ଭାରତୀୟ ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏସ. ଜୟଶଙ୍କର କହିଛନ୍ତି ଯେ ,”ୟୁରୋପୀୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକରେ ନିର୍ମିତ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଭାରତ ବିରୁଦ୍ଧରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଛି। ସେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀର ରଣନୈତିକ ଶକ୍ତି ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ଦୃଢ଼ ଭାବରେ ରକ୍ଷା କରିବା ଏବଂ ରୁଷରୁ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ କ୍ରୟ ପାଇଁ ଭାରତକୁ ସମାଲୋଚନା କରୁଥିବା ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ରାଷ୍ଟ୍ରଗୁଡ଼ିକର ବିରୋଧାଭାସକୁ ଉଜାଗର କରିବା ସମୟରେ ଏହି ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ ।
ସାମ୍ବାଦିକଙ୍କ ପ୍ରଶ୍ନର ଦେଲେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଉତ୍ତର

ଫିନଲ୍ୟାଣ୍ଡରେ ଏକ ଆଲୋଚନା ସମୟରେ, ଜଣେ ସାମ୍ବାଦିକ ରୁଷ-ୟୁକ୍ରେନ ବିବାଦ ଉପରେ ଭାରତର ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ କଣ ରହିଛି ବୋଲି ପ୍ରଶ୍ନ କରିଥିଲେ । ସାମ୍ବାଦିକ ଭାରତକୁ ରୁଷ ପ୍ରତି ଅତ୍ୟଧିକ ସହାନୁଭୂତିଶୀଳ ଏବଂ ତା’ଠାରୁ ତେଲ କ୍ରୟ କରିବାର ଅଭିଯୋଗ କରିଥିଲେ । ଏହି ସମାଲୋଚନାର ଦୃଢ଼ ଜବାବ ଦେଇ, ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଜୟଶଙ୍କର ଭାରତର ଜାତୀୟ ସ୍ୱାର୍ଥକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବା ପାଇଁ ବାସ୍ତବବାଦୀ ଆଭିମୁଖ୍ୟକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଥିଲେ ।
“ୟୁରୋପୀୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ବର୍ଷ ବର୍ଷ ଧରି ଭାରତ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ବିକ୍ରୟ କରିଆସୁଛନ୍ତି । ଆମେ ଭାରତୀୟମାନେ କେବେ ବି ୟୁରୋପକୁ ବିପଦରେ ପକାଇବା ପାଇଁ କିଛି କରିନାହୁଁ।”
ଏସ୍.ଜୟଶଙ୍କର, ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ
ଫ୍ରାନ୍ସ ଏବଂ ବ୍ରିଟେନରେ ତିଆରି ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ମଧ୍ୟ ଭାରତ ବିରୁଦ୍ଧରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଛି

ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଭାବରେ, ଯେତେବେଳେ ବି କୌଣସି ବିବାଦ ହୋଇଛି, ପାକିସ୍ତାନ ୟୁରୋପୀୟ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ନିର୍ମିତ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି ଭାରତ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଲଢ଼ିଛି । ଭାରତ ବିରୁଦ୍ଧରେ ୟୁରୋପୀୟ ନିର୍ମିତ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ବ୍ୟବହାର ହେବାର ଏକ ଲମ୍ବା ଇତିହାସ ରହିଛି । ବ୍ରିଟେନ, ସ୍ୱିଡେନ ଏବଂ ଫ୍ରାନ୍ସରେ ନିର୍ମିତ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଚୀନ୍ ସହିତ ଭାରତ ବିରୁଦ୍ଧରେ ନିୟୋଜିତ କରାଯାଇଛି । ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, ୧୯୬୫ ଏବଂ ୧୯୭୧ ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ, ପାକିସ୍ତାନକୁ ବିକ୍ରି ହୋଇଥିବା ୟୁରୋପୀୟ ନିର୍ମିତ ସାମରିକ ହାର୍ଡୱେର ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଭାରତୀୟ ସେନା ବିରୁଦ୍ଧରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥିଲା । ସେହିପରି, କାରଗିଲ ଯୁଦ୍ଧ ଏବଂ ଅପରେସନ୍ ସିନ୍ଦୁର ସମୟରେ, ୟୁରୋପୀୟ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ନିର୍ମିତ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର (ଚୀନିଜ୍ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ବ୍ୟତୀତ) ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତୀୟ ସେନା ବିରୁଦ୍ଧରେ ନିୟୋଜିତ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଫ୍ରାନ୍ସ ନିର୍ମିତ ‘ଡାସଲ୍ଟ ମିରେଜ୍ III’ ଏବଂ ‘ମିରେଜ୍ V’ ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନ

ଭାରତ ରେ ରାଫେଲ୍ ଭଳି ଆଧୁନିକ ବିମାନର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ପରିଚାଳନାକାରୀ ହେବା ପୂର୍ବରୁ, ପାକିସ୍ତାନରେ ପୂର୍ବରୁ ଫରାସୀ ନିର୍ମିତ ମିରେଜ୍ ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନର ଏକ ବଡ଼ ନୌବାହୀ ଜାହାଜ ଥିବା ଜଣା ପଡିଛି । ୧୯୭୧ ଯୁଦ୍ଧ ଏବଂ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସୀମା ଉତ୍ତେଜନା ସମୟରେ ଭାରତୀୟ ବାୟୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷାକୁ ମୁକାବିଲା କରିବା ପାଇଁ ପାକିସ୍ତାନ ବାୟୁସେନା ଏହି ବିମାନଗୁଡ଼ିକୁ ବ୍ୟାପକ ଭାବରେ ବ୍ୟବହାର କରିଥିଲା । ଫରାସୀ ନିର୍ମିତ ଡାସଲ୍ଟ ମିରେଜ୍ III କିମ୍ବା ମିରେଜ୍ V ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନଗୁଡ଼ିକୁ ଭାରତ ବିରୁଦ୍ଧରେ ନିୟୋଜିତ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଫରାସୀ ନିର୍ମିତ ‘ଆଗୋଷ୍ଟା’ ବୁଡ଼ାଜାହାଜ
![]()
ସେହିପରି, ଫରାସୀ ନିର୍ମିତ ଆଗୋଷ୍ଟା-ଶ୍ରେଣୀ ବୁଡ଼ାଜାହାଜଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ଭାରତ ବିରୁଦ୍ଧରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥିଲା। ପାକିସ୍ତାନ ଫ୍ରାନ୍ସରୁ ଆଗୋଷ୍ଟା-୭୦ ଏବଂ ପରେ ଆଗୋଷ୍ଟା-୯୦ବୁଡ଼ାଜାହାଜ ବି କିଣିଥିଲା । ୧୯୭୧ ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ, ପିଏନଏସ୍ ହାଙ୍ଗର (ଫ୍ରାସୀ ଡାଫନେ-ଶ୍ରେଣୀର ଏକ ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ) ଭାରତୀୟ ନୌସେନା ଫ୍ରିଗେଟ୍ ଆଇଏନଏସ ଖୁକ୍ରିକୁ ବୁଡ଼ାଇ ଦେଇଥିଲା ।
ଆମେରିକା ନିର୍ମିତ ଏଫ-୧୦୪ ଷ୍ଟାରଫାଇଟର

- ଆମେରିକାରେ ଡିଜାଇନ୍ ହୋଇଥିବା ଏବଂ ୟୁରୋପରେ ଲାଇସେନ୍ସ ଅଧୀନରେ ନିର୍ମିତ ଏଫ-୧୦୪ ଷ୍ଟାରଫାଇଟର ମଧ୍ୟ ଭାରତ ବିରୁଦ୍ଧରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିଲା ।
- ଲକହିଡ୍ ଦ୍ୱାରା ଡିଜାଇନ୍ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଆଞ୍ଚଳିକ ସଂଘର୍ଷରେ ବ୍ୟବହୃତ ଏହି ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନର ଅନେକ ପ୍ରକାର ୟୁରୋପୀୟ ସମ୍ପୃକ୍ତି ଏବଂ ଉପାଦାନ ସହିତ ନିର୍ମିତ କିମ୍ବା ଯୋଗାଣ କରାଯାଇଥିଲା ।
- ବ୍ରିଟେନ, ଜର୍ମାନୀ ଏବଂ ବେଲଜିୟମ ଭଳି ଦେଶରେ ଅବସ୍ଥିତ ବିଭିନ୍ନ ୟୁରୋପୀୟ ପ୍ରତିରକ୍ଷା କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ମାନକ ପଦାତିକ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର, ଗୋଳାବାରୁଦ ଏବଂ ମୋର୍ଟାର ସିଷ୍ଟମଗୁଡ଼ିକ ଭାରତର ସୀମାରେ ସକ୍ରିୟ ଆଞ୍ଚଳିକ ସେନା ଏବଂ ଆତଙ୍କବାଦୀ ଗୋଷ୍ଠୀଙ୍କ ହାତରେ ପଡ଼ିଥିଲା ।
- ସିନ୍ଦୂର ଅପରେସନ୍ ସମୟରେ, ପାକିସ୍ତାନ ଭାରତ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଚୀନ୍ ନିର୍ମିତ Q-9 ବାୟୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପ୍ରଣାଳୀ, PL-15 ବାୟୁରୁ ଆକାଶ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ଏବଂ J-10 ଭଳି ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନ ସବୁକୁ ମୁତୟନ କରିଥିଲା।


