ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିରେ ଆଜିକାଲି ଗୋଟିଏ ପ୍ରଶ୍ନ ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଛି— “୨୦୨୯ରେ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ବିକଳ୍ପ କିଏ? ମୋଦୀଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ କିଏ ଛିଡ଼ା ହେବ?”
ଆପଣ ଜାଣନ୍ତି କି, ଏହି “ମୋଦୀ VS କିଏ” ପ୍ରଶ୍ନଟି ନିଜେ ଗୋଟିଏ ବଡ଼ ରାଜନୈତିକ ଜାଲ (Political Trap)? ଏବଂ ଏହି ଜାଲରେ କେବଳ ବିରୋଧୀ ନୁହଁନ୍ତି, ବରଂ ଶାସକ ଦଳ ମଧ୍ୟ ବନ୍ଧା ପଡ଼ିବାର ଆଶଙ୍କା ରହିଛି।
ନିକଟରେ ବିହାରର ବାଙ୍କିପୁର ଉପ-ନିର୍ବାଚନ ଫଳାଫଳ ଏବଂ ସାରା ଦେଶରେ Gen Z ବା ଯୁବପିଢ଼ିଙ୍କ ଆନ୍ଦୋଳନ ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିର ଏକ ନୂଆ ଦିଗକୁ ଇଶାରା କରୁଛି। ଇଲେକ୍ସନ୍ ଷ୍ଟ୍ରାଟେଜିଷ୍ଟରୁ ନେତା ହୋଇଥିବା ପ୍ରଶାନ୍ତ କିଶୋର ବିଜେପିର ଏକ ଶକ୍ତ ଗଡ଼କୁ ଭାଙ୍ଗି ନିଜ ଜନ ସୁରାଜ ପାର୍ଟିର ବିଜୟ ପତାକା ପୋତିଛନ୍ତି।
ଅନ୍ୟପଟେ, ବିଜେପି ନିଜର ପାରମ୍ପରିକ ଭୋଟର ଏବଂ ଯୁବପିଢ଼ିଙ୍କ ଅସନ୍ତୋଷକୁ ସାମ୍ନା କରୁଛି। ତେବେ ଏହି ସମସ୍ତ ଘଟଣାବଳୀ ପଛର ଅସଲ କାହାଣୀ କ’ଣ? କାହିଁକି ପ୍ରଶାନ୍ତ କିଶୋରଙ୍କ କଥାକୁ ବିଜେପି ଗାମ୍ଭୀର୍ଯ୍ୟର ସହ ଶୁଣିବା ଦରକାର?
ବାଙ୍କିପୁର ଉପ-ନିର୍ବାଚନ ଓ ପ୍ରଶାନ୍ତ କିଶୋରଙ୍କ ଧମାକା
ସାଧାରଣତଃ ଗୋଟିଏ ବିଧାନସଭା ଉପ-ନିର୍ବାଚନ ଫଳାଫଳ ଦେଶର ରାଜନୀତିକୁ ବଦଳାଇ ନଥାଏ। କିନ୍ତୁ ବିହାରର ବାଙ୍କିପୁର ଉପ-ନିର୍ବାଚନ ଏପରି ଏକ ଘଟଣା, ଯାହା ବିହାର ସହିତ ସାରା ଦେଶର ରାଜନୈତିକ ସମୀକରଣକୁ ଏକ ବଡ଼ ସଂକେତ ଦେଇଛି।
ପ୍ରଶାନ୍ତ କିଶୋରଙ୍କ ଜନ ସୁରାଜ ପାର୍ଟି ଏଠାରେ ବିଜେପି ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କୁ ପରାଜିତ କରିଛି। କାଗଜପତ୍ରରେ ଏହା ପ୍ରଶାନ୍ତ କିଶୋର ଓ ବିଜେପି ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଲଢ଼େଇ ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ବାସ୍ତବରେ ଏହା ବିଜେପିର ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ନେତାଙ୍କ ପରିବାରର ଗଡ଼ ଥିଲା। ବାଙ୍କିପୁର ଆସନଟି ବିଜେପି ପାଇଁ ଏତେ ସୁରକ୍ଷିତ ଥିଲା ଯେ, ଏଠାରେ ପାଖାପାଖି ୪୨ ପ୍ରତିଶତ ଭୋଟର ସବର୍ଣ୍ଣ (Upper Caste) ହିନ୍ଦୁ। ଗତ ନଅଟି ନିର୍ବାଚନ ଧରି ଏହି ଆସନ ବିଜେପି କବ୍ଜାରେ ଥିଲା।
ବିଜେପିର କେତେକ ନେତା ଅତୀତରେ ଦମ୍ଭୋକ୍ତି ପ୍ରକାଶ କରି କହିଥିଲେ ଯେ “ବାଙ୍କିପୁରରୁ ବିଜେପି ଟିକେଟରେ ଯିଏ ଛିଡ଼ା ହେବ, ସିଏ ଜିତିବ।” କିନ୍ତୁ ପ୍ରଶାନ୍ତ କିଶୋର ଏହି ଅପରାଜେୟ ଗଡ଼କୁ ଭାଙ୍ଗିବାରେ ସଫଳ ହୋଇଛନ୍ତି।
ଏହାର ଅର୍ଥ କ’ଣ?
ଏହାର ପ୍ରଥମ ଅର୍ଥ ହେଉଛି, ବିହାରର ଜନସାଧାରଣ ଏବେ ଜାତି ଓ ଧର୍ମର ପାରମ୍ପରିକ ରାଜନୀତିରୁ ଉପରକୁ ଉଠି ‘ବିକାଶ’ (Development) ଏବଂ ‘ବିକଳ୍ପ’ ରାଜନୀତିକୁ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେଣି।
ଦ୍ୱିତୀୟରେ, ପ୍ରଶାନ୍ତ କିଶୋରଙ୍କ ଜନ ସୁରାଜ ପାର୍ଟି ବିହାରରେ ଲାଲୁ ପ୍ରସାଦ ଯାଦବଙ୍କ ଆରଜେଡି (RJD) କୁ ପଛରେ ପକାଇ ମୁଖ୍ୟ ବିରୋଧୀ ଦଳ ଭାବେ ଉଭା ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି।
ତେଜସ୍ୱୀ ଯାଦବଙ୍କ ପାରମ୍ପରିକ ରାଜନୀତି ଏବେ ଯୁବବର୍ଗଙ୍କୁ ଆକୃଷ୍ଟ କରିପାରୁନାହିଁ। ଉପନିର୍ବାଚନ ପ୍ରଚାର ସମୟରେ ତେଜସ୍ୱୀ ବିଦେଶରେ ଛୁଟି ବିତାଉଥିବାବେଳେ ପ୍ରଶାନ୍ତ କିଶୋର ଗାଁ ଗାଁ ବୁଲି ଲୋକଙ୍କ ସହ ଯୋଡ଼ି ହେଉଥିଲେ। ଲୋକମାନେ ଏବେ ଦେଖୁଛନ୍ତି ଯେ ପ୍ରଶାନ୍ତ କିଶୋର କେବଳ ଭାଷଣ ଦେଉନାହାଁନ୍ତି, ବରଂ ସେ ଭୋଟ୍ ଜିତିବାର କ୍ଷମତା ମଧ୍ୟ ରଖୁଛନ୍ତି। ପ୍ରଶାନ୍ତ କିଶୋର ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି ଯେ ଆଗାମୀ ଏକ-ଦୁଇ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ସେ ‘ବାଙ୍କିପୁର ମଡେଲ’ ମାଧ୍ୟମରେ ଦେଖାଇବେ ଯେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ନିଜ ଅଞ୍ଚଳ ପାଇଁ କ’ଣ କରିପାରେ।
Gen Z ର ଅସନ୍ତୋଷ ଓ ବିଜେପିର କୋର ଭୋଟରଙ୍କ ମନପରିବର୍ତ୍ତନ
ବାଙ୍କିପୁରର ଫଳାଫଳ ବିଜେପି ଶିବିର ପାଇଁ ଏକ ଚେତାବନୀ। କାହିଁକି?
