ସାରାବିଶ୍ୱ ଏବେ ଏକ ବଡ଼ ଯୁଦ୍ଧର ଦ୍ୱାରଦେଶରେ ଛିଡ଼ା ହୋଇଛି। ଇସ୍ରାଏଲ୍ର ପ୍ରତିଶୋଧ ଏବଂ ଇରାନର ପରମାଣୁ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ– ଏହି ଦୁଇଟି ଶବ୍ଦ ଏବେ ମାନବ ଜାତି ପାଇଁ ବିପଦର ଘଣ୍ଟି ସଦୃଶ। ଆପଣ ଜାଣିଲେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେବେ ଯେ, ଏହି ଦୂରରେ ଘଟୁଥିବା ଯୁଦ୍ଧ କେମିତି ଆପଣଙ୍କ ପକେଟ୍ ଏବଂ ଆପଣଙ୍କ ରୋଷେଇ ଘର ଉପରେ ସିଧାସଳଖ ପ୍ରଭାବ ପକାଉଛି।
ଗତ କିଛି ଦିନ ହେବ ଇସ୍ରାଏଲ୍ ଯେଉଁଭଳି ଭାବେ ଇରାନର ସାମରିକ ଘାଟି ଏବଂ ପରମାଣୁ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ଟାର୍ଗେଟ୍ କରୁଛି, ତାହା ବିଶ୍ୱଶକ୍ତି ସମୀକରଣକୁ ବଦଳାଇ ଦେଇଛି। ଆମେରିକା ପଛରେ ଥାଇ ଇସ୍ରାଏଲକୁ ସମର୍ଥନ କରୁଥିବାବେଳେ, ରୁଷିଆ ଏବଂ ଚୀନ୍ର ଭୂମିକା ମଧ୍ୟ ସନ୍ଦେହଜନକ ରହିଛି। କିନ୍ତୁ ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି– ‘ଆମେ କ’ଣ ଏକ ତୃତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ଆଡ଼କୁ ଗତି କରୁଛେ?’
ଏହି ଯୁଦ୍ଧ ଯୋଗୁଁ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଦର ଆକାଶଛୁଆଁ ହେବାରେ ଲାଗିଛି। ଯଦି ପାରସ୍ୟ ଉପସାଗରରେ ଯୋଗାଣ ବନ୍ଦ ହୁଏ, ତେବେ ଭାରତରେ ପେଟ୍ରୋଲ-ଡିଜେଲ ଦର ଅସମ୍ଭାଳ ହୋଇପଡ଼ିବ। ଏହାଛଡ଼ା, ପରମାଣୁ ଯୁଦ୍ଧର ଆଶଙ୍କା ପରିବେଶ ଏବଂ ମାନବ ସଭ୍ୟତା ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଅଭିଶାପ ହେବ।
ବିଶ୍ୱ ଶାନ୍ତିର ଅନ୍ତିମ ପରୀକ୍ଷା: ଇସ୍ରାଏଲ-ଇରାନ ସଂଘର୍ଷର ବିଭୀଷିକା
ଏକବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ତୃତୀୟ ଦଶକ ମାନବ ସଭ୍ୟତା ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ଜଟିଳ ସମୟ ପାଲଟିଛି। ୟୁକ୍ରେନ-ରୁଷିଆ ଯୁଦ୍ଧର ନିଆଁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଥମିନଥିବାବେଳେ, ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆ ବା ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ଜଳୁଥିବା ନିଆଁ ଏବେ ବିଶ୍ୱକୁ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଅନ୍ଧକାର ଆଡ଼କୁ ଟାଣି ନେଉଛି। ଇସ୍ରାଏଲ ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଜାରି ରହିଥିବା ଶୀତଳ ଯୁଦ୍ଧ ଏବେ ଏକ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ମହାସମରରେ ପରିଣତ ହେବାକୁ ଯାଉଛି। ଏହା କେବଳ ଦୁଇଟି ରାଷ୍ଟ୍ରର ସୀମା ବିବାଦ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହା ଆଦର୍ଶଗତ, ଧାର୍ମିକ ଏବଂ ପରମାଣୁ ଆଧିପତ୍ୟର ଏକ ବିପଜ୍ଜନକ ଖେଳ।
