ଏକ ଆଇନଗତ ଚିନ୍ତନକ ଏବଂ ଦୁଇଟି ଆଇନ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଏକ ନୂତନ ଦୁର୍ନୀତି ବିରୋଧୀ ବିଲ୍ ଉପରେ ଚିନ୍ତା ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି । ସେମାନେ ଏକ ସଂସଦୀୟ କମିଟିକୁ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଗୁରୁତର ଅପରାଧିକ ଅଭିଯୋଗରେ ଗିରଫ ହେବାର ୩୦ ଦିନ ପରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ କିମ୍ବା ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ପଦରୁ ବହିଷ୍କାର କରିବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରାଜନୈତିକ ଅପବ୍ୟବହାରର ଶିକାର ହୋଇପାରେ । ବିଧି ସେଣ୍ଟର ଫର ଲିଗାଲ୍ ପଲିସି ନ୍ୟାସନାଲ୍ ଲ ୟୁନିଭର୍ସିଟି (NLU), ଓଡିଶା ଏବଂ ନ୍ୟାସନାଲ୍ ୟୁନିଭର୍ସିଟି ଅଫ୍ ଜୁରିଡିକାଲ୍ ସାଇନ୍ସେସ୍ (NUJS), କୋଲକାତାର ପ୍ରତିନିଧିମାନେ ମିଳିତ ସଂସଦୀୟ କମିଟି ସମ୍ମୁଖରେ ଏହି ମତ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ। ସେମାନେ ବିଲ୍ରେ ଅନେକ ତ୍ରୁଟି ଦର୍ଶାଇଥିଲେ।
ସେମାନେ ଯୁକ୍ତି ବାଢ଼ିଛନ୍ତି ଯେ ବିଲ୍ ଜନ ଇଚ୍ଛା ବିରୁଦ୍ଧରେ ଯାଇପାରେ। ଏହି ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ଦୁଇଟି ମଧ୍ୟ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଥିଲେ ଯେ “ଚାର୍ଜ ଫ୍ରେମ୍” କାହାକୁ ପଦରୁ ବହିଷ୍କାର କରିବାର ଆଧାର ହେବା ଉଚିତ। ଏହା ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ନ୍ୟାୟିକ ଯାଞ୍ଚର ଏକ ଉପାଦାନ ଯୋଡ଼ିବ। ବିଧି ସେଣ୍ଟର ମଧ୍ୟ ଚେତାବନୀ ଦେଇଥିଲା ଯେ ବିଲ୍ର କିଛି ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ କୋର୍ଟରେ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରାଯାଇପାରିବ।
ଏହି ପ୍ରତିଷ୍ଠାନଗୁଡ଼ିକ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଯେ ବିଲ୍ ଭଲ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟମୂଳକ ଏବଂ ସାମ୍ବିଧାନିକ ନୀତି ସହିତ ସୁସଙ୍ଗତ। ତଥାପି ଦୁଇଟି ପ୍ରତିଷ୍ଠାନର ପ୍ରତିନିଧିମାନେ ଦର୍ଶାଇଥିଲେ ଯେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଗଣତନ୍ତ୍ରରେ ନ୍ୟାୟିକ ଦଣ୍ଡ ସାଧାରଣତଃ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ପଦରୁ ବହିଷ୍କାର କରିବାର ଆଧାର। ପ୍ରସ୍ତାବିତ ଆଇନ ଏଥିରୁ ଭିନ୍ନ ଏବଂ ପଦରୁ ବହିଷ୍କାର ପାଇଁ ବହୁତ କମ୍ ସୀମା ସ୍ଥିର କରେ। ଏହା ମଧ୍ୟ ଦର୍ଶାଯାଇଥିଲା ଯେ ବିଦ୍ୟମାନ ଫୌଜଦାରୀ ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ, ପୋଲିସ ଗୁରୁତର ଅପରାଧରେ ଜଣେ ଅଭିଯୁକ୍ତଙ୍କୁ ୯୦ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଟକ ରଖିପାରିବ ଯେତେବେଳେ ବିଲରେ ୩୦ NUJS କହିଛି ଯେ ଯଦିଓ ଆଇନଟି ରାଜନୀତିରେ ଅପରାଧକୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛି, ଏହାର କେନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କୁ ଗମ୍ଭୀର ଭାବରେ ଅସ୍ଥିର କରିବାର ଉଚ୍ଚ ସମ୍ଭାବନା ଅଛି। ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ବିଶ୍ୱାସ କରେ ଯେ ଏହା କେନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକରେ ନୀତି ନିର୍ଦ୍ଧାରଣକୁ ବାଧା ଦେଇପାରେ।
