ଭାରତୀୟ ସମାଜ ଏବଂ ରାଜନୀତିରେ ଆମେ ଚୋର, ଗୁଣ୍ଡା, ଅପରାଧିମାନଙ୍କୁ ଚଢ଼ିପାର କରାଯାଉଥିବା ଖବର ଅନେକଥର ପଢ଼ିଛୁ, ଦେଖିଛୁ । କିନ୍ତୁ ଯେତେବେଳେ ଗୋଟିଏ ପାଞ୍ଚଥରର ବିଧାୟକ, ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ମନ୍ତ୍ରୀ, ଏବଂ ନିଜ ଅଞ୍ଚଳରେ ଅପାର ରାଜନୈତିକ ପ୍ରଭାବ ରଖିଥିବା ନେତା ନିଜ ରାଜ୍ୟ ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟର ଗୋଟିଏ ଭଡା ଘରେ ଆଶ୍ରୟ ନେବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି, ସେ ଘଟଣା ମାତ୍ର ଗୋଟିଏ ଖବର ହୋଇ ରହିଯାଏ ନାହିଁ। ସେ ହୋଇଯାଏ ଗୋଟିଏ ରାଜନୈତିକ ପ୍ରତୀକ।

ଛତିଶଗଡ଼ର ବରିଷ୍ଠ କଂଗ୍ରେସ ନେତା ଏବଂ ପୂର୍ବତନ ଅବକାରୀ ମନ୍ତ୍ରୀ କାୱାସି ଲଖମାଙ୍କ ଆଜିର ସ୍ଥିତି ଠିକ୍ ସେଇପରି ଗୋଟିଏ ପ୍ରତୀକ—
ଯେଉଁଠି ଗତକାଲି ଶକ୍ତି ଥିଲା,
ସେଠି ଆଜି ନିର୍ବାସନ;
ଯେଉଁଠି ମନ୍ତ୍ରୀତ୍ୱ ଥିଲା,
ସେଠି ଆଜି ଭଡା ଘର।
କାୱାସି ଲଖମା କୌଣସି ଆକସ୍ମିକ ରାଜନେତା ନୁହଁନ୍ତି । ବସ୍ତର ଅଞ୍ଚଳ—ଯେଉଁଠି ନକ୍ସଲବାଦ, ଆଦିବାସୀ ବଞ୍ଚନା, ରାଜ୍ୟର ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ବିଫଳତା ଏକ ସାଧାରଣ ଦୈନିକ ଚର୍ଚ୍ଚା—ସେଠାରୁ ଉଠିଆସିଥିବା ଗୋଟିଏ ନେତା ସେ।
କୋଣ୍ଟା ବିଧାନସଭା ଆସନରୁ ପାଞ୍ଚଥର ବିଜୟୀ ହେବା କୌଣସି ସାଧାରଣ କଥା ନୁହେଁ । ଏହା ଦର୍ଶାଏ—
ସେ ମାତ୍ର ଭୋଟ ଜିତିନଥିଲେ, ସେ ଏକ ଅଞ୍ଚଳର ଭରସା ଜିତିଥିଲେ। ଆଦିବାସୀ ସମାଜରେ ତାଙ୍କ ଗ୍ରହଣୀୟତା, କଂଗ୍ରେସ ଦଳରେ ତାଙ୍କ ସ୍ଥାନ, ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ସରକାରରେ ତାଙ୍କ ପ୍ରଭାବ—ସବୁ ମିଶି କାୱାସି ଲଖମାଙ୍କୁ ଛତିଶଗଡ଼ ରାଜନୀତିରେ ଗୋଟିଏ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ନାମ କରିଥିଲା। ୨୦୧୮ ମସିହାରେ ଛତିଶଗଡ଼ରେ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଗଠିତ ହେଲା। ଭୂପେଶ ବାଘେଲ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହେଲେ। ଏହି ସରକାରରେ କାୱାସି ଲଖମାଙ୍କୁ ଦିଆଗଲା ଅବକାରୀ ବିଭାଗ—ଏକ ଏମିତି ବିଭାଗ, ଯେଉଁଠି ରାଜସ୍ୱ, ମାଫିଆ, ଠିକାଦାର ଏବଂ ରାଜନୀତିର ସମ୍ପର୍କ ସବୁଠାରୁ ଗଭୀର।
ଏଠାରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠେ—
କାହିଁକି ସଦା ଅବକାରୀ ବିଭାଗ ଦୁର୍ନୀତିର କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ ହୁଏ?
କାହିଁକି ଏଠାରେ ନୀତି ଅପେକ୍ଷା ଟଙ୍କା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇଯାଏ?

