ସ୍ୱଦେଶୀ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାର ସମ୍ମିଳନରେ ରୁଷୀୟ ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନକୁ ନୂଆ ରୂପ ଦେବା ଯୋଜନା
ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନାର ଆଗାମୀ ଦଶକର ଯୁଦ୍ଧ ପ୍ରସ୍ତୁତିକୁ ନେଇ ଦେଶର ସୁରକ୍ଷା ମହଳରେ ଏବେ ଗଭୀର ଆଲୋଚନା ଚାଲିଛି। ଏକ ପଟେ ଫ୍ରାନ୍ସରୁ ୧୧୪ଟି ରାଫେଲ ବହୁ-ଭୂମିକାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପନ୍ନ ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନ କ୍ରୟ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆଗକୁ ବଢ଼ୁଛି, ଅନ୍ୟ ପଟେ ରୁଷରୁ ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ଗୁପ୍ତ ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନ ସୁଖୋଇ Su-57 କ୍ରୟ ସମ୍ପର୍କରେ ଆଲୋଚନା ମଧ୍ୟ ଚର୍ଚ୍ଚାର କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁରେ ଆସିଛି। ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷିତରେ ଜଣେ ଆମେରିକୀୟ ସାମରିକ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ଦାବି—ଭାରତ ନିଜସ୍ୱ ସ୍ୱଦେଶୀ ସେନ୍ସର, ମିଶନ ସଫ୍ଟୱେର ଓ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ଯୁଦ୍ଧ ପ୍ରଣାଳୀ ସହିତ Su-57 କୁ ବର୍ତ୍ତମାନର ରୂପ ତୁଳନାରେ ଅଧିକ ଘାତକ କରିପାରିବ—ଦେଶୀୟ ରକ୍ଷା ବୃତ୍ତରେ ଏକ ନୂଆ ଚର୍ଚ୍ଚାର ଦ୍ୱାର ଖୋଲିଛି।

ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନାର ଆବଶ୍ୟକତା ଓ ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ଚାଲେଞ୍ଜ
ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା (IAF) ଦୀର୍ଘଦିନ ଧରି ସ୍କ୍ୱାଡ୍ରନ୍ ସଂଖ୍ୟାର ଅଭାବ ସମସ୍ୟା ସହିତ ମୁକାବିଲା କରୁଛି। ଅନେକ ପୁରୁଣା MiG-21 ଓ MiG-27 ବିମାନ ପଦକ୍ଷେପ ଭାବେ ବିଦାୟ ନେଇସାରିଛି। Su-30MKI ଓ ରାଫେଲ ମାଧ୍ୟମରେ କିଛି ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଆଗାମୀ ଦଶକରେ ଚୀନର J-20 ଓ ଆମେରିକାର F-35 ପରି ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ଗୁପ୍ତ ବିମାନ ଉପସ୍ଥିତି ଏକ ନୂତନ କୌଶଳିକ ସମୀକରଣ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି।
ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷିତରେ Su-57 ଭାରତ ପାଇଁ ଏକ ଅନ୍ତର୍ବର୍ତ୍ତୀ ବିକଳ୍ପ ହୋଇପାରେ କି? ଏହି ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର କେବଳ ବିମାନର ମୌଳିକ ଡିଜାଇନ୍ରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହାକୁ ଭାରତୀୟ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ସହିତ କିପରି ସମନ୍ୱୟ କରାଯିବ—ସେଥିରେ ନିର୍ଭର କରିଛି।
ଆମେରିକୀୟ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତ: ସମ୍ଭାବନା ଓ ସନ୍ଦେହ
ପୂର୍ବତନ ଆମେରିକୀୟ ସୈନିକ ଓ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବିଶ୍ଳେଷକ ୱେସ୍ ଓ’ଡୋନେଲ୍ କହିଛନ୍ତି, ଭାରତ ପାଖରେ ଏପରି ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଅଛି ଯାହା ଦ୍ୱାରା Su-57 କୁ ବର୍ତ୍ତମାନର ରୂପ ତୁଳନାରେ ଅଧିକ କ୍ଷମତାଶାଳୀ କରାଯାଇପାରିବ। କିନ୍ତୁ ସେ ଏହାର ମୌଳିକ ଗୁପ୍ତତା କ୍ଷମତା ଉପରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ମତାନୁସାରେ—
- Su-57 ର ଇଞ୍ଜିନ୍ ସାଇନେଚର୍ ଉଚ୍ଚ ଥିବାରୁ ଏହା ଇନଫ୍ରାରେଡ୍ ଟ୍ରାକିଂ ପ୍ରତି ସମ୍ବେଦନଶୀଳ।
- ଏହାର ରାଡାର ଓ ରାଡାର-ଏଭେସନ୍ ଡିଜାଇନ୍ F-35 ପର୍ଯ୍ୟାୟର ନୁହେଁ।
- ୟୁକ୍ରେନ ଯୁଦ୍ଧରେ ଏହାକୁ ଦୂରରୁ ମିସାଇଲ ଲଞ୍ଚ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥିଲା।
ତଥାପି ସେ କହିଛନ୍ତି, ଯଦି ଭାରତ ନିଜସ୍ୱ ସେନ୍ସର, ଏଭିଓନିକ୍ସ ଓ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ଯୁଦ୍ଧ ପ୍ରଣାଳୀ ସହିତ ଏହାକୁ ପୁନର୍ଗଠନ କରେ, ତେବେ ଏହା ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦୂରଗାମୀ ଷ୍ଟ୍ରାଇକ୍ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ ହୋଇଉଠିପାରେ।
ସ୍ୱଦେଶୀ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା: ଏକ ‘ଗେମ୍ ଚେଞ୍ଜର’?
ଭାରତ ଗତ ଦୁଇ ଦଶକରେ ରକ୍ଷା ମେଦାନରେ ସ୍ୱଦେଶୀକରଣରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଗତି କରିଛି। DRDO ଦ୍ୱାରା ବିକଶିତ ଉନ୍ନତ AESA ରାଡାର, ନେଟୱର୍କ-ସେଣ୍ଟ୍ରିକ୍ ୱାରଫେର୍ ସିଷ୍ଟମ୍, ଓ ମିଶନ ସଫ୍ଟୱେର ଇଣ୍ଟିଗ୍ରେସନ୍ କ୍ଷମତା ଏହାର ପ୍ରମାଣ।
୧. AESA ରାଡାର ସ୍ଥାପନ
ଯଦି Su-57 ରେ DRDO ର ଉନ୍ନତ AESA ରାଡାର ସ୍ଥାପିତ ହୁଏ, ତେବେ ଏହାର ଟାର୍ଗେଟ୍ ଡିଟେକ୍ସନ୍ ଓ ଟ୍ରାକିଂ କ୍ଷମତା ଉନ୍ନତ ହୋଇପାରିବ। ଏହା ଏକାଧିକ ଟାର୍ଗେଟ୍ ସମ୍ଭାଳିବା ଓ ଜାମିଂ ପ୍ରତିରୋଧରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିପାରିବ।
