ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭାର ଶୀତ ଅଧିବେଶନ ସମାପ୍ତ ହୋଇଛି, କିନ୍ତୁ ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱରର ରାଜନୈତିକ ପାଣିପାଗ ଏବେ ମଧ୍ୟ ଉଷ୍ମ ରହିଛି। ସାଧାରଣତଃ ଅଧିବେଶନ ଶେଷ ହେବା ପରେ ଶାସକ ଦଳ ତା’ର ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ସନ୍ତୁଳନ ଏବଂ ପ୍ରଶାସନିକ ଢାଞ୍ଚାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ଦିଗରେ ମନୋନିବେଶ କରିଥାଏ। ତେବେ ଏଥର ଦୃଶ୍ୟପଟ୍ଟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭିନ୍ନ। ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଏବଂ ଦଳର ରାଜ୍ୟସଭାପତି ମନମୋହନ ସାମଲଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱାଧୀନ ନୂତନ ବିଜେପି ସରକାର ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିବାର ଦୀର୍ଘ ୧୮ ମାସ ବିତିଗଲାଣି। ଏହି ସମୟ ପରେ ମଧ୍ୟ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ନିଗମ ଓ ବୋର୍ଡଗୁଡ଼ିକରେ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଏବଂ ସଦସ୍ୟ ନିଯୁକ୍ତି ହୋଇପାରିନାହିଁ। ବହୁ ପ୍ରତୀକ୍ଷିତ ମନ୍ତ୍ରିମଣ୍ଡଳ ସମ୍ପ୍ରସାରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆରମ୍ଭ କରିପାରି ନାହାନ୍ତି ମୋହନ-ମନମୋହନ ଯୋଡ଼ି।
ବିଳମ୍ବ ପଛରେ ଜାତୀୟ ରାଜନୀତିର ଏକ ବଡ଼ ଖେଳାଳିଙ୍କ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଭୂମିକାର ଛାୟା
ଏହି ବିଳମ୍ବ ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନିକ କାର୍ଯ୍ୟଶୈଳୀଠାରୁ ଅଧିକ କିଛି ସୂଚାଉଛି। ଏହା କେବଳ ଏକ ପ୍ରଶାସନିକ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ନୁହେଁ, ବରଂ ଦଳୀୟ ରାଜନୀତିର ଗହନ ଗୁପ୍ତ ଖେଳ ଏବଂ କ୍ଷମତା ପାଇଁ ଚାଲିଥିବା ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ସଂଘର୍ଷର ପ୍ରତିଫଳନ ବୋଲି ରାଜନୈତିକ ବିଶ୍ଳେଷକମାନେ ମତ ଦେଉଛନ୍ତି। ଏହି ବିଳମ୍ବ ପଛରେ କେବଳ ରାଜ୍ୟ ନେତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସନ୍ତୁଳନ ନୁହେଁ, ବରଂ ଜାତୀୟ ରାଜନୀତିର ଏକ ବଡ଼ ଖେଳାଳିଙ୍କ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଭୂମିକାର ଛାୟା ରହିଛି।
ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆବରଣ ତଳେ ଅସନ୍ତୋଷର ବହ୍ନି
ନୂତନ ସରକାର ଗଠନ ପରେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ କ୍ୟାବିନେଟ୍ ନିଯୁକ୍ତି ପରେ ବଳକା ଆଶାୟୀ ବରିଷ୍ଠ ନେତା ତଥା କର୍ମୀମାନଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ସାମ୍ବିଧାନିକ କିମ୍ବା ସରକାରୀ ନିଗମର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ପଦବୀରେ ନିଯୁକ୍ତି ଦିଆଯିବା ଏକ ସାଧାରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା। ଏହା ଦ୍ୱାରା ଦଳୀୟ ଶୃଙ୍ଖଳା ବଜାୟ ରହେ, ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ସନ୍ତୁଳନ ସ୍ଥାପନ ହୁଏ ଏବଂ ଗ୍ରାଉଣ୍ଡ ସ୍ତରରେ କାମ କରୁଥିବା କର୍ମୀଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ମିଳେ। କିନ୍ତୁ ଗତ ୧୮ ମାସ ଧରି ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଅଟକି ଯାଇଥିବାରୁ, ଶାସକ ବିଜେପିର ବହୁ ଆଶାୟୀ ଓ ବରିଷ୍ଠ ନେତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୀବ୍ର ଅସନ୍ତୋଷ କୁହୁଳିବାରେ ଲାଗିଛି।
ବିଜେପି ନେତାଙ୍କ ପାଇଁ ବିରୋଧୀ ଦଳର ଓକିଲାତି
