ଭାରତୀୟ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ମୂଳ ଆଧାର ହେଉଛି ମୁକ୍ତ, ସ୍ୱଚ୍ଛ ଓ ନିର୍ଭୟ ନିର୍ବାଚନ। ଏହି ନିର୍ବାଚନ ପ୍ରକ୍ରିୟାର ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭିତ୍ତି ହେଉଛି ଭୋଟର ତାଲିକା। ଭୋଟର ତାଲିକାର ସଠିକତା ଉପରେ ଯଦି ସନ୍ଦେହ ରହିଯାଏ, ତେବେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିର୍ବାଚନୀ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଉପରେ ପ୍ରଶ୍ନଚିହ୍ନ ଲାଗିଯାଏ। ସେଇ କାରଣରୁ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନ ଦ୍ୱାରା ଭୋଟର ତାଲିକାର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସଘନ ସଂଶୋଧନ (Special Intensive Revision – SIR) ପ୍ରକ୍ରିୟା ଏକ ସାମ୍ବିଧାନିକ ଓ ଅନିବାର୍ଯ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ।
କିନ୍ତୁ ଯେତେବେଳେ ଏହି ସାମ୍ବିଧାନିକ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ରାଜନୈତିକ ଅସ୍ତ୍ର ଭାବେ ଉପଯୋଗ କରିବାର ଚେଷ୍ଟା ହୁଏ, ସେତେବେଳେ ସଂବିଧାନ, ସଂସ୍ଥା ଓ ରାଜ୍ୟ ସରକାରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସଂଘର୍ଷ ଅନିବାର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଯାଏ। ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗରେ ଚାଲିଥିବା ଏସ୍ଆଇଆର୍ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ନେଇ ହୋଇଥିବା ଏହି ବିବାଦ ସେଇ ସଂଘର୍ଷର ଏକ ଜୀବନ୍ତ ଉଦାହରଣ।
ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟର କଡ଼ା ବାର୍ତ୍ତା
ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମମତା ବାନାର୍ଜୀ ଦ୍ୱାରା ଦାଖଲ ହୋଇଥିବା ପିଟିସନ ଉପରେ ଶୁଣାଣି କରିବା ସମୟରେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଏକ କଡ଼ା ଓ ସ୍ପଷ୍ଟ ବାର୍ତ୍ତା ଦେଇଛନ୍ତି—
ଭୋଟର ତାଲିକାର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସଘନ ସଂଶୋଧନ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ କୌଣସି ରାଜ୍ୟ ସରକାର ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କଲେ, ତାହା ବରଦାସ୍ତ କରାଯିବ ନାହିଁ।
ପ୍ରଧାନ ବିଚାରପତି ସୂର୍ଯ୍ୟ କାନ୍ତଙ୍କ ଅଧ୍ୟକ୍ଷତାରେ ଗଠିତ ଖଣ୍ଡପୀଠ—ଯେଉଁଥିରେ ନ୍ୟାୟମୂର୍ତ୍ତି ଜୟମାଲା ବାଗ୍ଚୀ ଓ ବିଫୁଲ ଏମ୍. ପାଞ୍ଚୋଲି ସାମିଲ ଥିଲେ—ଏହି ମାମଲାରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ନିର୍ବାଚନୀ ପ୍ରକ୍ରିୟା କୌଣସି ରାଜନୈତିକ ସୁବିଧା–ଅସୁବିଧାର ଅଧୀନ ନୁହେଁ।
ମମତାଙ୍କ ଅଭିଯୋଗ: ରାଜନୀତି ନା ଆତଙ୍କ?
ମମତା ବାନାର୍ଜୀ ତାଙ୍କ ପିଟିସନରେ ଗୁରୁତର ଅଭିଯୋଗ ଆଣିଥିଲେ। ତାଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ—
• ନିର୍ବାଚନ କମିଶନ କେନ୍ଦ୍ରରେ କ୍ଷମତାସୀନ ଦଳର “ହାତବାରିସି” ଭାବେ କାମ କରୁଛି
• ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଭୋଟରଙ୍କୁ ତାଲିକାରୁ ବାଦ ଦେବା ପାଇଁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟପୂର୍ଣ୍ଣ ଚେଷ୍ଟା ହେଉଛି
• ଏସ୍ଆଇଆର୍ ଜନିତ ଚାପ ଓ ଭୟରେ ୧୫୦ରୁ ଅଧିକ ଲୋକ ଆତ୍ମହତ୍ୟା କରିଛନ୍ତି
ଏହି ଅଭିଯୋଗଗୁଡ଼ିକ ନିଶ୍ଚୟ ଗମ୍ଭୀର। କିନ୍ତୁ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି—
ଏହି ଅଭିଯୋଗ ପାଇଁ କୌଣସି ପ୍ରାମାଣିକ, ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଓ ସତ୍ୟାପିତ ତଥ୍ୟ ଦିଆଯାଇଛି କି?
ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟର ଟିପ୍ପଣୀ ଦେଖାଉଛି, ଅଦାଲତ ଏହି ଧରଣର ସାଧାରଣୀକୃତ ଓ ଭାବନାପ୍ରବଣ ଯୁକ୍ତିରେ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇନାହାନ୍ତି।
ନିର୍ବାଚନ କମିଶନର ପକ୍ଷ: ସଂବିଧାନିକ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ
ନିର୍ବାଚନ କମିଶନ ତାଙ୍କ ଜବାବୀ ପିଟିଶନରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ—
• ଏସ୍ଆଇଆର୍ ଏକ ସାଧାରଣ, ନିୟମିତ ଓ ସଂବିଧାନିକ ପ୍ରକ୍ରିୟା
• ୨୦୨୫ ବିହାର ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ସେଠାରେ ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ସମାପ୍ତ ହୋଇଛି
• ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ ସହିତ ୧୨ଟି ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହା ଚାଲିଛି
• ରାଜ୍ୟ ସରକାର ପୂର୍ଣ୍ଣ ସହଯୋଗ କରୁନଥିବାରୁ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବିଳମ୍ବ ହୋଇଛି
ଏହି ଯୁକ୍ତିକୁ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଗୁରୁତ୍ୱର ସହ ନେଇଛନ୍ତି।
୮,୫୦୦ ଅଫିସର ଓ ବିଳମ୍ବର ପ୍ରଶ୍ନ
ସିଜେଆଇ ସୂର୍ଯ୍ୟ କାନ୍ତଙ୍କ ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରଶ୍ନ ଥିଲା—
୮,୦୦୦ରୁ ଅଧିକ ଗ୍ରୁପ୍–ବି ଅଫିସରଙ୍କ ନାମ ପଠାଇବାରେ ଏତେ ବିଳମ୍ବ କାହିଁକି?
ଅଦାଲତ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି ଯେ ବର୍ତ୍ତମାନ ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗରେ ୮,୫୦୦ ଅଫିସର ଏସ୍ଆଇଆର୍ କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିୟୋଜିତ। ଏହା ପୂର୍ବରୁ କରାଯାଇଥାନ୍ତା, ତେବେ ଏତେ ଉତ୍ତେଜନା ଓ ବିବାଦ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇନଥାନ୍ତା।
ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ ଇଙ୍ଗିତ ଯେ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ଭୂମିକା ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ନୁହେଁ।
ଏସ୍ଆଇଆର୍ ସମୟସୀମା ବୃଦ୍ଧି: ଅବସର କି ଚେତାବନୀ?
ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଏସ୍ଆଇଆର୍ ପ୍ରକ୍ରିୟାର ସମୟସୀମାକୁ ଫେବୃଆରୀ ୨୧ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୃଦ୍ଧି କରିଛନ୍ତି। ଏହାକୁ ରାଜ୍ୟ ସରକାର ପାଇଁ ଏକ ଅବସର ଭାବେ ଦେଖାଯାଇପାରେ—
ସହଯୋଗ କର, ବାଧା ନୁହେଁ।
ଏହି ବୃଦ୍ଧି ସହ ଏକ ସ୍ପଷ୍ଟ ଚେତାବନୀ ମଧ୍ୟ ଲୁଚିଥିବା—ଆଗକୁ ଯଦି ବାଧା ଦିଆଯାଏ, ତେବେ ଅଦାଲତ କଡ଼ା ପଦକ୍ଷେପ ନେବାକୁ ପଛୁଆଇବେ ନାହିଁ।
ସମାପନ: ନାଟକ ଓ ନ୍ୟାୟର ସୀମା
ମମତା ବାନାର୍ଜୀଙ୍କ ରାଜନୀତିରେ ଆନ୍ଦୋଳନ, ଭାବନା ଓ ନାଟକୀୟତା ନୂଆ କଥା ନୁହେଁ। କିନ୍ତୁ ସଂବିଧାନିକ ସଂସ୍ଥା ଆଗରେ ଏହି ନାଟକ ଚାଲିନଥାଏ—ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟର ଏହି ଟିପ୍ପଣୀ ସେହି କଥାକୁ ପୁନଃ ପ୍ରମାଣ କରିଛି।
ଭୋଟର ତାଲିକାର ସଂଶୋଧନ ଏକ ରାଜନୈତିକ ଚୟନ ନୁହେଁ, ଏକ ସାମ୍ବିଧାନିକ ଆବଶ୍ୟକତା। ଏହାକୁ ଆତଙ୍କ, ଭୟ ବା ରାଜନୀତିର ଅସ୍ତ୍ର କରିବା ଲୋକତନ୍ତ୍ର ପାଇଁ ଘାତକ।
ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଦେଇଛନ୍ତି—
ଲୋକତନ୍ତ୍ରର ମୂଳ ଢାଞ୍ଚା ଉପରେ କୌଣସି ନାଟକ ଚାଲିବ ନାହିଁ।
AlsoRead; https://purvapaksa.com/is-pakistan-out-of-the-world-cup/
ବିଶ୍ୱକପରେ ପାକିସ୍ତାନକୁ ଜାଗା ନାହିଁ? || Is Pakistan out of the World Cup?
