ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିର ଏକ ପୁରୁଣା କଥା ଅଛି— “ରାଜନୀତି ହେଉଛି ପରିଶ୍ରମର ପଡ଼ିଆ, ଏଠାରେ ଯିଏ ଦୌଡ଼ିବ ସିଏ ହିଁ ତିଷ୍ଠିବ।”
କିନ୍ତୁ ସାମ୍ପ୍ରତିକ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଭାରତର ସବୁଠାରୁ ପୁରୁଣା ରାଜନୈତିକ ଦଳ କଂଗ୍ରେସ ଏବଂ ତାର ଶୀର୍ଷ ନେତୃତ୍ୱଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟଶୈଳୀକୁ ଦେଖିଲେ ମନେହୁଏ, ଦଳ ଯେପରି ବିନା ପରୀକ୍ଷା ଦେଇ ପାସ୍ ହେବାର ଏକ ଅବାସ୍ତବ ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖୁଛି।
ଦେଶର ୫ଟି ପ୍ରମୁଖ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ (ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ, କେରଳ, ତାମିଲନାଡୁ, ଆସାମ ଏବଂ ପୁଦୁଚେରୀ) ପାଇଁ ବିଗୁଲ୍ ବାଜି ସାରିଛି, କିନ୍ତୁ ଯୁଦ୍ଧ ମଇଦାନରେ କଂଗ୍ରେସର ସେନାପତିଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତି ଏବେ ଏକ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନବାଚୀ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି।
ପରୀକ୍ଷା ହଲ୍ରୁ ଦୂରରେ ଛାତ୍ର: ରାହୁଲଙ୍କ ରହସ୍ୟମୟ ଅଭିମୁଖ୍ୟ
ଜଣେ ସାଧାରଣ ପରୀକ୍ଷାର୍ଥୀ ପରୀକ୍ଷା ପୂର୍ବରୁ ଦିନରାତି ଏକ କରି ପାଠ ପଢ଼େ, କିନ୍ତୁ ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଚିତ୍ରଟି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓଲଟା। ବିଜେପି ଏବଂ ତାର ଶୀର୍ଷ ନେତୃତ୍ୱ ଯେତେବେଳେ ପ୍ରତିଟି ରାଜ୍ୟରେ ନିଜର ଶକ୍ତି ପ୍ରଦର୍ଶନ କରୁଛନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀ ନିର୍ବାଚନୀ ମଇଦାନକୁ ଯିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ଦିଲ୍ଲୀର ବୁଦ୍ଧିଜୀବୀ ସମ୍ମିଳନୀ କିମ୍ବା ଏଆଇ ସମିଟ୍କୁ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଉଛନ୍ତି। ଏହା କେବଳ ରାଜନୈତିକ ଅପରିପକ୍ୱତା ନୁହେଁ, ବରଂ ନିଜ ଦଳର ସଙ୍ଗଠନ ଓ କର୍ମକର୍ତ୍ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ଏକ ପ୍ରକାରର ଅବହେଳା ବୋଲି ବିଶ୍ଳେଷକମାନେ ମତ ଦେଉଛନ୍ତି।
କେରଳ ଓ ଆସାମ: ସୁଯୋଗ ଅଛି, କିନ୍ତୁ ଇଚ୍ଛାଶକ୍ତି ନାହିଁ
ଏହି ୫ଟି ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟରୁ କେରଳ ଏବଂ ଆସାମ ହେଉଛି କଂଗ୍ରେସ ପାଇଁ ସବୁଠୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ଏଠାରେ କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟ ବିରୋଧୀ ଦଳ ଭାବେ ରହିଛି।
• କେରଳର ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ: କେରଳର ଇତିହାସ କହୁଛି ଯେ ପ୍ରତି ୫ ବର୍ଷରେ ସେଠାରେ ସରକାର ବଦଳେ। କିନ୍ତୁ ଗତଥର ବାମଦଳ ସେଠାରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ସରକାର ଗଠନ କରି ଏହି ପରମ୍ପରା ଭାଙ୍ଗିଥିଲେ। ଏବେ ପିନରାଇ ବିଜୟନଙ୍କ ସରକାର ବିରୋଧରେ ଦୁର୍ନୀତି ଓ କୁଶାସନର ଅନେକ ଅଭିଯୋଗ ଥିଲେ ସୁଦ୍ଧା, କଂଗ୍ରେସ ସେହି ସରକାର ବିରୋଧୀ ହାୱାକୁ ଭୋଟ୍ରେ ପରିଣତ କରିବାରେ ବିଫଳ ହେଉଛି। ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀ ନିଜେ ୱାୟାନାଡ୍ରୁ ସାଂସଦ ଥିଲେ ସୁଦ୍ଧା ସେ କେରଳକୁ କମ୍ ସମୟ ଦେଉଛନ୍ତି।
• ଆସାମର ଦୁର୍ଦ୍ଦଶା: ଆସାମରେ ପ୍ରାୟ ୩୫ ପ୍ରତିଶତ ମୁସଲିମ୍ ଭୋଟ୍ କଂଗ୍ରେସର ଆଧାର ହୋଇଥିବାବେଳେ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହିମନ୍ତ ବିଶ୍ୱ ଶର୍ମାଙ୍କ ବିକାଶମୂଳକ କାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ସାମାଜିକ ସମୀକରଣ ଆଗରେ କଂଗ୍ରେସର ଆଞ୍ଚଳିକ ନେତୃତ୍ୱ ଅସହାୟ ବୋଧ କରୁଛନ୍ତି। ରାହୁଲଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତି ବିଜେପି ପାଇଁ ରାସ୍ତାକୁ ଅଧିକ ସହଜ କରିଦେଇଛି।
ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ ଓ ତାମିଲନାଡୁ: ଅପ୍ରାସଙ୍ଗିକତାର ଚରମ ସୀମା
ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗରେ କଂଗ୍ରେସ ଓ ବାମଦଳର ଅବସ୍ଥା ଏବେ ବହୁତ ଖରାପ। ସେଠାରେ ଲଢ଼େଇ ସିଧାସଳଖ ଟିଏମସି ଏବଂ ବିଜେପି ମଧ୍ୟରେ ସୀମିତ ହୋଇ ରହିଛି। ତାମିଲନାଡୁରେ ମଧ୍ୟ କଂଗ୍ରେସ କେବଳ ଡିଏମକେର ଏକ କ୍ଷୁଦ୍ର ସହଯୋଗୀ ଦଳ ଭାବେ ପରିଚିତ। ନିଜସ୍ୱ ସତ୍ତା ବଜାୟ ରଖିବା ପାଇଁ ଦଳ ପାଖରେ ନା ଅଛି ନେତୃତ୍ୱ, ନା ଅଛି ଦୃଢ଼ ରଣନୀତି।
ବିଜେପିର ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ ରଣନୀତିରୁ କିଛି ଶିକ୍ଷା?
