ପାକିସ୍ତାନର ଚରମ ଆର୍ଥିକ ଅବନତି ଏବଂ ସୀମାପାର ଆତଙ୍କବାଦକୁ ନେଇ ଭାରତର କଠୋର ଆଭିମୁଖ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ପାକିସ୍ତାନ ଅଧିକୃତ କାଶ୍ମୀର କୁ ନେଇ ଏକ ବଡ଼ ରଣନୈତିକ ପୂର୍ବାନୁମାନ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବିଶେଷଜ୍ଞ ଏବଂ ସାମରିକ ବିଶ୍ଳେଷକମାନଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ଭାରତ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ଦୀର୍ଘ ଦଶନ୍ଧି ଧରି ଚାଲିଆସୁଥିବା ‘ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତି’ ସ୍ଥଗିତ କିମ୍ବା ରଦ୍ଦ ହେବାର ବଢ଼ୁଥିବା ସମ୍ଭାବନା ମଧ୍ୟରେ ପିଓକେର ସ୍ଥିତି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜଟିଳ ରୂପ ଧାରଣ କରିଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ପିଓକେରେ ଚାଲିଥିବା ତୀବ୍ର ଜନଆନ୍ଦୋଳନ ଏବଂ ସାମାଜିକ ଅସ୍ଥିରତା କାରଣରୁ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଏହା ଭାରତ ସହ ମିଶ୍ରଣ ହେବା ଦିଗରେ ଏକ ବଡ଼ ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି ହେଉଛି।
ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତି ଉପରେ ଝୁଲୁଛି ଖଣ୍ଡା
ପାକିସ୍ତାନ ଦ୍ୱାରା କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ଆତଙ୍କବାଦକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦିଆଯିବା କାରଣରୁ ଭାରତ ସରକାର ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତିର ସମୀକ୍ଷା ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ଜୋରଦାର କରିଛନ୍ତି। ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ, “ରକ୍ତ ଓ ପାଣି ଏକାସଙ୍ଗେ ବହିପାରିବ ନାହିଁ” ବୋଲି ଭାରତ ପୂର୍ବରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିସାରିଛି। ଯଦି ଭାରତ ପକ୍ଷରୁ ଚୁକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ପାକିସ୍ତାନକୁ ଯାଉଥିବା ନଦୀ ଜଳର ରଣନୈତିକ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ କିମ୍ବା ଚୁକ୍ତିକୁ ସ୍ଥଗିତ କରାଯାଏ, ତେବେ ପାକିସ୍ତାନରେ କୃଷି ଓ ଶକ୍ତି କ୍ଷେତ୍ର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୁଶୁଡ଼ି ପଡ଼ିବ। ଏହାର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରଭାବ ପିଓକେ ଅଞ୍ଚଳ ଉପରେ ପଡ଼ିବ, ଯେଉଁଠାରେ ପୂର୍ବରୁ ହିଁ ଜଳ ବିଦ୍ୟୁତ ପ୍ରକଳ୍ପ ଓ ସମ୍ପଦକୁ ନେଇ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକେ ପାକିସ୍ତାନ ସରକାରଙ୍କ ବିରୋଧରେ ବିଦ୍ରୋହ କରୁଛନ୍ତି।
‘ପିଓକେ’ରେ ଭାରତ ସହ ମିଶିବା ପାଇଁ ବଢ଼ୁଛି ସ୍ୱର
ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବିଶ୍ଳେଷକଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ପିଓକେର ଜନସାଧାରଣ ବର୍ତ୍ତମାନ ପାକିସ୍ତାନ ସରକାରଙ୍କ ବତରଫ ନୀତି, ଅତ୍ୟଧିକ ମହଙ୍ଗା ମାସିକ ବିଦ୍ୟୁତ ବିଲ୍, ଖାଦ୍ୟ ସଙ୍କଟ ଏବଂ ମାନବାଧିକାର ଉଲ୍ଲଂଘନରେ ଅତିଷ୍ଠ ହୋଇପଡ଼ିଛନ୍ତି। ଅପରପକ୍ଷରେ, ଭାରତର ଜାମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀରରେ ଚାଲିଥିବା ଦ୍ରୁତ ବିକାଶ, ନୂତନ ଶିଳ୍ପାୟନ, ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ନିର୍ବାଚନ ଏବଂ ସରକାରୀ ସୁବିଧା ସୁଯୋଗ ଦେଖି ପିଓକେବାସୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତ ସହ ମିଶିବା ପାଇଁ ଆଗ୍ରହ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି। ସେଠାରେ ହେଉଥିବା ବିକ୍ଷୋଭ ପ୍ରଦର୍ଶନଗୁଡ଼ିକରେ ଏବେ ସିଧାସଳଖ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ସହାୟତା ଲୋଡ଼ାଯାଉଛି।
ଭାରତ ପାଇଁ ଏକ ରଣନୈତିକ ସୁଯୋଗ
ସାମରିକ ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ମତ ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ, ପାକିସ୍ତାନର ଏହି ଅନ୍ତରୀଣ ଦୁର୍ବଳତା ଏବଂ ଜଳ ସଙ୍କଟ ଭାରତ ପାଇଁ ନିଜର ସୀମାକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କରିବା ଏବଂ ପିଓକେକୁ ନିଜ ମାନଚିତ୍ରକୁ ଫେରାଇ ଆଣିବା ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରାକୃତିକ ଓ ରଣନୈତିକ ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରୁଛି। ପାକିସ୍ତାନ ଆର୍ଥିକ ସ୍ତରରେ ଏତେ ଦେବାଳିଆ ହୋଇଯାଇଛି ଯେ, ସେ ନିଜ ସେନା ଏବଂ ପ୍ରଶାସନକୁ PoK ରେ ଅଧିକ ସମୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ରଖିବା ସମ୍ଭବ ହେବନାହିଁ।
ଭାରତୀୟ ନେତୃତ୍ୱ ମଧ୍ୟ ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ପିଓକେକୁ ଭାରତର ଏକ ଅଭିନ୍ନ ଅଂଶ ବୋଲି ଦୋହରାଇ ଆସିଛନ୍ତି, ଯାହା ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଏକ ବଡ଼ ଭୂ-ରାଜନୈତିକ ପରିବର୍ତ୍ତନର ସଂକେତ ଦେଉଛି।
