ଭାରତ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ଲାଗିରହିଥିବା ଦୀର୍ଘ ଦିନର ବିବାଦ ଏବେ ଏକ ନୂଆ ମୋଡ଼ ନେଇଛି। ଦେଶର ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ସୀମାପାର ସନ୍ତ୍ରାସବାଦକୁ ନେଇ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଏକ ବଡ଼ ରଣନୀତିକ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି। ଭାରତ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଜଣାଇ ଦେଇଛି ଯେ, ୧୯୬୦ ମସିହାର ଐତିହାସିକ ‘ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତି’ ଉପରେ ଲଗାଯାଇଥିବା ସାମୟିକ ରୋକ ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହଟିବ ନାହିଁ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାକିସ୍ତାନ ତାର ସରକାର-ପ୍ରାୟୋଜିତ ତଥା ସୀମାପାର ସନ୍ତ୍ରାସବାଦକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ବନ୍ଦ ନକରିଛି। ଭାରତ ନିଜର ଏହି କଡ଼ା ନିଷ୍ପତ୍ତି ଦ୍ୱାରା କେବଳ ପାକିସ୍ତାନ ନୁହେଁ, ବରଂ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱକୁ ଏହି ବାର୍ତ୍ତା ଦେଇଛି ଯେ ‘ରକ୍ତ ଏବଂ ପାଣି କଦାପି ଏକାଠି ବହିପାରିବ ନାହିଁ’।
![]()
ପହଲଗାମ୍ ଆକ୍ରମଣ ପରେ ନିଆଯାଇଥିଲା ନିଷ୍ପତ୍ତି
ସୂଚନାଯୋଗ୍ୟ ଯେ, ଗତବର୍ଷ ଜାମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀରର ପହଲଗାମ୍ରେ ହୋଇଥିବା ଭୟଙ୍କର ସନ୍ତ୍ରାସବାଦୀ ଆକ୍ରମଣରେ ୨୬ ଜଣ ନିରୀହ ନାଗରିକଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଥିଲା। ଏହି ନୃଶଂସ ଘଟଣା ପରେ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ କ୍ୟାବିନେଟ୍ କମିଟି ଅନ୍ ସିକ୍ୟୁରିଟି (CCS) ତୁରନ୍ତ ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତିକୁ ସ୍ଥଗିତ ବା ରୋକି ରଖିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲା।

ଭାରତୀୟ ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ମୁଖପାତ୍ର ରଣଧୀର ଜୈସୱାଲ ଏକ ଗଣମାଧ୍ୟମ ସମ୍ମିଳନୀରେ ଏହି ଆଭିମୁଖ୍ୟକୁ ଦୋହରାଇ କହିଛନ୍ତି ଯେ, “ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତି ପରସ୍ପର ମଧ୍ୟରେ ସଦ୍ଭାବନା ଓ ବନ୍ଧୁତା ରକ୍ଷା ପାଇଁ କରାଯାଇଥିଲା। ମାତ୍ର ପାକିସ୍ତାନ ଦଶନ୍ଧି ଦଶନ୍ଧି ଧରି ଭାରତ ବିରୋଧରେ ଆତଙ୍କବାଦକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦେଇ ଏହି ବନ୍ଧୁତାର ଅପମାନ କରିଛି। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ବର୍ତ୍ତମାନ ସମୟରେ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଏବଂ ଜନସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ଯୋଗୁଁ ଭୂମିପୁତ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ନୂଆ ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି, ଯାହାକୁ ଅଣଦେଖା କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ।”
ପାକିସ୍ତାନ ପାଖରେ ନାହିଁ କୌଣସି ବିକଳ୍ପ

ଭାରତର ଏହି ଅଟଳ ନିଷ୍ପତ୍ତି ପରେ ପାକିସ୍ତାନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଭୟଭୀତ ହୋଇପଡ଼ିଛି। ନିକଟରେ ପାକିସ୍ତାନର କିଛି ମନ୍ତ୍ରୀ ଏହାକୁ ଭାରତର ‘ଜଳ ଯୁଦ୍ଧ’ ବୋଲି ଅଭିହିତ କରି ଯୁଦ୍ଧର ଧମକ ଦେବା ସହ ମାମଲାକୁ ମିଳିତ ଜାତିସଂଘ ସୁରକ୍ଷା ପରିଷଦ ଏବଂ ହେଗ୍ ସ୍ଥିତ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଅଦାଲତକୁ ନେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛନ୍ତି। ମାତ୍ର ବାସ୍ତବତା ହେଉଛି ପାକିସ୍ତାନର କୃଷି, ବିଜୁଳି ଏବଂ ଅର୍ଥନୀତି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ସିନ୍ଧୁ ନଦୀର ଜଳ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ। ଯଦି ଭାରତ ଏହି ପାଣିକୁ ନିଜ ଅଞ୍ଚଳରେ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଆରମ୍ଭ କରେ, ତେବେ ପାକିସ୍ତାନରେ ଭୟଙ୍କର ଜଳ ସଂକଟ ଓ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ ଦେଖାଦେବ। ତେଣୁ ଶତ୍ରୁ ଦେଶ ପାଖରେ ଏବେ ମାତ୍ର ଦୁଇଟି ବିକଳ୍ପ ରହିଛି; କିମ୍ବା ସେ ଭାରତ ବିରୋଧରେ ଆତଙ୍କବାଦୀ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ବନ୍ଦ କରୁ, ନଚେତ୍ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଏକ ବଡ଼ ବିନାଶର ସାମ୍ନା କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ରହୁ।
ଭାରତ ଏବେ ନିଜ ଅଧିକାରରେ ଥିବା ପୂର୍ବ ନଦୀଗୁଡ଼ିକର ଜଳକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଉପଯୋଗ କରିବା ପାଇଁ ଜାମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀରରେ ବାଗ୍ଲିହାର ଏବଂ ସଲାଲ୍ ଡ୍ୟାମ୍ ଭଳି ବିଭିନ୍ନ ଜଳବିଦ୍ୟୁତ ପ୍ରକଳ୍ପର କ୍ଷମତା ବୃଦ୍ଧି କରିବା ସହ ଅନେକ ନୂଆ ଜଳାଶୟ ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ କରିଛି। କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ଏହି ଦୃଢ଼ ରଣନୀତିକ ପଦକ୍ଷେପ ସ୍ପଷ୍ଟ କରୁଛି ଯେ, ବର୍ତ୍ତମାନର ଭାରତ ନିଜର ଜାତୀୟ ସୁରକ୍ଷା ଓ ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ସହ କୌଣସି ପ୍ରକାରର ସାଲିସ୍ କରିବ ନାହିଁ।


