ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟର ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆଜି ଗଭୀର ସଙ୍କଟ ମଧ୍ୟରେ ଗତି କରୁଛି। ଦାୟିତ୍ୱହୀନ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷାମନ୍ତ୍ରୀ, ଅନୁଭବହୀନ ବିଭାଗୀୟ ଅଧିକାରୀ ଓ ନିଷ୍କ୍ରିୟ ନୀତିଗତ ପଦକ୍ଷେପ ଯୋଗୁ ସାରା ରାଜ୍ୟରେ ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଗୁରୁତର ଅସ୍ୱସ୍ଥତାରେ ଅଛି। ଯେଉଁ ସ୍ତରରେ ନୂତନ ଓ ଯୁବପିଢ଼ି ଉଚ୍ଚ ଶିକ୍ଷା ନେଇ ନିଜ ଭବିଷ୍ୟତ ଗଢ଼ିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛନ୍ତି, ସେଠି ଆଜି ଆସନ ଖାଲି, ଅଧ୍ୟାପକ ନାହିଁ ଏବଂ ପାଠଶାଳା ନୀରବ।
ସଂଖ୍ୟା ଯାହା ଆଶଙ୍କାଜନକ
ଚଳିତ ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟର ସ୍ନାତକ ପାଠ୍ୟକ୍ରମରେ ପ୍ରାୟ ୩୦ ପ୍ରତିଶତ ଆସନ ଖାଲି ରହିଛି। ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ବିଭାଗ ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ, ମୋଟ ୨ ଲକ୍ଷ ୭୭ ହଜାର ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୮୧,୬୬୪ଟି ଆସନରେ କେହି ନାମ ଲେଖାଇ ନାହାନ୍ତି, ଅର୍ଥାତ୍ କାଲି ପଡ଼ିଛି। ୨୦୨୩ରେ ଯେଉଁଠାରେ ଏହି ସଂଖ୍ୟା ୮୮ ହଜାର ଥିଲା, ୨୦୨୪ରେ ତାହା ୭୪ ହଜାର ଥିଲା — ଏବେ ୨୦୨୫ରେ ଏହା ଆହୁରି ବଢ଼ି ୮୧ ହଜାର ଅତିକ୍ରମ କରିଛି। ଏହା କେବଳ ଗୋଟିଏ ତଥ୍ୟ ନୁହେଁ, ଏହା ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷାର ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ଏକ ଅନ୍ଧକାର ସଙ୍କେତ।
ଅଧ୍ୟାପକ ନାହିଁ, ପାଠ ପଢ଼ାଇବା ଅନିଶ୍ଚିତ
ଏହି ଅବସ୍ଥାର ମୂଳ କାରଣ ହେଉଛି — କଲେଜଗୁଡ଼ିକରେ ଅଧ୍ୟାପକ ନାହାନ୍ତି। ରାଜ୍ୟର ଅଧିକାଂଶ ସରକାରୀ ଓ ସାହାଯ୍ୟପ୍ରାପ୍ତ କଲେଜରେ ବର୍ଷ ବର୍ଷ ପଦବୀ ଖାଲି ପଡ଼ିଛି।
ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷାମନ୍ତ୍ରୀ ୧୭ ମାସ ହେଲା ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଏକ ଦୃଢ଼ ନୀତି କିମ୍ବା ନିଯୁକ୍ତି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆରମ୍ଭ କରିପାରିନାହାନ୍ତି।
ନିଦାବିଷ୍ଣୁ ଅଧିକାରୀ, ଅନୁଭବହୀନ ମନ୍ତ୍ରୀ
ବିଭାଗୀୟ ଅଧିକାରୀମାନେ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟରେ ବସି ଶିକ୍ଷାନୀତି ଗଢ଼ୁଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଗ୍ରାଉଣ୍ଡ ସ୍ତରରେ ସେମାନଙ୍କ ନୀତିର କୌଣସି ପ୍ରଭାବ ନାହିଁ।
ଅଧିକାଂଶ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ପିଲାମାନେ ସରକାରୀ କଲେଜରେ ନ ପଢ଼ିବାରୁ, ସେମାନଙ୍କରେ ଶିକ୍ଷା ଗୁଣତା ନେଇ ଦାୟିତ୍ୱବୋଧ ନାହିଁ। ଫଳରେ ସେମାନେ ଖାଲି ପଦବୀ ପୂରଣ ପାଇଁ ପଦକ୍ଷେପ ନେବାରେ ଆଦୌ ଆଗ୍ରହ ପ୍ରକାଶ କରୁନାହାନ୍ତି।
ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ ଶିକ୍ଷକଙ୍କୁ ଅତିଥି ଅଧ୍ୟାପକ: ସମାଧାନ କି ବିପଦ?
ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ନିକଟରେ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଜାରି କରିଛି ଯେ ସାହାଯ୍ୟପ୍ରାପ୍ତ କଲେଜଗୁଡ଼ିକରେ ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ ଶିକ୍ଷକମାନଙ୍କୁ “ଅତିଥି ଅଧ୍ୟାପକ” ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ କରାଯିବ।
ଏହି ନୀତି ଆଧାରରେ ୪୮୮ ଏବଂ ୬୬୨ ବର୍ଗର ସଂସ୍କୃତ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ସାହାଯ୍ୟପ୍ରାପ୍ତ କଲେଜରେ ଅତିଥି ଅଧ୍ୟାପକ ନିଯୁକ୍ତ ହେବେ।
ଏହି ପଦବୀ ପାଇଁ ପାରିଶ୍ରମିକ ମାସିକ ୨୫,୦୦୦ ରୁ ୫୦,୦୦୦ ମଧ୍ୟରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ହୋଇଛି, ଏବଂ ପ୍ରତିମାସ ଅତି କମରେ ୫୦ଟି କ୍ଳାସ ନେବା ଆବଶ୍ୟକ।
ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି —
ଯେଉଁ ଶିକ୍ଷକ ଅବସର ନେଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ କେତେଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏଭଳି କାମ ଜାରି ରଖିପାରିବେ?
ନୂତନ ପିଢ଼ି ଅଧ୍ୟାପକ ନିଯୁକ୍ତି ନ ହେଲେ ଶିକ୍ଷାର ନୂତନତ୍ୱ କିପରି ଆସିବ?
୬୮ ପ୍ରତିଶତ ପଦବୀ ଖାଲି: ଏହି କାହାଣୀ କେବଳ ସଂଖ୍ୟା ନୁହେଁ
ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୫ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ଓଡ଼ିଶାର ସରକାରୀ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ କଲେଜଗୁଡ଼ିକରେ ୬୮ ପ୍ରତିଶତ ଅଧ୍ୟାପକ ପଦବୀ ଖାଲି ଅଛି — ମୋଟ ୨,୧୬୪ ପଦବୀ।
ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ସ୍ତରରେ:
• ମୋଟ ମଞ୍ଜୁରୀପ୍ରାପ୍ତ ପଦବୀ: ୨,୦୭୩
• ଖାଲି ପଦବୀ: ୧,୪୦୪
o ପ୍ରଫେସର ପଦବୀ – ୨୬୦
o ସହଯୋଗୀ ପ୍ରଫେସର ପଦବୀ – ୪୫୩
o ସହାୟକ ପ୍ରଫେସର ପଦବୀ – ୬୬୯
ସରକାରୀ କଲେଜ ସ୍ତରରେ:
• ମୋଟ ପଦବୀ: ୨,୪୦୭
• ଖାଲି ପଦବୀ: ୭୬୦
o ଡିଗ୍ରୀ କଲେଜରେ – ୪୯୧
o ଶିକ୍ଷକ ଶିକ୍ଷା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ (CTE) – ୧୬୩ଟି ପଦବୀ ଖାଲି ପଡ଼ିଛି
ଏହି ତଥ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରୁଛି ଯେ ରାଜ୍ୟର ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ପଦବୀଶୂନ୍ୟ ହୋଇପଡ଼ିଛି।
ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀ ଅନିଶ୍ଚିତତାରେ, ଭବିଷ୍ୟତ ଅନ୍ଧକାର
କେବଳ ପାଠ ନୁହେଁ, ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ ଏବେ ନିଜ ଭବିଷ୍ୟତ ନେଇ ଦିଗଭ୍ରାନ୍ତ।
ସରକାରୀ କଲେଜରେ ଭର୍ତ୍ତି ହେଲେ ବି ସେଠି ପାଠପଢ଼ା ହେଉ ନାହିଁ, ଲାବରେଟରୀ ନିର୍ଜନ, ଲାଇବ୍ରେରୀ ନିରୁପଯୋଗୀ।
ଏହାର ପରିଣାମରେ ଯୁବପିଢ଼ି ପ୍ରାୟଭେଟ କଲେଜ, ବିଦେଶୀ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟକୁ ପାଠ ପଢ଼ିବାକୁ ଯିବା ପାଇଞ ବାଧ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି।
ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟର ସହିତ ତୁଳନା
