ଭାରତର ଗଣତନ୍ତ୍ରୀୟ ସଂସ୍କୃତିରେ କେତେକ ନାମ ମାତ୍ର ଇତିହାସର ପୃଷ୍ଠା ନୁହେଁ ; ସେମାନେ ଜାତୀୟ ସ୍ମୃତିର ଅଂଶ । ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବପ୍ରଥମ ନାମ ହେଉଛି ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ । ଦେଶର ସ୍ୱାଧୀନତା ଆନ୍ଦୋଳନର ନୈତିକ ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିବା ଏହି ମହାନ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱଙ୍କୁ “ରାଷ୍ଟ୍ରପିତା” ବୋଲି ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଇଥାଏ—ଏହା କୌଣସି ଆଇନଗତ ପଦବୀ ନୁହେଁ ବରଂ ଜାତୀୟ ଭାବନାର ଏକ ପ୍ରତୀକ । କିନ୍ତୁ ଶେଷକାଳରେ ଅଭିନେତା ଅନୁ କପୁରଙ୍କ “ଗାନ୍ଧୀଜୀ ରାଷ୍ଟ୍ରପିତା ନୁହଁନ୍ତି” ବୋଲି କଥିତ ବୟାନ ଦେଶସାରା ଆଲୋଚନା, ଆକ୍ରୋଶ ଓ ଚର୍ଚ୍ଚାର ନୂତନ ବିବାଦ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ଏହି ବିବାଦ କେବଳ ଗୋଟିଏ ବ୍ୟକ୍ତିର ମତାମତରେ ସୀମିତ ନୁହେଁ; ଏହା ଆମକୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ କରେ—“ରାଷ୍ଟ୍ରପିତା” କହିଲେ କ’ଣ ? ସମ୍ବିଧାନ ଏହାକୁ ସ୍ୱୀକାର କରେ କି ? ନା କି ଏହା ଭାବନାର ଏକ ସାମୂହିକ ସମ୍ମତି ? ଏପରି ବୟାନ ଆମର ଲୋକତାନ୍ତ୍ରିକ ସଂସ୍କୃତିକୁ କ’ଣ ସନ୍ଦେଶ ଦେଉଛି ?
ବିବାଦର ଆରମ୍ଭ: ବକ୍ତବ୍ୟର ପରିପ୍ରେକ୍ଷ୍ୟ
ଅଭିନେତା ଅନୁ କପୁରଙ୍କ ବୟାନ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ଓ ଖବର ଚ୍ୟାନେଲମାନଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ତୀବ୍ର ଗତିରେ ପ୍ରଚାରିତ ହେବା ପରେ ଏକ ଦୁଇମୁଖୀ ଚର୍ଚ୍ଚା ଆରମ୍ଭ ହେଲା । ଗୋଟିଏ ପକ୍ଷ ଏହାକୁ “ଇତିହାସ ଓ ସମ୍ବିଧାନୀୟ ସତ୍ୟ” ରୂପେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କଲା; ଅନ୍ୟପକ୍ଷ ଏହାକୁ ଜାତୀୟ ଭାବନାକୁ ଆଘାତ ଦେବା ଭାବେ ଦେଖିଲା ।
ସମର୍ଥକମାନଙ୍କ ଯୁକ୍ତି—ସମ୍ବିଧାନର କେଉଁଠି “ରାଷ୍ଟ୍ରପିତା” ପଦବୀ ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ ? ଏହା ଏକ ଆଇନଗତ ଉପାଧି ନୁହେଁ । ବିରୋଧୀମାନଙ୍କ ଯୁକ୍ତି—ଏହା ଏକ ସମ୍ବିଧାନୀୟ ପ୍ରଶ୍ନ ନୁହେଁ; ଏହା ଏକ ନୈତିକ ଓ ଇତିହାସିକ ସମ୍ମାନ।
ସମ୍ବିଧାନୀୟ ପର୍ଯ୍ୟାଲୋଚନା: ଆଇନ କ’ଣ କୁହେ?
ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ “ରାଷ୍ଟ୍ରପିତା”ଭାବେ ଘୋଷଣା କରେନାହିଁ । ଏହା ଏକ ତଥ୍ୟ । ଦେଶର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସାମ୍ବିଧାନିକ ପଦବୀ ହେଉଛି ରାଷ୍ଟ୍ରପତି, ଯାହାର ଉଲ୍ଲେଖ ସ୍ପଷ୍ଟ ଅଛି । କିନ୍ତୁ “ରାଷ୍ଟ୍ରପିତା” କୌଣସି ସଂବିଧାନୀୟ ପଦବୀ ନୁହେଁ; ଏହା ଏକ ସାମାଜିକ-ଇତିହାସିକ ଉପାଧି । ୧୯୪୪ରେ ସୁବାଷ ଚନ୍ଦ୍ର ବୋଷ ଗାନ୍ଧୀଜୀଙ୍କୁ “ରାଷ୍ଟ୍ରପିତା” ବୋଲି ସମ୍ବୋଧନ କରିଥିଲେ—ଏହା ଏକ ଇତିହାସିକ ଉଲ୍ଲେଖ । ତାହା ପରେ ଏହି ଉପାଧି ଜନମନରେ ପ୍ରଚଳିତ ହୋଇଗଲା । ତେଣୁ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି—ସମ୍ବିଧାନରେ ଉଲ୍ଲେଖ ନ ଥିଲେ ଏକ ଉପାଧିର ମୂଲ୍ୟ କମିଯାଏ କି ? ନା କି ସମ୍ବିଧାନ ତଥା ସମାଜ—ଦୁଇଟି ଅଲଗା ମାନଚିତ୍ର?