ବିଜେପି ଏକ କଠୋର ଦଳୀୟ ଶୃଙ୍ଖଳା ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା, ତେଣୁ ନେତାମାନେ ଖୋଲାଖୋଲି ଭାବେ ନିଜର ଅସନ୍ତୋଷ ପ୍ରକାଶ କରିବାକୁ ସାହସ କରୁନାହାନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ରାଜନୀତିରେ ଏହି ନୀରବତା ସବୁଠାରୁ ବିପଜ୍ଜନକ। ଏହି ନୀରବତା ଭିତରେ ଥିବା କ୍ଷମତାର ରାଜନୀତି ଯେକୌଣସି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଏକ ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ବିଦ୍ରୋହର ରୂପ ନେଇପାରେ। ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଜେପିର ଏକାକୀ ସରକାର ଚାଲିଥିବାରୁ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ନିଯୁକ୍ତି ବର୍ତ୍ତମାନ ଦଳର ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ଗୋଷ୍ଠୀକୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବାର ଏକ ସୂକ୍ଷ୍ମ ମାଧ୍ୟମ ହୋଇଛି। ଏହି ସନ୍ତୁଳନ ହରାଇଲେ କେବଳ ଦଳ ନୁହେଁ, ସରକାରୀ ସ୍ଥିରତା ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ ବିପଦ ଆସିପାରେ। ବିରୋଧୀ ଦଳର ବରିଷ୍ଠ ନେତା ଅରୁଣ ସାହୁ ବିଧାନସଭା ଭିତରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉଠାଇବା ଏହା ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ଶାସକ ଦଳର ଏହି ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ସମସ୍ୟା ବର୍ତ୍ତମାନ ଏକ ସାର୍ବଜନୀନ ଏବଂ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ରାଜନୈତିକ ବିଷୟରେ ପରିଣତ ହୋଇସାରିଛି। ବିରୋଧୀ ଦଳ ପାଇଁ ଏହା ଶାସକଙ୍କୁ ଘେରିବାର ଏକ ସୁଯୋଗ ମଧ୍ୟ।
ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସଭାପତି ନିର୍ବାଚନର ଛାୟା ଓ କ୍ଷମତା ପାଇଁ ସଂଘର୍ଷ
ଏହି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଳମ୍ବ ପଛରେ ଥିବା ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଦିଗଟି ହେଉଛି ବିଜେପିର ଆଗାମୀ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସଭାପତି ନିର୍ବାଚନ ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର ବରିଷ୍ଠ ନେତା ତଥା କେନ୍ଦ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ ଧର୍ମେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନଙ୍କ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଭୂମିକା। ଦଳୀୟ ମହଲରେ ଚର୍ଚ୍ଚା ହେଉଛି ଯେ ଏହି ନିଯୁକ୍ତିଗୁଡ଼ିକ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସଭାପତି ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ସାରିବା ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ନେତୃତ୍ୱ ଉଦ୍ୟମ କରୁଛନ୍ତି। ଏହାର କାରଣ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣରୂପେ କ୍ଷମତା ଏବଂ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଉପରେ ପର୍ଯ୍ୟବସିତ।
ଯଦି ଧର୍ମେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନ କୌଣସି କାରଣରୁ ଦଳର ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସଭାପତି ପଦ ଅଳଙ୍କୃତ କରନ୍ତି, ତେବେ ରାଜ୍ୟ ରାଜନୀତିରେ ତାଙ୍କର ପ୍ରଭାବ ଏବଂ ହସ୍ତକ୍ଷେପ ବହୁଗୁଣିତ ହେବ।
ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ:
୧. ମୋହନ-ମନମୋହନ ଯୋଡ଼ିଙ୍କ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ହ୍ରାସ ପାଇବ। ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ସଭାପତି ମନମୋହନ ସାମଲ ବର୍ତ୍ତମାନ ଯେଉଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ରତା ସହିତ ନିଗମ ନିଯୁକ୍ତି ଏବଂ ମନ୍ତ୍ରିମଣ୍ଡଳ ସମ୍ପ୍ରସାରଣ ନିଜ ଇଚ୍ଛା ଏବଂ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ଅନୁଯାୟୀ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି, ଧର୍ମେନ୍ଦ୍ର ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସଭାପତି ହେଲେ ତାହା ସମ୍ଭବ ହେବ ନାହିଁ। କାରଣ ସେ ଜାତୀୟ ସ୍ତରରୁ ରାଜ୍ୟ ନିଷ୍ପତ୍ତିରେ ବଳିଷ୍ଠ ହସ୍ତକ୍ଷେପ କରିବେ।
