ରଥଯାତ୍ରା ସମୟରେ ପୁରୀ ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ରଥଯାତ୍ରା ଚାଲିଥିବା ବେଳେ ବରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲାର ଘେଁସ ଗ୍ରାମ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ସବ ମୁଖର ହୋଇଉଠିଛି । ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକତା ସହିତ ଗ୍ରାମବାସୀ ଏବଂ ପରିଦର୍ଶକମାନେ କୋଶାଳୀ କବି ଏବଂ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ହଳଧର ନାଗଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ଏବଂ ବିକ୍ରୟ କରାଯାଇଥିବା ଏକ ସରଳ ଖାଦ୍ୟ ‘ରାଗ ଚଣା ଘୁଗ୍ନି’ – ମସଲାଦାର ହଳଦିଆ ମଟର ତରକାରୀର ସ୍ୱାଦ ନେବା ପାଇଁ ଧାଡ଼ି ବାନ୍ଧିଥାନ୍ତି।
ଧଳା ଧୋତି ପିନ୍ଧି ନାଗ ରଥଯାତ୍ରା ସମୟରେ ତାଙ୍କ କବି କୁଟିରା ନିକଟରେ ଏକ ସାଧାରଣ ଷ୍ଟଲ୍ ସ୍ଥାପନ କରନ୍ତି । ଏକ ମାଟି ଚୁଲି, ଷ୍ଟିଲ୍ ପାତ୍ର ଏବଂ ମାଟି ମସଲାର ସୁଗନ୍ଧ ଲୋକଙ୍କୁ ସେଠାକୁ ଟାଣିଆଣିଥାଏ । କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ହାତ ରନ୍ଧା ରାଗ ଚଣାର ସୁଗନ୍ଧ ରାସ୍ତା ଦେଇ ବ୍ୟାପିବା ସହିତ, ଭକ୍ତମାନେ କେବଳ ଭୋଜନ ପାଇଁ ନୁହେଁ ବରଂ ଏକ ସ୍ମରଣୀୟ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଅଟକି ଯାଆନ୍ତି ।

ଅନେକ ବାହାର ଲୋକ ଜାଣି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ଚଟଣି ପଛରେ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଜଣକ ନାଗ, ଯାହାଙ୍କୁ ୨୦୧୬ ମସିହାରେ ତତ୍କାଳୀନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀ ସମ୍ବଲପୁରୀ ସାହିତ୍ୟରେ ତାଙ୍କର ସାହିତ୍ୟିକ ଅବଦାନ ପାଇଁ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ । ତଥାପି ଘେଁସ ଗ୍ରାମବାସୀଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ପରିଚିତ। ଦଶନ୍ଧି ପୂର୍ବରୁ ଯେତେବେଳେ ନାଗଙ୍କ ପାଖରେ ତାଙ୍କ ପରିବାରକୁ ଆର୍ଥିକ ସମର୍ଥନ କରିବା ପାଇଁ କୌଣସି ଉପାୟ ନଥିଲା, ସେ ଜୀବିକା ନିର୍ବାହ ପାଇଁ ରାଗ ଚଣା ବିକ୍ରୟ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଏବଂ ସେ ତାଙ୍କ କବିତା ଦ୍ୱାରା ଲୋକଙ୍କ ହୃଦୟକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବିତ କରିଥିଲେ । ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକମାନେ ଦାବି କରନ୍ତି ଯେ ଏହି ମିଶ୍ରଣରେ କିଛି ଯାଦୁକରୀ ଅଛି । ହୁଏତ ଏହା ଜଣେ କବିଙ୍କ ରହସ୍ୟ । ନାଗ ହସି ହସି ଉଠନ୍ତି କୁହନ୍ତି “କୌଣସି ରହସ୍ୟ ନାହିଁ , ଏହା ଅଭିଜ୍ଞତାରୁ ପ୍ରାପ୍ତ ଏକ ଦେଶୀ ରେସିପି । ମୁଁ କିଛି ହାତ ତିଆରି ମସଲା, ତାଜା ହଳଦୀ ଏବଂ ଗ୍ରାମୀଣ ରାନ୍ଧିବା ପଦ୍ଧତି ବ୍ୟବହାର କରେ।”
:max_bytes(150000):strip_icc()/chana-masala-recipe-7153398-diana-andrews-2023-33225689fe7b4aaaaa0e140da8ef7d0d.jpg)
ମୁଁ ଏହାକୁ ୧୯୭୨ ମସିହାରୁ ତିଆରି କରିଆସୁଛି । ପୂର୍ବରୁ ମୁଁ ଏହାକୁ ପ୍ରତିଦିନ ବିକ୍ରି କରୁଥିଲି । ତା’ପରେ ଶେଷରେ ମୁଁ ଏହାକୁ କେବଳ ରଥଯାତ୍ରାରେ ବିକ୍ରୟ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲି । ନାଗ କହିଥିଲେ, “ଏହା ଟଙ୍କା ବିଷୟରେ ନୁହେଁ । ଏହା ମୋତେ ମନେ ପକାଇ ଦିଏ ଯେ ମୁଁ କିଏ । କବିତା ମୋତେ ଡେଣା ଦେଇଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଏହା ମୋର ଭୂମି । ମୁଁ କବି ଭାବରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବା ପୂର୍ବରୁ, ମୁଁ ଏହି କରୀ ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା ଥିଲି । ଏବେ ଲୋକମାନେ ମୋତେ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ହଳଧର ବୋଲି ଡାକୁଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ମୋର ପରିଚୟ ବଦଳି ନାହିଁ । ମୁଁ ଏବେ ବି ହଳଧର, ପରିଚୟ ଯଥେଷ୍ଟ। ଲୋକଙ୍କ ପ୍ରେମ, ସରକାରଙ୍କଠାରୁ ମୁଁ ପାଉଥିବା ସମ୍ମାନ – ଏହା ହିଁ ମୋର ସମ୍ପତ୍ତି।”
ରଥଯାତ୍ରା ସମୟରେ ସାହିତ୍ୟ ମହୋତ୍ସବରେ ଯୋଗଦେବା କିମ୍ବା ଭାଷଣ ଦେବା ପାଇଁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ ପାଇବା ସତ୍ତ୍ୱେ, ନାଗ ଘେଁସରେ ରହିବା ପାଇଁ ଏହି ସବୁ ବାତିଲ କରନ୍ତି। ପ୍ରତିବର୍ଷ ୧୫-୨୦ କିଲୋ ରାଗ ଚଣା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରେ। ପୂର୍ବରୁ ମୁଁ ଏହାକୁ ବିକ୍ରି କରିବା ପାଇଁ ସାରା ଦିନ ବସି ରହୁଥିଲି । ଏବେ ଏହା ଉତ୍ସବ ଆରମ୍ଭ ହେବାର କିଛି ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ ସରିଯାଏ,” ସେ କହିଥିଲେ।
ALSO READhttps://purvapaksa.com/jagannaths-cart-stopped-for-a-prostitute/


