ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିର ଇତିହାସରେ ଯେଉଁ ଦଳ ‘ଶଙ୍ଖ’ ଚିହ୍ନକୁ ସ୍ୱାଭିମାନର ପ୍ରତୀକ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲା, ସେହି ଦଳର କର୍ମୀ ଓ ନେତାମାନେ ଏବେ ନିଜକୁ ପ୍ରତାରିତ ମନେ କରୁଛନ୍ତି। ନିଜକୁ ‘ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ’ ବୋଲି କହୁଥିବା ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ କର୍ମୀଙ୍କ ଅକ୍ଲାନ୍ତ ପରିଶ୍ରମରେ ଗଢ଼ା ହୋଇଥିବା ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ (ବିଜେଡି) ଆଜି ଏକ ଅଜ୍ଞାତ ଭବିଷ୍ୟତ ଆଡ଼କୁ ଗତି କରୁଛି। ଏହାର କାରଣ ହେଉଛି— ଖୋଦ୍ ସୁପ୍ରିମୋ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଗଠିତ ‘ବିଜୁ-ନବୀନ ଇନ୍ସପିରେସନାଲ ଫାଉଣ୍ଡେସନ’। ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ପଞ୍ଜିକୃତ ହୋଇଥିବା ଏକ ୨୩ ପୃଷ୍ଠାର ଦଲିଲ ଏବେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଭୂକମ୍ପ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି, ଯାହା ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ନବୀନ ନିଜର ସମସ୍ତ ରାଜନୈତିକ ଓ ଆର୍ଥିକ ଉତ୍ତରାଧିକାରକୁ ତାଙ୍କର ଖାସ୍ ଅନୁଗତ ଭି.କେ. ପାଣ୍ଡିଆନଙ୍କ ହାତକୁ ଟେକି ଦେଇଛନ୍ତି।
୧. ଗୁପ୍ତ ରଣନୀତି: ଦିଲ୍ଲୀ ଦରବାରରେ ‘ଇର୍ରିଭୋକେବୁଲ’ ଟ୍ରଷ୍ଟ

ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନରେ ବିଜେଡିର ଶୋଚନୀୟ ପରାଜୟ ପରେ ଦଳ ଆତ୍ମସମୀକ୍ଷା କରିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ଏକ ନୂତନ ସମାନ୍ତରାଳ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଗଠନ କରିବାରେ ବ୍ୟସ୍ତ ରହିଲେ। ‘ଇଣ୍ଡିଆନ ଟ୍ରଷ୍ଟ ଆକ୍ଟ-୧୮୮୨’ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଏହି ‘ବିଜୁ-ନବୀନ ଇନ୍ସପିରେସନାଲ ଫାଉଣ୍ଡେସନ’ କେବଳ ଏକ ଚାରିଟେବୁଲ ଟ୍ରଷ୍ଟ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହା ବିଜେଡିର ସମ୍ପତ୍ତି ଓ ଆଦର୍ଶ ଉପରେ ଏକ ପ୍ରକାର ‘କବ୍ଜା’ ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି।
• ସେଟଲର: ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ନିଜେ ଏହାର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା।
• ଲାଇଫ୍ ଟ୍ରଷ୍ଟି: ଭି.କେ. ପାଣ୍ଡିଆନ, ସନ୍ତୃପ୍ତ ମିଶ୍ର ଓ ଅଶୋକ ପରିଜା।
• ଅଫିସ: ନବୀନଙ୍କ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀସ୍ଥିତ ‘୩, ଏପିଜେ ଅବଦୁଲ କଲାମ ରୋଡ୍’ ବାସଭବନ।
ସବୁଠୁ ଉଦ୍ବେଗଜନକ ବିଷୟ ହେଉଛି ଏହି ଟ୍ରଷ୍ଟଟି ‘ଅପରିବର୍ତ୍ତନୀୟ’ (Irrevocable)। ଅର୍ଥାତ୍ ନବୀନ ଚାହିଁଲେ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ଭବିଷ୍ୟତରେ ବନ୍ଦ କରିପାରିବେ ନାହିଁ କିମ୍ବା ପାଣ୍ଡିଆନଙ୍କ କ୍ଷମତା ଛଡ଼ାଇ ପାରିବେ ନାହିଁ।
୨. ପାଣ୍ଡିଆନ: ନବୀନଙ୍କ ପରେ ‘ସର୍ବେସର୍ବା’