କାରଣ, ବିଜେପିର ଯେଉଁ କୋର ଭୋଟର— ଅର୍ଥାତ୍ ସବର୍ଣ୍ଣ ଭୋଟର ଏବଂ ଶିକ୍ଷିତ ଯୁବବର୍ଗ— ସେମାନେ ଏବେ ଦଳଠାରୁ ଦୂରେଇ ଯାଉଥିବା ପରି ମନେହେଉଛି। ୧ ଲକ୍ଷ ୬୦ ହଜାରରୁ ଅଧିକ ସବର୍ଣ୍ଣ ଭୋଟର ଥିବା ଏକ ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରେ ବିଜେପି ପ୍ରାର୍ଥୀ ମାତ୍ର ୪୫ ହଜାର ଭୋଟ୍ ମଧ୍ୟ ପାଇପାରିଲେ ନାହିଁ!
ଏହାର ବଡ଼ କାରଣ ହେଉଛି Gen Z (ନୂଆ ପିଢ଼ିର ଯୁବକ-ଯୁବତୀ) ଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ଅସନ୍ତୋଷ।
ବାଙ୍କିପୁର ପାଟନାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଞ୍ଚଳ, ଯେଉଁଠାରେ ହଜାର ହଜାର ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀ ଏବଂ ଯୁବକ ରହୁଛନ୍ତି। ନିକଟରେ NEET UG ପ୍ରଶ୍ନପତ୍ର ଲିକ୍, ବେକାରୀ, ଏବଂ ନିଯୁକ୍ତି ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ବିଳମ୍ବକୁ ନେଇ ଯୁବପିଢ଼ିଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଚଣ୍ଡ କ୍ରୋଧ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା।
ରାଜନୈତିକ ବିଶ୍ଳେଷକମାନଙ୍କ ମତରେ, ଆଜିର Gen Z କୁ ଆଉ କେବଳ ଜାତି, ଧର୍ମ କିମ୍ବା ପାରମ୍ପରିକ ଭୋଟ୍ ବ୍ୟାଙ୍କ ଆଧାରରେ ବାନ୍ଧି ରଖାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ। ସେମାନେ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର “ମାଇଣ୍ଡସେଟ୍” (Mindset-based Constituency)। ପ୍ରଶ୍ନପତ୍ର ଲିକ୍ କେବଳ ଗୋଟିଏ ପ୍ରସଙ୍ଗ ନୁହେଁ, ବରଂ ସରକାରୀ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ବିଫଳତା ବିରୋଧରେ ସେମାନଙ୍କର ଏକ ଜମାଟ ବାନ୍ଧିଥିବା କ୍ରୋଧର ବହିଃପ୍ରକାଶ।
ବିଜେପିର ବଦଳୁଥିବା ନାରେଟିଭ୍ – ନୈତିକତା ଓ ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ ରୂପ
ତେବେ ଏହି ଯୁବ ଅସନ୍ତୋଷକୁ ବିଜେପି କିପରି ସାମ୍ନା କରୁଛି?