ଇତିହାସିକ ସନ୍ଦର୍ଭ: ଗାନ୍ଧୀଜୀଙ୍କ ଭୂମିକା
ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ଭୂମିକା କେବଳ ରାଜନୈତିକ ନୁହେଁ; ସେ ଏକ ନୈତିକ ଆନ୍ଦୋଳନର ନେତା। ଅହିଂସା, ସତ୍ୟାଗ୍ରହ, ନାଗରିକ ଅନାଜ୍ଞା—ଏହି ଧାରଣାମାନେ ସ୍ୱାଧୀନତା ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ଏକ ନୂତନ ଦିଗ ଦେଇଥିଲେ । ସେ ରାଜନୈତିକ ଶକ୍ତିର ଆସନରେ ବସିନଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଜାତୀୟ ଚେତନାର କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ ଥିଲେ। ତେଣୁ “ରାଷ୍ଟ୍ରପିତା” ଉପାଧି ଏକ ନୈତିକ ସ୍ୱୀକୃତି—ଆଇନଗତ ନୁହେଁ।
ବିବାଦ କାହିଁକି ତୀବ୍ର ?
ଆଜିର ଭାରତରେ ଇତିହାସ ଏକ ରାଜନୈତିକ ମଞ୍ଚ। ବିଭିନ୍ନ ଦଳ ଓ ଧାରଣାମାନେ ଇତିହାସକୁ ନୂତନ ଭାବେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରୁଛନ୍ତି। ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷ୍ୟରେ ଗାନ୍ଧୀଜୀଙ୍କ ଭୂମିକାକୁ ନେଇ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇବା ସହଜରେ ରାଜନୈତିକ ରଙ୍ଗ ନେଇଥାଏ । ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ଏହାକୁ ଆହୁରି ତୀବ୍ର କରେ । ଏକ ବକ୍ତବ୍ୟ ମିନିଟ୍ମାନେ ଦେଶବ୍ୟାପୀ ଚର୍ଚ୍ଚାର ବିଷୟ ହୋଇଯାଏ। ଏହି ଘଟଣାରେ ମଧ୍ୟ ସେଇ ଘଟିଛି।
ମତାମତର ସ୍ୱାଧୀନତା ବନାମ ଜାତୀୟ ଭାବନା
ଲୋକତନ୍ତ୍ରରେ ମତ ପ୍ରକାଶର ସ୍ୱାଧୀନତା ମୂଳ ଅଧିକାର। କିନ୍ତୁ ସେଥିରେ ଜିମ୍ମେବାରୀ ମଧ୍ୟ ଅଛି।
ଯଦି କେହି କୁହନ୍ତି—“ସମ୍ବିଧାନରେ ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ, ତେଣୁ ଗାନ୍ଧୀଜୀ ରାଷ୍ଟ୍ରପିତା ନୁହଁନ୍ତି”—ତେବେ ସେଥିରେ ଆଇନଗତ ତଥ୍ୟ ଥାଇପାରେ। କିନ୍ତୁ ଯଦି ଏହାକୁ ଏଭଳି ଭାବେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଏ ଯେଉଁଠି ଜାତୀୟ ଭାବନାକୁ ଅବମାନିତ କରାଯାଉଛି, ତେବେ ବିବାଦ ସ୍ୱାଭାବିକ।
ପ୍ରତୀକର ମୂଲ୍ୟ: ଗଣତନ୍ତ୍ର କେବଳ ଆଇନ ନୁହେଁ
ଗଣତନ୍ତ୍ର କେବଳ ଆଇନର ନାମ ନୁହେଁ; ଏହା ପ୍ରତୀକ ଓ ପରମ୍ପରାର ମଧ୍ୟ ଏକ ବ୍ୟବସ୍ଥା। “ରାଷ୍ଟ୍ରପିତା” ଉପାଧି ଗାନ୍ଧୀଜୀଙ୍କ ଇତିହାସିକ ଭୂମିକାର ପ୍ରତୀକ। ଏହାକୁ ଆଇନଗତ ମାନଦଣ୍ଡରେ ମାପିଲେ ଏହାର ମୂଲ୍ୟ ବୁଝିହେବ ନାହିଁ। ଏହା ଜାତୀୟ ସ୍ମୃତିର ଏକ ସମ୍ମାନ।
ରାଜନୈତିକ ପରିପ୍ରେକ୍ଷ୍ୟ: ନୂତନ ଇତିହାସ ଲେଖନ?