କାୱାସି ଲଖମାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀତ୍ୱ ସମୟରେ ମଦ ଦୁର୍ନୀତି ଆଲୋଚନାକୁ ଆସିଲା, ସେଥିରେ ଅଭିଯୋଗ ମାତ୍ର ଗୋଟିଏ ବ୍ୟକ୍ତି ବିରୋଧରେ ନୁହେଁ। ଏହା ଥିଲା ଗୋଟିଏ ପ୍ରଣାଳୀ ବିରୋଧରେ ଅଭିଯୋଗ। ଇଡି ଦାବି କରୁଛି—
ମଦ ବ୍ୟବସାୟରେ ଅବୈଧ କମିଶନ, ସିଣ୍ଡିକେଟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ, ରାଜସ୍ୱର ବଡ଼ ହାନି। ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି—
ଏପରି ବଡ଼ ମାପର ଦୁର୍ନୀତି କ’ଣ ଗୋଟିଏ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏକା କରିପାରନ୍ତି?
ନା ଏହା ପଛରେ ଥାଏ ରାଜ୍ୟସ୍ତରୀୟ ରାଜନୈତିକ ନୀରବ ସମ୍ମତି?
ଜାନୁଆରୀ ୧୫, ୨୦୨୫। ଇଡି କାୱାସି ଲଖମାଙ୍କୁ ଗିରଫ କଲା।
ଗୋଟିଏ ସମୟରେ ଯିଏ ମନ୍ତ୍ରୀ, ଆଜି ସେ ନ୍ୟାୟିକ ହେପାଜତରେ।
ଏହି ଗିରଫ ରାଜନୈତିକ ମହଲରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଲା— ଇଡି କ’ଣ ନ୍ୟାୟର ଉପକରଣ? ନା କି ଏହା ରାଜନୈତିକ ଯୁଦ୍ଧର ଏକ ହାତିଆର? ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ କାୱାସି ଲଖମାଙ୍କୁ ଅନ୍ତରୀଣ ଜାମିନ ଦେଲେ। କିନ୍ତୁ ସହିତ ଆସିଲା ଏକ ଗୁରୁତର ସର୍ତ୍ତ— ତଦନ୍ତ ସମୟରେ ସେ ଛତିଶଗଡ଼ରେ ରହିପାରିବେ ନାହିଁ।
ଏହା କ’ଣ ସାଧାରଣ ସର୍ତ୍ତ? ନା ଏହା ଏକ ଅପରୋକ୍ଷ ସ୍ୱୀକୃତି— ଯେ ତାଙ୍କ ପ୍ରଭାବ ତଦନ୍ତକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ? କାୱାସି ଲଖମା ଓଡ଼ିଶାର ମାଲକାନଗିରି ଜିଲ୍ଲାକୁ ବାଛିଲେ। ସେ କହିଛନ୍ତି—ଭାଷା, ପରମ୍ପରା, ଖାଦ୍ୟ—ବସ୍ତର ପରି। କିନ୍ତୁ ରାଜନୀତିରେ ଭୂଗୋଳ କେବେ ମାତ୍ର ଭୂଗୋଳ ନୁହେଁ। ମାଲକାନଗିରି—
ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଅବହେଳିତ,
ନକ୍ସଲ ପ୍ରଭାବିତ,
ଦିଲ୍ଲୀ ରାଜନୀତିରୁ ଦୂର।

ଏହା ଗୋଟିଏ ନିରାପଦ ନିର୍ବାସନ। ରିକ୍ଲାମେସନ କଲୋନୀର ଗୋଟିଏ ଭଡା ଘର। ଏଠି ଏବେ ରହୁଛନ୍ତି ସେଇ ନେତା, ଯିଏ ଗତକାଲି ମନ୍ତ୍ରୀ ଥିଲେ। ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିରେ ଏହାଠାରୁ ବଡ଼ ରୂପକ ଆଉ କ’ଣ ହୋଇପାରେ?କଂଗ୍ରେସ ପାଇଁ ଅସୁବିଧାଜନକ ପ୍ରଶ୍ନ । କାୱାସି ଲଖମା ଏକା ନୁହେଁ। ସେ କଂଗ୍ରେସର ଉତ୍ପାଦ।
ତେବେ ପ୍ରଶ୍ନ—
ଦଳ କାହିଁକି ଦାୟିତ୍ୱ ନେଲା ନାହିଁ?
ମନ୍ତ୍ରୀ ଥିବାବେଳେ ଦଳ କ’ଣ ଅନ୍ଧା ଥିଲା?
ଯଦି ଦୁର୍ନୀତି ସତ୍ୟ,
ତେବେ ନୀରବତା ଅପରାଧ।
ଯଦି ମିଥ୍ୟା,
ତେବେ ଲଢ଼ାଇ ଖୋଲା ମଞ୍ଚରେ ହେଉ।
କାୱାସି ଲଖମାଙ୍କ ପତନ ଆଉ ଗୋଟିଏ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଏ— ଆଦିବାସୀ ନେତାମାନେ କ’ଣ ମାତ୍ର ଭୋଟ ବ୍ୟାଙ୍କ?ଶକ୍ତି ଥିବାବେଳେ ସ୍ୱୀକୃତି, ସମସ୍ୟା ଆସିଲେ ଏକାକୀ। କାୱାସି ଲଖମାଙ୍କ କାହାଣୀ ଗୋଟିଏ ଲୋକର କାହାଣୀ ନୁହେଁ।
ଏହା ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିର ଗୋଟିଏ ଦୃଶ୍ୟ।
ଆଜି ସେ ଭଡା ଘରେ।
କାଲି ରାୟ କ’ଣ ହେବ—
ସେଥି ଆଦାଲତ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବ।
କିନ୍ତୁ ଲୋକତନ୍ତ୍ର ପାଇଁ ପ୍ରଶ୍ନ ରହିଗଲା—
ଶକ୍ତି ଆସେ, ଯାଏ।
କିନ୍ତୁ ଦାୟିତ୍ୱ କେବେ ଆସିବ?
ALSO READ https://purvapaksa.com/shukra-shani-yuti-2026/
ଶୁକ୍ର ଏବଂ ଶନିଙ୍କ ଯୋଗ , ୫ ରାଶିର ହେବ ଆକାଉଣ୍ଟ ଫୁଲ୍ ।। Shukra Shani Yuti 2026


