ବିଶ୍ୱ ତାପନ ବା ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନର ସବୁଠାରୁ ଭୟଙ୍କର ପ୍ରଭାବ ଏବେ ଭାରତର ଭୂସ୍ୱର୍ଗ କୁହାଯାଉଥିବା ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀର ଏବଂ ସମଗ୍ର ହିମାଳୟ ଅଞ୍ଚଳ ଉପରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି। ଭାରତୀୟ ପ୍ରଦ୍ୟୋଗିକ ସଂସ୍ଥାନ, ଖଡ଼ଗପୁରର ପରିବେଶ ବିଜ୍ଞାନୀ ଓ ଗବେଷକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କରାଯାଇଥିବା ଏକ ନୂତନ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଆଧାରିତ ଅଧ୍ୟୟନରୁ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଚିନ୍ତାଜନକ ଓ ଚେତାବନୀପୂର୍ଣ୍ଣ ତଥ୍ୟ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଗତ ମାତ୍ର ୨୦ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀରର ହିମାଳୟ ପାର୍ବତ୍ୟାଞ୍ଚଳର ହାରାହାରି ତାପମାତ୍ରା ପ୍ରାୟ ୧ ଡିଗ୍ରୀ ସେଲସିୟସ୍ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ତାପମାତ୍ରାରେ ହୋଇଥିବା ଏହି ଅସ୍ୱାଭାବିକ ବୃଦ୍ଧି ଯୋଗୁଁ ହିମାଳୟର ବିଶାଳ ଗ୍ଲେସିୟର୍ ଅତି ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ତରଳିବାକୁ ଲାଗିଛି, ଯାହା ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଏକ ବଡ଼ ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟର ସୂଚନା ଦେଉଛି।
ଉପଗ୍ରହ ଚିତ୍ରରୁ ମିଳିଲା ପ୍ରମାଣ: ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ତରଳୁଛି ବରଫ ପ୍ରାଚୀର
IIT ଖଡ଼ଗପୁରର ପୃଥିବୀ ଓ ଜଳବାୟୁ ବିଜ୍ଞାନ ବିଭାଗର ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ଗତ ୨୦ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟର ନାସା ଏବଂ ଭାରତୀୟ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଡାଟା ତଥା ତାପମାତ୍ରା ରେକର୍ଡର ଗହନ ବିଶ୍ଳେଷଣ କରି ଏହି ସିଦ୍ଧାନ୍ତରେ ପହଞ୍ଚିଛନ୍ତି। ଗବେଷଣା ଅନୁଯାୟୀ, ପାର୍ବତ୍ୟାଞ୍ଚଳରେ ଶୀତଦିନର ଅବଧି କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ହ୍ରାସ ପାଉଥିବା ବେଳେ ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଋତୁର ପ୍ରକୋପ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି। ତାପମାତ୍ରା ବୃଦ୍ଧି ଯୋଗୁଁ ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀର ଓ ଲଦାଖ ସୀମାରେ ଥିବା ପ୍ରମୁଖ ଗ୍ଲେସିୟର ଗୁଡ଼ିକର ଆକାର ପ୍ରତିବର୍ଷ କମିବାରେ ଲାଗିଛି। ହିମସ୍ରୋତ ତରଳିବା କାରଣରୁ ପାହାଡ଼ ଉପରେ ବଡ଼ ବଡ଼ କୃତ୍ରିମ ହ୍ରଦ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଛି। ଏହି ହ୍ରଦଗୁଡ଼ିକର ଜଳଧାରଣ କ୍ଷମତା ଅଧିକ ହେଲେ କିମ୍ବା ପାହାଡ଼ ଧସିଲେ ‘ଗ୍ଲେସିୟର୍ ଲେକ୍ ଆଉଟବର୍ଷ୍ଟ ଫ୍ଲଡ୍’ ଅର୍ଥାତ୍ ହଠାତ୍ ଭୟଙ୍କର ପାର୍ବତ୍ୟ ବନ୍ୟା ଆସିବାର ଆଶଙ୍କା ରହିଛି, ଯାହା ନିମ୍ନ ଉପତ୍ୟକାରେ ଥିବା ଜନବସତିକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଧ୍ୱଂସ କରିଦେଇପାରେ।
ପରିବେଶ ଏବଂ ଜଳସ୍ରୋତ ଉପରେ ପଡ଼ିବ ସାଙ୍ଘାତିକ ପ୍ରଭାବ
ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ଚେତାବନୀ ଦେଇ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ହିମାଳୟର ଏହି ଗ୍ଲେସିୟର୍ ଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛନ୍ତି ସିନ୍ଧୁ, ଝେଲମ୍ ଏବଂ ଚେନାବ୍ ଭଳି ପ୍ରମୁଖ ବାରମାସୀ ନଦୀଗୁଡ଼ିକର ମୂଳ ଉତ୍ସ। ଯଦି ଗ୍ଲେସିୟର୍ ଏହିଭଳି ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ତରଳି ଚାଲେ, ତେବେ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ନଦୀଗୁଡ଼ିକରେ ଜଳସ୍ତର ବୃଦ୍ଧି ପାଇ ବନ୍ୟା ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି ହେବ। ମାତ୍ର ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ, ଗ୍ଲେସିୟର୍ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶେଷ ହୋଇଯିବା ପରେ ଏହି ନଦୀଗୁଡ଼ିକ ଶୁଖିଯିବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ଏହା ଦ୍ୱାରା ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀର ସମେତ ସମଗ୍ର ଉତ୍ତର ଭାରତରେ ପାନୀୟ ଜଳର ଘୋର ସଙ୍କଟ ଦେଖାଦେବ ଏବଂ କୃଷି କ୍ଷେତ୍ର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଉଜୁଡ଼ିଯିବ। କେବଳ ସେତିକି ନୁହେଁ, ପାର୍ବତ୍ୟାଞ୍ଚଳର ଏହି ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ସ୍ଥାନୀୟ ଜୈବବିବିଧତା, ଆପଲ୍ ଚାଷ ଏବଂ କେସର ଚାଷକୁ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟାପକ ଭାବେ ପ୍ରଭାବିତ କରିସାରିଲାଣି।
ତୁରନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନର ଆବଶ୍ୟକତା: ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତ
ଆଇଆଇଟି ଖଡ଼ଗପୁରର ଏହି ଅଧ୍ୟୟନ ରିପୋର୍ଟ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିବା ପରେ ପରିବେଶବିତ୍ ମାନେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଏବଂ ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀର ପ୍ରଶାସନକୁ ତୁରନ୍ତ ଏକ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ସଂରକ୍ଷଣ ନୀତି ପ୍ରଣୟନ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଛନ୍ତି। ପାର୍ବତ୍ୟାଞ୍ଚଳରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ, ପର୍ଯ୍ୟଟନର ଅତ୍ୟଧିକ ଚାପ ଏବଂ ଗାଡ଼ିମୋଟରରୁ ନିର୍ଗତ ହେଉଥିବା କାର୍ବନ ପ୍ରଦୂଷଣ ହିଁ ଏହି ତାପମାତ୍ରା ବୃଦ୍ଧିର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ ବୋଲି ଦର୍ଶାଯାଇଛି। ସୀମାନ୍ତ ଅଞ୍ଚଳରେ ବ୍ୟାପକ ବୃକ୍ଷରୋପଣ କରିବା, ଗ୍ଲେସିୟର୍ ଗୁଡ଼ିକର କ୍ରମାଗତ ସାଟେଲାଇଟ୍ ମନିଟରିଂ କରିବା ଏବଂ ପରିବେଶ ଅନୁକୂଳ ଗତିବିଧିକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦେଲେ ହିଁ ହିମାଳୟର ଏହି ଅମୂଲ୍ୟ ବରଫ ସାମ୍ରାଜ୍ୟକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖାଯାଇପାରିବ। ସରକାର ଯଦି ସମୟ ଥାଉ ଥାଉ ଏହି ଚେତାବନୀକୁ ଗମ୍ଭୀରତାର ସହ ନ ନିଅନ୍ତି, ତେବେ ଆଗାମୀ ପିଢ଼ିକୁ ଏକ ଭୟଙ୍କର ପ୍ରକୃତିର କୋପ ସହ୍ୟ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ ବୋଲି ଗବେଷଣାରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଚେତାଇ ଦିଆଯାଇଛି।