ଶେଷ କିଛି ବର୍ଷରେ ଭାରତରେ ଇତିହାସ ଓ ଜାତୀୟ ପ୍ରତୀକମାନଙ୍କୁ ନେଇ ନୂତନ ଚର୍ଚ୍ଚା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି। କେତେକ ଗୋଷ୍ଠୀ ଗାନ୍ଧୀଜୀଙ୍କ ଭୂମିକାକୁ ପୁନଃମୂଲ୍ୟାୟନ କରିବାର ପକ୍ଷରେ।
କିନ୍ତୁ ପୁନଃମୂଲ୍ୟାୟନ ଓ ଅବମାନନା—ଦୁଇଟି ଅଲଗା କଥା। ଇତିହାସକୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରାଯାଇପାରେ; କିନ୍ତୁ ଇତିହାସକୁ ନିରାଦର କରାଯାଇଲେ ସମାଜରେ ବିଭାଜନ ଗଭୀର ହୁଏ।
ଜନମତ କ’ଣ କୁହୁଛି?
ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଗାନ୍ଧୀଜୀ ପ୍ରତି ସମ୍ମାନ ଏବେ ମଧ୍ୟ ମଜବୁତ। ତାଙ୍କ ନାମରେ ରାସ୍ତା, ସଂସ୍ଥା, ମୁଦ୍ରା—ସବୁ ଅଛି। ଏହା ଦେଖାଏ ଯେ ଗାନ୍ଧୀଜୀ କେବଳ ଏକ ଇତିହାସିକ ପାତ୍ର ନୁହେଁ; ସେ ଜାତୀୟ ଚେତନାର ଅଂଶ।
ଆଗକୁ ପଥ: ଚର୍ଚ୍ଚା, ନା କି ବିଭାଜନ?
ଏହି ବିବାଦକୁ ଦୁଇ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଇପାରେ—
୧. ଏକ ଅନାବଶ୍ୟକ ବିଭାଜନ।
୨. ଏକ ଗଭୀର ଚର୍ଚ୍ଚାର ଅବସର।
ଯଦି ଏହାକୁ ଶାନ୍ତ ଭାବେ ଆଲୋଚନା କରାଯାଏ, ତେବେ ଆମେ ସମ୍ବିଧାନ ଓ ଇତିହାସର ତଫାତ୍ ବୁଝିପାରିବା। ଯଦି ଏହାକୁ ରାଜନୈତିକ ଅସ୍ତ୍ର କରାଯାଏ, ତେବେ ଏହା ସମାଜକୁ ଭାଗ କରିଦେବ।
ସତ୍ୟର ସମ୍ମାନ, ପ୍ରତୀକର ସମ୍ମାନ
“ଗାନ୍ଧୀଜୀ ରାଷ୍ଟ୍ରପିତା କି ନୁହେଁ?”—ଏହି ପ୍ରଶ୍ନର ଆଇନଗତ ଉତ୍ତର ସରଳ: ସମ୍ବିଧାନରେ ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନର ନୈତିକ ଓ ଇତିହାସିକ ଉତ୍ତର ଆହୁରି ଗଭୀର: ସେ ଜାତୀୟ ଚେତନାର ପିତୃସ୍ୱରୂପ।
ଗଣତନ୍ତ୍ରର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ଏହାରେ ଯେ, ଆମେ ପ୍ରଶ୍ନ କରିପାରୁ। କିନ୍ତୁ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ଶକ୍ତି ଏହାରେ ଯେ, ଆମେ ସମ୍ମାନ ରଖିପାରୁ।
ଏହି ବିବାଦ ଆମକୁ ଏକ ଶିକ୍ଷା ଦେଉଛି—ଇତିହାସକୁ ପଢ଼ନ୍ତୁ, ସମ୍ବିଧାନକୁ ବୁଝନ୍ତୁ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରତୀକମାନଙ୍କୁ ଅବମାନ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ। ଗାନ୍ଧୀଜୀଙ୍କ ପ୍ରତି ସମ୍ମାନ କେବଳ ଉପାଧିରେ ନୁହେଁ; ତାଙ୍କ ଆଦର୍ଶରେ ଅଛି। ଏବଂ ସେଇ ଆଦର୍ଶ—ସତ୍ୟ, ଅହିଂସା, ସହିଷ୍ଣୁତା—ଆଜିର ବିବାଦମୟ ଯୁଗରେ ଆହୁରି ଆବଶ୍ୟକ।
also read https://purvapaksa.com/today-gold-rate-2/
କମିଲା ସୁନା-ରୁପା ଦର, ଜାଣନ୍ତୁ କେତେ ରହିଛି ୨୪ ଓ ୨୨ କ୍ୟାରେଟ ମୂଲ୍ୟ? ।। today gold rate
