ନଭେମ୍ବର ୧୦, ସୋମବାର- ଦିଲ୍ଲୀର ଲାଲ୍କିଲ୍ଲା ମେଟ୍ରୋ ଷ୍ଟେସନ ଅଞ୍ଚଳରେ ସାଧାରଣ ସନ୍ଧ୍ୟା। କିନ୍ତୁ ଠିକ୍ ସାତଟାବେଳେ ଶାନ୍ତିକୁ ଚିରିଦେଲା ଏକ ଭୟାନକ ବିସ୍ଫୋରଣ। ଧୂଳି, ଧୁଆଁ ଓ ଆତଙ୍କର ଚିତ୍କାର — ମାନବତା ଆଉଥରେ ରକ୍ତରେ ଭିଜିଗଲା। ଦିଲ୍ଲୀ ଏତିକିବେଳେ କେବଳ ଏକ ସହର ନୁହେଁ, ଏକ ପୁଣିଥରେ ଆତଙ୍କର ମଞ୍ଚ ହୋଇଯାଇଛି।
ଏହି ବିସ୍ଫୋରଣରେ ୧୩ ଜଣ ଜୀବନ ହାରିଛନ୍ତି, ଦଶକ ଆହତ ହୋଇଛନ୍ତି। ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଆଶ୍ୱାସନ ମିଳିଛି- “ସବୁ ଦିଗରୁ ତଦନ୍ତ ହେବ।” କିନ୍ତୁ ଇତିହାସ କହୁଛି; ଏହା ନଭେମ୍ବରର ପ୍ରଥମ ଦୁର୍ଘଟଣା ନୁହେଁ। ଗତ ତିନି ଦଶନ୍ଧିରେ ଏହି ମାସରେ ବାରମ୍ବାର ରକ୍ତ ଝରିଛି ଭାରତର ମାଟିରେ।
ନଭେମ୍ବର: ଆତଙ୍କର ମାସ ଏକ ସଯୋଗ ନୁହେଁ- ବରଂ ଏକ ପ୍ରବଣତା।
ପ୍ରାୟ ପ୍ରତି ୫–୬ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ନଭେମ୍ବର ମାସରେ ଭାରତର ମହାନଗରଗୁଡ଼ିକ ଆତଙ୍କୀ ହମ୍ଲାର ନିଶାନା ହୋଇଛି। ଏହା କେବଳ ମୁମ୍ବାଇ, ଦିଲ୍ଲୀ କିମ୍ବା କାଶ୍ମୀର ନୁହେଁ — ଏହା ଏକ ସାଇକଲିକ୍ ଟେରର ପ୍ୟାଟର୍ଣ୍ଣ ଯାହା ଭାରତୀୟ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାର ପରୀକ୍ଷା ନେଇଆସିଛି।
୧୯୯୧: ମୁମ୍ବାଇ ଟ୍ରେନ୍ ବିସ୍ଫୋରଣ
୧୯୯୧ ମସିହାରେ ନଭେମ୍ବର ୮ ମୁମ୍ବାଇର ଏକ ଲୋକାଲ୍ ଟ୍ରେନ୍ରେ ବିସ୍ଫୋରଣ ଘଟିଥିଲା।
୧୨ ଜଣ ମୃତ, ୬୫ ଆହତ ଏହା ମହାନଗର ମଧ୍ୟରେ ଆତଙ୍କର ନୂତନ ଅଧ୍ୟାୟ ଖୋଲିଥିଲା।
୧୯୯୨ ରେ ମାଷ୍ଟରମାଇଣ୍ଡ ଗିରଫ ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ ୧୯୯୭ ରେ ଆଜୀବନ କାରାଦଣ୍ଡ କିନ୍ତୁ ସେହି ରକ୍ତର ସ୍ମୃତି ମୁମ୍ବାଇ ଆଜିପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭୁଲିପାରିନାହିଁ।
୨୦୦୨: ରଘୁନାଥ ମନ୍ଦିର ଗୁଳିକାଣ୍ଡ
ଜମ୍ମୁର ରଘୁନାଥ ମନ୍ଦିର- ଶ୍ରଦ୍ଧାର ପୀଠସ୍ଥଳୀ।
୨୦୦୨ ମସିହା ନଭେମ୍ବର ୨୪ ତାରିଖରେ ଲସ୍କର-ଏ-ତୋଏବା ଆତଙ୍କୀମାନେ ଏଠିରେ ପଶି ଆଖିବୁଜା ଗୁଳି ଚାଳନା କରିଥିଲେ।
୧୪ ଜଣ ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁ ମୃତ, ୪୫ ଆହତ।
ଧର୍ମସ୍ଥଳୀ ରକ୍ତରେ ଭିଜିଯାଇଥିଲା- ଏବଂ ଏହା ଭାରତୀୟ ସମାଜକୁ ଭିତରୁ ଆଘାତ ଦେଇଥିଲା।
୨୦୦୭: ଲକ୍ଷ୍ଣୌ–ବାରାଣସୀ–ଫୈଜାବାଦ୍ ସିରିଏଲ ବୋମା ବିସ୍ଫୋରଣ
ନଭେମ୍ବର ୨୩, ୨୦୦୭- ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶର ୩ଟି ଶହର ସମୟାନୁସାରେ ଧମକି ଉଠିଲା।