NLU କହିଛି ଯେ ଏକ ତଦନ୍ତ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଭାବରେ ଏକ “ଶାସନ-ପରିବର୍ତ୍ତନ ଅଭିଯାନ” ହୋଇପାରେ। NLU ଏହା ମଧ୍ୟ କହିଛି ଯେ ବିଲ୍ ପ୍ରତିଶୋଧମୂଳକ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରେ। କାରଣ ଯଦି କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଏଜେନ୍ସିଗୁଡ଼ିକ ଜଣେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ କିମ୍ବା ଜଣେ ରାଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି, ତେବେ ରାଜ୍ୟ ପୋଲିସ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଥିବା ଜଣେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ କରିପାରିବ।
ରାଜନୈତିକ ଅପବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ପରିସର
ଏହି ଢାଞ୍ଚା ରାଜନୈତିକ ଅପବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରେ। ଗିରଫ ସମୟୋଚିତ କିମ୍ବା ବାଛି ନିଆଯାଇପାରିବ। ଜାତୀୟ ମାନବାଧିକାର ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ସମାନ ମତ ପ୍ରକାଶ କରିଛି। NLU କହିଛି ଯେ ବିରୋଧୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ବୈଧ ସରକାରଙ୍କୁ ଅସ୍ଥିର କରିବା ପାଇଁ ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକୁ ବ୍ୟବହାର କରିପାରିବେ। ଗତ କିଛି ଦଶନ୍ଧିର ଧାରା ସୂଚାଇ ଦିଏ ଯେ ଏହାର ଅପବ୍ୟବହାର ସମ୍ଭବ ଏବଂ ଏହା ଦେଶର ଗଣତନ୍ତ୍ର ଉପରେ ନକାରାତ୍ମକ ପ୍ରଭାବ ପକାଇବ। ବିଲ୍ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ କିମ୍ବା ତା’ଠାରୁ ଅଧିକ ଦଣ୍ଡନୀୟ ଅପରାଧ ପାଇଁ ପଦରୁ ବହିଷ୍କାର କରିବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିଥିବା ବେଳେ, ଏହା ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛି ଯେ ଦୁର୍ନୀତି ସମେତ ଅନେକ ଗମ୍ଭୀର ଅପରାଧ ପାଇଁ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ଦଣ୍ଡ ହୋଇପାରେ।
ଏହି ବିଲ୍ ଉପରେ ସରକାରଙ୍କ ମତ କ’ଣ?
ସରକାର ବିଲ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରୁଛନ୍ତି। ଏଥିରେ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଏପରିକି ଜଣେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ଦିଲ୍ଲୀର ଅରବିନ୍ଦ କେଜ୍ରିୱାଲ) ଦୁର୍ନୀତି ଅଭିଯୋଗରେ ଦୀର୍ଘ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଭୋଗିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ପଦରେ ରହିଥିବାର ଉଦାହରଣ ଦିଆଯାଇଛି। ତଥାପି, ସରକାର ବିଲ୍ଟିକୁ ଅଧିକ ଆଲୋଚନା ପାଇଁ ସଂସଦୀୟ ପ୍ୟାନେଲକୁ ପଠାଇବାକୁ ରାଜି ହୋଇଛନ୍ତି। ଏହି ପ୍ୟାନେଲର ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା ବିଜେପି ସାଂସଦ ଅପରାଜିତା ସାରଙ୍ଗୀ କରୁଛନ୍ତି। ଅଧିକାଂଶ ବିରୋଧୀ ଦଳ ଏହି ପ୍ୟାନେଲର ଅଂଶ ହେବାକୁ ମନା କରିଛନ୍ତି।
also read https://purvapaksa.com/supreme-court-2/
