ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ନିରନ୍ତର ନିଜର କ୍ଷମତା ବୃଦ୍ଧି କରିବାରେ ଲାଗିଛି । ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ବିଭିନ୍ନ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ମଧ୍ୟରେ ରାଷ୍ଟ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ୱାରା ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବିକଶିତ ହେଉଥିବା ନୂତନ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପ୍ରଣାଳୀକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି, ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ମୁଖ୍ୟ ମାର୍ଶାଲ୍ ଏପି ସିଂହ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବିବୃତ୍ତି ଜାରି କରିଛନ୍ତି । ସେ ଗବେଷଣା ଏବଂ ବିକାଶ (R&D) ରେ ନିୟୋଜିତ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଏଜେନ୍ସିଗୁଡ଼ିକୁ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମର ପ୍ରାସଙ୍ଗିକତା ସହିତ ସମାନ ଗତିରେ ନବସୃଜନ କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛନ୍ତି ।

ବାୟୁସେନା ମୁଖ୍ୟ କହିଛନ୍ତି, “ଆମକୁ ନବସୃଜନର ଗତିକୁ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ କରିବାକୁ ପଡିବ, କାରଣ ସିଷ୍ଟମ୍ ପୁରୁଣା ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଏହାକୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପଦ୍ଧତିରେ ସାମିଲ କରିବାକୁ ପଡିବ।” ସେ ଆହୁରି କହିଛନ୍ତି ଯେ, ୧୦୦% କ୍ଷମତା ହାସଲ କରିବାକୁ ଅପେକ୍ଷା କରିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ କେବଳ ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ସିଷ୍ଟମ୍ ପୁରୁଣା ହେବା ଦେଖିବା ପାଇଁ ସମୟାନୁସାରେ ଏକ ସିଷ୍ଟମର ୮୫-୯୦% କ୍ଷମତା ହାସଲ କରିବା ଭଲ । ଥିଙ୍କ-ଟ୍ୟାଙ୍କ୍ CAPSS ଏବଂ ପ୍ରକାଶନ *ଭାରତୀୟ ସାମରିକ ସମୀକ୍ଷା* ଦ୍ୱାରା ମିଳିତ ଭାବରେ ଆୟୋଜିତ ଏକ ସେମିନାରରେ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ମୁଖ୍ୟ ଏହି ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେଇଛନ୍ତି ।
ପରିସ୍ଥିତିଗତ ସଚେତନତା ସର୍ବୋପରି: ଏପି ସିଂହ
ମାନବହୀନ ବାୟୁସେନା ପ୍ରଣାଳୀ (UAS) ଏବଂ ପ୍ରତି-UAS ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଉପରେ ବକ୍ତବ୍ୟ ରଖି ବାୟୁସେନା ମୁଖ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲେ ଯେ, ଯେକୌଣସି ଆଧୁନିକ ବାୟୁ ବିପଦକୁ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାବରେ ମୁକାବିଲା କରିବା ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ କ୍ଷେତ୍ରର ବ୍ୟାପକ ପରିସ୍ଥିତିଗତ ସଚେତନତା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ସମାନ ଆକାଶ ସୀମା ମଧ୍ୟରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ତିନୋଟି ସେବା ମଧ୍ୟରେ “ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମନ୍ୱୟ” ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ ।
ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆ ସଂଘର୍ଷ ଏକ ଉଦାହରଣ
- ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆରେ ସଂଘର୍ଷ ସମୟରେ ଘଟିଥିବା ଏକ ସାମ୍ପ୍ରତିକ ଘଟଣାର ଉଦାହରଣ ଦେଇ ବାୟୁସେନା ମୁଖ୍ୟ ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ ; “ଆମେ ପରିଣାମ ଦେଖିଛୁ… ଯଦି ଆପଣଙ୍କର ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅଞ୍ଚଳ ବିଷୟରେ ପରିସ୍ଥିତିଗତ ସଚେତନତାର ଅଭାବ ଅଛି, ତେବେ ଆପଣ ଶତ୍ରୁ ପକ୍ଷର ସେନା ସହିତ ଆପଣଙ୍କ ନିଜ ସେନାର ସଠିକ୍ ସ୍ଥାନ ବିଷୟରେ ଅଜ୍ଞ ରୁହନ୍ତି । ଆମେ କୁଏତରେ F-15 ବିମାନ ସହିତ କ’ଣ ଘଟିଥିଲା ତାହା ଦେଖିଲୁ, ଏହା ଏକ ଭ୍ରାତୃହତ୍ୟାର ଉଦାହରଣ । ଆମେ ଏପରି ଘଟଣାକୁ ସହ୍ୟ କରିପାରିବୁ ନାହିଁ।”
- ମାର୍ଚ୍ଚ ୨ ତାରିଖରେ ଜାରି ହୋଇଥିବା ଏକ ବିବୃତ୍ତିରେ, ଆମେରିକାର କେନ୍ଦ୍ରୀୟ କମାଣ୍ଡ ନିଶ୍ଚିତ କରିଛି ଯେ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧ ତାରିଖରେ, କୁଏତ ଉପରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ତିନୋଟି ଆମେରିକୀୟ F-15E ଷ୍ଟ୍ରାଇକ୍ ଇଗଲ୍ ବିମାନ ବନ୍ଧୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବାହିନୀର ଆକସ୍ମିକ ଗୁଳି ଯୋଗୁଁ ଦୁର୍ଘଟଣାଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଥିବା ରିପୋର୍ଟ ହୋଇଛି ।

