ଏହା ବଙ୍ଗଳାରେ ଘଟିଥିବା ୧୮୮୯ ମସିହାର କଥା। ସେତେବେଳେ ଫୁଲମଣି ଦାସ ନାମକ ଜଣେ ୧୦ ବର୍ଷୀୟା ମୂକ ଏବଂ ବଧିର ଝିଅଙ୍କ ବିବାହ ୩୫ ବର୍ଷୀୟା ହରିଚୂର୍ଣ୍ଣ ମୋୖତିଙ୍କ ସହ ହୋଇଥିଲା । ବିବାହର ମାତ୍ର ୧୩ ଘଣ୍ଟା ପରେ ଫୁଲମଣିଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା। ଜଣାପଡିଥିଲା ଯେ ବିବାହ ରାତିରେ ଫୁଲମଣିଙ୍କୁ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ରଖିବାକୁ ବାଧ୍ୟ କରାଯାଇଥିଲା। ତାଙ୍କ ଅଙ୍ଗ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇନଥିଲା। ଏପରି ପରିସ୍ଥିତିରେ, ବଳପୂର୍ବକ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ଯୋଗୁଁ ତାଙ୍କ ଅବସ୍ଥା ଆହୁରି ଖରାପ ହୋଇଗଲା ଏବଂ ତା’ପରେ ତାଙ୍କର ଜୀବନ ଚାଲିଗଲା । ଏହା ‘ବ୍ରିଟିଶ ଶାସନ’ର ଯୁଗ ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଫୁଲମଣିଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ସମଗ୍ର ଭାରତକୁ ଥରାଇ ଦେଇଥିଲା।
ଖବରକାଗଜ, ସାଧାରଣ ସଭା ଏବଂ ଭାଇସରାୟଙ୍କ ପରିଷଦରେ ମଧ୍ୟ ଏହା ଉପରେ ବହୁତ ଆଲୋଚନା ହୋଇଥିଲା। ଲୋକମାନେ ଝିଅମାନଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ‘ସମ୍ମତିର ବୟସ(Age of Consent) ‘ ଅର୍ଥାତ୍ ବିବାହରେ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ରଖିବାର ସର୍ବନିମ୍ନ ବୟସ ୧୦ ବର୍ଷରୁ ୧୨ ବର୍ଷକୁ ବୃଦ୍ଧି କରାଯିବା ଉଚିତ ବୋଲି ଦାବି କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ସରକାରଙ୍କ ସହିତ ବହୁତ ପତ୍ରାଳାପ ହୋଇଥିଲା। ମୌଳବାଦୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦାବିର ବିରୋଧ କରିଥିଲେ। ପ୍ରଗତିବାଦୀମାନେ ଏହାକୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିଲେ। ବହୁତ ବିତର୍କ, ଯୁକ୍ତି ଏବଂ ଦୀର୍ଘ ସଂଘର୍ଷ ପରେ, ଶେଷରେ ୨୯ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୮୯୧ରେ ଏକ ଆଇନ ଗୃହୀତ ହେଲା, ଯାହା ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲା ଯେ ୧୨ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ବୟସର ଝିଅ ସହିତ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ରଖିବା, ଯଦିଓ ସେ ସ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଥାନ୍ତି, ତାହାକୁ ବଳାତ୍କାର ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯିବ। ଭାରତରେ ‘ସମ୍ମତି ବୟସ ବା ଏଜ ଅଫ କନସେଣ୍ଟ’ ଆଇନ ଏହିଠାରୁ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ଆଜି, ଝିଅମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ବୟସ ୧୮ ବର୍ଷ ସ୍ଥିର କରାଯାଇଛି।
ସମ୍ମତି ବୟସ ବା ଏଜ ଅଫ କନସେଣ୍ଟ କ’ଣ?
ଏହା ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କର ସର୍ବନିମ୍ନ ବୟସ ଯେତେବେଳେ ଆଇନ ତାଙ୍କୁ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ପାଇଁ ସମ୍ମତି ଦେବାକୁ ସକ୍ଷମ ବୋଲି ବିବେଚନା କରେ। ଯଦି ଜଣେ ନାବାଳକ/ନାବାଳିକା ଏହି ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ବୟସରୁ କମ୍ ବୟସର ହୋଇଥାଏ, ତେବେ ଆଇନ ଅନୁସାରେ, ସେ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କକୁ ‘ହଁ’ କହିପାରିବେ ନାହିଁ, ଯଦିଓ ସେ ନିଜେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଯେ ସେ ଏହା ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ କରିଛନ୍ତି। ଅର୍ଥାତ୍, ଆଇନ ବିଶ୍ୱାସ କରେ ଯେ ଏତେ କମ୍ ବୟସରେ, ପିଲା ଏପରି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବା ପାଇଁ ଯଥେଷ୍ଟ ପରିପକ୍ୱ ନୁହେଁ। ଏହା ସହିତ, ଯଦି ଜଣେ ବୟସ୍କ ଆଇନଗତ ସୀମା ତଳେ ଥିବା ଝିଅ ସହିତ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ରଖେ, ତେବେ ଏହାକୁ ‘ବୈଧାନିକ ବଳାତ୍କାର’ ଅର୍ଥାତ୍ ଆଇନଗତ ଭାବରେ ବଳାତ୍କାର ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯିବ।
ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ କାହିଁକି ଆଲୋଚନାରେ ଅଛି?