ଲକ୍ଷ୍ଣୌ, ଫୈଜାବାଦ୍, ବାରାଣସୀ- ତିନିଟି ସ୍ଥାନରେ ସମନ୍ୱିତ ଭାବେ ବୋମା ବିସ୍ଫୋରଣ।
୧୮ ଜଣ ମୃତ, ୮୦ ଆହତ।
ସାଇକେଲ୍ରେ ବାନ୍ଧା ଆର୍ଡିଏକ୍ସ ବିସ୍ଫୋରଣ- ଏହା ଦେଶର ନିୟାୟ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଟାର୍ଗେଟ୍ କରିଥିଲା।
ଆତଙ୍କୀମାନଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ନ୍ୟାୟ ଓ ବିଶ୍ୱାସକୁ ଭୟଭୀତ କରିବା।
୨୦୦୮: ମୁମ୍ବାଇ ଆତଙ୍କବାଦୀ ଆକ୍ରମଣ
୨୦୦୮ ମସିହା ନଭେମ୍ବର ୨୬ ଭାରତୀୟ ଇତିହାସର ଅନ୍ଧକାରମୟ ଦିନ।
ସମୁଦ୍ରପଥ ଦେଇ ମୁମ୍ବାଇ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ ପାକିସ୍ତାନୀ ଆତଙ୍କୀମାନେ।
୯ଟି ସ୍ଥାନରେ ସମାନ ସମୟରେ ବିସ୍ଫୋରଣ ଓ ଗୁଳିଚାଳନା ହୋଟେଲ୍ ତାଜ୍, ସିଏସଟି ଷ୍ଟେସନ, ନରିମନ ହାଉସ୍, ଲିଓପୋଲ୍ଡ୍ କାଫେ…
୧୬୦ରୁ ଅଧିକ ମୃତ, ୩୦୦ରୁ ଅଧିକ ଆହତ।
ଏହା ପାକିସ୍ତାନ ଭିତ୍ତିକ ଲସ୍କର-ଏ-ତୋଇବାର ସବୁଠୁ ବଡ଼ ଆକ୍ରମଣ ଥିଲା।
୨୬/୧୧ କେବଳ ଏକ ତାରିଖ ନୁହେଁ-ଏହା ଏକ ଆଘାତ, ଯାହା ଭାରତୀୟ ଜାତିକୁ ସଚେତନ ରଖିଛି।
୨୦୧୬: ନାଗ୍ରୋଟା ସେନା ଶିବିର ଆକ୍ରମଣ
ନଭେମ୍ବର ୨୯, ୨୦୧୬- ଜମ୍ମୁ କାଶ୍ମୀରର ନାଗ୍ରୋଟା।
ତିନି ଜଣ ଆତଙ୍କୀ ଯବାନ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧି ସେନା ଶିବିର ଭିତରକୁ ପଶିଥିଲେ।
ଗ୍ରେନେଡ୍ ଆକ୍ରମଣରେ ୭ ଯବାନ ସହିଦ, ଯେଉଁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦୁଇଜଣ ଅଧିକାରୀ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।
ଏହାପରେ ତିନି ଆତଙ୍କୀ ମାରାଯାଇଥିଲେ — କିନ୍ତୁ ଏହା ସେହି ସନ୍ଦେଶ ଦେଇଥିଲା ଯେ, ଆତଙ୍କୀ ରୂପ ଏବେ ସେନାରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛି।
୨୦୨୫: ଲାଲ୍କିଲ୍ଲା ବିସ୍ଫୋରଣ — ନୂଆ ଅଧ୍ୟାୟ
ଦିଲ୍ଲୀ- ରାଜନୀତି, ଇତିହାସ ଓ ରାଷ୍ଟ୍ରତାର ପ୍ରତୀକ।
ଏଠି ହୋଇଛି ସବୁଠୁ ନୂଆ ଆତଙ୍କୀ ଆକ୍ରମଣ- ଲାଲ୍କିଲ୍ଲା ମେଟ୍ରୋ ଷ୍ଟେସନ ନିକଟରେ ଭୟାବହ ବିସ୍ଫୋରଣ।
ପ୍ରାୟ ୧୩ ଜଣ ମୃତ, ଦଶକ ଆହତ।
ପୁଲିସ ଓ ଏନଆଇଏ ତଦନ୍ତ ଆରମ୍ଭ କରିଛନ୍ତି, ଅନୁମାନ ମିଳିଛି ଏହା “ଡୋମେଷ୍ଟିକ୍ ହ୍ୱାଇଟ୍ କୋଲାର ଟେରରିଜ୍ମ” ର ନୂତନ ରୂପ ହୋଇପାରେ।
ଡାକ୍ତରୀ ଓ ଶିକ୍ଷିତ ଯୁବପିଢ଼ୀଙ୍କ ସାମିଲ ହେବା ଭାରତ ପାଇଁ ନୂଆ ଚିନ୍ତା।
ବିଶ୍ଳେଷଣ: କାହିଁକି ନଭେମ୍ବର?