ଶାସକ ଦଳ ପ୍ରଥମେ ନରମ ମନୋଭାବ ଆପଣାଇଥିଲା। ଶିକ୍ଷାମନ୍ତ୍ରୀ ଧର୍ମେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱରୁ ହଟାଇ ଆନ୍ଦୋଳନରତ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରାଯାଇଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଏବେ ବିଜେପିର ଆଭିମୁଖ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବଦଳିଯାଇଛି। ନରମ ପନ୍ଥୀ ବଦଳରେ ଏବେ ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ ରୂପ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଛି।
ସାଂସଦ କଙ୍ଗନା ରଣାୱତ ଏହି ପ୍ରତିବାଦକାରୀ ଯୁବକ-ଯୁବତୀଙ୍କ ବିରୋଧରେ କଠୋର ବକ୍ତବ୍ୟ ଦେଲେ। ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶ ରାଜ୍ୟପାଳ ଆନନ୍ଦୀବେନ୍ ପଟେଲ ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିବାଦକାରୀଙ୍କ ଭାଷାକୁ ନେଇ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଲେ। ଏବଂ ଶେଷରେ, ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ନିଜର ଏକ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ଭିଡିଓରେ ପ୍ରକାଶ କଲେ ଯେ କିଛି ଦୁଷ୍ଟ ପିଲା ତାଙ୍କୁ ଏବଂ ତାଙ୍କର ଦିବଙ୍ଗତ ମା’ଙ୍କୁ ଅଶ୍ଳୀଳ ଭାଷାରେ ଗାଳିଗୁଲଜ କରିଛନ୍ତି।
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଲେ ଯେ ସେ ସେମାନଙ୍କୁ କ୍ଷମା କରିଦେଇଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସମାଜରେ ନୈତିକ ଅବକ୍ଷୟ ଏବଂ ଖରାପ ସଂସ୍କାରକୁ ନେଇ ଚିନ୍ତା ପ୍ରକାଶ କଲେ।
ଏହି ପୂରା ନାରେଟିଭକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ!
ବିଜେପି ଏବେ ଏହି ଯୁବ ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ସରକାରୀ ବିଫଳତା, ବେକାରୀ କିମ୍ବା ପ୍ରଶ୍ନପତ୍ର ଲିକ୍ର ପ୍ରସଙ୍ଗରୁ ହଟାଇ “ସଂସ୍କାର, କୁସଂସ୍କାର ଏବଂ ନୈତିକତା”ର ମୋଡ଼ ଦେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛି। ଅର୍ଥାତ୍, ପ୍ରସଙ୍ଗ ଏବେ ସରକାରଙ୍କ ଦାୟିତ୍ୱବୋଧରୁ ହଟି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଅପମାନ ଏବଂ ସାମାଜିକ ଅବକ୍ଷୟ ଉପରେ କେନ୍ଦ୍ରୀଭୂତ କରାଯାଉଛି।
କିନ୍ତୁ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି— ଏହି ଷ୍ଟ୍ରାଟେଜି କ’ଣ କାମ କରୁଛି?
ସର୍ଭେ ନଜରକୁ ଆସିଥିବା ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ୫୪ ପ୍ରତିଶତରୁ ଅଧିକ ଲୋକ ମନେକରନ୍ତି ଯେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପ୍ରତି ଅଶ୍ଳୀଳ ଭାଷା ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ବିରୋଧରେ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ହେବା ଦରକାର। କିନ୍ତୁ ସେହି ସର୍ଭେରେ ପାଖାପାଖି ୪୦ ପ୍ରତିଶତ ଲୋକ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଯୁବପିଢ଼ିଙ୍କ ଆନ୍ଦୋଳନ ପଛର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ ହେଉଛି ବେକାରୀ ଏବଂ ପ୍ରଶ୍ନପତ୍ର ଲିକ୍। ଆଉ ସବୁଠାରୁ ଚିନ୍ତାଜନକ କଥା ହେଉଛି, ଯୁବପିଢ଼ିଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀଙ୍କ ଲୋକପ୍ରିୟତା ପୂର୍ବପରି ଅପରାଜେୟ ହୋଇ ରହିନାହିଁ।
“ମୋଦୀ VS କିଏ?” – ଇତିହାସ ଓ ପ୍ରଶାନ୍ତ କିଶୋରଙ୍କ ବଡ଼ ସଂକେତ
ଏବେ ଆସିବା ଆମର ମୁଖ୍ୟ ପ୍ରଶ୍ନକୁ— “ମୋଦୀ VS କିଏ?”