ବିଜେପିର କାର୍ଯ୍ୟଶୈଳୀକୁ ଦେଖିଲେ ଗୋଟିଏ କଥା ସ୍ପଷ୍ଟ ଜଣାପଡ଼େ ଯେ ସେମାନେ କୌଣସି ନିର୍ବାଚନକୁ ଛୋଟ ମନେ କରନ୍ତି ନାହିଁ। ତାମିଲନାଡୁରେ ସେମାନେ ଜିତିବାର ସମ୍ଭାବନା କମ୍ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଗସ୍ତ ଓ ନୂଆ ନୂଆ ସମୀକରଣ ଯେପରିକି ଅଭିନେତା ବିଜୟଙ୍କ ଦଳ ଟିଭିକେ ସହ ସମ୍ପର୍କ ସୂଚାଉଛି ଯେ ସେମାନେ ହାର୍ ମାନିବା ଶିଖିନାହାନ୍ତି। ଏହାର ଠିକ୍ ଓଲଟା ଚିତ୍ର କଂଗ୍ରେସ ଶିବିରରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଛି।
ରାହୁଲଙ୍କ ‘ଫେରାର୍’ ରାଜନୀତିର ଦୂରଗାମୀ ପ୍ରଭାବ
ଯେତେବେଳେ ସେନାପତି ଯୁଦ୍ଧ ମଇଦାନ ଛାଡ଼ି ପଳାଏ, ସେତେବେଳେ ସୈନ୍ୟମାନଙ୍କ ମନୋବଳ ଭାଙ୍ଗିଯାଏ। କଂଗ୍ରେସ କର୍ମକର୍ତ୍ତାଙ୍କ ଅବସ୍ଥା ଏବେ ଠିକ୍ ସେହିପରି। ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କୁ ଲାଗୁଛି ଯେ ସଂସଦରେ ବିଜେପିକୁ ସମାଲୋଚନା କରିଦେଲେ କିମ୍ବା ବିଦେଶ ନୀତି ଉପରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଲେ ଜନତା ତାଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ ଦେବେ। କିନ୍ତୁ ସେ ଭୁଲିଯାଉଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତୀୟ ଭୋଟର ପ୍ରଥମେ ‘ଫିଲ୍ଡ’ରେ ନେତାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି।
ଇତିହାସ କହୁଛି ଯେଉଁ ଦଳ ପରିଶ୍ରମ କରେ ନାହିଁ, ସେ ଦଳ କ୍ରମଶଃ ମୃତ୍ୟୁମୁଖକୁ ଚାଲିଯାଏ। କଂଗ୍ରେସର ଗ୍ରାଫ୍ ଗତ ଏକ ଦଶନ୍ଧି ହେବ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ତଳକୁ ଖସୁଛି। ଯଦି ଏହି ୫ଟି ରାଜ୍ୟର ନିର୍ବାଚନରେ କଂଗ୍ରେସ କୌଣସି ଚମତ୍କାର କରିପାରିବ ନାହିଁ, ତେବେ ୨୦୨୭ ଏବଂ ତା’ ପରବର୍ତ୍ତୀ ନିର୍ବାଚନ ପାଇଁ ଦଳର ଅସ୍ତିତ୍ୱ ବଜାୟ ରଖିବା କଷ୍ଟକର ହୋଇପଡ଼ିବ। ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ଏକ ‘କର ବା ମର’ ପରିସ୍ଥିତି, କିନ୍ତୁ ସେ ଏହାକୁ କେତେ ଗୁରୁତ୍ୱର ସହ ନେଉଛନ୍ତି, ତାହା ପ୍ରଶ୍ନଘେରରେ।
ରାଜନୀତିରେ ସଫଳତା ପାଇଁ କେବଳ ଭାଷଣ ନୁହେଁ, ବରଂ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରହି ସେମାନଙ୍କ ବିଶ୍ୱାସ ଭାଜନ ହେବା ଜରୁରୀ। କଂଗ୍ରେସ ଯେତେ ଶୀଘ୍ର ଏହି ସତ୍ୟକୁ ବୁଝିବ, ଦଳ ପାଇଁ ସେତେ ଭଲ।