୨. ଧର୍ମେନ୍ଦ୍ର ନିଜ ସମର୍ଥକଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଦାବି କରିବେ। ଧର୍ମେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନ ତାଙ୍କର ଦୀର୍ଘ ଦିନର ଅନୁଗତ ଥିବା ସମର୍ଥକ ଗୋଷ୍ଠୀକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବା ସହିତ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅଧିକରୁ ଅଧିକ ସଂରକ୍ଷଣ ଏବଂ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପଦବୀ ଦାବି କରିବେ। ଏହା ରାଜ୍ୟ ନେତୃତ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଣ୍ଣିତ ନିଯୁକ୍ତି ତାଲିକାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ପ୍ରଭାବିତ କରିବ।
୩. କ୍ଷମତାର ସନ୍ତୁଳନ ବିଗିଡ଼ି ଯିବ। ଓଡ଼ିଶା ବିଜେପିରେ ଦୁଇଟି ମୁଖ୍ୟ କ୍ଷମତା କେନ୍ଦ୍ର ଧର୍ମେନ୍ଦ୍ର ଗୋଷ୍ଠୀ ଏବଂ ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ/ରାଜ୍ୟ ସଭାପତି ଗୋଷ୍ଠୀ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ସୂକ୍ଷ୍ମ କ୍ଷମତା ସଂଘର୍ଷ ଚାଲିଛି। ନିଗମ ନିଯୁକ୍ତି ଏବଂ ମନ୍ତ୍ରିମଣ୍ଡଳ ସମ୍ପ୍ରସାରଣ ହେଉଛି ଶକ୍ତିର ଏହି ସନ୍ତୁଳନକୁ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବାର ମୁଖ୍ୟ ଚାବିକାଠି। ଏହି ନିଯୁକ୍ତିରେ ଧର୍ମେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପ୍ରଭାବକୁ କମାଇବା ପାଇଁ ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଜ୍ୟ ନେତୃତ୍ୱ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ ଶେଷ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଶେଷ କରିବାକୁ ଚାହିଁବା ସ୍ୱାଭାବିକ।
ଏହି ବିଳମ୍ବର ଗଭୀର ପ୍ରଭାବ
• ରାଜନୈତିକ ସମୀକରଣକୁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ, ଏହି ବିଳମ୍ବର ପ୍ରଶାସନିକ ଏବଂ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଉପରେ ବ୍ୟାପକ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବ।
• ନିଗମ ଏବଂ ବୋର୍ଡଗୁଡ଼ିକରେ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ପଦବୀ ଖାଲି ରହିଲେ, ନୀତିଗତ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଏବଂ ବୃହତ ପ୍ରକଳ୍ପ କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା ବିଳମ୍ବିତ ହୁଏ। ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବାର ଶକ୍ତି କେବଳ ବ୍ୟୁରୋକ୍ରାଟ୍ (ଆଇଏଏସ୍)ଙ୍କ ହାତରେ ସୀମିତ ରହିବ, ଯାହାକି ରାଜ୍ୟ ତଥା ଦଳୀୟ ଚିନ୍ତାଧାରା ପାଇଁ ଭଲ ସଂକେତ ନୁହେଁ।
• ବିଜେପି ପ୍ରତି ଦୀର୍ଘ ବର୍ଷ ଧରି ସମର୍ଥନ ଜଣାଇଥିବା କର୍ମୀମାନେ ନିଯୁକ୍ତି ଆଶାରେ ଥାଆନ୍ତି। ବିଳମ୍ବ ହେଲେ ସେମାନେ ନିରାଶ ହୁଅନ୍ତି, ଯାହା ଭବିଷ୍ୟତର ନିର୍ବାଚନରେ ସେମାନଙ୍କର ଉତ୍ସାହ ଉପରେ ପ୍ରତିକୂଳ ପ୍ରଭାବ ପକାଇପାରେ।
• ମନ୍ତ୍ରିମଣ୍ଡଳରେ ଆବଶ୍ୟକ ସମ୍ପ୍ରସାରଣ ନ ହେଲେ ଆଶାୟୀ ବିଧାୟକଙ୍କ ଅସନ୍ତୋଷ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ, ଯାହା ଶାସକ ଦଳର ଏକତା ଏବଂ ସରକାରର ସ୍ଥିରତାକୁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ଦେଇପାରେ।
• ମୋହନ-ମନମୋହନ ଯୋଡ଼ି ଯଦି ଧର୍ମେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆଗମନ ପୂର୍ବରୁ ନିଜ ପସନ୍ଦର ନେତାଙ୍କୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପଦରେ ନିଯୁକ୍ତ କରିପାରନ୍ତି, ତେବେ ରାଜ୍ୟ ରାଜନୀତିରେ ସେମାନଙ୍କର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ କ୍ଷମତା ସୁଦୃଢ଼ ହେବ।
ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିର ଏକ ନୂତନ ଅଧ୍ୟାୟ