ଆଜିକାଲି ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ ଭାରତରେ ଆଲୋଚନାରେ ଅଛି କାରଣ ଏକ ମାମଲାରେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ସରକାରଙ୍କୁ ସମ୍ମତିର ବୟସ ୧୮ ବର୍ଷରୁ ୧୬ ବର୍ଷକୁ ହ୍ରାସ କରିବାକୁ କହିଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟକୁ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏହା କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ। ସରକାର କୋର୍ଟକୁ କହିଛନ୍ତି ଯେ ‘ସମ୍ମତିର ବୟସ’ ଝିଅମାନଙ୍କୁ ଯୌନ ଶୋଷଣରୁ ରକ୍ଷା କରେ ଏବଂ ବୟସ ହ୍ରାସ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଯୌନ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଆଳରେ ବଳାତ୍କାର ଭଳି ଅପରାଧ ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ।
ସରକାର ସମ୍ମତିର ବୟସ କିପରି ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରନ୍ତି?
ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି ସରକାର କିପରି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥାନ୍ତେ ଯେ ‘ସମ୍ମତି ବୟସ ବା ଏଜ ଅଫ କନସେଣ୍ଟ’ ପାଇଁ ୧୮ ବର୍ଷ ହେଉଛି ସଠିକ୍ ବୟସ। କାରଣ ଭାରତରେ ଏହି ବୟସ ୨୦୧୨ ପୂର୍ବରୁ ୧୬ ବର୍ଷ ଥିଲା। ଏବଂ ତା’ପୂର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ ଏହା ୧୪ ବର୍ଷ ଥିଲା। ପ୍ରକୃତରେ, ପୁରୁଣା ସମୟରେ ଏହି ବୟସ ଧାର୍ମିକ-ସାମାଜିକ ପରମ୍ପରା ଆଧାରରେ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଉଥିଲା। ବାଲ୍ୟବିବାହ ସମୟରେ ଯେତେବେଳେ ଝିଅମାନଙ୍କୁ ବାଲ୍ୟକାଳରେ ବିବାହ କରାଯାଉଥିଲା, ସମ୍ମତି ପାଇଁ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବୟସ ନଥିଲା। ଆଇନଗତ ଲଢ଼େଇ ପରେ ଏହାକୁ ୧୨ ବର୍ଷ ସ୍ଥିର କରାଯିବା ପରେ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଥିଲା। ଡାକ୍ତରମାନେ କହିଥିଲେ ଯେ ଶାରୀରିକ ପରିପକ୍ୱତା ଯୌନ ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ, ବୟସ ନୁହେଁ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଝିଅ ୧୨ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ରଖିବା ପାଇଁ ଯଥେଷ୍ଟ ପରିପକ୍ୱ ହେବା ଜରୁରୀ ନୁହେଁ। କିନ୍ତୁ ତା’ପରେ କୁହାଯାଇଥିଲା ଯେ ପ୍ରଥମେ ସମ୍ମତିର ବୟସ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯିବା ଉଚିତ।
ପାରମ୍ପରିକ ଲୋକମାନେ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କର ବୟସ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବା ପାଇଁ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ସଂସ୍କୃତିରେ ଅନୁପଯୁକ୍ତ ହସ୍ତକ୍ଷେପ ବୋଲି ବିବେଚନା କରିଥିଲେ ଏବଂ ଏହାକୁ ବିରୋଧ କରିଥିଲେ।ଝିଅମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ମତି ବୟସ ପାଇଁ ଋତୁସ୍ରାବକୁ ଏକ ମାନକ କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ଚେଷ୍ଟା କରାଯାଇଥିଲା। ସାଧାରଣତଃ ଝିଅମାନେ ୧୨ ରୁ ୧୩ ବର୍ଷ ବୟସ ମଧ୍ୟରେ ଋତୁସ୍ରାବ ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତି। ଏପରି ପରିସ୍ଥିତିରେ, ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଏହି ବୟସ ୧୦ ବର୍ଷରୁ ୧୨ ବର୍ଷକୁ ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇଥିଲା। ଏକ ରିପୋର୍ଟରେ, ଡକ୍ଟର ବଏଲ ଚନ୍ଦର ସେନ୍ ଏବଂ ସର୍ଜନ ମେଜର ବିଏଲ ଗୁପ୍ତାଙ୍କ ଉଦ୍ଧୃତି ଅନୁଯାୟୀ କୁହାଯାଇଥିଲା ଯେ ଭାରତରେ ୬୧ ପ୍ରତିଶତ ଝିଅ ୧୨ ବର୍ଷ ବୟସ ପରେ ଶାରୀରିକ ଭାବରେ ପରିପକ୍ୱ ହୁଅନ୍ତି। ସେମାନେ କହିଥିଲେ ଯେ ବିବାହ ଏବଂ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ପାଇଁ ‘ସଠିକ୍’ ବୟସ ୧୬ ବର୍ଷ।