ଐତିହାସିକ ପୃଷ୍ଠଭୂମି ଓ ଶତ୍ରୁତାର ମୂଳଦୁଆ
ଇରାନରେ ୧୯୭୯ର ଇସଲାମିକ ବିପ୍ଳବ ପୂର୍ବରୁ ଇସ୍ରାଏଲ ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କ ସୌହାର୍ଦ୍ଦ୍ୟପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା। କିନ୍ତୁ ବିପ୍ଳବ ପରେ ପରିସ୍ଥିତି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବଦଳିଗଲା। ଇରାନ ଇସ୍ରାଏଲକୁ ଏକ ଅବୈଧ ରାଷ୍ଟ୍ର ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କଲା। ଅନ୍ୟପଟେ ଇସ୍ରାଏଲ ପାଇଁ ଇରାନର ପରମାଣୁ ଆକାଂକ୍ଷା ଏକ ଅସ୍ତିତ୍ୱର ସଙ୍କଟ ପାଲଟିଛି। ଗତ ଚାରି ଦଶନ୍ଧି ଧରି ଉଭୟ ଦେଶ ପରୋକ୍ଷ ଯୁଦ୍ଧ ଲଢ଼ି ଆସୁଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ସାମ୍ପ୍ରତିକ ଆକ୍ରମଣ ଏହି ଛାୟା ଯୁଦ୍ଧକୁ ସାମ୍ନାସାମ୍ନି ଲଢ଼େଇରେ ପରିଣତ କରିଛି।
ପରମାଣୁ କେନ୍ଦ୍ର ଉପରେ ନଜର
ବିପଦର ବିନ୍ଦୁ: ଇରାନର ପରମାଣୁ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଇସ୍ରାଏଲ ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଚିନ୍ତା। ଇସ୍ରାଏଲର ଗୋଇନ୍ଦା ସଂସ୍ଥା ‘ମୋସାଦ୍’ ବାରମ୍ବାର ଇରାନର ବୈଜ୍ଞାନିକ ଓ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରି ଏହାକୁ ରୋକିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଛି। ଯଦି ଇରାନ ପରମାଣୁ ବୋମା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବାରେ ସଫଳ ହୁଏ, ତେବେ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟର ଶକ୍ତି ସନ୍ତୁଳନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଗିଡ଼ିଯିବ। ଏହି ଭୟରେ ଇସ୍ରାଏଲ୍ ଏବେ ‘ପ୍ରି-ଏମ୍ପଟିଭ୍ ଷ୍ଟ୍ରାଇକ୍’ ବା ଆଗୁଆ ଆକ୍ରମଣର ନୀତି ଆପଣେଇଛି।
ବିଶ୍ୱ ଅର୍ଥନୀତି ଉପରେ କରାଘାତ
ଯୁଦ୍ଧର ପ୍ରଭାବ କେବଳ ମିସାଇଲ ମାଡ଼ରେ ସୀମିତ ରହେ ନାହିଁ। ବିଶ୍ୱର ତୈଳ ଯୋଗାଣର ଏକ ବଡ଼ ଅଂଶ ପାରସ୍ୟ ଉପସାଗର ଏବଂ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ (Strait of Hormuz) ଦେଇ ଯାଇଥାଏ। ଯଦି ଯୁଦ୍ଧ ଯୋଗୁଁ ଏହି ବାଟ ବନ୍ଦ ହୁଏ, ତେବେ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଦର ବାରେଲ ପିଛା ୧୫୦ ଡଲାର ଅତିକ୍ରମ କରିପାରେ। ଭାରତ ଭଳି ବିକାଶଶୀଳ ରାଷ୍ଟ୍ର ପାଇଁ ଏହା ଏକ ଅର୍ଥନୈତିକ ସୁନାମି ସଦୃଶ ହେବ। ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ବଢ଼ିବା ସହ ସାଧାରଣ ଜନତାଙ୍କ ଜୀବନ ଦୁର୍ବିସହ ହୋଇପଡ଼ିବ।