୨. ମିଶନ ସଫ୍ଟୱେର ସମନ୍ୱୟ
ଭାରତୀୟ ମିଶନ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ଓ ସଫ୍ଟୱେର ଇଣ୍ଟରଫେସ୍ ପାଇଲଟଙ୍କୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଯୁଦ୍ଧ ପରିସ୍ଥିତି ଜାଣିବାରେ ସହଯୋଗ କରିପାରିବ। ଏହା ମାନବ-ମେସିନ୍ ଇଣ୍ଟରଫେସ୍ କୁ ସୁଗମ କରିବ।
୩. ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ଯୁଦ୍ଧ ପ୍ରଣାଳୀ
ଆଧୁନିକ ଯୁଦ୍ଧରେ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରମ୍ ଉପରେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ। ଭାରତୀୟ EW ସିଷ୍ଟମ୍ Su-57 କୁ ଆଧୁନିକ ଜାମିଂ ଓ ରାଡାର ଧୋକାଦେବା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ପ୍ରତି ଅଧିକ ସୁରକ୍ଷିତ କରିପାରିବ।
Su-30MKI ର ଅଭିଜ୍ଞତା: ଏକ ମଡେଲ୍
Su-30MKI ଏକ ସଫଳ ଉଦାହରଣ—ଯେଉଁଠାରେ ରୁଷୀୟ ଏୟାରଫ୍ରେମ୍ ସହିତ ଭାରତୀୟ, ଫରାସୀ ଓ ଇସ୍ରାଏଲୀ ଏଭିଓନିକ୍ସକୁ ଏକତ୍ର କରାଯାଇଛି। ଏହି ସମନ୍ୱୟ ଏହାକୁ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନାର ମୁଖ୍ୟ ମେରୁଦଣ୍ଡରେ ପରିଣତ କରିଛି।
ଏହି ଅଭିଜ୍ଞତା Su-57 ପ୍ରକଳ୍ପ ପାଇଁ ମାର୍ଗଦର୍ଶକ ହୋଇପାରେ।
![]()
ଗୁପ୍ତତା କ୍ଷମତା: ଆଲୋଚନା ଓ ବାସ୍ତବତା
ଗୁପ୍ତ ବିମାନର ମୂଳ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଶତ୍ରୁ ରାଡାରରେ ସାଇନେଚର୍ କମ କରିବା। କିନ୍ତୁ ଆଲୋଚକମାନେ କହିଛନ୍ତି
- Su-57 ର ଏୟାରଫ୍ରେମ୍ ଡିଜାଇନ୍ ପୂର୍ଣ୍ଣ ରାଡାର ଏଭେସନ୍ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରେନାହିଁ।
- ଇଞ୍ଜିନ୍ ନଜଲ୍ ଡିଜାଇନ୍ ଇନଫ୍ରାରେଡ୍ ସିଗ୍ନାଲ୍ କମ କରିବାରେ ସୀମିତ।
- ଏହାର RCS (Radar Cross Section) F-35 ପର୍ଯ୍ୟାୟର ନୁହେଁ।
ତଥାପି ରୁଷ ଏହାକୁ ଏକ ‘ମଲ୍ଟି-ରୋଲ୍ ସୁପରମାନ୍ୟୁଭରେବଲ୍’ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ ଭାବେ ପ୍ରଚାର କରୁଛି।
ଇଞ୍ଜିନ୍ ଅପଗ୍ରେଡ୍: Izdeleye 30 ର ଅପେକ୍ଷା
ବର୍ତ୍ତମାନ Su-57 AL-41F1 ଇଞ୍ଜିନ୍ ବ୍ୟବହାର କରୁଛି। କିନ୍ତୁ ଭବିଷ୍ୟତରେ Izdeleye 30 ଇଞ୍ଜିନ୍ ସ୍ଥାପନର ଯୋଜନା ରହିଛି, ଯାହା—
- ଅଧିକ ଥ୍ରଷ୍ଟ ଦେବ।
- ଇନ୍ଧନ କ୍ଷମତା ବୃଦ୍ଧି କରିବ।
- ସୁପରକ୍ରୁଜ୍ କ୍ଷମତା ଉନ୍ନତ କରିପାରିବ।
ଯଦି ଏହି ଇଞ୍ଜିନ୍ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ପ୍ରଚଳିତ ହୁଏ, ତେବେ Su-57 ର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମତାରେ ଦୃଶ୍ୟମାନ ଉନ୍ନତି ଆସିପାରିବ।