ଦଲିଲର ‘କ୍ଲଜ୍-୩.୩’ ଅନୁସାରେ ଭି.କେ. ପାଣ୍ଡିଆନ ଏହି ଟ୍ରଷ୍ଟର ଆଜୀବନ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ। ଏହା ନବୀନଙ୍କ ରାଜନୈତିକ ଉତ୍ତରାଧିକାର ଚୟନର ଏକ ସ୍ପଷ୍ଟ ସଙ୍କେତ। ପାଣ୍ଡିଆନଙ୍କୁ ଏହି ଟ୍ରଷ୍ଟରେ ‘କାଷ୍ଟିଂ ଭୋଟ’ ଭଳି ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର କ୍ଷମତା ଦିଆଯାଇଛି। ଫାଉଣ୍ଡେସନର ସମସ୍ତ ନିବେଶ, ସମ୍ପତ୍ତି କ୍ରୟ-ବିକ୍ରୟ ଓ କର୍ମଚାରୀ ନିଯୁକ୍ତିରେ ପାଣ୍ଡିଆନଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତି ହିଁ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ। ଓଡ଼ିଶାର କୌଣସି ଜଣେ ବି ବିଜେଡି ନେତାଙ୍କୁ ଏହି ଟ୍ରଷ୍ଟରେ ସ୍ଥାନ ନ ଦେବା ପ୍ରମାଣ କରୁଛି ଯେ ନବୀନ କେବଳ ପାଣ୍ଡିଆନଙ୍କୁ ହିଁ ବିଶ୍ୱାସ କରୁଛନ୍ତି।
୩. ବିଧାୟକଙ୍କ ଆଗରେ ‘ଡ୍ରାମା’ ଓ ସନ୍ତୃପ୍ତଙ୍କ ଭୂମିକା
ନିକଟରେ ନବୀନ ନିବାସରେ ୨୨ ଜଣ ବିଧାୟକଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ନବୀନ ବାବୁ ସନ୍ତୃପ୍ତ ମିଶ୍ରଙ୍କୁ ଏହି ଫାଉଣ୍ଡେସନ ସମ୍ପର୍କରେ ପଚାରିବା ଏକ ‘ସ୍କ୍ରିପ୍ଟେଡ୍ ଡ୍ରାମା’ ଥିଲା ବୋଲି ବାଙ୍କି ବିଧାୟକ ଦେବୀରଞ୍ଜନ ତ୍ରିପାଠୀଙ୍କ ବୟାନରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ହେଉଛି। ଯେଉଁ ଟ୍ରଷ୍ଟରେ ସନ୍ତୃପ୍ତ ନିଜେ ଜଣେ ଆଜୀବନ ସଦସ୍ୟ, ସେଥିରେ ସେ ଅଜ୍ଞତା ପ୍ରକାଶ କରିବା ଦଳୀୟ ନେତାମାନଙ୍କୁ ବିଭ୍ରାନ୍ତ କରିବାର ଏକ କୌଶଳ ବୋଲି ଚର୍ଚ୍ଚା ହେଉଛି।
୪. ପାଣ୍ଠି ହେରଫେରର ବଡ଼ ଯୋଜନା: ପ୍ରଭାତ ତ୍ରିପାଠୀଙ୍କ ସାଂଘାତିକ ଅଭିଯୋଗ

ବିଜେଡିର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ସଦସ୍ୟ ପ୍ରଭାତ ତ୍ରିପାଠୀ ଏହି ଘଟଣାକୁ ନେଇ ସବୁଠୁ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ମତରେ:
• ଦଳୀୟ ପାଣ୍ଠିରୁ ଟଙ୍କା ଏହି ଫାଉଣ୍ଡେସନକୁ ଟ୍ରାନ୍ସଫର କରିବା ପାଇଁ ସବୁ ବାଇ-ଲ’ ପ୍ରସ୍ତୁତ ସରିଛି।
• ଥରେ ଟଙ୍କା ଟ୍ରଷ୍ଟ ଆକାଉଣ୍ଟକୁ ଚାଲିଗଲେ, କର୍ମୀ କିମ୍ବା ଦଳର ସେଥିରେ କୌଣସି ଅଧିକାର ରହିବ ନାହିଁ।
• ଏହି ପାଣ୍ଠିକୁ ପାଣ୍ଡିଆନ ଓ ଅନ୍ୟ ଟ୍ରଷ୍ଟିମାନେ ନିଜ ଇଚ୍ଛା ଅନୁସାରେ ବିନିଯୋଗ କରିପାରିବେ।
୫. ଭାଙ୍ଗିଯିବ କି ବିଜେଡି?
ନବୀନଙ୍କ ଏହି ‘ଫାଉଣ୍ଡେସନ’ ରାଜନୀତି ଦଳ ଭିତରେ ଥିବା ସ୍ୱାଭିମାନୀ ନେତାମାନଙ୍କୁ ଖୋଲାଖୋଲି ଆହ୍ୱାନ ଦେଇଛି। ସେଥିପାଇଁ ରାଜ୍ୟସଭା ନିର୍ବାଚନରେ କ୍ରସଭୋଟିଂ ହେଲା ଏବଂ ବିଜୟ ମହାପାତ୍ର, ଦିଲ୍ଲୀପ ରାୟ, ଅମର ଶତପଥୀଙ୍କ ଭଳି ପୁରୁଣା ନେତାମାନେ ଏକଜୁଟ ହେବା ଆରମ୍ଭ କରିଛନ୍ତି। ଯଦି ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ କେବଳ ପାଣ୍ଡିଆନଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ପାଇଁ ଦଳକୁ ବଳି ଦିଅନ୍ତି, ତେବେ ବିଜେଡିର ବିଭାଜନ କେବଳ ସମୟର ଅପେକ୍ଷା।
ଉପସଂହାର
ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ “ମୋଠୁ ଦଳ ଆରମ୍ଭ ଓ ମୋଠି ଦଳ ଶେଷ” ଅହଂକାର ଆଜି ବିଜେଡିର ଶ୍ମଶାନ ଯାତ୍ରା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରୁଛି। ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ କର୍ମୀଙ୍କ ରକ୍ତ ଓ ଝାଳରେ ଗଢ଼ା ସମ୍ପତ୍ତିକୁ ଜଣେ ଅଣଓଡ଼ିଆ ଅନୁଗତଙ୍କ ହାତକୁ ଟେକି ଦେବା ଓଡ଼ିଆ ଅସ୍ମିତା ଉପରେ ଏକ ଶକ୍ତ ଆଘାତ। ଓଡ଼ିଶାବାସୀ ଏବେ ବୁଝିଲେଣି ଯେ ‘ବିଜୁ ଆଦର୍ଶ’ କେବଳ ନବୀନଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ବ୍ୟବସାୟିକ କାର୍ଡ ଥିଲା।
also read : https://purvapaksa.com/now-look-at-the-parts/