ସୁପର ପାଓ୍ୱାର୍ଙ୍କ ଭୂମିକା ଏବଂ ନୂଆ ଗୋଷ୍ଠୀବନ୍ଦୀ
ଏହି ସଂଘର୍ଷରେ ଆମେରିକା ପୂର୍ବପରି ଇସ୍ରାଏଲର ପଥପ୍ରଦର୍ଶକ ସାଜିଛି। କିନ୍ତୁ ଇରାନକୁ ରୁଷିଆ ଏବଂ ଚୀନ୍ର ପରୋକ୍ଷ ସମର୍ଥନ ଏହି ଲଢ଼େଇକୁ ବହୁପାକ୍ଷିକ କରିଦେଇଛି। ରୁଷିଆ ନିଜର ସାମରିକ ସ୍ୱାର୍ଥ ପାଇଁ ଇରାନର ଡ୍ରୋନ୍ ସହାୟତା ନେଉଥିବା ବେଳେ, ଚୀନ୍ ନିଜର ଶକ୍ତି ଆବଶ୍ୟକତା ପାଇଁ ଇରାନକୁ ଅର୍ଥନୈତିକ ସୁରକ୍ଷା କବଚ ପ୍ରଦାନ କରୁଛି। ଏହା ବିଶ୍ୱକୁ ଦୁଇଟି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଗୋଷ୍ଠୀରେ ବିଭକ୍ତ କରୁଛି, ଯାହା ଶୀତଳ ଯୁଦ୍ଧ-୨ ର ପଦଧ୍ୱନି ଶୁଣାଉଛି।
ମାନବିକତା ଏବଂ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ
ଯୁଦ୍ଧରେ ଜିତୁ କି ହାରୁ, ମୃତ୍ୟୁ ହୁଏ ସାଧାରଣ ନିରୀହ ଜନତାଙ୍କର। ଗାଜା, ଲେବାନନ ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲର ଶହ ଶହ ପରିବାର ଆଜି ଶରଣାର୍ଥୀ ସାଜିଛନ୍ତି। ଧ୍ୱଂସର ଏହି ଲୀଳା ମଧ୍ୟରେ ମାନବିକ ମୂଲ୍ୟବୋଧ କେଉଁଠି ହଜିଯାଇଛି। ବିଶ୍ୱ ସମୁଦାୟ କେବଳ ଅସ୍ତ୍ର ବିକ୍ରି ଏବଂ ରଣନୈତିକ ଲାଭ ଖୋଜୁଥିବା ବେଳେ, ଶାନ୍ତିର ସ୍ୱର କ୍ଷୀଣ ହେବାରେ ଲାଗିଛି।
ଇସ୍ରାଏଲ-ଇରାନ ସଂଘର୍ଷ ଏବେ ଏକ ଜଳନ୍ତା ଆଗ୍ନେୟଗିରି ଉପରେ ଛିଡ଼ା ହୋଇଛି। ଯଦି ସମୟ ଥାଉ ଥାଉ କୂଟନୈତିକ ସ୍ତରରେ ଏହାର ସମାଧାନ କରାଯନଯାଏ, ତେବେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ଦଶନ୍ଧି ଦଶନ୍ଧି ଧରି ମାନବ ଜାତିକୁ ଭୋଗିବାକୁ ପଡ଼ିବ। ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଷ୍ଟ୍ରମାନେ ନିଜର ସ୍ୱାର୍ଥ ତ୍ୟାଗ କରି ଶାନ୍ତି ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପାଇଁ ଆଗେଇ ଆସିବା ଉଚିତ୍। ଇତିହାସ ସାକ୍ଷୀ ଅଛି, ଯୁଦ୍ଧ କେବେ ବି ଶାନ୍ତି ଆଣିନଥାଏ, ବରଂ ଏହା ପରବର୍ତ୍ତୀ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ କ୍ଷେତ୍ର ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥାଏ।
‘ଯୁଦ୍ଧ ନୁହେଁ, ବୁଦ୍ଧଙ୍କର ଶାନ୍ତି ଶାଶ୍ୱତ ମାର୍ଗ ହେବା ଉଚିତ।’
AlsoRead; https://purvapaksa.com/americas-most-expensive-war/