1. ଉତ୍ତର ଭାରତରେ ଶୀତ ଋତୁ ସମୟରେ ଧୁଆଁ ଓ କୁହୁଡ଼ି — ସନ୍ଦେହ ସଂକେତ ଲୁଚାଇବାର ସୁବିଧା।
2. କେତେକ ଆତଙ୍କୀ ଘଟଣା ୨୭ ନଭେମ୍ବର ସମୟରେ ଘଟିଥିବା ଦେଖାଯାଇଛି, ଯାହା ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରତିଶୋଧର ସଙ୍କେତ।
3. ବର୍ଷା ଶେଷରେ ସେନା ଓ ପୁଲିସ ଯେତେବେଳେ “କମ୍ ସତର୍କ ଅଞ୍ଚଳ” ରେ ଥାଏ, ସେ ସମୟରେ ଆତଙ୍କୀମାନେ ଆକ୍ରମଣ କରନ୍ତି।
ସାମାଜିକ ପ୍ରଭାବ
ପ୍ରତ୍ୟେକ ବିସ୍ଫୋରଣ କେବଳ ଜୀବନ ହାନୀ ନୁହେଁ — ଏହା ମାନସିକ ଆତଙ୍କ ସୃଷ୍ଟି କରେ।
ମେଟ୍ରୋ, ମଲ୍, ମନ୍ଦିର, ଟ୍ରେନ୍ — ସାଧାରଣ ଜୀବନର ସବୁ ସ୍ଥାନ ଏବେ ସନ୍ଦେହର ଛାୟାରେ।
ଆତଙ୍କବାଦର ନୂଆ ରୂପ ହେଉଛି “ବିଭାଜନ ଓ ଭୟ” — ଯାହା ନାଗରିକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅବିଶ୍ୱାସ ଓ ଅସୁରକ୍ଷା ବୋପି ଦେଇଛି।
ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଓ ଚାଲେଞ୍ଜ
ଭାରତ ଏବେ ଆତଙ୍କୀ ରୂପ ନେଇ ଅନେକ ସ୍ତରରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ —
• National Investigation Agency (NIA)
• Multi-Agency Centre (MAC)
• Cyber Fusion Cell
କିନ୍ତୁ “white collar radicalisation” — ଅର୍ଥାତ ଶିକ୍ଷିତ, ସୁବିଧାଭୋଗୀ ଯୁବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆତଙ୍କୀ ରାସ୍ତା ଧରିବା — ଏକ ନୂତନ ସମସ୍ୟା।
ସାଧାରଣ ଅସ୍ତ୍ର ନୁହେଁ, ଏବେ ସଫ୍ଟୱେର, ଡ୍ରୋନ୍, କୋଡିଂ ହେଉଛି ନୂଆ ଆସ୍ତ୍ର।
ଆତଙ୍କର ଆଗୁନ୍ ଓ ଜାଗୃତ ଭାରତ
ନଭେମ୍ବର ମାସ ଭାରତୀୟ ଇତିହାସରେ ଏକ ବିଚିତ୍ର ସାକ୍ଷୀ —ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦଶକରେ ଏହା ନେଇ ଆସେ ଆତଙ୍କର ଅଗ୍ନି ଓ ରକ୍ତର ନିଶାନ।
ଲାଲ୍କିଲ୍ଲା ବିସ୍ଫୋରଣ ତାହାର ନୂଆ ଅଧ୍ୟାୟ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଏକ ସତର୍କ ସଂକେତ —
ଆତଙ୍କୀ ବଦଳିଯାଇଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଏକ — ଭାରତକୁ ଭୟଭୀତ କରିବା।
କିନ୍ତୁ ଏବେର ଭାରତ ସେହି ୯୦ର ଭାରତ ନୁହେଁ।
ଆତଙ୍କର ଉତ୍ତର ଏବେ କେବଳ ତଦନ୍ତ ନୁହେଁ — ତାହା ହେଉଛି ପ୍ରତିରୋଧ, ପ୍ରତିଆକ୍ରମଣ ଓ ସଚେତନତା।