ତେଲେଙ୍ଗାନା, କେରଳ, ତାମିଲନାଡୁ ଏବଂ କର୍ଣ୍ଣାଟକ ରାଜ୍ୟରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଶହ ଶହ ଅଧ୍ୟାପକ ନିଯୁକ୍ତି ହେଉଛି, ଯେଉଁଠାରେ ଓଡ଼ିଶା ଗୋଟିଏ ଅଧିକାରୀକ ସର୍କୁଲାରରେ ନୀତି ସୀମିତ ରହିଛି।
ଏହାର ପରିଣାମ — ରାଜ୍ୟରେ ଦକ୍ଷ ଶିକ୍ଷକ ମିଳୁ ନାହାନ୍ତି, ନୂତନ ଶିକ୍ଷାଧାରା ପ୍ରବେଶ କରୁ ନାହିଁ, ଏବଂ ଛାତ୍ର ଓ ଅଭିଭାବକମାନଙ୍କର ମାନସିକ ଚିନ୍ତା ବଢ଼ୁଛି।
ପରିଣାମ: ଶିକ୍ଷାର ଗୁଣତା ଧ୍ଵସ୍ତ
• ଶିକ୍ଷାର ଗୁଣତା ହ୍ରାସ
• ପରୀକ୍ଷା ପରିଣାମରେ ଅସମତା
• ନୂତନ ପିଢ଼ିର ଉତ୍ସାହ ହ୍ରାସ
• ପ୍ରାୟଭେଟ କଲେଜ ଲବିର ପ୍ରଭାବ ବୃଦ୍ଧି
• ରାଜ୍ୟରେ ଦକ୍ଷ ମାନବ ସମ୍ପଦ ହ୍ରାସ
ଶିକ୍ଷା ରାଜନୀତିର ହତିଆର ନୁହେଁ, ଦାୟିତ୍ୱର କେନ୍ଦ୍ର ହେବା ଉଚିତ
ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ଏହା ବୁଝିବା ଆବଶ୍ୟକ —
ଶିକ୍ଷା ମାତ୍ର ଗୋଟିଏ ବିଭାଗ ନୁହେଁ, ଏହା ରାଜ୍ୟର ଭବିଷ୍ୟତ
ଯେତେବେଳେ ଶିକ୍ଷାକୁ ରାଜନୀତିକ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଦେଖାଯାଏ, ସେତେବେଳେ ଜ୍ଞାନ ହାରେ, ଯୁବ ନିରାଶ ହୁଏ, ଓ ସମାଜ ଅଗ୍ରଗତି ହୋଇପାରେନାହିଁ।
ସୁପାରିଶ ଓ ମାର୍ଗଦର୍ଶନ
1. ତତ୍କାଳ ଅଧ୍ୟାପକ ନିଯୁକ୍ତି
– ଖାଲି ୨,୧୬୪ ପଦବୀକୁ ଛଅ ମାସ ମଧ୍ୟରେ ପୂରଣ କରାଯିବା ଉଚିତ।
2. ସ୍ଥାୟୀ ଶିକ୍ଷକ ନିଯୁକ୍ତି ନୀତି
– ଅତିଥି ଅଧ୍ୟାପକ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିବା ରାଜ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ପାଇଁ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ବିପଦ।
3. ଶିକ୍ଷା ବିଭାଗରେ ଅନୁଶାସନ ଓ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ
– ଯେଉଁ ଅଧିକାରୀ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଅନାଗ୍ରହୀ, ସେମାନଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱରୁ ଅପସାରଣ କରାଯାଉ।
4. ସମୟସୀମା ମଧ୍ୟରେ ନୀତି ରିଭ୍ୟୁ
– ପ୍ରତି ୬ ମାସରେ ଶିକ୍ଷାନୀତି ସମୀକ୍ଷା କରାଯାଉ।
5. ଶିକ୍ଷକ ଶିକ୍ଷା ଓ ପୁନଃତାଲିମ କେନ୍ଦ୍ର ଗଠନ
– ଅଧ୍ୟାପକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ନୂତନ ଶିକ୍ଷାଧାରା ଶିଖିବା ଅବସର।
ଏକ ଜାଗରଣର ଆବଶ୍ୟକତା
ଓଡ଼ିଶା ଯେତେବେଳେ “ଜ୍ଞାନମୟ ରାଜ୍ୟ” ଭାବରେ ନିଜକୁ ପ୍ରକାଶ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛି, ସେତେବେଳେ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷାରେ ଏହି ଅବସ୍ଥା ଲଜ୍ଜାଜନକ।
ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ଅଧିକାରୀମାନେ ଯଦି ଏହି ସଂକେତ ବୁଝିନାହାନ୍ତି, ତେବେ ଆସନ୍ତା ଦଶକରେ ଓଡ଼ିଶା ଏକ ଶିକ୍ଷା ଶୂନ୍ୟ ରାଜ୍ୟ ହେବାର ଆଶଙ୍କା ରହିଛି।
ଜଣେ ସଚେତନ ନାଗରିକ ଭାବେ, ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କ ଦାୟିତ୍ୱ — ଏହି ଅବସ୍ଥା ଉପରେ ମୁହଁ ଖୋଲିବା, ପ୍ରଶ୍ନ କରିବା ଓ ଉତ୍ତରଦାୟିତ୍ୱ ଶିକ୍ଷାନୀତି ଦାବି କରିବା।
କାରଣ ଶିକ୍ଷା କେବଳ ଏକ ପାଠ୍ୟକ୍ରମ ନୁହେଁ, ଏହା ହେଉଛି ରାଜ୍ୟର ଆତ୍ମାର ଶକ୍ତି।
also read https://purvapaksa.com/what-did-the-supreme-court-say-on-the-porn-ban-petition/