- ବାୟୁସେନା ମୁଖ୍ୟ ଆହୁରି ଦୃଢ଼ ଭାବରେ କହିଛନ୍ତି ଯେ “ଡ୍ରୋନ୍, ମାନବହୀନ ବିମାନ ପ୍ରଣାଳୀ (UAS), ଏବଂ ପ୍ରତି-UAS ପ୍ରଣାଳୀ ସମସାମୟିକ ସୁରକ୍ଷା ଦୃଶ୍ୟପଟରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ପ୍ରାସଙ୍ଗିକତା ରଖେ । ଏହା ଏକ ବାସ୍ତବତା କେବଳ ଭବିଷ୍ୟତର ବିଷୟ ନୁହେଁ । ତେଣୁ, ଏହାକୁ ଅସ୍ୱୀକାର କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ ଯେ ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ର ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇଛି । ଆମେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କେନ୍ଦ୍ରୀକୃତ ବାୟୁ ଶକ୍ତିର ଏକ ମଡେଲରୁ ଅଧିକ ବିକେନ୍ଦ୍ରୀକୃତ ଏବଂ ସ୍ୱୟଂଶାସିତ ପଦ୍ଧତି ଆଡ଼କୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହେଉଛୁ।”
- ଏପି ସିଂହ ଆହୁରି କହିଛନ୍ତି, “ଫଳସ୍ୱରୂପ ଏହାକୁ ମନେ ରଖନ୍ତୁ , UAS ସିଷ୍ଟମ ବ୍ୟବହାର କରିବା ସମୟରେ ବାୟୁ ଶକ୍ତିର ସମସ୍ତ ମୌଳିକ ନୀତି ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ । ଅଧିକନ୍ତୁ, ଏହି ସିଷ୍ଟମଗୁଡ଼ିକ ଆଉ କେବଳ ‘ଆକାଶରେ ଆଖି’ ନୁହେଁ ; ବରଂ, ସେମାନେ ଆକାଶରେ ବାଜପକ୍ଷୀଙ୍କ ତାଳ ସହିତ ସମାନ ହୋଇଯାଇଛନ୍ତି । ଆମେ ସାମ୍ପ୍ରତିକ ସଂଘର୍ଷରେ ଏହାକୁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଭାବରେ ଦେଖିଛୁ । ‘ଅପରେସନ୍ ସିନ୍ଦୁର’ ସମୟରେ ମଧ୍ୟ ଆମେ ଏହି ବାସ୍ତବତା ଅନୁଭବ କରିଛୁ ଏବଂ ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗକୁ ଅଣଦେଖା କରାଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।”
ବିଲେଇ-ମୂଷାର ଛକାପଞ୍ଝା ଖେଳ …

ବାୟୁ ମୁଖ୍ୟ ମାର୍ଶାଲ କହିଛନ୍ତି , “ଅଧିକନ୍ତୁ, ଯେତେବେଳେ ପ୍ରତି-UAS ସିଷ୍ଟମଗୁଡ଼ିକର କଥା ଆସେ, ଗତିଶୀଳତା ବିଲେଇ ଏବଂ ମୂଷାର ଖେଳ ପରି ହୋଇଯାଏ । ଯଦି ଆପଣ ଗୋଟିଏ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ବିକଶିତ କରନ୍ତି, ତେବେ ଏକ ଅନୁରୂପ ପ୍ରତି-ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ମିଳିତ ଭାବରେ ବିକଶିତ ହେବା ଆବଶ୍ୟକ । ଏହା ହିଁ ଏକମାତ୍ର ଉପାୟ ଯାହା ଦ୍ଵାରା ଖେଳଟି ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାବରେ ଖେଳିହେବ ; ଅନ୍ୟଥା, ଗୋଟିଏ ପକ୍ଷ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଲାଭ ପାଇବ । ଏହା ସର୍ବଦା ‘ବଳ ବନାମ ବଳ’ର ପ୍ରତିଯୋଗିତା ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ । ଏହା ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପରିପୂରକ କ୍ଷମତାର ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ମଧ୍ୟ ବିକଶିତ ହେବା ଉଚିତ।”