F-35 ଓ J-20 ସହିତ ପ୍ରତିଯୋଗିତା
Su-57 କୁ F-35 ଓ J-20 ସହିତ ପ୍ରତିସ୍ପର୍ଧା କରିବା ପାଇଁ ଡିଜାଇନ୍ କରାଯାଇଛି। କିନ୍ତୁ—
- F-35 ର ଗୁପ୍ତତା ଓ ସେନ୍ସର ଫ୍ୟୁଜନ୍ ପ୍ରଣାଳୀ ଅଧିକ ପରିପକ୍କ।
- J-20 ର ଲମ୍ବା ରେଞ୍ଜ ଓ ଚୀନର ନେଟୱର୍କ-ସେଣ୍ଟ୍ରିକ୍ ୱାରଫେର୍ କ୍ଷମତା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।
- Su-57 ର ଉତ୍ପାଦନ ସଂଖ୍ୟା ଏବେ ବି ସୀମିତ।
- ତଥାପି ଭାରତ ପାଇଁ ଏହା ଏକ ‘କଷ୍ଟ-ଇଫେକ୍ଟିଭ୍’ ବିକଳ୍ପ ହୋଇପାରେ।
ଭାରତୀୟ ପରିପ୍ରେକ୍ଷିତରେ କୌଶଳିକ ଲାଭ
ଯଦି ଭାରତ 36–40 ଟି Su-57 କ୍ରୟ କରେ ଓ ସ୍ୱଦେଶୀ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ସହିତ ଅପଗ୍ରେଡ୍ କରେ, ତେବେ—
- ଚୀନ ସୀମାରେ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦୂରଗାମୀ ଷ୍ଟ୍ରାଇକ୍ କ୍ଷମତା ମିଳିପାରେ।
- ନେଟୱର୍କ-ସେଣ୍ଟ୍ରିକ୍ ଯୁଦ୍ଧରେ ଏହା ଏକ ‘ଫୋର୍ସ ମଲ୍ଟିପ୍ଲାୟର୍’ ହୋଇପାରିବ।
- AMCA ପ୍ରକଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହା ଏକ ଅନ୍ତର୍ବର୍ତ୍ତୀ ସମାଧାନ ଦେଇପାରିବ।
ନିଷ୍କର୍ଷ: ସୁଯୋଗ ନା କି ଝୁଞ୍ଜଟ?
Su-57 ଭାରତ ପାଇଁ କେବଳ ଏକ ବିମାନ କ୍ରୟ ଚୁକ୍ତି ନୁହେଁ; ଏହା ଏକ ପ୍ରଯୁକ୍ତିକ ଓ କୌଶଳିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ। ଏହାର ଗୁପ୍ତତା ଉପରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଭାରତୀୟ ସ୍ୱଦେଶୀ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ସହିତ ଏହାକୁ ନୂତନ ରୂପ ଦେବା ସମ୍ଭବନାକୁ ଅସ୍ୱୀକାର କରାଯାଇପାରେନି।
Su-30MKI ର ସଫଳତା ଦେଖାଇଦେଇଛି—ଯଥାଯଥ ସମନ୍ୱୟ ହେଲେ ଏକ ବିଦେଶୀ ପ୍ଲାଟଫର୍ମକୁ ଦେଶୀୟ ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁଯାୟୀ ରୂପାନ୍ତର କରାଯାଇପାରେ।
ଏବେ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି—ଭାରତ କି Su-57 କୁ କେବଳ କିଣିବ, ନାକି ଏହାକୁ ନିଜସ୍ୱ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ସହିତ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ଦେବ?
ଆସନ୍ତା ଦିନରେ ନୀତିନିର୍ଦ୍ଦେଶକମାନଙ୍କ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଭାରତର ଆକାଶ ସୁରକ୍ଷାର ଭବିଷ୍ୟତ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କରିଦେବ।
AlsoRead; https://purvapaksa.com/pandians-trouble-may-grew/

