ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ତମାଖୁ ଓ ନିକୋଟିନ ଜନିତ ରୋଗଗୁଡ଼ିକ ବିରୋଧରେ ଲଢ଼ାଇରେ ଗୋଟିଏ ଦୃଢ଼ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛନ୍ତି । ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଏବଂ ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ଓ ମାନକ ଆଇନକୁ ଆଧାର କରି ରାଜ୍ୟରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ତମାଖୁ ଓ ନିକୋଟିନ ଉତ୍ପାଦ—ଗୁଟଖା, ପାନମସଲା, ଖଇନି ଆଦିର ଉତ୍ପାଦନ ଓ ବିକ୍ରୟ ଉପରେ ପ୍ରତିବନ୍ଧ ଲଗାଯାଇଥିଲା । କିନ୍ତୁ ପ୍ରତିବନ୍ଧ ଲାଗୁ ହେବାର କେବଳ କିଛିଦିନ ମଧ୍ୟରେ ସତ୍ୟ ଅନ୍ୟ କଥା କହୁଛି । ରାଜ୍ୟର ବହୁ ଅଞ୍ଚଳରେ ଆଜି ମଧ୍ୟ ବିଡ଼ି, ଗୁଣ୍ଡି ଓ ଗୁଡ଼ାଖୁ ପରି ପାରମ୍ପରିକ ତମାଖୁ ଉତ୍ପାଦର ଉତ୍ପାଦନ ଓ ବିକ୍ରୟ ନିର୍ବିରୋଧ ଭାବରେ ଚାଲିଛି । ଏହା ଦେଖି ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି—ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ସତରେ ତମାଖୁକୁ ରୋକୁଛନ୍ତି, ନା କେବଳ ତାହାର ବଜାର ରୂପକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରୁଛନ୍ତି ?
ପ୍ରତିବନ୍ଧ: ନୀତି ଓ ବାସ୍ତବତା
କାଗଜରେ ଦେଖିଲେ ଏହି ପ୍ରତିବନ୍ଧ ଜନସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଗଭୀର ଇଚ୍ଛାଶକ୍ତିକୁ ପ୍ରକାଶ କରେ । ତମାଖୁ ଓ ନିକୋଟିନକୁ ଆଧିକାରିକ ଭାବେ କାର୍କିନୋଜେନିକ ଓ ଆସକ୍ତିଜନକ ଭାବରେ ଚିହ୍ନଟ କରାଯାଇଛି । ଏହା କ୍ୟାନ୍ସର, ହୃଦରୋଗ, ଫୁସଫୁସ ରୋଗ ଓ ଅନେକ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ରୋଗର ମୂଳ କାରଣ । ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ପ୍ରତିବନ୍ଧର ଲକ୍ଷ୍ୟ ଥିଲା—କେବଳ ବିକ୍ରୟ ନୁହେଁ, ଉତ୍ପାଦନ, ସଂରକ୍ଷଣ, ପରିବହନ ଓ ବଣ୍ଟନକୁ ମଧ୍ୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା । କିନ୍ତୁ ଏହି କଠୋର ଆଇନରେ ଗୋଟିଏ ମୂଳ ଅଭାବ ରହିଗଲା—ସ୍ଥାନୀୟ ଓ ପାରମ୍ପରିକ ତମାଖୁ ଉତ୍ପାଦଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ।
ବିଡ଼ି, ଗୁଣ୍ଡି ଓ ଗୁଡ଼ାଖୁ: ପାରମ୍ପରିକ ତମାଖୁ ଅର୍ଥନୀତି
ଗୁଟଖା କିମ୍ବା ପାନମସଲା ପରି ପ୍ୟାକେଟ ଉତ୍ପାଦଗୁଡ଼ିକୁ ଚିହ୍ନଟ କରିବା ସହଜ, କାରଣ ସେଗୁଡ଼ିକ ନିୟମିତ କାରଖାନାରେ ତିଆରି ହୁଏ । କିନ୍ତୁ ବିଡ଼ି, ଗୁଣ୍ଡି ଓ ଗୁଡ଼ାଖୁ ରାଜ୍ୟର ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳର ଅନୌପଚାରିକ ଅର୍ଥନୀତିର ଅଂଶ ।
ବିଡ଼ି—କେନ୍ଦୁ ପତ୍ରରେ ମୁଡ଼ି ତିଆରି ହୋଇଥିବା ସସ୍ତା ତମାଖୁ—ଗରିବ ଶ୍ରମିକ ଓ କୃଷକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅତ୍ୟଧିକ ଲୋକପ୍ରିୟ।
ଗୁଣ୍ଡି—ଧନିଆ ବୀଜ ଓ ତମାଖୁ ଗୁଡ଼ା ମିଶାଇ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ଚିବା ଯୋଗ୍ୟ ମିଶ୍ରଣ।
ଗୁଡ଼ାଖୁ—ଗୁଡ଼ ଓ ତମାଖୁ ମିଶାଇ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ଏକ ଲେପ, ଯାହା ମୁଖ ମାର୍ଗରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ।
ଯାଜପୁର ପରି ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକରେ ଅନିବନ୍ଧିତ ଗୁଣ୍ଡି ଉତ୍ପାଦନ ଏବେ ଲାଭଜନକ ବ୍ୟବସାୟରେ ପରିଣତ ହୋଇଛି। ଉତ୍ପାଦକଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ୧୦୦ ଟଙ୍କା ନିବେଶରେ ୬୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲାଭ ମିଳୁଛି। ଏହି ଅଧିକ ଲାଭ ଦେଖି ବଡ଼ ପୂଞ୍ଜିପତି ଓ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ବ୍ୟବସାୟରେ ଜଡ଼ିତ ହେଉଛନ୍ତି।
ଜନସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଉପରେ ଭୟଙ୍କର ପ୍ରଭାବ
ଡାକ୍ତର ଓ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ସତର୍କ କରୁଛନ୍ତି—ଏହି ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ ପାରମ୍ପରିକ ତମାଖୁ ଉତ୍ପାଦଗୁଡ଼ିକ ଆଧୁନିକ ପ୍ୟାକେଟ ତମାଖୁଠାରୁ କମ୍ ହାନିକାରକ ନୁହେଁ। ନିକୋଟିନ ମନୁଷ୍ୟ ମସ୍ତିଷ୍କର ରସାୟନିକ ସଂରଚନାକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରି ଗଭୀର ଆସକ୍ତି ସୃଷ୍ଟି କରେ।
ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଏକ ଚିକିତ୍ସା ପ୍ରତିଷ୍ଠାନର ଡାକ୍ତରମାନଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, “ତମାଖୁର କୌଣସି ରୂପ ସୁରକ୍ଷିତ ନୁହେଁ ” । ଶିଳ୍ପ ଉତ୍ପାଦିତ ହେଉ କି ସ୍ଥାନୀୟ ଭାବେ ମିଶାଯାଇଥିବା—ସମସ୍ତ ତମାଖୁ ଏକେ ଧରଣର ରୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରେ।
କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କାହିଁକି ହେଉନାହିଁ?
