେଲା।
ଏହି ‘ସ୍ୱାଭିମାନ’ର ଲଢ଼େଇ ଏବେ ଗାଁ ଗଣ୍ଡାରେ ପହଞ୍ଚିବାକୁ ଯାଉଛି। ଏହା କେବଳ ଭୋଟ୍ ପାଇବା ପାଇଁ ଏକ ଚାଲ୍, ନା ବିଜେଡି ଉପରେ ଚାପ ପକାଇ ନିଜର ଅସ୍ତିତ୍ୱ ପ୍ରମାଣ କରିବାର ଏକ ବଡ଼ ରଣନୀତି— ତାହା ଆଗାମୀ କିଛି ମାସ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଯିବ।
ପରିଶେଷରେ ଏତିକି କୁହାଯାଇପାରେ— ଆଗାମୀ ପଞ୍ଚାୟତ ନିର୍ବାଚନ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିର ଏକ ବଡ଼ ଟର୍ଣ୍ଣିଂ ପଏଣ୍ଟ ହେବାକୁ ଯାଉଛି।
- ଗୋଟିଏ ପଟେ କ୍ଷମତା ବଜାୟ ରଖିବାକୁ ବିଜେପିର ପ୍ରୟାସ,
- ଅନ୍ୟପଟେ କ୍ଷମତା ହରାଇବା ପରେ ନିଜ ଭୋଟ୍ବ୍ୟାଙ୍କ ବଞ୍ଚାଇବାକୁ ବିଜେଡିର ସଂଘର୍ଷ,
- ଏବଂ ତା’ରି ଭିତରେ ‘ବିଜୁ ସ୍ୱାଭିମାନ ମଞ୍ଚ’ ଓ ‘ନାଗରିକ ମଞ୍ଚ’ ଭଳି ସମାନ୍ତରାଳ ଶକ୍ତିର ଉତ୍ଥାନ!
ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ନାଁରେ ହେଉଥିବା ଏହି ସମାନ୍ତରାଳ ରାଜନୀତି କ’ଣ ବିଜେଡିର ମୂଳଦୁଆକୁ ଦୋହଲାଇ ଦେବ? ନା ବିଜେଡି ସୁପ୍ରିମୋ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଲୋକପ୍ରିୟତା ଆଗରେ ଏହି ସବୁ ମଞ୍ଚ ଫିକା ପଡ଼ିଯିବ?