ବିଜେପିର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଶକ୍ତି ହେଉଛି ତାଙ୍କର ‘ଅପରାଜେୟତା’ (Invincibility) ର ପ୍ରଭାବ। ଲୋକମାନେ ମନେକରନ୍ତି ଯେ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ବିରୋଧୀ ନେତା ଛିଡ଼ା ହୋଇପାରିବେ ନାହିଁ। ଏହି କାରଣରୁ ଅନେକ ଅନୁଷ୍ଠାନ, ନେତା ଏବଂ ସହଯୋଗୀ ଦଳ ବିଜେପି ସହ ରହିବାକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ମଣନ୍ତି।
କିନ୍ତୁ ଭାରତର ରାଜନୈତିକ ଇତିହାସ ଆମକୁ ଏକ ଭିନ୍ନ ଶିକ୍ଷା ଦିଏ।
୧୯୭୭ (ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଜୟପ୍ରକାଶ ନାରାୟଣ), ୧୯୮୯ (ଭି.ପି. ସିଂ), ୨୦୦୪ (ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀଙ୍କ ସରକାରର ପତନ) କିମ୍ବା ୨୦୧୪ (ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ଆଗମନ)— ଏହି ସବୁ ନିର୍ବାଚନକୁ ଧ୍ୟାନର ସହ ଦେଖନ୍ତୁ।
ଭାରତର ଜନସାଧାରଣ କେବେବି “ଆଗାମୀ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କିଏ ହେବେ?” ତାହା ଦେଖି ଭୋଟ୍ ଦିଅନ୍ତି ନାହିଁ। ବରଂ ଯେତେବେଳେ ବର୍ତ୍ତମାନର ସରକାର ପ୍ରତି ଅସନ୍ତୋଷ ଅସହ୍ୟ ହୋଇଯାଏ, ଲୋକମାନେ ପ୍ରଥମେ ଅପ୍ରିୟ ସରକାରଙ୍କୁ ହଟାଇବାକୁ ଭୋଟ୍ ଦିଅନ୍ତି। ନେତା ସେହି ସମୟର ପରିସ୍ଥିତିରୁ ସ୍ୱତଃ ପ୍ରବୃତ୍ତ ଭାବେ ବାହାରିଥାନ୍ତି।
ପ୍ରଶାନ୍ତ କିଶୋର ଏକ ବହୁତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା କହିଛନ୍ତି—
“ବିରୋଧୀ ଦଳ କିମ୍ବା ବିରୋଧୀ ନେତା ଦୁର୍ବଳ ହୋଇପାରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଗଣତନ୍ତ୍ରରେ ‘ବିରୋଧୀ ସ୍ଥାନ’ (Opposition Space) କେବେବି ଖାଲି ରହେନାହିଁ। ସେହି ସ୍ଥାନ ସଦାସର୍ବଦା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥାଏ।”
ଯଦି ବିଜେପି ଭାବୁଥାଏ ଯେ ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀ କିମ୍ବା କଂଗ୍ରେସ ଦୁର୍ବଳ ଅଛନ୍ତି, ତେଣୁ ସେମାନେ ସଦାସର୍ବଦା କ୍ଷମତାରେ ରହିବେ, ତେବେ ଏହା ଏକ ବଡ଼ ଭୁଲ୍ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇପାରେ। ବାଙ୍କିପୁରରେ ପ୍ରଶାନ୍ତ କିଶୋରଙ୍କ ବିଜୟ ପ୍ରମାଣିତ କରିଛି ଯେ ଯଦି ପାରମ୍ପରିକ ବିରୋଧୀ ବିଫଳ ହୁଅନ୍ତି, ତେବେ ଜନସାଧାରଣ ନୂଆ ବିକଳ୍ପ ତିଆରି କରିବାକୁ ପଛାନ୍ତି ନାହିଁ।