ଓଡ଼ିଶାର ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳରେ ଆଇନ କାଗଜରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ରୂପାୟଣ ଦୁର୍ବଳ । ମାନବଶକ୍ତିର ଅଭାବ, ପ୍ରଶାସନିକ ଅସୁବିଧା ଓ ସାମାଜିକ ଅଭ୍ୟାସ ଏହାର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ। ବ୍ୟବସାୟୀମାନେ ଗୋଦାମ ଲୁଚାଇ, ପରିଚିତ ଗ୍ରାହକଙ୍କୁ ଗୁପ୍ତ ଭାବେ ସାମଗ୍ରୀ ବିକ୍ରୟ କରୁଛନ୍ତି।
ଅର୍ଥନୀତି ଓ ରାଜନୀତିର ଜଟିଳ ସମ୍ପର୍କ
ବିଡ଼ି ଓ ଗୁଣ୍ଡି ବ୍ୟବସାୟ ଅନେକ ଗ୍ରାମୀଣ ପରିବାରର ଜୀବିକା। ଯେଉଁଠାରେ ବିକଳ୍ପ ରୋଜଗାର ନାହିଁ, ସେଠାରେ ଏହି ବ୍ୟବସାୟ ଆକର୍ଷଣୀୟ ହୋଇଯାଏ। ଏହା ସହିତ କିଛି ସ୍ଥାନରେ ରାଜନୈତିକ ସମର୍ଥନ ଥିବା ଅଭିଯୋଗ ମଧ୍ୟ ଆସୁଛି।
ନୀତିର ଅଭାବ ଓ ଆବଶ୍ୟକ ସୁଧାର
ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ପ୍ରତିବନ୍ଧ ଗୁଟଖା ପରି ଶିଳ୍ପ ଉତ୍ପାଦକୁ ଧରିଛି, କିନ୍ତୁ ପାରମ୍ପରିକ ତମାଖୁକୁ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଆବରଣ କରିପାରିନାହିଁ । ଏହା ଫଳରେ ଏକ ବିକୃତ ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି—ଏକ ବଜାର ବନ୍ଦ ହେଲେ ଅନ୍ୟ ଏକ ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ ବଜାର ବଢ଼ୁଛି।
ସମାଧାନ କ’ଣ?
ପ୍ରତିବନ୍ଧ ସଫଳ କରିବାକୁ—
• ସ୍ଥାନୀୟ ପ୍ରଶାସନ ଓ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ କର୍ମୀଙ୍କୁ ସଶକ୍ତ କରିବା
• ସାମାଜିକ ସଂଗଠନ ଓ ଗ୍ରାମ ସଭାଙ୍କ ସହଯୋଗ ନେବା
• ତମାଖୁ ଉତ୍ପାଦନରେ ନିର୍ଭର ପରିବାରମାନଙ୍କୁ ବିକଳ୍ପ ଜୀବିକା ଦେବା
• ସଚେତନତା ଓ ଚିକିତ୍ସା ସହାୟତା ବଢ଼ାଇବା
ଓଡ଼ିଶାର ତମାଖୁ ପ୍ରତିବନ୍ଧ ଏକ ସ୍ୱାଗତଯୋଗ୍ୟ ପଦକ୍ଷେପ, କିନ୍ତୁ ପାରମ୍ପରିକ ତମାଖୁ ବଜାରକୁ ଅନଦେଖା କଲେ ଏହାର ଫଳ ମିଳିବ ନାହିଁ । ବିଡ଼ି, ଗୁଣ୍ଡି ଓ ଗୁଡ଼ାଖୁ ଓଡ଼ିଶାର ତମାଖୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ନୀତିର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପରୀକ୍ଷା।
ସତ୍ୟ ସରକାରୀ ଇଚ୍ଛାଶକ୍ତି ତେବେ ଦେଖାଯିବ, ଯେତେବେଳେ ପ୍ରତିବନ୍ଧ କାଗଜରୁ ଜୀବନକୁ ପହଞ୍ଚିବ—ଏବଂ ଜନସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସତରେ ସୁରକ୍ଷିତ ହେବ ।
also read https://purvapaksa.com/dharmendras-ugc-fire-modi-worried/
Dharmendra’s UGC fire, Modi worried ।। ଧର୍ମେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ୟୁଜିସି ନିଆଁ, ମୋଦୀ ଛାନିଆ