ବିଧାନସଭା ଅଧିବେଶନ ସରିଛି, କିନ୍ତୁ କ୍ୟାବିନେଟ୍ ବିସ୍ତାର ଏବଂ ନିଗମ ନିଯୁକ୍ତିର ଚାବିକାଠି ବର୍ତ୍ତମାନ କେବଳ ରାଜ୍ୟ ନେତୃତ୍ୱଙ୍କ ହାତରେ ନାହିଁ। ଏହା ସିଧାସଳଖ ନୂତନ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସଭାପତି ନିର୍ବାଚନ ସହିତ ଯୋଡ଼ି ହୋଇ ରହିଛି।
ସମସ୍ତେ ଜାଣନ୍ତି ଯେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଧର୍ମେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନଙ୍କର ଯେଉଁ ପ୍ରଭାବ ଅଛି, ତାହା କେବଳ ଜଣେ କେନ୍ଦ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ସୀମିତ ନୁହେଁ। ଯଦି ସେ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସଭାପତି ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନିଅନ୍ତି, ତେବେ ଏହି ପ୍ରଭାବ କ୍ଷମତା ବଣ୍ଟନରେ ସର୍ବାଧିକ ରୂପ ନେବ।
ତେଣୁ, ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ନିଯୁକ୍ତିଗୁଡ଼ିକର ବିଳମ୍ବ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ମୋହନ-ମନମୋହନ ଯୋଡ଼ି ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ ସର୍ବାଧିକ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ରଖିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି ଏବଂ ଏହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସଭାପତି ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳକୁ ଅପେକ୍ଷା ନକରି ନିଜର ନିଷ୍ପତ୍ତି ଶୀଘ୍ର ଲାଗୁ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି। ଏହି ସମସ୍ତ ଗଣିତ କେବଳ ଶକ୍ତି ବଳୟର କଥା କହୁନାହିଁ, ବରଂ ଏହା ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିରେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ନେତୃତ୍ୱ ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ନେତୃତ୍ୱ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବଦା ଏକ ସୂକ୍ଷ୍ମ କ୍ଷମତା ସଂଘର୍ଷ ଜାରି ରହିଥାଏ। ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହି କ୍ଷମତା ସଂଘର୍ଷର ଏକ ନୂତନ ଅଧ୍ୟାୟରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛି, ଯାହାର ପରିଣାମ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ରାଜ୍ୟର ସରକାରୀ କାର୍ଯ୍ୟଶୈଳୀ ତଥା ଦଳୀୟ ସଂଗଠନ ଉପରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଦେଖାଯିବ। ରାଜ୍ୟ ରାଜନୀତିର ଭବିଷ୍ୟତ ଏହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ନିଆଯିବାକୁ ଥିବା ନିଷ୍ପତ୍ତିଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରୁଛି।
ବିଜେପି ଓଡ଼ିଶାରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଯାହା ଚାଲୁଛି ତାହା କେବଳ ପ୍ରଶାସନିକ ଯନ୍ତ୍ରଣା ନୁହେଁ-
ଏହା କ୍ଷମତାର ଅନିଶ୍ଚିତତା,
ଗୋଷ୍ଠୀ ସଂଘର୍ଷର ଅନୁପସ୍ଥିତ ଅଗ୍ନି,
ଏବଂ ଆଗାମୀ ଦଳୀୟ ସମୀକରଣର ଭଙ୍ଗୁର ଅବସ୍ଥା।
ଅସଲ କଥା ହେଲା-
ଓଡ଼ିଶା ବିଜେପି ଏବେ ଦୁଇଶକ୍ତିର ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ସୀମାରେ ରହିଛି।
ଗୋଟିଏ ହେଉଛି ମୋହନ-ମନମୋହନ ଅଧ୍ୟାୟ,
ଓ ଅନ୍ୟଟି—ଧର୍ମେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନଙ୍କ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଜାତୀୟ ଅଧିକାରୀ ଅଧ୍ୟାୟ।
ଏହି ‘ଶୂନ୍ୟକାଳ’ କେତେ ଶୀଘ୍ର ଶେଷ ହେବ ଏବଂ କାହା ପକ୍ଷରେ ପରିଣତି ହେବ-ଏହା ଆସନ୍ତା କିଛି ସପ୍ତାହରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ହେବ।
also read https://purvapaksa.com/microsoft-to-invest-1-5-billion-in-india/
Microsoft to invest $1.5 billion in India ।। ମାଇକ୍ରୋସଫ୍ଟ ଭାରତରେ ୧୭.୫ ବିଲିଅନ ଡଲାର ନିବେଶ କରିବ