ଓଡ଼ିଶାର ନେତାଙ୍କୁ ଚେତାବନୀ
ଓଡ଼ିଶାର ଶାସନ କ୍ଷମତାରେ ଏବେ ବିଜେପି ରହିଛି। ରାଜ୍ୟର ଶାସନ କ୍ଷମତାରେ ୨୪ ବର୍ଷ ଧରି ଥିବା ବିଜେଡିକୁ ହଟାଇବା ପାଇଁ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ବେଶୀ କଷ୍ଟ କରିବାକୁ ପଡ଼ି ନାହିଁ। ମତଦାତାମାନେ ନୀରବ ରହି ଭୋଟ୍ ଦେଇ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଛନ୍ତି। ଶାସନ କ୍ଷମତାକୁ ଆସିବା ପରେ ରାଜ୍ୟର ବିଜେପି ନେତାମାନେ ରାଜ୍ୟର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ କାମ କରି ନିଜର ରାଜନୈତିକ ଭବିଷ୍ୟତକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କରିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ନିଜ ନିଜ ଭିତରେ ଗୋଡ଼ ଟଣାଟଣିରେ ଲାଗିଛନ୍ତି। ଏପରିକି ସେମାନେ ଏବେ ଅମଲାତନ୍ତ୍ରର ଇଶାରାରେ ନାଚିବାକୁ ବିଜେଡି ଭଳି ଉଚିତ ମଣୁଛ଼ନ୍ତି। ଏଭଳି ସ୍ଥିତିରେ ରାଜ୍ୟର ବିଜେପି କର୍ମୀମାନେ ଦଳଠାରୁ ମୁହଁ ଫେରାଇବା ଆରମ୍ଭ କରିଦେଲେଣି। ସ୍କୁଲ ପିଲାଙ୍କ ସରକାରୀ ପାଠ୍ୟପୁସ୍ତକରେ ଯେପରି ଗୁରୁଚଣ୍ଡାଳ ତ୍ରୁଟି ପରିଲକ୍ଷିତ ହୋଇଛି ସରକାରୀ ଦଳ ଓ ବିଭାଗୀୟ ମନ୍ତ୍ରୀ, ଏପରିକି ବିଭାଗୀୟ ଅଧିକାରୀମାନେ ଭୁଲ ମାନିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ବେତଣ୍ଡା ଯୁକ୍ତି କରି ଏଥିରୁ ଖସିବାକୁ ଅପଚେଷ୍ଠା କରୁଛନ୍ତି।
ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତି ଏବେ ଏକ ନୂଆ ମୋଡ଼ରେ
ଗୋଟିଏ ପଟେ Gen Z ଏବଂ ଯୁବପିଢ଼ିଙ୍କର ରୋଜଗାର ଓ ନିଯୁକ୍ତିକୁ ନେଇ ଜୋରଦାର ଦାବି, ଅନ୍ୟପଟେ ପ୍ରଶାନ୍ତ କିଶୋରଙ୍କ ପରି ନୂଆ ଚେହେରାଙ୍କର ଉତ୍ଥାନ। ବିଜେପି ପାଇଁ ଏବେ ଆତ୍ମସମୀକ୍ଷାର ସମୟ। କେବଳ “ମୋଦୀ VS କିଏ” ଆଖ୍ୟା ଦେଇ କିମ୍ବା ନୈତିକତାର ଦୁହାଁ ଦେଇ ଯୁବପିଢ଼ିଙ୍କ ପ୍ରକୃତ ସମସ୍ୟାକୁ ଏଡ଼ାଇ ଦିଆଯାଇପାରିବ ନାହିଁ।
AlsoRead; https://purvapaksa.com/mohans-headache-is-minister-nithyananda-gand/
ମୋହନଙ୍କ ମୁଣ୍ଡବିନ୍ଧା ମନ୍ତ୍ରୀ ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗଣ୍ଡ! || Mohan’s headache is Minister Nithyananda Gand!