ଏହି ସମସ୍ତ ବିତର୍କ ଜାରି ରହିଲା ଏବଂ ୧୯୨୫ ମସିହାରେ ଏହି ଆଇନରେ ପୁଣି ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା। ଏଥିରେ, ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ପାଇଁ ସଠିକ ବୟସ ୧୪ ବର୍ଷ କରାଯାଇଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଏହା ମଧ୍ୟ ଯଥେଷ୍ଟ ନଥିଲା। ୧୫ ବର୍ଷ ପରେ ୧୯୪୦ ମସିହାରେ ଏହାକୁ ୧୪ ରୁ ୧୬ ବର୍ଷକୁ ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇଥିଲା। ୨୦୧୨ ମସିହାରେ, ଯେତେବେଳେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଶିଶୁମାନଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଯୌନ ଅପରାଧ ସମ୍ପର୍କରେ ପୋସ୍କ (POCSO) ଆଇନ ଲାଗୁ କରିଥିଲେ, ସେତେବେଳେ ଶାରୀରିକ ସମ୍ପର୍କ ପାଇଁ ବୟସ ୧୬ ରୁ ୧୮ ବର୍ଷକୁ ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇଥିଲା। ସେବେଠାରୁ ଏହା ଚାଲିଛି।
ଏବେ ପୁଣି ଥରେ ୮ ବର୍ଷରୁ ୧୬ ବର୍ଷକୁ ହ୍ରାସ କରିବା ଦାବି ପଛର ଯୁକ୍ତି କ’ଣ?
ନିପୁଣ ସକ୍ସେନା ବନାମ ଭାରତ ସଂଘ ମାମଲାରେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟରେ ଏହା ନେଇ ଏକ ବିତର୍କ ଚାଲିଛି। କୋର୍ଟକୁ ସହାୟତା କରୁଥିବା ଆମିକସ୍ କ୍ୟୁରି ଅର୍ଥାତ୍ ଓକିଲ ଇନ୍ଦିରା ଜୟସିଂହ ସମ୍ମତିର ବୟସ ହ୍ରାସ କରିବା ପଛରେ କାରଣ ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି ଯେ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ପାଇଁ ବୟସ ୧୬ ରୁ ୧୮ ବର୍ଷକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିବାର କୌଣସି ଯୁକ୍ତିଯୁକ୍ତ କାରଣ ନାହିଁ ଏବଂ ଏହାକୁ ଯଥାର୍ଥ କରିବା ପାଇଁ କୌଣସି ପରିସଂଖ୍ୟାନ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ। ଆଇନ ସଂଶୋଧନ କରି ୧୮ ବର୍ଷ କରିବା ପୂର୍ବରୁ, ଏହା ୭୦ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ପାଇଁ ୧୬ ବର୍ଷ ରହିଥିଲା।
ଜୟସିଂହ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଆଜିକାଲି କିଶୋରମାନେ ଶୀଘ୍ର ପ୍ରାପ୍ତବୟସ୍କ ହେଉଛନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନେ ନିଜ ପସନ୍ଦର ପ୍ରେମ ଏବଂ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ଗଠନ କରିପାରୁଛନ୍ତି। ଜୟସିଂହ ୨୦୧୭ ରୁ ୨୦୨୧ ମଧ୍ୟରେ ୧୬ ରୁ ୧୮ ବର୍ଷ ବୟସର ନାବାଳକମାନଙ୍କ ସହିତ ଜଡିତ ପୋସ୍କ (POCSO) ଅନୁଯାୟୀ ମାମଲା ୧୮୦ ପ୍ରତିଶତ ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଥିବା ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି। ସେ ଚେତାବନୀ ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ସହମତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କକୁ ଅପରାଧ ଘୋଷଣା କରିବା ଦ୍ୱାରା ଯୁବ ଦମ୍ପତି ଗୁପ୍ତରେ ବିବାହ କରିବାକୁ କିମ୍ବା ଆଇନଗତ ସମସ୍ୟାରେ ପଡ଼ିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି, ଯେତେବେଳେ ସଠିକ୍ ପଥ ଶିକ୍ଷା ଏବଂ ଖୋଲା ଆଲୋଚନା ହେବା ଉଚିତ।
ଏହାର ସମାଧାନ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରି ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ କୋର୍ଟ ‘ନିକଟତର ହେବା ବୟସ ବା କ୍ଲୋଜ ଇନ୍ ଏଜ ‘ ନିୟମକୁ ସ୍ୱୀକୃତି ଦେବା ଉଚିତ। ଅର୍ଥାତ୍, ଯଦି ଉଭୟ କିଶୋର ୧୬ ରୁ ୧୮ ବର୍ଷ ବୟସର ହୋଇଥାନ୍ତି ଏବଂ ପାରସ୍ପରିକ ସମ୍ମତିରେ ସମ୍ପର୍କ ରଖୁଛନ୍ତି, ତେବେ ଏହାକୁ ଅପରାଧ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାନଦଣ୍ଡକୁ ଉଦ୍ଧୃତ କରି ଓକିଲ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ‘ଆଇନଗତ ସମ୍ମତି’ ଦେବାର କ୍ଷମତା କେବଳ ବୟସ ଉପରେ ଆଧାରିତ ହେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ‘ସମ୍ମତିର ବୟସ’ କ’ଣ?
ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ‘ସମ୍ମତିର ବୟସ’ ଭିନ୍ନ। ଅଧିକାଂଶ ଦେଶରେ ଏହି ବୟସ ଅତି କମରେ ୧୪ ର୍ଷ ସ୍ଥିର କରାଯାଇଛି, କିନ୍ତୁ କିଛି ସ୍ଥାନରେ ଏହା ଆହୁରି କମ୍। ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, ସୁଦାନ, କୋମୋରୋସ ଏବଂ ନାଇଜରରେ, ଝିଅମାନଙ୍କ ପାଇଁ ‘ସମ୍ମତିର ବୟସ’ ୧୩ ବର୍ଷ। ଏହା ବିଶ୍ୱରେ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ପାଇଁ ସର୍ବନିମ୍ନ ବୟସ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ,
– ବାଂଲାଦେଶ, ଜର୍ମାନୀ, ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ, ବ୍ରାଜିଲ, ଇକ୍ୱେଡର ଏବଂ ଚୀନରେ ୧୪ ବର୍ଷ।
– ଫ୍ରାନ୍ସ, ପୋଲାଣ୍ଡ, ଚେକ୍ ଗଣରାଜ୍ୟ, ସ୍ୱିଡେନ, ଗ୍ରୀସ, ଡେନମାର୍କ ଏବଂ ଆଇସଲ୍ୟାଣ୍ଡରେ ୧୫ ବର୍ଷ।
– ବ୍ରିଟେନ, ସ୍ପେନ, ସ୍ୱିଜରଲ୍ୟାଣ୍ଡ, ନେଦରଲ୍ୟାଣ୍ଡ, କାନାଡା, ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରିକା, ନାମିବିଆ, ଘାନା ଏବଂ ଜାପାନରେ ୧୬ ବର୍ଷ।
– ଆୟରଲ୍ୟାଣ୍ଡରେ ୧୭ ବର୍ଷ।
– ଭାରତ, ପାକିସ୍ତାନ, ଭିଏତନାମ, ତୁର୍କୀ, କେନିଆ, ଜିମ୍ବାୱେ ଏବଂ ଭାଟିକାନ ସିଟିରେ ୧୮ ବର୍ଷ।
ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ଅନେକ ଏସୀୟ ଏବଂ ଆଫ୍ରିକୀୟ ଦେଶରେ, ବିବାହ ପୂର୍ବରୁ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ରଖିବା ବେଆଇନ ବୋଲି ନିୟମ ଅଛି। ବୟସ ଯେକୌଣସି ବି ହେଉ। ଏହି ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଲିବିଆ, ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ଏବଂ ସାଉଦି ଆରବ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ଆମେରିକାର ସଂଘୀୟ ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ, ସମ୍ମତିର ବୟସ ୧୮ ବର୍ଷ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜ୍ୟ ନିଜସ୍ୱ ନିୟମ ତିଆରି କରେ। ୩୧ଟି ରାଜ୍ୟରେ ଏହା ୧୬ ବର୍ଷ, ୮ଟି ରାଜ୍ୟରେ ଏହା ୧୭ ବର୍ଷ ଏବଂ ୧୧ଟି ରାଜ୍ୟରେ ଏହା ୧୮ ବର୍ଷ।
Also Readhttps://purvapaksa.com/ecor-extends-periodicity-of-special-trains/
ECoR Extends Periodicity Of Special Trains ।। ବଢିଲା ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଟ୍ରେନଗୁଡ଼ିକର ସମୟସୀମା
